به گزارش خبرگزاری تسنیم، حمزه منصوری کارگر مسئول مرکز خانواده و ازدواج دانشگاه تهران، در نشست علمی بررسی و تحلیل وضعیت خشونت علیه زنان در غرب با محوریت کتاب زنان زندانی که بر بستر فضای مجازی برگزار شد، با اشاره به افزایش نا امیدی اجتماعی و سردرگمی مسئولان و مردم در مواجهه با مسائل فرهنگی، بر ضرورت بازنگری در شیوههای مطالبهگری، تولید محتوا و گفتمانسازی تأکید کرد.
منصوری کارگر با بیان اینکه بخشی از جامعه هر روز با تصاویر و اخبار نگرانکننده مواجه میشود، اظهار داشت: بسیاری از مردم مطالبه دارند، اما نمیدانند این مطالبات را با چه ادبیات و روشی پیگیری کنند تا به نتیجه برسد. مسئولان نیز در مواردی نمیدانند چگونه باید به این مطالبات پاسخ دهند.
وی هدف از تدوین کتاب زنان زندانی را ارائه راهکارهایی برای مواجهه با بحرانها و چالشهای حوزه زنان، عفاف و حجاب عنوان کرد و افزود: در این پژوهش تلاش شده است با استفاده از منابع علمی و دادههای معتبر، راهکارهایی برای خروج از وضعیت موجود ارائه شود.
مسئول مرکز خانواده و ازدواج دانشگاه تهران با اشاره به دیدگاههای امام خمینی(ره) و رهبر معظم انقلاب درباره تهاجم فرهنگی و ضرورت جهاد تبیین اظهار کرد: اگر جامعه نسبت به تغییرات فرهنگی و اجتماعی بیدار نباشد، ممکن است به مرحلهای برسد که اصلاح وضعیت بسیار دشوار شود.
وی سه اصل متانت و منطق، پرهیز از احساسات بیمورد و افشای منطق استعماری غرب را از الزامات فعالیت فرهنگی دانست و بیان داشت: برای حل مسائل مربوط به عفاف و حجاب، باید از برخوردهای احساسی فاصله گرفت و با تکیه بر منطق، دادههای علمی و گفتوگوی اقناعی وارد میدان شد.
منصوریکارگر با انتقاد از تکرار و فرسایش پیامهای فرهنگی در جامعه گفت: گفتمان موجود در حوزه عفاف و حجاب در بسیاری از موارد پاسخگوی نیازهای نسل جدید نیست و از قدرت اقناع کافی برخوردار نیست. همچنین ادبیات مورد استفاده باید با شرایط فکری و اجتماعی نسل امروز تناسب داشته باشد. کاهش اثرگذاری پیامهای فرهنگی را میتوان در افزایش فاصله میان جامعه، رسانهها و برخی نهادهای فرهنگی مشاهده کرد.
این پژوهشگر درباره محتوای کتاب زنان زندانی خاطر نشان کرد: این اثر حاصل چهار سال پژوهش و بررسی حدود 20 هزار منبع علمی است که بخشی از آن در قالب کتاب ارائه شده است. وی منابع رسمی مراکز علمی و بینالمللی، گزارشهای پژوهشی و پایگاههای داده را از جمله منابع مورد استفاده در این پروژه دانست و افزود: هدف از بهرهگیری از این منابع، بررسی علمی پیامدهای فرنگی و اجتماعی الگوهای رایج در جوامع غربی و ارائه تصویری مستند از آثار آن است.
منصوریکارگر با اشاره به برخی مطالعات بینالمللی، آزار و اذیت جنسی و خشونت علیه زنان را از مهمترین چالشهای زنان در جهان دانست و افزود: قتل زنان، آوارگی، ناپدیدشدن، نابرابری درآمدی، قاچاق و بردهداری نیز از دیگر مسائل مهم در این حوزه است. همچنین نتایج برخی پیمایشهای انجامشده در کشورهای مختلف در چندین مطالعه که در سالهای مختلف انجام شده، آزار و اذیت و خشونت جنسی در میان مهمترین نگرانیهای زنان قرار داشته است.
وی هزینههای اقتصادی خشونت علیه زنان را نیز قابل توجه دانست و مدعی شد: بر اساس گزارشهای بینالمللی، هزینه جهانی خشونت علیه زنان حدود یکونیم تریلیون دلار برآورد شده است، رقمی که هزینههای درمان، مشاوره، رسیدگی قضایی و ازکارافتادگی را شامل میشود.
