به گزارش خبرگزاری تسنیم، نشست تخصصی بررسی اندیشهها و ابعاد شخصیتی عالم مجاهد، شهید سید حسن نصرالله (قدس سره)، همزمان با دومین سالگرد شهادت دبیرکل پیشین حزبالله لبنان و با حضور جمعی از اندیشمندان در دفتر مرکزی شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی برگزار شد؛ نشستی که در آن ابعاد قرآنی، معنوی، مدیریتی، تشکیلاتی، رسانهای، سیاسی و مقاومتی شخصیت سید حسن نصرالله واکاوی شد و حاضران درباره جایگاه حزبالله در لبنان، پیوند او با آرمان فلسطین و ضرورت تبیین دقیقتر مکتب سید مقاومت سخن گفتند.
حجتالاسلام محمدرضا میرتاجالدینی، معاون مراسم و استانهای شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی، در آغاز این برنامه با گرامیداشت یاد شهید سید حسن نصرالله، شهید سید هاشم صفیالدین، شهید عباس نیلفروشان، شهدای مقاومت لبنان و فلسطین و شهدای ایران گفت: امروز بیش از هر زمان به بازخوانی راه، اندیشه و ابعاد شخصیتی سید مقاومت نیاز داریم. وی با اشاره به دیدارهای خود با شهید نصرالله اظهار داشت: ایشان در تحلیل رخدادهای سخت، بارها به این مضمون قرآنی اشاره میکرد که گاه انسان چیزی را ناخوش میدارد، در حالی که خیر او در همان نهفته است. این نگاه فقط یک استناد دینی نبود، بلکه در مواضع، رفتار و روحیه سید حسن نصرالله نیز نمود داشت. او در سختترین وضعیتها، امید خود به آینده مقاومت و توان ملتها را از دست نمیداد.
معاون مراسم و استانهای شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی افزود: شهادت سید حسن نصرالله برای جهان اسلام، ملت لبنان و جبهه مقاومت حادثهای سنگین بود. انتشار خبر حمله به مقر حزبالله در بیروت و گزارشهای ضدونقیض، نگرانی گستردهای در میان ملتهای منطقه ایجاد کرد، اما تجربه مقاومت نشان داده است که شهادت فرماندهان، هرچند خسارتی بزرگ است، نمیتواند حرکت ملتها را متوقف کند.
میرتاجالدینی با اشاره به جایگاه سید حسن نصرالله در افکار عمومی منطقه گفت: او از یک رهبر حزبی در لبنان فراتر رفت و به شخصیتی موثر در جبهه مقاومت و جهان اسلام تبدیل شد. محبوبیت او از این حقیقت ناشی میشد که مردم، صداقت وی در دفاع از فلسطین را درک کرده بودند. سید نصرالله مسئله فلسطین را مسئله نخست جهان اسلام میدانست و همین دفاع صادقانه، جایگاه ویژهای برای او در میان ملتها ایجاد کرد.
وی همچنین به برنامههای بزرگداشت دومین سالگرد شهادت سید مقاومت اشاره کرد و گفت: برگزاری اجتماعات مردمی، پخش قطعات حماسی و سرودهای مقاومت، استفاده از بیانات رهبر انقلاب درباره سید حسن نصرالله، بازخوانی سخنان و پیامهای او، معرفی شخصیت وی در قالب کلیپ و مستند و پیوند دادن یاد شهدای مقاومت با آرمان فلسطین و قدس، بخشی از برنامههایی است که برای این مناسبت در نظر گرفته شده است.
دکتر علیرضا معاف، معاون پژوهش و برنامهریزی شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی، نیز در ادامه با طرح این پرسش که چرا شهید سید حسن نصرالله در میان ملتهای منطقه و آزادگان جهان محبوب بود، گفت: پاسخ این پرسش را باید در جامعیت و چندبعدیبودن شخصیت او جستوجو کرد. سید حسن نصرالله شخصیتی بود که وجوه قرآنی، علمی، معنوی، عرفانی، جهادی، تشکیلاتی، سیاسی و رسانهای را در خود جمع کرده بود.
