به گزارش خبرگزاری تسنیم از یزد، «جایزه هنر سال استان یزد» با عنوان «سرو هنر» تلاش دارد پاسخی به همین نیاز باشد؛ رویدادی که قرار است به جای تمرکز صرف بر تولید یک جشنواره در یک بازه زمانی مشخص، یک سال از حیات هنری استان را مرور کند و آثار، هنرمندان و جریانهای اثرگذار آن را دوباره در معرض ارزیابی و انتخاب قرار دهد.
در همین زمینه با احسان نیکمحضر، دبیر اجرایی رویداد «سرو هنر» گفتوگو کردیم تا اهمیت برگزاری این رویداد و نقش آن در حمایت از هنر و هنرمندان یزد را مورد ارزیابی قرار دهیم.
تسنیم: چرا یزد به یک «جایزه هنر سال» نیاز دارد؟ آیا برگزاری جشنوارههای مختلف نمیتواند همین کارکرد را داشته باشد؟
نیکمحضر: به نظرم باید ابتدا بین مفهوم «جشنواره» و «جایزه هنر سال» تفاوت قائل شویم. جشنواره معمولاً یک رویداد مشخص با زمان، موضوع، فراخوان و ساختار اجرایی معین است و آثار نیز برای حضور در همان جشنواره تولید یا انتخاب میشوند. اما «جایزه هنر سال» قرار است نگاه متفاوتی داشته باشد.
ما میخواهیم یک سال از زندگی هنری یزد را ببینیم و از خودمان بپرسیم در این یک سال چه اتفاقاتی در هنر استان رخ داده است؟ چه هنرمندانی فعالیت مؤثر داشتهاند؟ چه آثاری تولید شدهاند؟ کدام آثار توانستهاند با مخاطب ارتباط برقرار کنند و چه جریانهایی در هنر یزد شکل گرفتهاند؟
بنابراین «سرو هنر» قرار نیست جای جشنوارهها را بگیرد؛ بلکه میتواند مکمل آنها باشد. جشنوارهها اتفاقات هنری را رقم میزنند و «جایزه هنر سال» میتواند در پایان یک دوره، تصویری از مجموعه این اتفاقات ارائه کند.
تسنیم: یعنی «سرو هنر» قرار است یک جور حافظه سالانه برای هنر یزد ایجاد کند؟
نیکمحضر: دقیقاً. یکی از دغدغههای اصلی ما همین است. بسیاری از اتفاقات هنری رخ میدهند، اما بعد از مدتی ممکن است از حافظه عمومی کنار بروند. یک نمایش روی صحنه میرود، یک نمایشگاه برگزار میشود، یک اثر موسیقایی تولید میشود یا یک هنرمند جوان فعالیت مهمی انجام میدهد؛ اما همیشه سازوکاری وجود ندارد که در پایان سال بتوانیم بگوییم مهمترین اتفاقات هنری استان چه بودهاند.
«سرو هنر» میتواند این امکان را فراهم کند که هر سال، هنر یزد یک بار به خودش نگاه کند؛ نقاط قوتش را ببیند، استعدادهایش را شناسایی کند و درباره مسیر آیندهاش گفتوگو کند.
از این منظر، جایزه هنر سال فقط یک مراسم اهدای جایزه نیست؛ یک فرصت برای بازخوانی و ارزیابی جریان هنر استان است.
تسنیم: یکی از نکات مطرحشده درباره «سرو هنر»، حضور مردم در انتخاب برگزیدگان است. چرا این موضوع اهمیت دارد؟
نیکمحضر: هنر بدون مخاطب معنا و حیات اجتماعی خودش را از دست میدهد. اگر قرار باشد درباره بهترینها و اثرگذارترین اتفاقات هنری صحبت کنیم، نمیتوانیم مخاطب را از این فرآیند حذف کنیم.
ما معتقدیم مردم نباید فقط در پایان یک رویداد به عنوان تماشاگر حضور داشته باشند. آنها بخشی از جامعهای هستند که هنر برای آن تولید میشود و طبیعی است که در فرآیند دیدهشدن و انتخاب آثار نیز نقش داشته باشند.
در «سرو هنر» تلاش شده این ارتباط جدیتر شود؛ یعنی جامعه هنری و مردم در دو سوی یک رویداد قرار نگیرند، بلکه در یک فرآیند مشترک با یکدیگر ارتباط داشته باشند. این موضوع میتواند به شکلگیری گفتوگویی جدیتر درباره هنر در جامعه کمک کند.
تسنیم: آیا این نگاه به معنای کنار گذاشتن داوری تخصصی است؟
نیکمحضر: خیر، اتفاقاً داوری تخصصی همچنان اهمیت بسیار زیادی دارد. هنر نیازمند نگاه کارشناسی است و نمیتوان ارزش هنری یک اثر را صرفاً با معیارهای عمومی سنجید.
اما در کنار نگاه تخصصی، مخاطب و جامعه نیز اهمیت دارند. ما تلاش میکنیم این دو نگاه در کنار یکدیگر قرار بگیرند.
به اعتقاد من، یکی از نقاط قوت «سرو هنر» میتواند همین گفتوگو میان تخصص، تجربه هنری و نگاه مردم باشد.
