به گزارش خبرگزاری تسنیم از سنندج، بعضی نام‌ها را نمی‌توان فقط با واژه‌ها روایت کرد؛ نام‌هایی که پشت هر کدامشان قصه‌ای از ناتمام‌ماندن یک کودکی، آرزوهایی که فرصت شکفتن نیافتند و خانواده‌هایی ایستاده‌اند که عزیزترین داشته‌هایشان را در راه باور و سرزمین تقدیم کردند. کودکانی که باید در حیاط مدرسه دنبال رؤیاهایشان می‌دویدند، اما روزگار برای برخی از آنان میدان دیگری رقم زد؛ میدان ایثار، مقاومت و شهادت.
امروز در سنندج، فضای مجتمع فرهنگی هنری فجر رنگ دیگری داشت. اینجا قرار نبود تنها نامی خوانده و خاطره‌ای بازگو شود؛ قرار بود نسلی با هم‌سالان شهید خود آشنا شود، خانواده‌هایی دوباره در قاب افتخار و داغ دیده شوند و یاد کودکانی زنده بماند که فرصت بزرگ‌شدن نیافتند، اما نامشان در حافظه یک ملت ماندگار شد.
دانش‌آموزان و نوجوانانی که در این اجلاسیه حضور داشتند، شاید هنگام شنیدن نام شهدای 13، 14 و 15 ساله، بیش از هر چیز به این فکر می‌کردند که فاصله میان زندگی امروز آنان و روزگار هم‌سالان شهیدشان چقدر است؛ نوجوانانی که در اوج جوانی، معنای مسئولیت، انتخاب، ایمان و دفاع از سرزمین را به شکلی متفاوت تجربه کردند.
اجلاسیه شهدای کودک و نوجوان کردستان در چارچوب برنامه‌های کنگره ملی 5 هزار و 536 شهید استان برگزار شد؛ مراسمی که محور اصلی آن گرامیداشت یاد 306 کودک شهید کردستان بود و یاد و خاطره 168 دانش‌آموز شهید مدرسه شجره طیبه میناب و بیش از 21 هزار و 500 کودک شهید غزه نیز در آن گرامی داشته شد؛ کودکانی که هر کدام روایتگر بخشی از مظلومیت انسان‌های بی‌گناه در برابر جنگ و خشونت‌اند.
بعضی صندلی‌ها در چنین مراسم‌هایی فقط جای نشستن نیستند؛ یادآور کسانی‌اند که باید امروز در کلاس درس می‌نشستند، در حیاط مدرسه بازی می‌کردند، برای آینده‌شان نقشه می‌کشیدند و با شور کودکی از آرزوهای بزرگشان می‌گفتند؛ اما سرنوشت، نام دیگری برایشان رقم زد. کودکانی که پیش از آنکه فرصت تجربه کامل زندگی را پیدا کنند، در صفحات تاریخ این سرزمین به نام شهید ثبت شدند.
این مراسم میزبان نسلی بود که آمده بودند قصه هم‌سالان شهید خود را بشنوند؛ دانش‌آموزانی که شاید فاصله سنی چندانی با شهدای نوجوان نداشته باشند، اما در فضایی متفاوت از روزگار آنان زندگی می‌کنند. اینجا سخن از کودکانی بود که در سنین کم، با مفاهیمی چون ایمان، مسئولیت، ایثار و دفاع از سرزمین پیوند خوردند و خانواده‌هایی که هنوز پس از گذشت سال‌ها، داغ فرزندانشان را با افتخار و صبر به دوش می‌کشند.
اجلاسیه شهدای کودک و نوجوان کردستان، تنها بازخوانی یک واقعه تاریخی نبود؛ تلاشی برای انتقال یک میراث فکری و تربیتی به نسلی بود که باید بداند پشت نام هر شهید، زندگی و شخصیتی قرار داشته است. نام‌هایی که یادآوری آنها، توجه جامعه را به سرنوشت کودکان قربانی جنگ و خشونت جلب می‌کند.