وی افزود: شهید نصرالله یک شخصیت قرآنی و عالم دینی بود. او در کنار مدیریت سیاسی و حضور در میدان جهاد، با قرآن، روایات و مباحث فکری پیوندی عمیق داشت. در دیدارهایی که با وی انجام میشد، تسلط او بر مباحث قرآنی، تفسیر آیات و تحلیلهای دینی کاملا محسوس بود. این ویژگی باعث شده بود سخنرانیهای او صرفا سیاسی یا نظامی نباشد و از پشتوانهای فکری و ایمانی برخوردار باشد.
معاون پژوهش و برنامهریزی شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی ادامه داد: وجه معنوی و عرفانی سید حسن نصرالله نیز اهمیت زیادی داشت. او در سالهای پایانی عمر خود، در سخنرانیهایش درباره ایمان، توکل، خدا و معنویت بسیار سخن میگفت. همین نگاه توحیدی و ارتباط درونی او با مفاهیم دینی، به مقاومت در نگاه وی معنایی فراتر از یک رویارویی نظامی میداد.
معاف با اشاره به نقش تشکیلاتی شهید نصرالله گفت: سید مقاومت در حوزه سازماندهی نیز چهرهای برجسته بود. او حزبالله را از ساختاری متکی به یک فرد، به سازمانی دارای هویت، سازوکار، بدنه اجتماعی و توان تداوم تبدیل کرد. استمرار نقش حزبالله پس از شهادت سید حسن نصرالله، نشان میدهد که او در نهادسازی و تشکیلاتسازی موفق بوده است. وی اظهار داشت: یکی از آزمونهای مهم هر جریان، توان ادامه مسیر پس از فقدان رهبران اصلی است. در مورد حزبالله، این آزمون نشان داد ساختار ایجادشده توانایی ادامه فعالیت دارد. این نکته بخشی از میراث مهم سید حسن نصرالله بهشمار میرود؛ میراثی که ثابت میکند او صرفا یک فرد نبود، بلکه مکتب و مدرسهای فکری و تشکیلاتی ایجاد کرد.
معاف روایت امید، پیروزی و فتح را از دیگر عناصر مکتب نصرالله برشمرد و گفت: در جنگ ترکیبی و رسانهای امروز، به زبانی نیاز داریم که توانمندیها، موفقیتها و ظرفیتهای ملتها را روایت کند. سید حسن نصرالله در سختترین شرایط نیز زبان امید داشت و راه را بسته نمیدید. او تلاش میکرد از دل محاصره، جنگ و فشار، نشانههای آینده را برای مردم بازگو کند.
دکتر عباس گلرو، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، در سخنان خود با اشاره به تجربه حضور و پیگیری تحولات لبنان گفت: شهید سید حسن نصرالله در شخصیت خود مجموعهای از حکمت، عقلانیت، مصلحتسنجی، صداقت، ذکاوت و توان مدیریت را جمع کرده بود. ارزش این ویژگیها زمانی روشن میشود که بدانیم او همه این ظرفیتها را در میدان پیچیده سیاست لبنان به کار گرفت.
وی افزود: لبنان کشوری با ساختار طایفهای، گروههای سیاسی متعدد و تنشهای تاریخی است. در چنین فضایی، نقش سید حسن نصرالله در ایجاد انسجام درونی در جامعه شیعی و در عین حال، برقراری ارتباط با دیگر گروههای لبنانی اهمیت زیادی داشت. او توانست در کنار حفظ هویت مقاومت، مسیر تعامل با اهلسنت، جریانهای مسیحی و دیگر بازیگران سیاسی لبنان را نیز دنبال کند.
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس با اشاره به روابط حزبالله با برخی جریانهای مسیحی لبنان گفت: رویکرد سید حسن نصرالله در تعامل با میشل عون و جریان آزاد ملی، نمونهای از نگاه راهبردی او به سیاست داخلی لبنان بود. این ارتباطها در مقاطع حساس، از جمله جنگ 33روزه، به شکلگیری همگرایی بیشتری میان حزبالله و بخشهایی از جامعه مسیحی لبنان کمک کرد.
