به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، مقامات سیاسی و نظامی ترکیه، از نصب سامانههای موشکی پاتریوت آلمانی در خاک کشورشان خشنود به نظر میرسند.
شاید به این خاطر که در اثنای سقوط اعتبار پیمان نظامی ناتو، این اقدام به معنی آن است که هنوز هم نشانههایی از اتحاد و همراهی بین اعضای این پیمان قدیمی باقی مانده است.
در هر صورت، ارسال سامانههای پاتریوت آلمانی و افسران یگانهای موشکی آلمان به ترکیه، از سوی آنکارا مورد استقبال قرار گرفته است. آن هم در شرایطی که در دو دهه اخیر، این تنها کشور اسپانیا است که اجازه داده موشکهای پاتریوت، به شکل طولانی مدت و چند ساله در خاک ترکیه باقی بمانند و شرکای دیگر نظیر آمریکا، هلند و آلمان، تنها چند ماه موشکهای خود را به ترکیه برده و سپس آنها را خارج کردهاند. ولی سامانه پاتریوت که توسط اسپانیا در اینجرلیک آدانا مستقر شده، بیش از یک دهه است که در این پایگاه هوایی حضور دارد.
کارشناسان مطالعات دفاعی و امنیتی ترکیه معتقدند که این سامانه دفاعی با رادار پیشرفته آرایه فازی با توان کشف و رهگیری بالا، قابلیت توسعه، توان مقابله با موشکهای بالستیک کوتاهبرد، پشتیبانی قوی توسط ناتو و آمریکا و بهرهگیری از سیستمهای خودکار و هوشمند، یک مجموعه دفاعی ایده آل است.
این در حالی است که به باور منتقدین، پاتریوت در جهان امروز، یک سامانه دفاعی با نقاط ضعف مهم است. از جمله این که قیمت گزافی دارد و بابت هر موشک آن چند میلیون دلار هزینه شده، نیاز به آموزش تخصصی بالا دارد، در برابر حملات جنگ الکترونیک شدید آسیب پذیری بالایی دارد و در مقابله با حملات اشباع شده و همزمان، کُند و ناکارآمد عمل میکند. اما شواهد نشان میدهد که ژست سیاسی میزبانی از این موشکها نزد مقامات آنکارا بر کارآیی دفاعی واقعی آنها میچربد.
گام نخست توافق آنکارا - برلین
آلمان در پایان ماه ژوئن اعلام کرد که یک واحد سامانه پاتریوت و 150 سرباز را به ترکیه اعزام میکند. هدف از این اقدام این است که نیروهای مسلح آلمان (بوندسور) از پایان ماه ژوئن با یک گروه ویژه پدافند هوایی و موشکی پاتریوت در ترکیه، از پدافند هوایی یکپارچه ناتو در جناح جنوب شرقی خود پشتیبانی کنند.
اعلام این خبر توسط آلمان پس از فعال شدن مجدد مکانیسم گفتگوی استراتژیک بین ترکیه و آلمان برای اولین بار پس از 12 سال صورت میگیرد. سومین نشست این سازوکار در 18 مه در برلین به ریاست هاکان فیدان، وزیر امور خارجه و یوهان وادفول، وزیر امور خارجه آلمان برگزار شد. گزارش روزنامه حریت چاپ آنکارا به این اشاره کرده که گفتگوی استراتژیک به دو کشور اجازه میدهد تا بر مسائل امنیتی و دفاعی، به ویژه مسائل استراتژیک، تمرکز کنند.
بوریس پیستوریوس وزیر دفاع آلمان اعلام کرده که کشورش مسئولیت بیشتری را در ناتو، از جمله در شرق، شمال و جنوب شرقی این اتحاد، بر عهده میگیرد.
وی افزود: «این واقعیت که سربازان ما با هماهنگی بسیار نزدیک با شرکای ترکیهای و آمریکایی خود کار میکنند، نشان میدهد که همکاری ما با متحدانمان، یک مشارکت و همراهی قابل اعتماد است.»
همچنین سیبیل کاتارینا سورگ، سفیر آلمان در ترکیه، در حساب کاربری خود در شبکههای اجتماعی اعلام کرده که نیروهای مسلح آلمان «از ترکیه به عنوان یک متحد مهم ناتو حمایت میکنند».