حضور خانواده‌های معظم شهدا، دانش‌آموزان، مسئولان و اقشار مختلف مردم، فضای این مراسم را به محفلی برای تجدید خاطره، قدردانی و تأمل درباره مسئولیت نسل امروز تبدیل کرده بود.
پورذهبی: شهدای نوجوان از فهم و شجاعت عمیقی برخوردار بودند
حجت‌الاسلام‌والمسلمین عبدالرضا پورذهبی، نماینده ولی‌فقیه در استان کردستان، در این مراسم با اشاره به اهمیت مشارکت دانش‌آموزان در اجلاسیه اظهار کرد: یکی از امتیازهای چنین برنامه‌هایی، فراهم‌کردن فرصت آشنایی نوجوانان امروز با شهدایی است که در سنین نزدیک به آنان زندگی می‌کردند و مسیر متفاوتی را برگزیدند.
وی با یادآوری حضور پرشمار دانش‌آموزان در جبهه‌های دفاع مقدس بیان کرد: شهید حسین فهمیده در 13 سالگی به شهادت رسید و نوجوانان بسیاری نیز در محدوده سنی 13 تا 15 سال در جبهه‌ها حضور یافتند؛ به همین دلیل، دانش‌آموزان سهم قابل توجهی در میان شهدای دوران دفاع مقدس دارند.
نماینده ولی‌فقیه در کردستان با اشاره به خاطرات دوران تدریس خود در مجتمع‌های رزمندگان گفت: در آن دوران، دانش‌آموزانی که از جبهه به پشت جبهه بازمی‌گشتند، تحصیلشان را در این مراکز ادامه می‌دادند و تعدادی از آنان پس از بازگشت مجدد به مناطق عملیاتی به شهادت می‌رسیدند.
وی در تبیین ویژگی‌های شخصیتی این شهدا، برخورداری از قدرت درک و تفکر عمیق را از شاخصه‌های برجسته آنان دانست و افزود: کم‌سن‌وسال بودن به معنای برخورداری از شناخت سطحی نبود؛ این نوجوانان با وجود سن پایین، مسائل پیرامون خود را با بینش و آگاهی درک می‌کردند و از قدرت تشخیص قابل توجهی برخوردار بودند.
پورذهبی در ادامه، خانواده و مدرسه را دو کانون اثرگذار در شکل‌گیری شخصیت این نسل معرفی کرد و گفت: پدران، مادران و معلمان در تربیت فکری و اخلاقی نوجوانان آن دوره نقش مهمی داشتند. آنچه در رفتار و تصمیم‌های شهدای نوجوان دیده می‌شد، ریشه در فضای تربیتی و فرهنگی خانواده و محیط آموزشی آنان داشت.
نماینده ولی‌فقیه در کردستان، شجاعت را ویژگی دیگر شهدای نوجوان عنوان کرد و افزود: حضور نوجوانان 13 تا 15 ساله در میدان‌های دفاع، نشان‌دهنده روحیه‌ای بود که آنان را در مسیر باورها و اعتقاداتشان استوار نگه می‌داشت. این شجاعت نیز یک ویژگی اتفاقی و ناگهانی نبود، بلکه در محیط خانواده شکل گرفته و تقویت شده بود.
پورذهبی با اشاره به رفتار خانواده‌های شهدا در مواجهه با فقدان فرزندانشان خاطرنشان کرد: والدین شهدا در تربیت فرزندان خود اهتمام ویژه‌ای داشتند و جلوه‌های این تربیت را می‌توان در صحنه‌های تشییع پیکر فرزندانشان مشاهده کرد.
وی با بیان خاطراتی از حضور در مراسم تشییع شهدا یادآور شد: در برخی مراسم‌ها، پدران و مادران با وجود تحمل سنگین‌ترین اندوه، به دیگران آرامش می‌دادند و تلاش می‌کردند اطرافیان را تسلی دهند؛ رفتاری که بیانگر عمق باور، ایمان و تربیت اعتقادی آنان بود.