گلرو تاکید کرد: امروز وظیفه ما این نیست که فقط از شخصیت سید حسن نصرالله تجلیل کنیم، بلکه باید تجربه او را تحلیل و برای آینده از آن استفاده کنیم. شرایط لبنان، جایگاه حزبالله، وضعیت جامعه شیعه و تحولات منطقه، همه نیازمند بازخوانی این تجربه است. مکتب نصرالله میتواند برای مدیریت بحران، وحدت داخلی و مقاومت در برابر فشار خارجی، الگوهای قابلاستفادهای در اختیار ما قرار دهد.
دکتر نرجس سلیمانی، فرزند شهید حاج قاسم سلیمانی و عضو شورای اسلامی شهر تهران، نیز در این نشست گفت: دشمن در محاسبات خود تصور میکند با شهادت فرماندهان مقاومت و حذف شخصیتهای اثرگذار، میتواند به این جبهه آسیب بزند، اما مقاومت یک تفکر، یک اعتقاد و یک جریان زنده است که در وجود مردم و نیروهای حاضر در میدان جریان دارد. وی افزود: مقاومت خود را تکثیر میکند و از دل فشارها و دشواریها، ظرفیتهای تازه میسازد. ازاینرو، تصور اینکه با حذف یک فرمانده یا یک شخصیت، مسیر مقاومت متوقف میشود، یک خطای محاسباتی است. دشمن شاید بتواند ضربه بزند، اما نمیتواند ریشههای فکری، اعتقادی و مردمی مقاومت را از میان ببرد.
عضو شورای اسلامی شهر تهران اظهار داشت: جبهه مقاومت در سالهای اخیر خسارتهای بزرگی متحمل شده است؛ از شهادت سید حسن نصرالله و دیگر فرماندهان مقاومت تا شهادت شخصیتهای اثرگذار در ایران و فلسطین. با این حال، در میدانهای مختلف دیده شد که نیروهای مقاومت، ملتهای منطقه و مردم ایران با آگاهی و حضور خود، مسیر ایستادگی را ادامه دادهاند. سلیمانی تاکید کرد: وعده الهی درباره پیروزی جبهه حق، یک وعده واقعی است و کسی که به این وعده باور داشته باشد، در برابر فشارها و تهدیدها دچار تردید نمیشود. آنچه امروز دشمن را نگران میکند، همین پویایی، زایش و استمرار مقاومت در میان ملتهاست.
دکتر ریوران، کارشناس حوزه مقاومت، در ادامه با مرور تحولات لبنان گفت: جامعه شیعی لبنان در دورههای مختلف با محرومیت، پراکندگی و چالشهای متعدد روبهرو بود. ورود امام موسی صدر به عرصه اجتماعی و سیاسی لبنان و شکلگیری نهادهایی مانند مجلس اعلای شیعیان و جنبش امل، نقطهای مهم در تغییر جایگاه شیعیان بود. مرحله بعدی، با اشغال لبنان از سوی رژیم صهیونیستی و شکلگیری حزبالله رقم خورد. وی افزود: حزبالله در آغاز بهعنوان واکنشی به اشغالگری شکل گرفت، اما در طول زمان به بزرگترین بازیگر سیاسی و اجتماعی در میان شیعیان لبنان و یکی از بازیگران اصلی ساختار قدرت این کشور تبدیل شد. در این مسیر، شهید سید حسن نصرالله بهدلیل سالهای طولانی دبیرکلی حزبالله و توان راهبردی خود، نقشی برجسته داشت.
