به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، محسن ضیایی، مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید، در مراسم روز ملی کارآفرینی و آموزشهای فنی و حرفهای، با اشاره به پیشینه و تحول این نهاد، بر نقش کلیدی این صندوق در حمایت از اقشار برخوردار و کارآفرینان کشور تأکید کرد.
وی با مرور تاریخچه این نهاد اظهار داشت: «فعالیت ما در قالب نهاد ریاست جمهوری از سال 1385 و تحت عنوان "صندوق مهر امام رضا" آغاز شد و وظیفه کمکرسانی به اقشار نیازمند و اقبالجویان را بر عهده داشت. سپس در سال 1393، این نهاد با تغییر نام به "صندوق کارآفرینی امید"، وارد مرحله جدیدی از حمایتهای ساختارمند شد.
*نفوذ در مناطق محروم؛ جایگاهی همتراز با بانکهای ملی
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید در خصوص گستره خدمات این مرکز، تصریح کرد: شاید از نظر ساختار مالی، ما با سیستم بانکی در کلانشهرها قابل قیاس نباشیم، اما در مناطق محروم و دورافتاده، اعتبار و جایگاه صندوق کارآفرینی امید بهگونهای است که میتوان گفت هموزن بانک ملی است.
وی با اشاره به تجربیات سفر استانی خود به کرمانشاه افزود: در سفرهای استانی، بهویژه در استانهایی مانند کرمانشاه، متوجه شدم که انتظارات مردم و استاندار از این صندوق بسیار بالاست و این نشاندهنده اعتماد عمیق جامعه در مناطق محروم به خدمات ماست.
*تغییر رویکرد و ارتقای استانداردهای شعب
محسن ضیایی با اشاره به شبکه گسترده این نهاد، گفت: ما با 43 شعبه در سطح کشور فعالیت میکنیم که در بازبینیهای جدید، 286 واحد را در ردهبندیهای مختلف قرار دادیم. در این راستا، 116 شعبه باید استانداردهای لازم را کسب کنند، در غیر این صورت از جرگه شعب رسمی خارج خواهند شد.» وی افزود: «صندوق کارآفرینی امید برخلاف بانکها، رویکردی کاملاً متفاوت در خروجیهای خود دارد و هدف ما حمایت از کارآفرینانی است که در مناطق کمتر-برخوردار فعالیت میکنند.
وی گفت: در دوره مدیریت جدید صندوق تسهیلات، ایجاد نیروگاههای خورشیدی 7.5 برابر افزایش داشته و زنان 47 درصد تسهیلات اعطایی صندوق را به خود اختصاصی دادهاند.
وی با بیان اینکه طی این مدت مبلغ تسهیلات صندوق نسبت به مدت مشابه سال قبل 31.9 درصد رشد کرده و 34 درصد تسهیلات صندوق به استانهای کم برخوردار اختصاص یافته است، تاکید کرد: طی این مدت از ایجاد و تثبیت بیش از 17 هزار و 200 فرصت شغلی حمایت کردیم.
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید در ادامه گزارشی از عملکرد صندوق در سال گذشته ارائه کرد و گفت: در سال 1404 تعداد 221 تفاهمنامه اشتغالزایی با دستگاههای اجرایی ملی استانی به امضا رسید که از رشد 114.6 درصدی برخوردار بوده است. مانده تسهیلات نزد صندوق در حوزه کسب و کارهای خرد و کوچک با رشد 35درصدی به بیش از 311هزار میلیارد ریال رسید. همچنین تسهیلات پرداختی صندوق از 83 هزار میلیارد ریال به بیش از 125 هزار میلیارد رسید که رشد 49 درصدی داشته است.
ضیایی با بیان اینکه در سال گذشته 32 هزار و 766 فقره تسهیلات توسط صندوق پرداخت شده است، افزود: این میزان تسهیلات به ایجاد تسهیل بیش از 64 هزار فرصت شغلی منجر شد و به طور متوسط به ازای هر فقره تسهیلات اشتغال 1.6 شغل جدید ایجاد و یک شغل تثبیت شده در حالی که میانگین تسهیلات صندوق 460 میلیون تومان بوده است. در برخی موارد مانند طرح ایجاد نیروگاههای خورشیدی یا احیای واحدهای تولیدی راکد ایجاد اشتغال شرط اصلی نبوده است.
