محمود بستانی، معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی، در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم، با تأکید بر ضرورت نگاه اقتصادی به ظرفیت‌های صنایع‌دستی استان اظهار کرد: صنایع‌دستی صرفاً میراثی برای نگهداری در موزه‌ها و انتقال به نسل‌های آینده نیست، بلکه سرمایه‌ای زنده و ارزشمند برای ایجاد اشتغال، رونق اقتصادی، توانمندسازی هنرمندان و توسعه پایدار مناطق شهری و روستایی است.
وی افزود: خراسان جنوبی از تنوع قابل توجهی در رشته‌های صنایع‌دستی برخوردار است و از بافته‌های سنتی و هنرهای وابسته به الیاف گرفته تا گوهرسنگ‌ها و سایر هنرهای بومی، ظرفیت‌های گسترده‌ای در این استان وجود دارد که در صورت برنامه‌ریزی اصولی و حمایت هدفمند می‌تواند به یکی از محورهای مؤثر توسعه اقتصادی منطقه تبدیل شود.
بستانی با اشاره به جایگاه صنایع‌دستی در معرفی هویت تاریخی و فرهنگی استان بیان کرد: هنرهای بومی حاصل ذوق، دانش و مهارت نسل‌های گذشته هستند و ارزش واقعی آن‌ها زمانی نمایان می‌شود که علاوه بر حفظ اصالت و هویت فرهنگی، امکان حضور مؤثر در بازار و ایجاد درآمد پایدار برای هنرمندان فراهم شود.
ضرورت عبور از تولید سنتی و تکمیل زنجیره ارزش صنایع‌دستی
معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی خراسان جنوبی با بیان اینکه یکی از اولویت‌های اساسی این حوزه، عبور از تولید صرف و حرکت به سمت تکمیل زنجیره ارزش است، گفت: حمایت از هنرمندان نباید تنها به مرحله تولید محدود شود، بلکه آموزش‌های تخصصی، طراحی محصول، ارتقای کیفیت، بسته‌بندی مناسب، ایجاد نشان تجاری، بازاریابی حرفه‌ای و فراهم کردن دسترسی به بازارهای جدید باید به‌صورت هم‌زمان مورد توجه قرار گیرد.
وی ادامه داد: محصول صنایع‌دستی زمانی می‌تواند جایگاه واقعی خود را در بازار پیدا کند که متناسب با نیاز و سلیقه مشتریان طراحی و عرضه شود. در چنین شرایطی، علاوه بر افزایش قدرت رقابت محصولات، سهم بیشتری از ارزش افزوده نیز به تولیدکنندگان و هنرمندان اختصاص پیدا می‌کند.
بستانی با تأکید بر ظرفیت‌های اقتصادی حوزه گوهرسنگ‌ها تصریح کرد: خراسان جنوبی در این زمینه از فرصت‌های قابل توجهی برخوردار است و توسعه مهارت‌های تراش و فرآوری سنگ‌های قیمتی و نیمه‌قیمتی، طراحی زیورآلات، تجهیز کارگاه‌های تخصصی و ایجاد ارتباط مؤثر میان تأمین‌کنندگان مواد اولیه، هنرمندان و فعالان تجاری می‌تواند زمینه کاهش خام‌فروشی را فراهم کند.
وی افزود: هدف این است که ظرفیت‌های معدنی و هنری استان به جای محدود ماندن در مراحل اولیه تولید، به فرصت‌هایی برای ایجاد اشتغال تخصصی، توسعه کسب‌وکارهای محلی و افزایش ارزش افزوده در داخل استان تبدیل شوند.
خراشاد؛ الگویی موفق از پیوند هویت فرهنگی و اقتصاد محلی
معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اداره‌کل میراث‌فرهنگی خراسان جنوبی، روستای خراشاد را نمونه‌ای شاخص از ظرفیت‌های صنایع‌دستی استان دانست و اظهار کرد: خراشاد به‌عنوان روستای جهانی توبافی، نشان داده است که چگونه یک هنر بومی می‌تواند فراتر از مرزهای جغرافیایی، در معرفی هویت فرهنگی یک منطقه و تقویت اقتصاد محلی نقش‌آفرینی کند.
بستانی با اشاره به ضرورت صیانت از هنر توبافی گفت: حفظ دانش سنتی، انتقال مهارت به نسل جوان، حمایت از تولیدکنندگان و توسعه بازار فروش محصولات این روستا از موضوعات مهمی است که باید با جدیت دنبال شود تا این میراث ارزشمند ضمن حفظ اصالت خود، از نظر اقتصادی نیز برای فعالان آن سودآور باشد.
وی همچنین با اشاره به ظرفیت‌های گوهرسنگی شهرستان خوسف خاطرنشان کرد: این ظرفیت‌ها فرصت مناسبی برای پیوند صنایع‌دستی با گردشگری تخصصی، آموزش‌های مهارتی و توسعه کارگاه‌های فرآوری فراهم کرده‌اند.