کارشناس حوزه مقاومت گفت: لبنان در گذشته از نگاه بسیاری، یکی از حلقههای ضعیف در پیرامون فلسطین تلقی میشد، اما مقاومت توانست این کشور را به یکی از مهمترین جبهههای بازدارندگی در برابر رژیم صهیونیستی تبدیل کند. این تحول، فقط حاصل قدرت نظامی نبود، بلکه به پیوند حزبالله با مردم، اعتماد عمومی و توان مدیریت سیاسی آن نیز مربوط میشد. ریوران با اشاره به جایگاه رسانهای سید نصرالله گفت: او در عرصه رسانه، یک ملت بود. هر سخنرانی سید برای طیفهای مختلف در لبنان و جهان عرب اهمیت داشت. مردم منتظر میماندند تا مواضع او را بشنوند و حتی دشمن نیز سخنانش را دنبال میکرد، زیرا میدانست گفتار نصرالله بر پایه شناخت دقیق از میدان و واقعیتهای عملیاتی است. وی افزود: اعتبار کلام، صداقت، شناخت از جامعه و توان انتقال پیام به زبان قابلفهم، از مهمترین ویژگیهای رسانهای شهید نصرالله بود. او بهگونهای سخن میگفت که هم رزمنده در میدان وهم خانوادههای لبنانی و مخاطبان خارج از لبنان، پیام او را درک میکردند.
دکتر خالد قدومی، نماینده جنبش حماس در جمهوری اسلامی ایران، با اشاره به نسبت شهید نصرالله با مسئله فلسطین گفت: سخنگفتن از سید حسن نصرالله بدون توجه به نقش او در حمایت از فلسطین و مقاومت فلسطینی، ناقص خواهد بود. او یک عالم، مجاهد، رهبر سیاسی و صاحب نگاه راهبردی بود که مسئله فلسطین را در مرکز توجه خود قرار داده بود. وی افزود: پس از آغاز طوفان الاقصی، سید حسن نصرالله با وجود آنکه از پیش در جریان جزئیات این اقدام نبود، بهسرعت شورای رهبری حزبالله را تشکیل داد و موضوع ورود به عرصه پشتیبانی از مقاومت فلسطین را در دستور کار قرار داد. این تصمیم، رژیم صهیونیستی را با یک جبهه جدید روبهرو کرد و محاسبات امنیتی و نظامی آن را تغییر داد.
نماینده جنبش حماس در جمهوری اسلامی ایران ادامه داد: ورود حزبالله به تحولات پس از طوفان الاقصی، جبهه شمالی را به یکی از نگرانیهای اصلی رژیم صهیونیستی تبدیل کرد. رژیم صهیونیستی ناچار شد بخشی از ظرفیتهای خود را متوجه شمال فلسطین اشغالی کند و این مسئله، فشار بر مقاومت فلسطین را کاهش داد. قدومی گفت: شهید نصرالله مقاومت را فقط در جنگ و سلاح خلاصه نمیکرد. از نگاه او، مقاومت مجموعهای از اندیشه، ایمان، سیاست، دیپلماسی، رسانه، پشتیبانی انسانی، کار فرهنگی و حضور در میدان بود. همین نگاه جامع باعث شد حزبالله در کنار توان نظامی، به یک بازیگر اثرگذار سیاسی و اجتماعی نیز تبدیل شود. وی افزود: شهید نصرالله در ارتباط با مسئله فلسطین، پشتیبانی فکری، سیاسی، رسانهای و میدانی ارائه میکرد. هیئتهای حماس در دیدار با او از رهنمودهای بهره میبردند و او همواره برای تقویت مقاومت فلسطینی، نگاه راهبردی و حمایت عملی داشت.
دکتر سیدمحمد حسینی، وزیر پیشین فرهنگ و ارشاد اسلامی، با اشاره به دیدارهای خود با شهید نصرالله گفت: وقتی از شخصیت سید حسن نصرالله سخن میگوییم، زبان از بیان همه ابعاد او قاصر است. نقش او در مقاومت و جهاد، چنان گسترده بود که رهبر انقلاب نیز آن را فراتر از توصیف دانستهاند. وی افزود: در یکی از دیدارها، پس از اخراج صهیونیستها از جنوب لبنان، شهید نصرالله برای مدتی طولانی با هیئت ایرانی گفتوگو کرد. او به زبان فارسی بسیار روان و شیوا سخن میگفت و تاکید داشت حزبالله از انقلاب اسلامی، امام خمینی و رهنمودهای رهبر انقلاب الهام گرفته است.
