به گزارش خبرگزاری تسنیم از ایلام، اربعین حسینی، هر سال که میگذرد، ابعاد جدیدتری از خود را به رخ مدیران اجرایی کشور میکشاند، رویدادی که دیگر نه یک راهپیمایی صرف، بلکه یک «کلانپروژه لجستیکی و اقتصادی» با میلیونها بازیگر و ذینفع است. آنچه در ایلام، به عنوان یکی از حساسترین معابر ورودی به عراق، در حال وقوع است، فراتر از یک اقدام اداری و صرفاً اجرایی بوده و بی شباهت به یک «انقلاب در ساختار مدیریتی» نیست.
ایلام امسال با رویکردی کاملاً متفاوت پا به میدان گذاشته است. شکلگیری ساختار هفتگانه کمیتههای اقتصادی در ستاد اربعین، پایان قطعی دوران «مدیریت بحرانمحور» و آغاز عصر «مهندسی اقتصادی» است. در این رویکرد جدید، به جای نشستهای شتابزده برای رفع مشکلات لحظهای، شاهد طراحی یک ارکستر هماهنگ از دستگاههای اجرایی هستیم که هر کدام، نُت تخصصی خود را برای سرود خدمت به زائران کوک کردهاند.
نکته اول؛ عبور از «حالت» به «فرآیند»
در ادبیات مدیریتی، تفاوت بین «حالت» و «فرآیند» در نوع نگاه به زمان و منابع است. سالهای گذشته، برخی اقدامات اقتصادی در اربعین، ماهیتی واکنشی داشت اما امسال، تفکیک مأموریتها به 7 کمیته مجزا برای حوزههای آرد و نان، کالاهای اساسی، بانکها، صنوف، نمایشگاهها، نظارت بر بازار و اقتصاد دیجیتال، نشان از پذیرش این واقعیت دارد که اقتصاد اربعین یک زنجیره به هم پیوسته است. بریدن یک حلقه از این زنجیره، کل سیستم را دچار اختلال میکند. این تقسیمکار ملی، به ویژه در نقطه صفر مرزی، میتواند به الگویی برای سایر استانهای همجوار بدل شود.
نکته دوم؛ شفافیت از مسیر دیجیتال
شاید جذابترین و مدرنترین بخش این ساختار جدید، ورود جدی «اقتصاد دیجیتال» به معادلات اربعین باشد. مدیریت پارکینگها با ابزارهای هوشمند، ساماندهی پرداختها و کاهش هزینههای پشتیبانی، نه تنها پاسخگوی دغدغه دیرینه زائران در خصوص نرخگذاری سلیقهای است، بلکه میتواند «رانت اطلاعاتی» را از این فضا حذف کند. وقتی قرار باشد نرخ پارکینگها شفاف ابلاغ و نظارتها مستمر شود، عملاً دست سوداگران بازار سیاه از این عرصه کوتاه خواهد شد.
نکته سوم؛ عدالت توزیعی به جای درآمدزایی حداکثری
در لابهلای این دستورالعمل، یک نکته ظریف اما راهبردی نهفته است: اولویت واگذاری غرفهها با مردم و فعالان بومی مهران. این رویکرد، نشان میدهد که هدف از این برنامهریزی، صرفاً تأمین کالا نیست، بلکه «توانمندسازی منطقهای» و «توزیع عادلانه منافع» است. اربعین نباید به فرصتی برای دلالان و شرکتهای غیربومی تبدیل شود؛ بلکه باید سفرهای باشد که برکت آن، اول به خیل مردم مرزنشین برسد. این یک تصمیم سیاسی–اقتصادی هوشمندانه است که میتواند رضایت عمومی را به همراه داشته باشد.
چالش جدی؛ پیوستگی نظارت و اجرا
هرچند این طرح در تئوری، بینقص و پیشرو است، اما چالش اصلی در اجرا و نظارت میدانی نهفته است. تجربه سالهای گذشته نشان داده است که گاهی فاصله بین دستورالعملهای ستادی و عملکرد میدانی، بسیار عمیق بوده است. اینکه دبیرخانه این کمیتهها در دفتر هماهنگی اقتصادی استانداری متمرکز خواهد شد، یک نقطه قوت است، اما ضمانت اجرایی برای برخورد با متخلفان در روزهای اوج تردد، نیازمند پشتیبانی همه جانبه نهادهای امنیتی و قضایی استان است.
طراحی این ساختار در تیرماه، نشان از درایت و دوراندیشی مدیران ارشد استان دارد. ایلام نشان داده که برای میزبانی شایسته از زائران اباعبدالله (ع)، عزم خود را برای عبور از مدیریت سنتی جزم کرده است. اکنون نوبت به اجرا و نظارت مستمر است. اگر این مدل هفتضلعی بتواند پاسخگوی نیازهای میلیونی زائران باشد، بدون تردید یکی از مهمترین دستاوردهای مدیریتی سال 1405 کشور در حوزه خدمات زیارتی رقم خواهد خورد. چشمانداز این یادداشت، امیدواری به اربعینی منظم، شفاف و عادلانه است؛ اربعینی که در آن، زائر از اولین گام در مرز، تا آخرین لحظه حضور، طعم شیرین مدیریت جهادی را بچشد.
رضا میرزاد فعال رسانه ای
انتهای پیام/180/