به گزارش خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، قشم را می‌توان در وسعت یک جزیره، مجموعه‌ای از شگفتی‌های طبیعی، تنوع زیستی و جلوه‌های ماندگار فرهنگ بومی دانست؛ مجموعه‌ای که بخشی از آن را می‌توان در موزه ژئوپارک قشم، از نزدیک تماشا کرد. این موزه با گردآوری نمونه‌های جانوری، سنگ‌ها، کانی‌ها، صدف‌ها و آثار مرتبط با زندگی مردم جزیره، فرصتی برای شناخت قشم پیش از سفر به جاذبه‌های طبیعی آن فراهم کرده است.
در بخش حیات‌وحش، پرندگان، خزندگان، آبزیان، مرجان‌ها و حشرات در کنار یکدیگر به نمایش درآمده‌اند؛ نمونه‌هایی که بازدیدکننده را با بخشی از تنوع زیستی جزیره و زیست‌بوم‌های پیرامون آن آشنا می‌کنند. در میان این مجموعه، حشره‌خوار کوتوله با نام علمی Suncus etruscus نیز دیده می‌شود؛ پستانداری بسیار کوچک که وزن آن حدود یک‌ونیم تا دوونیم گرم است و از کوچک‌ترین پستانداران جهان به شمار می‌رود.
ماکت‌ها و نمونه‌های جانوری مرتبط با لاک‌پشت‌های دریایی، دلفین‌ها و ماهیان نیز بخشی از این روایت طبیعی هستند. بازنمایی زیستگاه‌هایی مانند جنگل‌های حرا و سواحل ناز، پیوند میان گونه‌های جانوری و محیط زندگی آن‌ها را برای مخاطبان ملموس‌تر می‌کند.
قشم از نمایی متفاوت
یکی از بخش‌های شاخص موزه، ماکت 12 متری جزیره قشم و جزایر همجوار هرمز، هنگام و لارک است؛ مجموعه‌ای که با مقیاس تقریبی یک به 11 هزار ساخته شده و عوارض جغرافیایی و پستی‌وبلندی‌های منطقه را به نمایش می‌گذارد.
تماشای این ماکت، امکان مشاهده تصویری یکپارچه از پهنه جزیره و همسایگان آن را فراهم می‌کند؛ گویی بازدیدکننده از ارتفاعی بالا به ساختار جغرافیایی منطقه می‌نگرد. این بخش، در کنار نمونه‌های جانوری، شناختی کلی از موقعیت طبیعی قشم به دست می‌دهد.
از سنگ‌ها و سنگواره‌ها تا هنر زنان جزیره
روایت موزه به طبیعت محدود نمی‌شود. در بخش زمین‌شناسی، مجموعه‌ای از سنگ‌ها، کانی‌ها و سنگواره‌های داخلی و خارجی، بخشی از تاریخ زمین و تنوع ساختارهای زمین‌شناختی را پیش چشم بازدیدکنندگان قرار می‌دهد.
در بخش مردم‌شناسی نیز نشانه‌هایی از شیوه زندگی و هنر مردم بومی قشم به نمایش درآمده است. برقع، خوس‌دوزی، گلابتون‌دوزی و زری‌دوزی، جلوه‌هایی از هنرهای سنتی جزیره هستند که در کنار پوشش بومی، بخشی از هویت فرهنگی منطقه را بازتاب می‌دهند.
قرار گرفتن این آثار در کنار نمونه‌های طبیعی، تصویری گسترده‌تر از قشم ارائه می‌کند؛ جزیره‌ای که شناخت آن تنها به سواحل و چشم‌اندازهای طبیعی محدود نمی‌شود و فرهنگ و شیوه زندگی ساکنان نیز بخشی از هویت آن را شکل می‌دهد.
تجربه‌ای آموزشی برای خانواده‌ها
محمدحسین آزادبخت، طراح فضای داخلی موزه، با اشاره به نحوه چیدمان نمونه‌های جانوری گفته است که این آثار تا حد امکان در موقعیت‌هایی نزدیک به زیستگاه طبیعی گونه‌ها قرار گرفته‌اند تا بازدیدکنندگان ارتباط ملموس‌تری با محیط زندگی آن‌ها برقرار کنند.
به گفته وی، مشاهده مستقیم نمونه‌ها می‌تواند شناختی عینی‌تر از مطالب کتاب‌های درسی در اختیار مخاطبان قرار دهد. در طراحی جدید موزه، فضایی برای بازی و سرگرمی کودکان نیز در نظر گرفته شده است تا بازدید از این مجموعه برای خانواده‌ها جذاب‌تر باشد.
برنامه توسعه موزه نیز قرار است دامنه روایت آن از جزیره را گسترش دهد. به گفته آزادبخت، در مراحل بعدی بخش‌هایی درباره تاریخچه لنج‌سازی، دریانوردی سنتی، صیادی و آب‌انبارهای بومی یا برکه‌ها به مجموعه اضافه خواهد شد؛ موضوعاتی که نقش دریا و شیوه‌های سنتی تأمین آب را در زندگی مردم جزیره بازتاب می‌دهند.
ایستگاهی برای شناخت قشم
موزه ژئوپارک قشم در مرکز شهر قشم قرار دارد و در سال 1374 تأسیس شده است. این مجموعه حدود هشت سال پیش با هدف سامان‌دهی آثار و بازنمایی زیستگاه‌محور جانوران بازطراحی شد.
بازدید از این موزه می‌تواند مقدمه‌ای برای شناخت بهتر جزیره باشد؛ جایی که تنوع زیستی، ساختار زمین‌شناختی، چشم‌اندازهای طبیعی و هنرهای بومی در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند. برای گردشگرانی که می‌خواهند فراتر از دیدن جاذبه‌ها، شناخت دقیق‌تری از طبیعت و فرهنگ قشم به دست آورند، این مجموعه فرصتی برای آغاز سفری آگاهانه‌تر به جزیره فراهم می‌کند.
انتهای پیام/7558