به گزارش خبرگزاری تسنیم از خرمآباد، اربعین، موسم دلدادگانی است که جان خود را در مسیر محبت سیدالشهدا(ع) نثار میکنند؛ موسم وداع عاشقانی که زندگیشان با نام و یاد اهلبیت(ع) معنا یافته است. امسال نیز جامعه مذهبی و مداحان استان لرستان، در روزهای منتهی به اربعین، یکی از خادمان دیرین و بیادعای دستگاه اهلبیت(ع) را از دست داد؛ مردی که عمر خود را وقف ستایش خاندان عصمت و طهارت کرد و سرانجام در همین ایام نورانی، دعوت حق را لبیک گفت.
مرحوم حاج علیرضا قهرمانی، از پیشکسوتان نامآشنای مداحی سنتی لرستان، دههها با اخلاص، تواضع و بیحاشیه در مسیر خدمت به فرهنگ عاشورا گام برداشت. او از روزهای سخت پیش از پیروزی انقلاب اسلامی تا سالهای دفاع مقدس و پس از آن، همواره صدای ماندگار مجالس اهلبیت(ع) بود؛ مداحی که نه در پی شهرت، بلکه در اندیشه ادای دین به مکتب حسینی و تربیت نسل جوان ذاکران اهلبیت(ع) بود.
درگذشت این ذاکر باسابقه در آستانه اربعین حسینی، بار دیگر یاد و خاطره خدمات صادقانه او را در ذهن دوستدارانش زنده کرد. به همین مناسبت، دکتر بهروز میر، از مداحان سرشناس استان لرستان، برای خبرگزاری تسنیم یادداشتی به شرح زیر نوشته است:
در میان چهرههای ماندگار عرصه ستایشگری اهلبیت(ع)، نام حاج علیرضا قهرمانی برای مردم لرستان و جامعه مداحان، تنها یادآور یک صدای خوش و یک مداح پیشکسوت نیست؛ بلکه یادآور نسلی از ذاکران بیادعا، انقلابی و اخلاقمداری است که عمر خود را وقف خدمت به دستگاه اهلبیت(ع) کردند و بدون آنکه در پی نام و شهرت باشند، میراثی ارزشمند از اخلاص، ادب و مردمداری بر جای گذاشتند.
آشنایی من با مرحوم حاج علیرضا قهرمانی به سالهای کودکی، حدود هفت یا هشت سالگی بازمیگردد؛ زمانی که در محله درب دلاکان خرمآباد با نوای دلنشین مداحیهای ایشان آشنا شدم. بعدها نیز بیش از سه دهه پیش، در جلسات هفتگی جامعه مداحان حضرت ابوالفضل(ع) که دوشنبهشبها برگزار میشد، افتخار شاگردی و همنشینی با این پیشکسوت بزرگ را داشتم. آنچه امروز از ایشان روایت میکنم، حاصل سالها مشاهده، همراهی و بهرهگیری از منش و سیره این ذاکر اهلبیت(ع) است.
حاج علیرضا قهرمانی از جمله مداحان دلسوختهای بود که بنا به گفته خود، از شش یا هفت سالگی، تنها از سر عشق و ارادت به اهلبیت(ع)، مداحی را آغاز کرد. عشق به خاندان عصمت و طهارت در وجود او ریشه داشت و از همان کودکی با فرهنگ حسینی رشد کرد. در روزگاری که پیش از انقلاب اسلامی، برگزاری مجالس مذهبی و مداحی با محدودیتها و دشواریهای فراوان همراه بود، او از معدود مداحانی بود که در کوچهپسکوچههای قدیمی خرمآباد، بیرق اهلبیت(ع) را برافراشته نگه داشت و مجالس عزاداری دهه محرم و ماه صفر را با شور و اخلاص برگزار میکرد.
مداحی برای او تنها خواندن مرثیه نبود؛ بلکه نوعی مبارزه با استبداد و طاغوت زمان نیز محسوب میشد. مجالس اهلبیت(ع) در آن دوران، علاوه بر جنبه مذهبی، رنگ و بوی مقاومت در برابر حکومت پهلوی داشت و حاج علیرضا قهرمانی با همان ارادت خالصانه، بدون واهمه در این مسیر گام برمیداشت.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی نیز این مسیر با همان استواری ادامه یافت. او از معدود مداحانی بود که در طول هشت سال دفاع مقدس در کنار رزمندگان حضور داشت و با نوای حماسی خود روحیهبخش آنان بود. یکی از مداحیهای معروف او که هنوز هم میان رزمندگان و مردم لرستان شناخته شده است، گواه نقش مؤثرش در روزهای دفاع مقدس است. افزون بر حضور در جبههها، خود نیز از جانبازان و ایثارگران آن دوران بود و با وجود همه سختیها، لبخند همیشگی بر چهرهاش نقش بسته بود.
یکی از مهمترین خدمات فرهنگی مرحوم قهرمانی، مشارکت در تأسیس جامعه مداحان حضرت ابوالفضل(ع) لرستان بود؛ محفلی که بیش از 35 سال پیش با حضور جمعی از بزرگان مداحی استان شکل گرفت و دوشنبهشبها میزبان مداحان سنتی بود. این جلسات تنها محفل مداحی نبود، بلکه محفلی برای انتقال تجربه، رفع اشکال، اصلاح شیوههای اجرا، مرور خاطرات محرم و صفر و در نهایت، توسل به اهلبیت(ع) محسوب میشد.