نماینده ولی‌فقیه در کردستان بر ضرورت توجه بیشتر به ابعاد شخصیتی و تربیتی شهدای نوجوان تأکید کرد و گفت: معرفی این ویژگی‌ها به نسل جدید اهمیت زیادی دارد؛ چراکه شناخت واقعی شهدا زمانی اتفاق می‌افتد که علاوه بر روایت نحوه شهادت، از اندیشه، رفتار، منش و شیوه تربیت آنان نیز سخن گفته شود.
عسکری: میراث شهدای کودک و نوجوان باید به نسل‌های آینده منتقل شود
سردار حسن عسکری، جانشین فرمانده سپاه بیت‌المقدس استان کردستان، نیز در این اجلاسیه با اشاره به قربانی‌شدن کودکان و نوجوانان در درگیری‌های نظامی اظهار کرد: در مقاطع مختلف، از دوران دفاع مقدس تا جنگ 11 روزه و جنگ 40 روزه، کودکان و نوجوانان در نتیجه اقدامات دشمنان جان خود را از دست داده‌اند؛ با این حال، نام و یاد آنان در تاریخ این سرزمین باقی مانده است.
وی با اشاره به نمونه‌هایی همچون شهید حسین فهمیده و شهید محمدی افزود: این شهدا نشان دادند که سن پایین نمی‌تواند مانع شناخت واقعیت‌ها، تشخیص مسیر و انتخاب آگاهانه باشد. آنان در همان سال‌های نوجوانی به درکی از شرایط زمانه خود رسیده بودند که مسیر زندگی‌شان را با مفاهیمی چون ایثار و فداکاری پیوند زد.
جانشین فرمانده سپاه بیت‌المقدس کردستان با تأکید بر اینکه زنده نگه‌داشتن یاد شهدا باید به یک مسئولیت مستمر فرهنگی تبدیل شود، تصریح کرد: جامعه امروز وظیفه دارد ارزش‌هایی را که شهدا برای آن جانفشانی کردند، به نسل‌های بعدی منتقل کند و در این مسیر از تمام ظرفیت‌های موجود بهره بگیرد.
عسکری فرهنگ ایثار و شهادت را از پشتوانه‌های ماندگاری و پایداری جامعه دانست و خاطرنشان کرد: آشنایی نسل جوان با الگوهای رفتاری شهدای کودک و نوجوان باید از طریق برنامه‌های فرهنگی و تربیتی دنبال شود تا این میراث صرفاً در حد برگزاری مراسم و یادبود باقی نماند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به تشریح روند اجرای برنامه‌های کنگره ملی 5 هزار و 536 شهید استان پرداخت و گفت: اجلاسیه‌های پیش‌بینی‌شده برای این کنگره در قالب برنامه‌های شهرستانی، اقشاری، موضوعی و یگانی و مطابق جدول زمان‌بندی در حال اجراست.
جانشین فرمانده سپاه بیت‌المقدس کردستان، همراهی مجموعه‌های اجرایی و نهادهای مرتبط را در پیشبرد این برنامه‌ها مؤثر دانست و افزود: با همکاری دستگاه‌های مختلف و حمایت نماینده ولی‌فقیه در استان در جایگاه رئیس شورای سیاست‌گذاری کنگره و استاندار کردستان به‌عنوان رئیس ستاد کنگره، برنامه‌ها طبق برنامه‌ریزی انجام‌شده دنبال می‌شود.
عسکری همچنین از پیش‌بینی برگزاری اجلاسیه پایانی کنگره ملی شهدای کردستان در ماه‌های پایانی سال خبر داد.
گوهری: کودکان قربانی جنگ هرکدام زندگی و آرزوهایی داشتند
حمیدرضا گوهری، مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان کردستان، نیز در حاشیه این مراسم با اشاره به ابعاد انسانی و فرهنگی اجلاسیه اظهار کرد: در این برنامه، یاد و خاطره 306 کودک شهید کردستان، 168 دانش‌آموز شهید مدرسه شجره طیبه میناب و بیش از 21 هزار و 500 کودک شهید غزه گرامی داشته می‌شود.