وزیر پیشین فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به حضور خود در لبنان برای برگزاری هفته فرهنگی گفت: شهید نصرالله در دیدارهای مرتبط با این برنامه، بر اهمیت فعالیتهای فرهنگی و رسانهای تاکید داشت. از نگاه او، عرصه فرهنگ بخشی فرعی در مقاومت نبود، بلکه میدان مهمی برای حفظ هویت، انتقال تجربه و تقویت ایستادگی بهشمار میرفت. حسینی گفت: سید حسن نصرالله بهخوبی میدانست جنگ فقط در میدان نظامی تعیین نمیشود. رسانه، فرهنگ، هنر، آموزش و روایت، در ساختن افکار عمومی و تقویت روحیه جامعه نقشی اساسی دارند و به همین دلیل، او همواره به کار فرهنگی و رسانهای توجه ویژه داشت.
دکتر عباس خامهیار، نویسنده و پژوهشگر، نیز در این نشست اظهار داشت: سید حسن نصرالله را نباید تنها از زاویه مقاومت مسلحانه شناخت. هرچند او نماد مقاومت، استعمارستیزی و ایستادگی در برابر رژیم صهیونیستی بود، اما مهمتر از آن، نقش او در ایجاد بستر اجتماعی مقاومت و تربیت نسلی بود که مقاومت را به یک هویت جمعی تبدیل کرد. وی افزود: جامعه شیعی لبنان پیش از دوره شهید نصرالله، با اختلافها، گسستها و زخمهای تاریخی مواجه بود. سید توانست در این فضای پیچیده، نقش مهمی در ایجاد هماهنگی و همدلی ایفا کند. او فقط فرمانده یک جریان نبود، بلکه برای بسیاری از گروهها و شخصیتها، مرجعی برای حل اختلاف و ایجاد آرامش بهشمار میرفت.
نویسنده و پژوهشگر حوزه مقاومت ادامه داد: یکی از ویژگیهای مهم شهید نصرالله، تواضع، اخلاق، احترام به بزرگان و توجه به وحدت اسلامی بود. او در برخورد با علما، شخصیتهای مذهبی و نیروهای سیاسی، تلاش میکرد زبان مشترک پیدا کند و از تبدیل اختلافهای طبیعی به شکافهای ویرانگر جلوگیری کند. خامهیار با اشاره به نگاه سید مقاومت به تقریب اسلامی گفت: شهید نصرالله معتقد بود وحدت اسلامی نباید صرفا در حد شعار مطرح شود. رسانهها، نهادهای فرهنگی و فعالان اجتماعی باید بهگونهای رفتار کنند که حساسیتهای مذهبی افزایش پیدا نکند و پیام اسلام برای طیف گستردهتری از مخاطبان قابلفهم باشد.
دکتر خلیلی، رئیس اداره لبنان وزارت امور خارجه، نیز با اشاره به وضعیت امروز لبنان گفت: درباره حزبالله و لبنان، دو تصویر متفاوت وجود دارد. یک تصویر، واقعیتهای میدانی، سیاسی و اجتماعی لبنان است و تصویر دیگر، روایتی است که رسانههای غربی و برخی رسانههای منطقهای تلاش میکنند با محور شکست یا فروپاشی حزبالله ارائه دهند. وی افزود: حزبالله در سالهای اخیر با ضربات، محدودیتها و فشارهای متعددی مواجه بوده است، اما با وجود همه این شرایط، همچنان یکی از بازیگران اصلی صحنه لبنان است. این جریان در ساختار سیاسی، مجلس، عرصه اجتماعی و معادلات امنیتی کشور نقش موثری دارد و نمیتوان آن را از معادلات داخلی لبنان حذف کرد.