تسنیم: نام «سرو هنر» هم انتخاب قابل توجهی است. چرا سرو؟
نیکمحضر: «سرو» برای ما فقط یک نام نیست. سرو در فرهنگ و ادبیات ایرانی نماد ایستادگی، ریشهداری و ماندگاری است. هنر نیز اگر قرار باشد در یک جامعه ماندگار شود، نیازمند ریشه است. ما دوست داریم «سرو هنر» نیز چنین مفهومی پیدا کند؛ یعنی رویدادی که به مرور زمان ریشه بدواند و هر سال به جای اینکه صرفاً یک اتفاق مقطعی باشد، بخشی از حافظه فرهنگی و هنری استان یزد شود.
در واقع امیدواریم «سرو هنر» بتواند تصویری از هنر امروز یزد را ثبت کند و در عین حال به آینده هنر استان نیز نگاه داشته باشد.
تسنیم: یکی از ویژگیهای این رویداد، توجه به حامیان هنر و نقش صنعت و رسانه عنوان شده است. چرا این موضوع در طراحی جایزه اهمیت پیدا کرده؟
نیکمحضر: اگر بخواهیم از هنر و هنرمند حمایت کنیم، نباید همه مسئولیت را متوجه یک نهاد یا دستگاه فرهنگی بدانیم.
جامعه هنری به یک شبکه حمایت گسترده نیاز دارد؛ شبکهای که در آن مردم، رسانهها، بخش خصوصی، صنعتگران، مدیران و نهادهای فرهنگی هر کدام سهم خودشان را داشته باشند.
به همین دلیل در «سرو هنر» تلاش شده به مفاهیمی مانند «صنعت حامی هنر»، «مدیر حامی هنر» و «رسانه حامی هنر» نیز توجه شود.
این بخشها قرار نیست صرفاً عنوانهای تشریفاتی باشند. نگاه ما این است که باید درباره این سؤال صحبت کنیم که هر بخش از جامعه چگونه میتواند در زیست و رشد هنر استان نقش داشته باشد.
تسنیم: رسانهها در این میان چه نقشی دارند؟
نیکمحضر: رسانه صرفاً ابزار انتشار خبر نیست. رسانه میتواند یک جریان هنری را به جامعه معرفی کند، درباره آن گفتوگو ایجاد کند، نقد کند و حتی باعث شود یک هنرمند یا اثر بیشتر دیده شود. اهمیت رسانه در معرفی هنر سبب شد که یکی از بخشهای اصلی این رویداد با عنوان رسانه حامی هنر شروع به فعالیت کند و در روز اختتامیه رسانههای برتر در این حوزه معرفی و تجلیل خواهند شد.
اگر قرار باشد «سرو هنر» به بازخوانی هنر یزد کمک کند، طبیعتاً رسانهها یکی از مهمترین شرکای این فرآیند هستند. ما نیاز داریم درباره هنر یزد بیشتر صحبت کنیم؛ نه فقط زمانی که یک جشنواره برگزار میشود یا یک جایزه اهدا میشود. هنر باید موضوع گفتوگوی مستمر جامعه باشد.
تسنیم: اگر بخواهید مهمترین تفاوت «سرو هنر» با یک جشنواره معمولی را در یک جمله بیان کنید، چه میگویید؟
نیکمحضر: شاید بتوانم اینطور بگویم که جشنواره میخواهد یک اتفاق هنری را رقم بزند، اما جایزه هنر سال میخواهد یک سال هنر را به یاد بیاورد.
ما در «سرو هنر» میخواهیم ببینیم در یک سال چه کسانی تلاش کردهاند، چه آثاری خلق شده، چه اتفاقاتی افتاده و چه چیزهایی ارزش دیدهشدن و ماندگار شدن دارند.
اگر این نگاه بتواند در سالهای آینده استمرار پیدا کند، «سرو هنر» میتواند به یک نقطه رجوع برای شناخت وضعیت هنر یزد تبدیل شود.
تسنیم: و در نهایت، انتظار شما از نخستین دوره «سرو هنر» چیست؟
نیکمحضر: انتظار ما این نیست که نخستین دوره همه مسائل هنر یزد را حل کند. چنین انتظاری واقعبینانه نیست. هدف ما این است که یک مسیر را آغاز کنیم؛ مسیری که در آن هنرمندان بیشتر دیده شوند، مردم ارتباط نزدیکتری با هنر پیدا کنند، رسانهها نقش پررنگتری در گفتوگوی هنری داشته باشند و بخشهای مختلف جامعه نسبت به مسئولیت خود در قبال هنر حساستر شوند.
اگر «سرو هنر» بتواند هر سال فرصتی ایجاد کند تا درباره هنر یزد حرف بزنیم، هنرمندان را ببینیم، آثار شاخص را مرور کنیم و درباره آینده هنر استان فکر کنیم، به نظرم به هدف اصلی خود نزدیک شدهایم. در واقع ما میخواهیم «سرو هنر» فقط یک شب در تقویم فرهنگی یزد نباشد؛ میخواهیم تبدیل به یک جریان شود.
انتهای پیام/781/.