وی با بیان اینکه توجه به سرنوشت کودکان قربانی جنگ و خشونت نباید محدود به مرزهای جغرافیایی باشد، افزود: چنین مراسم‌هایی فرصتی فراهم می‌کند تا ابعاد مظلومیت این کودکان بازگو و توجه افکار عمومی به پیامدهای انسانی جنگ جلب شود.
مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان کردستان با تأکید بر ضرورت رساندن صدای قربانیان بی‌گناه به مجامع و افکار عمومی جهان تصریح کرد: کودکانی که در جریان جنگ‌ها جان خود را از دست می‌دهند، هرکدام دنیایی از آرزوها، امیدها و فرصت‌های زندگی داشته‌اند؛ ازاین‌رو نباید اجازه داد سرنوشت آنان در میان اخبار و تحولات سیاسی به فراموشی سپرده شود.
گوهری با اشاره به نقش نهادهای فرهنگی در انتقال مفاهیم مرتبط با ایثار و شهادت خاطرنشان کرد: آشنایی کودکان و نوجوانان با زندگی شهدایی که از نظر سنی به آنان نزدیک بوده‌اند، می‌تواند شناخت عمیق‌تری از ویژگی‌های اخلاقی، رفتاری و اعتقادی این شهدا ایجاد کند.
وی همچنین بر ظرفیت ابزارهای فرهنگی و هنری در انتقال مفاهیم به نسل جدید تأکید کرد و افزود: استفاده از ادبیات کودک و نوجوان، قصه‌گویی و فعالیت‌های فرهنگی می‌تواند به ماندگاری روایت شهدا و آشنایی نسل آینده با ارزش‌های انسانی و اخلاقی کمک کند.
مدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان کردستان این اجلاسیه را فرصتی برای بازتاب مظلومیت کودکان قربانی خشونت دانست و گفت: روایت حقیقت و زنده نگه‌داشتن یاد این کودکان، مسئولیتی مشترک است و باید تلاش کنیم صدای مظلومیت آنان به گوش جهانیان برسد.
روایت‌هایی که نباید فراموش شوند
بخش پایانی اجلاسیه به تجلیل از خانواده‌های معظم شهدای کودک و نوجوان اختصاص داشت؛ خانواده‌هایی که سال‌هاست با یاد فرزندان خود زندگی می‌کنند و نام آنان را در حافظه خانوادگی و اجتماعی زنده نگه داشته‌اند.
در این مراسم، یاد و خاطره دانش‌آموزان شهید مدرسه شجره طیبه میناب و کودکان شهید غزه نیز گرامی داشته شد؛ کودکانی که یادآوری سرنوشتشان، بار دیگر توجه‌ها را به ضرورت حمایت از حق زندگی، امنیت و آموزش کودکان در سراسر جهان معطوف می‌کند.
هدف اجلاسیه شهدای کودک و نوجوان کردستان بازخوانی ابعاد مختلف زندگی شهدا و انتقال فرهنگ ایثار و شهادت به نسل‌های آینده است. شاید مهمترین پیام این مراسم برای دانش‌آموزانی که در سالن حضور داشتند، این باشد که شهدا را نباید فقط در قاب تصاویر و نام‌های ثبت‌شده در تاریخ جست‌وجو کرد؛ آنان روزگاری کودکانی با دغدغه‌ها، علاقه‌ها و آرزوهای معمول زندگی بودند. شناخت این وجه از زندگی شهداست که فاصله میان نسل امروز و آن روزها را کمتر می‌کند و اجازه می‌دهد روایت ایثار، از یک خاطره تاریخی به الگویی برای زندگی و مسئولیت‌پذیری تبدیل شود.
انتهای پیام/