حاج علیرضا قهرمانی تقریباً هیچگاه این جلسات را ترک نمیکرد؛ مگر آنکه بیمار بود یا در سفر به سر میبرد. با وجود آنکه در میان مداحان سنتی از چهرههای شناختهشده و صاحبنام بود، هرگز نشانی از غرور در رفتار او دیده نمیشد. همواره با رویی گشاده و مهربان، نوجوانان و جوانانی را که قدم در مسیر مداحی میگذاشتند، تشویق میکرد و با نگاه پدرانه خود به آنان انگیزه میبخشید. شاید کلاسهای آموزشی امروز وجود نداشت، اما شیوه رفتار، تذکرات و حمایتهای او، خود بهترین کلاس عملی برای نسل جوان بود.
در زندگی شخصی نیز سادگی و تواضع، شاخصه اصلی شخصیت او بود. پس از دوران دفاع مقدس، با شغل رانندگی تاکسی روزگار میگذراند و با نهایت ادب، متانت و احترام با مردم برخورد میکرد. زندگی سادهای داشت و خانوادهاش نیز همواره همراه او در محافل مذهبی حضور پیدا میکردند؛ حضوری که نشان از پیوند عمیق خانواده با فرهنگ اهلبیت(ع) داشت.
یکی از ویژگیهای برجسته مرحوم قهرمانی، دوری کامل از حاشیه بود. در تمام سالهایی که رسانهها، امکانات تبلیغاتی و فضای مجازی امروز وجود نداشت، او بدون هیچ جنجال و حاشیهای تنها به انجام وظیفه خود میاندیشید. اگر اختلاف یا سوءتفاهمی هم پیش میآمد، ترجیح میداد سکوت و گذشت را پیشه کند. کمحرف بود، هیچگاه به دنبال میکروفون نمیرفت و اگر برای مداحی دعوت میشد، اغلب ابتدا دیگران، بهویژه جوانترها یا مهمانان جلسه را برای خواندن دعوت میکرد و سپس، در صورت اصرار حاضران، پشت تریبون قرار میگرفت. او هیچگاه در پی دیده شدن نبود؛ زیرا جایگاه خود را از مردم نمیخواست، بلکه آن را در محضر خداوند و اهلبیت(ع) یافته بود.
صلابت در اجرا نیز از ویژگیهای ممتاز او بود. شعرها را بارها تمرین میکرد و با آمادگی کامل روی منبر میرفت. کمتر پیش میآمد که در خواندن اشعار یا تلفظ واژگان دچار اشتباه شود. هنگام مداحی، با وقار و اقتدار خاصی میایستاد و با تمام وجود برای اهلبیت(ع) میخواند؛ صلابتی که نتیجه سالها تمرین، تجربه و اخلاص بود.
از مرحوم حاج علیرضا قهرمانی درسهای فراوانی آموختم؛ مهمترین آن، زندگی بدون حاشیه و معامله کردن با خدا و اهلبیت(ع) بود. او معتقد بود احترام به جمع و رعایت ادب، مقدم بر هر چیز دیگری است و هیچگاه نباید برای شهرت یا مطرح شدن، شأن مداحی را زیر سؤال برد.
یکی از توصیههای ماندگارش که همواره در ذهنم باقی مانده، این جمله بود: «همه جا و در هر مکانی نخوانید؛ مداحی دو بال دارد؛ یک بال خواندن و یک بال نخواندن، و گاهی نخواندن از خواندن مهمتر است.» این نگاه، نشان میداد که مداحی را تنها یک هنر نمیدانست، بلکه آن را مسئولیتی معنوی میشمرد که باید با شناخت، اخلاص و مراقبت از نفس همراه باشد.
از دیگر جلوههای شخصیت او، توجه به مناسبتهای شادی اهلبیت(ع) بود. سالها پیش، در زمانی که برگزاری جشنهای مذهبی به گستردگی امروز نبود، او در اعیاد شعبانیه، ماه رجب و دیگر مناسبتهای ولادت ائمه(ع)، با استفاده از سبکهای اصیل لری و اشعار فاخر، مولودیخوانی میکرد و در این عرصه نیز از پیشگامان مداحی سنتی استان به شمار میرفت.
یکی از اشعاری که بارها از زبان او شنیدهایم، این ابیات بود:
«خواهید مرا سوی مزارم ببرید
در زیر لوای این شعارم ببرید
تا عشق حسین به این دیار آوردهام
عشق حسین از این دیارم ببرید»
امروز که از حاج علیرضا قهرمانی سخن میگوییم، در حقیقت از مکتبی سخن میگوییم که بر پایه اخلاص، ادب، تواضع، انقلابیگری و عشق خالصانه به اهلبیت(ع) بنا شده است. بیتردید جامعه مداحی و نسل جوان میتوانند با الگو قرار دادن سیره این پیشکسوت وارسته، مسیر خدمت در دستگاه اهلبیت(ع) را با همان صداقت و بیادعایی ادامه دهند.
روحش شاد و یادش در دل دوستداران اهلبیت(ع) جاودان باد.
انتهای پیام/