رئیس اداره لبنان وزارت امور خارجه با اشاره به مشکلات پیشروی حزبالله گفت: فشار اقتصادی، آوارگی مردم مناطق جنوبی، از دست رفتن بخشی از کسبوکارها، مشکلات معیشتی و دشواریهای مربوط به اسکان و خدمات، بار سنگینی بر دوش حزبالله گذاشته است. تحولات سوریه و محدودشدن مسیرهای پشتیبانی و لجستیکی نیز شرایط را دشوارتر کرده است. خلیلی ادامه داد: در کنار این مسائل، تلاشهایی برای ایجاد اختلاف در میان جامعه شیعی لبنان و همچنین میان حزبالله و جنبش امل وجود دارد. اختلاف سلیقه در هر جامعهای طبیعی است، اما تبدیل آن به شکاف میتواند تهدیدی جدی باشد. مدیریت رهبران جریانهای شیعی تاکنون مانع از تشدید این اختلافها شده است. وی تاکید کرد: واقعیت این است که حزبالله با وجود فشارهای امنیتی، اقتصادی و رسانهای، ساختار خود را حفظ کرده و همچنان از توان حضور در عرصههای مختلف برخوردار است.
دکتر عبدالله سهرابی، سفیر پیشین جمهوری اسلامی ایران در عمان، نیز با بیان خاطراتی از ارتباط خود با سید حسن نصرالله گفت: یکی از ضرورتهای امروز، ثبت و حفظ روایتهایی است که شخصیتهای مختلف از دیدارها و تجربههای خود با سید مقاومت دارند. این خاطرات و اسناد، بخشی از تاریخ مقاومت و سرمایهای برای نسلهای بعدی است. وی افزود: باید مرکزی برای گردآوری خاطرات، اسناد، روایتها و تحلیلهای مربوط به شهید نصرالله ایجاد شود تا آنچه از تجربههای این شخصیت برجسته باقی مانده است، بهشکلی منظم ثبت و منتشر شود. این کار میتواند به شناخت دقیقتر نقش او در لبنان، منطقه و جهان اسلام کمک کند.
سفیر پیشین جمهوری اسلامی ایران در عمان همچنین بر ضرورت تولید آثار فرهنگی درباره شهید نصرالله تاکید کرد و گفت: زندگی، شخصیت، اندیشه و نقش سیاسی و اجتماعی او، ظرفیت تولید فیلم سینمایی، مستند، کتاب و آثار هنری متعدد را دارد. اگر این شخصیت بهدرستی روایت نشود، دیگران روایت خود را از او و مقاومت ارائه خواهند کرد. سهرابی گفت: روایت سید حسن نصرالله باید مستند، دقیق و هنرمندانه باشد تا علاوه بر ثبت واقعیتهای تاریخی، برای مخاطبان جوان نیز قابلفهم و اثرگذار شود.
دکتر سیاهکلی، نماینده پیشین مجلس شورای اسلامی، نیز با اشاره به دیدار خود با شهید سید حسن نصرالله پس از جنگ 33روزه گفت: آنچه در دیدار با سید مقاومت بیش از هر چیز جلب توجه میکرد، نگاه دقیق او به نقش رسانه و ضرورت حفظ وحدت در جهان اسلام بود. وی افزود: شهید نصرالله باور داشت برخی رفتارها و تولیدات رسانهای ممکن است ناخواسته به اختلافها دامن بزند. ازاینرو، رسانه باید زبان مشترک، فراگیر و وحدتآفرین داشته باشد؛ زبانی که بتواند با طیفهای مختلف مسلمانان ارتباط برقرار کند.
نماینده پیشین مجلس شورای اسلامی گفت: از نگاه سید مقاومت، آثار فرهنگی و رسانهای موفق، آثاری هستند که بتوانند پیامهای اخلاقی، دینی و انسانی را به زبان هنر منتقل کنند. او بر بهرهگیری از ظرفیت فیلم و روایت تاثیرگذار تاکید داشت و معتقد بود تولیدات رسانهای باید به تقویت همگرایی مسلمانان کمک کند، نه اینکه زمینه افزایش حساسیتهای مذهبی را فراهم آورد.
در پایان این نشست، حاضران بر ضرورت بازخوانی مداوم میراث فکری، مدیریتی، تشکیلاتی، فرهنگی، رسانهای و سیاسی شهید سید حسن نصرالله تاکید کردند و استمرار راه او را در گرو تبیین دقیق تجربه مقاومت برای نسلهای جدید دانستند.
انتهای پیام/