مسئول مرکز خانواده و ازدواج دانشگاه تهران بخش دیگری از سخنان خود را به نظریه شیءانگاری اختصاص داد و افزود: بر اساس این نظریه، زن زمانی که به بدن یا ابزاری برای استفاده و لذت دیگران تقلیل داده شود، استقلال، فردیت و شان انسانی او نادیده گرفته میشود. در نتیجه شیءانگاری میتواند در رسانهها، تبلیغات، فیلمها، سریالها، موسیقیویدئوها، بازیهای رایانهای و شبکههای اجتماعی بازتولید شود. در دنیای واقعی نیز نگاه خیره، متلک، سوتزدن و برخوردهای جنسی از جمله مصادیق آن به شمار میرود.
منصوریکارگر با اشاره به برخی مطالعات روانشناختی و علوم اعصاب مدعی شد: در شرایطی که زن بهصورت شیء نمایش داده میشود، ممکن است ادراک انسانی و همدلانه نسبت به او کاهش پیدا کند و زمینه برای افزایش خشونت و نادیده گرفتن حقوق وی فراهم شود. از همین رو حضور تزئینی زنان در تبلیغات و تولیدات رسانهای یکی از عوامل موثر در شیءانگاری است، چرا که نوع قاببندی تصویر، تأکید بر بخشهایی از بدن، استفاده از پوشش و حرکات بدن برای جلب مخاطب و تبدیل زن به عنصر تزئینی، میتواند بر نحوه ادراک مخاطب تاثیر بگذارد.
این پژوهشگر با اشاره به مطالعات انجامشده درباره خودشیءانگاری اظهار کرد: در برخی پژوهشها، ارتباط میان توجه افراطی به ظاهر، کاهش اعتمادبهنفس، اختلال در تصویر بدنی و بروز رفتارهایی مانند جراحیهای زیبایی مکرر، رژیمهای سخت و مصرف گسترده محصولات آرایشی بررسی شده است. از همین رو، کنترل نگاه خیره، ارتقای سواد رسانهای، بازنگری در شیوه بازنمایی زنان و آموزش افراد مؤثر اجتماعی را از جمله راهکارهای پیشنهادی عنوان کرد.
وی درباره راهکارهای مرتبط با پوشش نیز خاطر نشان کرد: در برخی پژوهشها، ویژگیهایی مانند گشادبودن، بلندبودن، غیرچسبانبودن، یکپارچگی و پرهیز از رنگهای براق در کاهش تمرکز جنسی بر بدن بررسی شده است. در این چارچوب، پوشش باید بهعنوان بخشی از یک برنامه جامع فرهنگی و اجتماعی بررسی شود، نه این که تنها به برخوردهای سلبی یا تذکرهای موردی محدود شود.
مسئول مرکز خانواده و ازدواج دانشگاه تهران با اشاره به ضعف هماهنگی میان فعالان فرهنگی اظهار داشت: فعالان انقلابی و دغدغهمند در بسیاری از موارد بهصورت جزیرهای فعالیت میکنند و ارتباط موثری میان آنان وجود ندارد. برای حل این مسئله باید برای روحانیون، معلمان، استادان دانشگاه، روزنامهنگاران، هنرمندان، مدیران صفحات اجتماعی، تشکلهای مردمی و دیگر افراد اثرگذار، دورههای آموزشی تخصصی برگزار شود. همچنین مخالفان گفتمان حجاب باید از طریق مناظره علمی، گفتوگو و پاسخگویی مستدل با چالش مواجه شوند و جریانسازی عمومی نیز باید با مشارکت مردم و استفاده از روشهای اقناعی صورت گیرد.
منصوریکارگر در پایان تاکید کرد فعالیت فرهنگی باید در دو مسیر مطالبهگری از مسئولان و گفتوگو با مردم دنبال شود و افزود: نمیتوان همه مسئولیت را بر عهده مردم گذاشت. مسئولان نیز باید در زمینه سیاستگذاری، اجرای قانون، نظارت بر تولید و عرضه پوشاک و حمایت از برنامههای فرهنگی نقش خود را ایفا کنند. اجرای همزمان اقدامات ایجابی و سلبی را ضروری است، چرا که از یک سو باید با تخلفات برخورد قانونی شود و از سوی دیگر، برنامههای آموزشی، اقناعی و فرهنگی برای گروههای مختلف اجتماعی طراحی شود. از همین رو برای حوزه حجاب و عفاف سه محور تولید محتوا، تدوین راهبرد و اجرای عملیاتی باید بهصورت هماهنگ دنبال شود.
انتهای پیام/