به گزارش خبرگزاری تسنیم از یزد، یزد بهعنوان نخستین شهر تاریخی ایران که در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده، هزاران سال تاریخ و فرهنگ را در دل خود جای داده است. حفظ این میراث ارزشمند، دیگر تنها به مرمت بناها محدود نمیشود و امروز فناوریهای نوین به یکی از مهمترین ابزارهای حفاظت از آثار تاریخی تبدیل شدهاند. در همین راستا، رقومیسازی اطلاعات و ثبت موقعیت مکانی 630 اثر تاریخی ثبتملی شهرستان یزد، گامی مهم در مسیر مدیریت هوشمند میراث فرهنگی به شمار میرود.
پایگاه میراث جهانی شهر تاریخی یزد با همکاری ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان، اطلاعات این آثار را بر اساس استانداردهای وزارت میراث فرهنگی بازبینی، تکمیل و در سامانه جامع ثبت آثار کشور بهروزرسانی کرده است. در این فرآیند، مشخصات ثبتی، مختصات جغرافیایی، اسناد و مدارک هر اثر مورد بررسی قرار گرفته تا بانک اطلاعاتی دقیق و یکپارچهای از آثار تاریخی شهرستان ایجاد شود.
کارشناسان میراث فرهنگی معتقدند یکی از مهمترین چالشهای حفاظت از بناهای تاریخی، نبود اطلاعات دقیق و بهروز از موقعیت، وضعیت و مشخصات آثار است. در بسیاری از موارد، تغییرات شهری، اجرای پروژههای عمرانی یا حتی عوامل طبیعی میتواند بناهای تاریخی را در معرض تهدید قرار دهد. وجود یک سامانه جامع اطلاعاتی، امکان شناسایی سریع این تهدیدها و تصمیمگیری دقیقتر برای حفاظت از آثار را فراهم میکند.
ثبت دیجیتال آثار، علاوه بر کمک به حفاظت، در حوزه برنامهریزی شهری نیز اهمیت زیادی دارد. مدیران شهری و دستگاههای اجرایی میتوانند پیش از اجرای طرحهای عمرانی، موقعیت دقیق آثار تاریخی را بررسی کنند تا از هرگونه آسیب احتمالی به این بناها جلوگیری شود. این موضوع بهویژه در شهری مانند یزد که بافت تاریخی آن در کنار توسعه شهری قرار دارد، اهمیت دوچندان پیدا میکند.
از سوی دیگر، ایجاد بانک اطلاعاتی جامع، زمینه انجام پژوهشهای علمی و تاریخی را نیز تسهیل میکند. پژوهشگران، دانشجویان و کارشناسان با دسترسی به اطلاعات دقیق آثار، میتوانند مطالعات تخصصیتری در زمینه معماری، مرمت، تاریخ و فرهنگ یزد انجام دهند.
رقومیسازی آثار تاریخی همچنین میتواند در توسعه گردشگری فرهنگی نقش مؤثری داشته باشد. در بسیاری از کشورهای جهان، اطلاعات دیجیتال آثار تاریخی، پایه طراحی سامانههای راهنمای گردشگری، نقشههای هوشمند و اپلیکیشنهای معرفی جاذبههای تاریخی است؛ ظرفیتی که میتواند در آینده برای معرفی هرچه بهتر میراث ارزشمند یزد نیز مورد استفاده قرار گیرد.
کارشناسان معتقدند حفاظت از میراث فرهنگی در عصر جدید، بدون بهرهگیری از فناوریهای دیجیتال امکانپذیر نیست. ثبت و بهروزرسانی اطلاعات آثار، نخستین گام در مسیر مدیریت هوشمند میراث است؛ مسیری که علاوه بر حفاظت بهتر از آثار تاریخی، زمینه برنامهریزی دقیقتر، کاهش آسیبها و انتقال این میراث ارزشمند به نسلهای آینده را فراهم خواهد کرد.
انتهای پیام/