به گزارش خبرگزاری تسنیم، حسین سلیمی؛ رئیس سابق دانشگاه علامه طباطبایی در نشست اندیشکده حکمرانی عصر پویا با موضوع بررسی "آسیبهای ایجاد وابستگی اقتصادی کشور به آمریکا"، گفت: آمارها نشان میدهد، با وجود اینکه نرخ رشد اقتصادی عراق در سال 2024 به میزان 2.2 و در سال 2025 نیز به میزان 1.4 درصد بوده، اما همچنان نرخ بیکاری در عراق نزدیک به 30 درصد است و این کشور هنوز به درآمدهای نفتی وابستگی شدیدی دارد.
ارتباط با آمریکا برای ما توسعه به همراه ندارد
رئیس سابق دانشگاه علامه طباطبایی ادامه داد: اردن نیز کشوری است که با کمکهای مالی آمریکا و وابستگانش زندگی میکند و نرخ رشد اقتصادی این کشور در سال 2024 به میزان 2.2 درصد و در سال 2025 نیز 2.6 درصد و نرخ بیکاری آن نیز 20 درصد بوده، با این وجود، اقتصاد این کشور نیز مانند عراق به لحاظ زیرساختی چندان رشد نکرده است. بنابراین نفس ارتباط با یک کشور مانند آمریکا مشخص نیست حتما برای ما توسعه بیاورد.
سلیمی خاطرنشان کرد: همچنین آمارهای دیگر نشان میدهد که آمریکاییها به سرعت و با سختی تلاش میکنند که جایگاه خود را در اقتصاد جهانی حفظ کنند، ولی به اندازه یکی دو درصد در هر 5 سال جایگاه این کشور در زنجیره جهانی در حال کاهش است،
وی در بیان دلایل این امر، گفت: چون بقیه کشورها درک کردهاند که میتوانند اقتصاد خود را رشد بدهند. از آنسو نقش آمریکا در اقتصاد جهانی از 40 درصد پس از جنگ جهانی دوم به طور متوسط به 24 درصد کاهش یافته است.
آمریکا نمیتواند موتور توسعه اقتصادی کشورها باشد
وی افزود: امروز آمریکا به عنوان یک کشور، نمیتواند موتور توسعه اقتصادی سایر کشورها باشد، اما از آنسو میتواند مانع جدی در مسیر پیشرفت کشورها ایجاد کند، یعنی نقش دولت آمریکا در توسعه کشورهای مختلف به ویژه خاورمیانه شاید ایجابی نباشد، ولی نقش سلبی حتما خواهد بود.
رئیس سابق دانشگاه علامه طباطبایی تصریح کرد: اگر دولت آمریکا جلوی کنش و واکنش اقتصادی در زنجیرههای جهانی با شرکتها را بگیرد، شرکتهای بزرگ جهانی ضرری خواهند کرد که حاضر نیستند منافع دیگر را به پای آن قربانی کنند؛ بنابراین آمریکا می تواند استفاده کشورها از شبکه جهانی سرمایه را سد کند.
نتیجه اعتماد به قدرتهای خارجی چیست؟
به گفته وی، "فرانسیس فوکویاما" در کتابی تحت عنوان دولتسازی و ملتسازی میپرسد که آیا هیچ قدرت خارجی میتواند از بیرون یک کشوری را اشغال و دولتی بسازد که مبنای توسعه شود؟ پاسخ قطعی خیر است. نه تنها وقتی یک دولت در ساختارهای کشور دیگر دخالت میکند نمیتواند باعث توسعه در آن کشور شود، بلکه ساختارهای موجود را نیز از بین خواهد برد.
سلیمی اظهارداشت: در عراق و افغانستان چون بافت جامعه فرهنگی به یکباره نابود شد، این نظریه که با دخالت خارجی به هیچ وجه نمیتوان دولتسازی و یا ملتسازی کرد، تایید شد.
اینکه آمریکا بیاید ما را نجات دهد خیالی بیش نیست
وی تاکید کرد: مداخله مستقیم یک دولت خارجی مانند آمریکا در بافت سیاسی و اقتصادی یک کشور دیگر نمیتواند باعث توسعه شود. اینکه گفته شود آمریکا بیاید ما را نجات بدهد، یعنی اینکه ما اساسا با الفبای علوم اجتماعی و دانشسیاسی و اقتصاد سیاسی بیگانه هستیم.
رئیس سابق دانشگاه علامه طباطبایی در ادامه این نشست گفت: آمارها نشان میدهد کشورهایی بیشترین رشد را در بهرهمندی از زنجیره ارزش جهانی داشتهاند که بیشترین تقابل را با آمریکاییها داشتهاند. ویتنام نمونه کشوری است که در این زمینه بیشترین رشد را داشته است، در حالی که آمریکاییها دو برابر جنگ جهانی دوم بر سر آنها بمب ریختند و هنوز نیز حزب کمونیست در این کشور فعال است.
به گفته سلیمی، چین و هند نیز کشورهایی هستند که نمیتوان گفت وابسته به آمریکا هستند، اما بیشترین حضور را در زنجیره ارزش جهانی دارند و در منطقه ما هم ترکیه بیشترین استفاده را از این فضا میکند.
انتهای پیام/