او افزود: بهره‌برداری مؤثر از این فرصت‌ها مستلزم هماهنگی میان برنامه‌های فرهنگی، اقتصادی، آموزشی و تجاری است تا فعالیت‌های مرتبط با گوهرسنگ‌ها به اشتغال پایدار و توسعه کسب‌وکارهای تخصصی در استان منجر شود.
بازار، نوآوری و صادرات؛ سه ضرورت توسعه صنایع‌دستی
بستانی با تأکید بر اینکه تولید بدون شناخت بازار نمی‌تواند به توسعه اقتصادی منجر شود، گفت: توسعه صنایع‌دستی نیازمند شناخت دقیق بازارهای هدف و تغییر متناسب با نیاز مشتریان است و در این مسیر باید از روش‌های نوین عرضه و فروش استفاده کرد.
وی استفاده از ظرفیت تجارت الکترونیک، حضور هدفمند در نمایشگاه‌های تخصصی، طراحی محصولات متناسب با سلیقه بازار، همکاری با فعالان گردشگری و توسعه ارتباط با بازارهای منطقه‌ای را از جمله راهکارهای مؤثر در توسعه فروش محصولات صنایع‌دستی عنوان کرد.
معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی خراسان جنوبی با اشاره به موقعیت جغرافیایی استان و هم‌جواری با کشور افغانستان اظهار کرد: این موقعیت می‌تواند زمینه مناسبی برای مطالعه بازارهای منطقه‌ای و شناسایی فرصت‌های صادراتی فراهم کند.
وی افزود: بهره‌گیری از این مزیت جغرافیایی نیازمند شناخت دقیق تقاضا، بررسی ظرفیت‌های تجاری، رعایت الزامات قانونی و صادراتی، ارتقای کیفیت محصولات و تقویت توان رقابتی تولیدکنندگان استان است.
بستانی تصریح کرد: برای حضور موفق در بازارهای ملی و بین‌المللی، لازم است محصولات صنایع‌دستی علاوه بر برخورداری از اصالت فرهنگی، از طراحی مناسب، کیفیت مطلوب و بسته‌بندی متناسب با استانداردهای بازار برخوردار باشند.
هم‌افزایی دستگاه‌ها و بخش خصوصی برای رونق صنایع‌دستی
وی با بیان اینکه توسعه صنایع‌دستی نیازمند مشارکت و هم‌افزایی همه بخش‌های مرتبط است، گفت: دستگاه‌های اجرایی، تشکل‌های حرفه‌ای، مراکز آموزشی، بخش خصوصی و هنرمندان باید در یک مسیر مشترک برای تقویت این حوزه حرکت کنند.
معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی خراسان جنوبی تسهیل فعالیت کارگاه‌های صنایع‌دستی، تقویت آموزش‌های مهارتی، حمایت از مشاغل خانگی، توسعه زیرساخت‌های عرضه و فروش و توجه به نیازهای واقعی فعالان این حوزه را از الزامات رشد صنایع‌دستی دانست.
بستانی ادامه داد: حمایت مؤثر از هنرمندان زمانی محقق می‌شود که علاوه بر فراهم کردن شرایط مناسب برای تولید، زمینه فروش محصولات و دستیابی به درآمد پایدار نیز فراهم شود. در واقع، ایجاد ارتباط میان تولیدکننده، بازار و مصرف‌کننده باید به یکی از محورهای اصلی برنامه‌ریزی در این حوزه تبدیل شود.
وی خاطرنشان کرد: حفظ اصالت در کنار نوآوری، حمایت از هنرمند در کنار توسعه بازار و صیانت از میراث فرهنگی در کنار افزایش بهره‌وری، اصولی هستند که باید در سیاست‌گذاری و برنامه‌های آینده صنایع‌دستی استان مورد توجه قرار گیرند.
صنایع‌دستی؛ سرمایه‌ای برای اقتصاد آینده خراسان جنوبی
معاون صنایع‌دستی و هنرهای سنتی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خراسان جنوبی در پایان با تأکید بر ضرورت تبدیل ظرفیت‌های فرهنگی به فرصت‌های اقتصادی پایدار گفت: خراسان جنوبی از سرمایه فرهنگی، مهارت انسانی و ظرفیت‌های بومی ارزشمندی برخوردار است که در صورت برنامه‌ریزی هدفمند و مشارکت فعال هنرمندان و بخش خصوصی می‌تواند نقش مؤثری در رونق اقتصادی استان ایفا کند.
بستانی تأکید کرد: نگاه ما به صنایع‌دستی باید نگاهی آینده‌نگر باشد؛ به این معنا که این هنرها را صرفاً میراثی متعلق به گذشته ندانیم، بلکه آن‌ها را ظرفیتی زنده برای خلق ارزش اقتصادی در امروز و فردا تلقی کنیم.
وی افزود: با تکمیل زنجیره ارزش، توسعه زیرساخت‌های تولید و فروش، تقویت مهارت‌های تخصصی و گسترش بازارهای داخلی و خارجی می‌توان صنایع‌دستی خراسان جنوبی را به بستری مؤثر برای اشتغال پایدار، رونق کسب‌وکارهای محلی و معرفی شایسته هنر ایرانی در سطح ملی و بین‌المللی تبدیل کرد.
انتهای پیام/