به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم ، محمدرضا کاویانپور در کارگاه آموزشی «دورپیوندها، سامانههای پیشبینی و هشدار درباره پدیده النینو» با اشاره به آخرین وضعیت مدلهای پیشبینی اقلیمی اظهار کرد: چند مدل پیشبینی فصلی، افزایش بارش را برای بخشهایی از ایران در ماههای پیشرو نشان میدهند و در عین حال، افزایش دما نیز در بیشتر این مدلها قابل مشاهده است.
وی ادامه داد: بر اساس یکی از مدلهای آمریکای شمالی که در ماه سپتامبر ارائه شده، برای ماههای اکتبر و نوامبر در بخشهایی از ایران، سوریه و ترکیه حدود 30 تا 40 میلیمتر بارش پیشبینی شده است. مدل دیگری نیز برای ماه اکتبر، بارش حدود 30 تا 50 میلیمتری را در محدوده ایران نشان میدهد.
زاگرس؛ کانون اصلی افزایش بارشها
رئیس مؤسسه تحقیقات آب با اشاره به نتایج مدلهای پیشبینی فصلی این مؤسسه گفت: بر اساس دادههای این مدل، در ماههای نوامبر و دسامبر و همچنین در ترکیب پیشبینی برای بازه اکتبر تا 31 دسامبر، در غرب کشور بهویژه حوزه زاگرس، حدود 70 میلیمتر بارش بیشتر از نرمال پیشبینی شده است.
کاویانپور افزود: اهمیت این پیشبینی از آن جهت است که بخش قابل توجهی از سدهای اصلی کشور در حوزه زاگرس قرار دارند و تغییرات بارشی این منطقه میتواند در وضعیت منابع آب اثرگذار باشد.
وی در عین حال تأکید کرد که پیشبینیهای فصلی بهصورت ماهانه بهروزرسانی میشوند و نتایج آنها باید متناسب با ورود دادههای جدید مورد بازبینی قرار گیرد.
افزایش دما در کنار افزایش بارش
کاویانپور با بیان اینکه افزایش بارش لزوماً به معنای کاهش دما نیست، اظهار کرد: در بسیاری از مدلهای مورد بررسی، افزایش دما همزمان با احتمال افزایش بارش برای منطقه پیشبینی شده است.
وی گفت: مدلهای آمریکایی بهطور کلی احتمال افزایش بارش را بهخصوص در نواحی غربی کشور نشان میدهند، اما در همین مدلها افزایش دما نیز برای ایران و منطقه پیشبینی شده است.
رئیس مؤسسه تحقیقات آب ادامه داد: یکی از مدلها حتی در ادامه مسیر ورود به زمستان، افزایش دما را برای ماههای فوریه و مارس نشان میدهد که از نظر اقلیمی قابل توجه است.
چه زمانی بارش شدید رخ میدهد؟
کاویانپور درباره ارتباط افزایش دما با بارشهای شدید نیز توضیح داد: افزایش دما بهتنهایی نمیتواند به معنای وقوع بارش شدید باشد، بلکه میزان رطوبت موجود در جو و شرایط جوی نیز نقش تعیینکنندهای دارد.
وی افزود: در صورتی که افزایش دما همراه با رطوبت زیاد در هوا باشد، احتمال وقوع بارشهای شدیدتر افزایش پیدا میکند؛ بنابراین نمیتوان صرفاً بر اساس یک شاخص اقلیمی، وقوع سیلاب یا بارش شدید را قطعی دانست.
تغییرات اقلیمی، الگوی بارش ایران را تغییر داده است
رئیس مؤسسه تحقیقات آب با اشاره به روند تغییرات اقلیمی در چهار دهه گذشته اظهار کرد: بررسی رخدادهای اقلیمی ایران در 40 سال گذشته نشان میدهد همزمان با افزایش دما، تغییراتی نیز در پراکنش و الگوی بارش کشور ایجاد شده است.
به گفته وی، در سالهای اخیر دورههایی با بارش کمتر در کنار دماهای بالاتر مشاهده شده و رابطه میان دما و بارش نیز نسبت به گذشته تغییراتی داشته است.
کاویانپور با اشاره به مطالعات انجامشده در سال 1987 درباره ارتباط میان دما و بارش در کشور گفت: این مطالعات بهویژه مناطق غربی ایران را مورد بررسی قرار داده بود و نشان میداد میان این دو پارامتر اقلیمی ارتباط وجود دارد؛ با این حال، بررسیهای فصلی پیچیدگی بیشتری دارد و نمیتوان نتایج سالانه را مستقیماً به فصلهای مختلف تعمیم داد.
پاییز پربارش، به معنای زمستان پربارش نیست
وی در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت احتیاط در تفسیر پیشبینیهای فصلی گفت: بارش پاییزه لزوماً به معنای خشک یا پربارش بودن زمستان نیست و نمیتوان تنها بر اساس وضعیت بارش در پاییز، شرایط زمستان را پیشبینی کرد.
رئیس مؤسسه تحقیقات آب افزود: پیشبینیهای فصلی باید در کنار سایر دادههای جوی و با توجه به بهروزرسانیهای ماهانه مورد استفاده قرار گیرند.
النینو به تنهایی تعیینکننده وضعیت بارش نیست
کاویانپور همچنین با اشاره به تداوم تغییرات اقلیمی در جهان اظهار کرد: آثار تغییرات اقلیمی در مناطق مختلف یکسان نیست و بسته به شرایط جغرافیایی و زمانی میتواند پیامدهای متفاوتی داشته باشد.
وی افزود: خشکسالی، سیلاب، آتشسوزی و سایر مخاطرات طبیعی از جمله پیامدهایی هستند که ممکن است تحت تأثیر تغییرات اقلیمی قرار گیرند و برای ارزیابی آنها باید مجموعهای از شاخصها و شرایط جوی مورد بررسی قرار گیرد.
پایش اقلیم با دادههای 40 ساله
رئیس مؤسسه تحقیقات آب در ادامه از فعالیت سامانههای پیشبینی این مؤسسه خبر داد و گفت: مجموعهای از سامانهها برای ارائه پیشبینیهای کوتاهمدت، میانمدت و فصلی در مؤسسه تحقیقات آب طراحی شده است.
وی توضیح داد: مدلهای کوتاهمدت پیشبینیهایی از سه ساعت تا دو هفته ارائه میکنند و در کنار آنها، مدلهای فصلی نیز برای بررسی وضعیت منابع آب و شرایط اقلیمی کشور مورد استفاده قرار میگیرند.
کاویانپور در پایان گفت: سامانه اطلاعاتی مؤسسه تحقیقات آب حدود 40 سال اطلاعات مربوط به رخدادهای مختلف کشور را در اختیار دارد و دادههای ثبتشده در دورههای زمانی مختلف، مبنایی برای تحلیل روندهای اقلیمی و تهیه پیشبینیهای آینده قرار میگیرد.
انتهای پیام/