حالا در مجموع و بر اساس اطلاعیه رسمی وزارت دفاع ملی ترکیه، سه سامانه دفاع هوایی پاتریوت در آدانا، اینجرلیک و مالاتیا مستقر شدهاند که منبع تامین دو مورد آنها از پایگاه هوایی رامشتاین در آلمان و مورد بعدی نیز متعلق به اسپانیا است.
نگاهی به سوابق قبلی
به طور معمول، در اثنای هر نوع تنش، جنگ و ناآرامی منطقهای، مقامات دولت ترکیه خواهان نصب سامانه موشکی پاتریوت شدهاند. در جریان جنگ سوریه و دوران وزارت لئون پانتا، سران کاخ سفید در پاسخ به درخواستهای مکرر ترکیه، زمانی به این کشور پاتریوت فرستادند که در گام نخست، آلمان برای نصب موشک، پیشقدم شده بود. چنین شد که پس از آلمان، آمریکا نیز به ترکیه چند فروند موشک و چهارصد نفر نیروی نظامی فرستاد.
علاوه بر این، کشورهای هلند، ایتالیا و اسپانیا نیز در چارچوب تعهدات خود در پیمان نظامی ناتو، در مرز ترکیه و سوریه پاتریوت نصب کردند.
پاتریوت به عنوان یک سیستم موشکی زمین به هوای آمریکایی، برای دفاع در برابر هواپیماها، موشکهای کروز و موشکهای بالستیک طراحی شد و تولید آن در سال 1980 آغاز شد.
یک واحد پاتریوت شامل پرسنل، مرکز کنترل آتش، سیستم رادار چند منظوره، هشت پرتابگر، سیستم تامین برق و یک تیم ارتباطی است. حالا علاوه بر خود آمریکا و رژیم صهیونیستی، کشورهایی نظیر آلمان، اسپانیا، یونان، ژاپن، کویت، هلند، عربستان سعودی، کره جنوبی، امارات، مصر و تایوان از آن استفاده میکنند.
اما ترکیه هنوز هم صاحب این سیستم نیست و حالا یک بار دیگر صرفاً به صورت موقتی و امانتی، میتواند مدتی به عنوان میزبان پاتریوت قلمداد شود. اتفاقاً نکته قابل تامل در پرونده پاتریوت در ترکیه، همین موضوع است. یعنی در شرایطی که آمریکا حتی به چندین کشور خارج از ناتو نیز این موشک را فروخته، ولی از انتقال دائمی آن به ترکیه خودداری کرده و همین موضوع، باعث آغاز مسیر پرفراز و نشیب اختلافات بین ترکیه و غرب شد.
به این معنی که اردوغان، پس از نومید شدن از خرید سیستم پاتریوت، سراغ خرید سامانه اس 400 روسی رفت، اما خرید اس 400 تبدیل به بهانهای برای اعمال تحریمهای نظامی سنگین بر ترکیه شد؛ به نحوی که ترکیه به خاطر خرید این سلاح روسی، از امکان خرید هواپیماهای جنگنده اف 35 و اف 16 آمریکایی محروم ماند و حالا برای ترمیم اسکادران نیروی هوایی خود، ناچار شده حتی از قطر و عمان، هواپیمای جنگی دست دوم یوروفایتر خریداری کند.
بنابراین، همچنان که شکست در خرید موشک پاتریوت از آمریکا و رویدادهای پس از آن برای ترکیه به خاطره سیاسی تلخی تبدیل شد، حالا هم میزبانی از پاتریوت آلمانی، احتمالاً چیزی فراتر از یک همکاری دفاعی ساده است و میتواند نشانهای از تلاشهای ترکیه برای رسیدن به توافق بیشتر با متفقین اروپایی ناتو باشد.
شاید دولت اردوغان امیدوار است که در این وانفسای انجماد و بیاعتباری در قدیمیترین ائتلاف نظامی غرب یعنی ناتو، راهی پیدا کند برای این که با مهمترین عناصر اروپایی ناتو یعنی آلمان، فرانسه و انگلیس، همکاری دفاعی بیشتری برقرار کند.
در پایان باید به این نکته اشاره کرد: به طور طبیعی، در شرایطی که ترکیه به تازگی مدعی تولید موشکهای قاره پیمای دارای بُرد 6 هزار کیلومتری ییلدرم خان شده، نباید میزبانی از سیستم قدیمی پاتریوت آلمانی تا این اندازه برای مقامات آنکارا اهمیت راهبردی داشته باشد.
انتهای پیام/