رضا خسروآبادی؛ معاون پژوهشی و فناوری آزمایشگاه ملی نقشهبرداری مغز ایران در گفتوگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم در خصوص تجهیزات آزمایشگاه ملی نقشهبرداری مغز و میزان نیاز به بودجههای تکمیلی و تزریق سرمایه از منابع خارجی، گفت: هنگام راهاندازی این آزمایشگاه تلاش شده است تا به ادوات روز دنیا مجهز شود؛ اما همچنان در برخی موارد مانند تحریکهای صوتی، نیاز به کمکهای مالی برای تکمیل تجهیزات وجود دارد تا بتوان کارهای گرافیکی تحت حمایت معاونت علمی را پیش برد.
وی افزود: دستگاه مغناطیسنگاری مغزی یا مگنتوانسفالوگرافی (MEG) که ارزشی حدود 500 میلیارد تومان دارد، با کمک معاونت علمی امسال مورد حمایت قرار گرفته و امیدواریم بتوانیم آن را تأمین کنیم. دستگاههای مربوط به تحریکهای عمقی مغز میشود و همچنین مواردی مانند تحریکهای صوتی که جایگاه خود را بسیار گسترش میدهند، از جمله ادوات مورد نیاز هستند.
معاون پژوهشی و فناوری آزمایشگاه ملی نقشهبرداری مغز ایران تصریح کرد: همچنین تجهیز سیمولاتورهای مختلف برای محیطهای واقعیت مجازی جهت امکانسنجیها، بهروزرسانی پکیجهای ارزیابیهای شناختی و همچنین بهروزرسانی تجهیزات قدیمیتر، از جمله نیازهای اصلی است؛ برای نمونه، دستگاه های MRI قدیمی شده و تجهیزات گرادیان آنها باید از سطح 80 به 200 برسد که این موارد در صورت تأمین از سوی معاونت علمی، قابل انجام است، چرا که بار حمایتی این تجهیزات بسیار زیاد است.
خسروآبادی با ارائه آماری از فعالیتهای پژوهشی آزمایشگاه اظهار کرد: تاکنون بالغ بر 1900 پروژه در حیطههای مختلف در این آزمایشگاه انجام شده است. حدود 36 درصد از این پروژهها در حوزه تشخیص و مداخلهای (از سوی وزارت بهداشت) و مابقی در حوزههای دیگر از جمله هنر و معماری، علوم ورزشی، مدیریت و حسابداری در وزارت علوم بوده است.
وی همچنین تصریح کرد: حدود 700 استاد دانشگاه از 75 دانشگاه مختلف در 31 استان کشور با این آزمایشگاه همکاری داشته و پروژههای خود را در این مرکز انجام دادهاند.
معاون پژوهشی آزمایشگاه ملی نقشهبرداری مغز با اشاره به اولویتهای فعلی افزود: در دو سال اخیر، بخش توسعه خدمات کاربردی را به عنوان یکی از بخشهای اصلی زیر نظر گرفتهایم. هدف ما این است که دانش و پژوهشی که در حوزه آموزش به دست آمده را به خدمت جامعه برسانیم تا منجر به خروجی کاربردی شود؛ این خدمات میتواند در طیفهای بالینی یا شناختی-اجتماعی باشد.
خسروآبادی خاطرنشان کرد: ما در حال تدوین شیوهنامهها و استانداردسازی پروتکلها هستیم، اما برای ارائه این خدمات، نیاز است که شرکتها نیز به عنوان بازوی اجرایی وارد عمل شوند تا خدمات به جامعه هدف ارائه شود. نیازها از سوی جامعه هدف، از جمله تیمهای المپیک، آموزش و پرورش، مدیریتهای شناختی و راهنمایی و رانندگی مشخص شده و ما نیز در تلاش هستیم پروتکلها را به سمت استانداردسازی سوق دهیم.
خسروآبادی در پاسخ به پرسشی درباره میزان دخالت هوش مصنوعی در فعالیتهای آزمایشگاه گفت: در حال حاضر تعداد دادههای مغزی جمعآوری شده بیش از 15 هزار مورد است.
وی افزود: هوش مصنوعی در آزمایشگاه در حال شکلگیری است و ما از آن در بخشهای پردازشی استفاده میکنیم؛ برای نمونه، از مدلهای زبانی بزرگ (LLM) برای اتوماتیک کردن پردازشها بهره میبریم و همچنین در مباحثی نظیر بازاریابی نرمال (Normal Marketing) از هوش مصنوعی برای تولید دستیار استفاده میکنیم. این 15 هزار داده شامل دادهها شامل تصویربرداری مغزی، ساختار مغز و سنجش عملکرد مغز با دادههای رفتاری است.
معاون پژوهشی آزمایشگاه ملی مغز افزود: اگرچه هنوز بانک سلامت به طور کامل تمامی مدالیتهها را از یک شخص به صورت همزمان در خود جای نداده است، اما بر اساس پروژههای اهدا شده، مجموع دادههای موجود قابل توجه است؛ اگر تمامی دادههای 1900 پروژه موجود بود، رقم دادهها باید بالای 50 هزار مورد میبود.متأسفانه میزان اهدای دادهها کم بوده و حدود 20 درصد است و همچنین دادههای اهدایی همواره کامل نیستند.
وی ابراز امیدواری کرد که با راهاندازی پلتفرم بایوبنک کشوری توسط معاونت علمی ریاست جمهوری این روند بهبود یابد. پلتفرم بایوبانک مرکز داده ها در کشور خواهد بود و ما در بخش نقشهبرداری مغز میتوانیم به عنوان مرکز دادهها عمل کنیم و از نظر شناسنامه فنی، ارزشگذاری دادهها و امنیت دادهها، خدمات استانداردی را در سطح کشور ارائه دهیم.
انتهای پیام/