وی با بیان اینکه سهم استانهای کم برخوردار از تسهیلات صندوق بیش از 34 درصد افزایش پیدا کرده است، اظهار کرد: در اعطای تسهیلات صندوق سهم استانهای کم برخوردار بر اساس نرخ بیکاری، مهاجرت فرستی و تعداد خانوارهای کم برخوردار به گونهای تعیین شد که این استانها نسبت به استانهای دیگر تسهیلات بیشتری دریافت کنند.
به گفته مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید؛ 47 درصد از تسهیلات صندوق به زنان کارآفرین اختصاص یافته که سهم زنان در استانهای سیستان و بلوچستان با 65 درصد، فارس با 53 درصد و کهگیلویه و بویراحمد با 54 درصد قابل توجه است.
ضیایی سهم بخشهای اقتصاد از تسهیلات صندوق را یادآور شد و گفت: بخش صنعت 40 درصد، بخش خدمات 45 درصد و بخش کشاورزی 15 درصد تسهیلات صندوق را به خود اختصاص داده است. در حال حاضر دامنه حمایت صندوق تمام رشته فعالیتهای حوزه کسب و کارهای خورد و کوچک را شامل میشود به نحوی که رشته فعالیتهای ایجاد نیروگاههای خورشیدی، کشاورزی و دامداری، صنایع دستی گردشگری، پوشاک، پرورش ماهی، صنایع کامپیوتر و فعالیت وابسته به آن در سطح حمایتهای صندوق قرار دارند.
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید با بیان اینکه در جنگ رمضان، شاخص مطالبات جاری ما 2.6 درصد بوده، تاکید کرد: این امر نشان میدهد که کارآفرینان حوزه کسب و کارهای خرد کوچک با بازپرداخت به موقع اقساط تسهیلات صندوق را یاری کردند.
ضیایی درباره نحوه نظارت صندوق بر روند پرداخت تسهیلات نیز گفت: یکی از ویژگیهای صندوق کارآفرینی امید انجام نظارتهای پس از پرداخت تسهیلات است که 21 هزار و 900 مراجعه مستقیم ناظران صندوق در سالهای 1403 و 1404 به محل طرحهای تسهیلاتی دلیلی بر این مدعاست.
به گفته وی؛ کفایت سرمایه صندوق 14 درصد بوده که با توجه به استانداردهای بانک مرکزی در وضعیت مطلوبی قرار دارد.
*ساختار حاکمیتی و تعهد به شفافیت
وی در خصوص ساختار مدیریتی این نهاد خاطرنشان کرد: صندوق کارآفرینی امید دارای یک هیئت امنای بسیار قدرتمند است که رئیسجمهور، معاون اجرایی، معاون فناوری و شش وزیر در آن عضویت دارند. همچنین هیئت مدیره ما متشکل از پنج نفر است که شامل نمایندگانی از سازمان برنامه و بودجه و معاونین ارشد دولت است.
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید با اشاره به تلاشهای 10 ماه اخیر، تأکید کرد: ما در تلاشیم تا طی این مدت، خلأهای گذشته را جبران کنیم. از اصحاب رسانه میخواهم تا با کمک ما، خدمات این صندوق را به گوش تمام مردم برسانند تا کسانی که با این نهاد آشنا نیستند، بتوانند از حمایتهای ما بهرهمند شوند. ما میخواهیم از نقش "سرباز گمنام" خارج شده و عملکرد خود را بهصورت شفاف در معرض دید همگان قرار دهیم.
*اولویت ما تأمین مالی مشاغل خرد است / پرداخت تسهیلات بر اساس اشتغالزایی و نظارت سهلایه
محسن ضیایی، مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید، با اشاره به تعاملات گسترده این صندوق با دستگاههای اجرایی و نهادهایی نظیر صندوق توسعه ملی، بر شفافیت در تخصیص منابع و سرعت در پرداخت تسهیلات تأکید کرد.
وی در تشریح سازوکار مدیریت منابع اظهار داشت: صندوق کارآفرینی امید پولی را نزد خود نگه نمیدارد و از آن برای کسب منافع در بازار بینبانکی استفاده نمیکند. هر طرحی که قابلیتهای لازم را داشته باشد، تسهیلات آن پرداخت میشود و در صورت وجود منابع مازاد، تنها در راستای ارزشآفرینی برای کارآفرینان اقدام خواهیم کرد.
وی همچنین به تفاهمنامههای مشترک با سازمانهای مختلف و تعاملات با صندوق توسعه ملی اشاره کرد که منجر به توسعه فعالیتهای حمایتی از کارآفرینان شده است.
*تغییر رویکرد از «معرفی به بانک» به «عامل مستقیم پرداخت»
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید درباره فرآیند درخواست تسهیلات توضیح داد: در حال حاضر متقاضیان از طریق سامانه "کارآفرینی و اشتغال" درخواست خود را ثبت و بارگذاری میکنند. با توجه به اینکه 97 درصد مخاطبان ما اشخاص حقیقی و تنها 3 درصد اشخاص حقوقی هستند، درخواستها بر اساس محل اقامت شخص حقیقی به شعب ارسال شده و در صورت تطابق با سقفهای تعیین شده، ارزیابی و پرداخت میشود.
وی با اشاره به تحولی در زیرساختهای صندوق افزود: «در گذشته، ما صرفاً نقش معرفی مشتری به بانکهایی نظیر صادرات، رفاه و تجارت را داشتیم، اما اکنون صندوق کارآفرینی امید خود به عنوان "عامل پرداخت" تسهیلات برای دستگاههای اجرایی عمل میکند و این امر سرعت و کارایی پرداختها را افزایش داده است.»
*تمرکز بر مشاغل خرد و نظارتهای سختگیرانه
محسن ضیایی در پاسخ به سؤال خبرنگار درباره سقف تسهیلات و نحوه نظارت بر آنها، تصریح کرد: «رسالت ما تأمین مالی مشاغل خانگی، کسبوکارهای کوچک و بنگاههای خرد است؛ لذا میانگین تسهیلات پرداختی ما حدود 460 میلیون تومان است. تعداد تسهیلاتی که بالای 10 میلیارد تومان باشند، درصد بسیار ناچیزی از کل پرداختها را تشکیل میدهند.
ضیایی با اشاره به نظارت بر نحوه مصرف سرمایههای پرداخت شده، بر اهمیت تطبیق تسهیلات با مصارف پیشبینی شده تأکید کرد. وی اظهار داشت: ما تلاش میکنیم تا ترکیب پرداختها را بهگونهای تنظیم کنیم که مصارف سرمایهای در اولویت قرار گیرند و از این طریق، تولید و زیرساختهای تولیدی تقویت شوند.
وی با تأکید بر برخورد قاطع با تخلفات در مصرف تسهیلات افزود: «در صورتی که متوجه شویم از تسهیلات در مسیرهای پیشبینی شده استفاده نشده یا تخلفی صورت گرفته است، ما فوراً اقدامات لازم را برای متوقف کردن کار [تسهیلات] انجام میدهیم. در چنین مواردی، کل مبلغ تسهیلات مطالبه شده و اقدامات قانونی لازم در این خصوص به سرعت به جریان میافتد.
ضیایی در پاسخ به پرسشی درباره تغییر رویکرد از حمایت از کسبوکارهای نوپا به سمت «ایجاد اشتغال پایدار» در دولت چهاردهم، بر لزوم تطبیق برنامههای صندوق با تحولات اقتصادی و اجتماعی تأکید کرد.
وی با اشاره به ضرورت بهروزرسانی زیرساختها اظهار داشت: نگاه آینده ما متناسب با تحولات روز است. حرکت به سمت خدمات هوشمند، سادهسازی فرآیندها، توسعه خدمات غیرحضوری و بهرهگیری از فناوریهای نوین، اولویت ماست. اگر در این مسیر گام برنداریم، در عرصه رقابت توفیق نخواهیم یافت.» وی افزود: «برنامه ما این است که به عنوان یک نهاد تأمینکننده مالی، صرفاً به پرداخت تسهیلات اکتفا نکنیم، بلکه پشتیبانی مستمر از کسبوکارهای کوچک و کارآفرینان را در دستور کار قرار دهیم تا خلأهای ارتباطی با مشتریان از طریق خدمات متنوع و غیرحضوری جبران شود.
*تمرکز بر توسعه روستایی از طریق «صندوقهای خرد محلی»
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید در خصوص ابزارهای توسعه روستایی و عشایری، یکی از اثرگذارترین روشها را «صندوقهای خرد محلی» دانست و تصریح کرد: «در این مدل، نقش اجتماعی ما پررنگتر است، چرا که ما صرفاً تزریق مالی نمیکنیم؛ بلکه ابتدا یک مودت و پسانداز بین 15 تا 50 عضو محلی ایجاد میشود و سپس صندوق کارآفرینی امید، بسته به نوع محصول تولیدی، این مبلغ را یک و نیم یا دو برابر شارژ کرده و تسهیلات را پرداخت میکند.» وی تأکید کرد که توسعه سطح فعالیت در زمینه صندوقهای محلی، مورد توجه ویژه و اولویت شخصی وی در مدیریت این نهاد است.
*گسترش تفاهمنامهها با مراکز عالی آموزشی
محسن ضیایی بر لزوم ارتقای سطح آموزشهای مالی و کسبوکار برای متقاضیان اشاره کرد و گفت: «در گذشته، این آموزشها به واسطه صندوق کارآفرینی و سازمان فنی و حرفهای صورت میگرفت، اما اکنون در صدد هستیم تفاهمنامهها و قراردادهای خود را با مراکز عالی آموزشی گسترش دهیم.» وی افزود: «در همین راستا، مذاکاتی با مرکز نوآوریهای مالی دانشگاه تهران آغاز شده و همچنین به دنبال همکاریهای گسترده با دانشگاه پیامنور هستیم تا با بهرهگیری از شبکه گسترده این دانشگاه در سطح کشور، در زمینه تولید و نوآوری گامهای بلندتری برداریم.
محسن ضیایی در پاسخ به پرسشی درباره اثرگذاری تسهیلات خرد در برابر مبالغ کلان، با اشاره به تجربیات سفرهای استانی خود، بر اهمیت حمایت از مشاغل خانگی و خرد تأکید کرد.
وی با توصیف وضعیت مناطق محروم اظهار داشت:در سفرهای استانی، از زابل و سیستان تا جنوب چابهار، شاهد پتانسیلهای خیرهکنندهای بودیم. برای نمونه در نمایشگاهی در منطقه زهک، صنایع دستی و پوشاک ساخته دست زنان زحمتکش این مناطق را دیدیم که نه تنها در سطح محلی، بلکه به کشورهای حاشیه خلیج فارس و کشورهای اقیانوسیه صادر میشد.
*ضرورت نهادینه کردن مشاغل خرد در روستاها
مدیرعامل صندوق کارآفرینی امید در تبیین استراتژی صندوق در مناطق روستایی تصریح کرد: «به دلیل پایین بودن هزینههای بالاسری در روستاها، میتوان با مبالغ کم، مشاغلی ایجاد کرد که در آنها فرد بتواند به حیات اقتصادی خود دست یابد. این مشاغل که قریب به اتفاق تکنفره هستند، نیازی به تسهیلات کلان ندارند و ما باید این رویکرد را در سراسر روستاها نهادینه کنیم تا اشتغالزایی واقعی محقق شود.
وی درباره سهم دقیق صندوق در برنامه کلی اشتغالزایی کشور، با احتیاط در بیان ارقام دقیق، افزود: «برای اینکه اعداد و ارقام دچار خطا نشود و ذهنیت نادرستی ایجاد نشود، ترجیح میدهم پس از استخراج دقیق محاسبات توسط همکارانم، آمار نهایی را اعلام کنیم؛ اما آنچه مسلم است، سهم قابل توجه این صندوق در ایجاد اشتغال، بهویژه در لایههای خرد جامعه است.
انتهای پیام/