به گزارش خبرنگاراقتصادی خبرگزاری تسنیم, بررسیهای آماری نشان میدهد که بازار کار ایران در پایان سال 1404، روزهای متناقضی را پشت سر گذاشته است. اگرچه کاهش 0.2 درصدی نرخ بیکاری کل نسبت به زمستان 1403 در نگاه اول نویدبخش است، اما نفوذ به عمق این آمارها، نگرانیهای جدیتری را در خصوص پایداری و کیفیت اشتغال ایجاد میکند.
بیکاری جوانان؛ زنگ خطری که بلندتر شد
در حالی که نرخ بیکاری کل رو به کاهش است، نرخ بیکاری جوانان 15تا 24ساله با ثبت عدد 21.2 درصد، افزایشی 0.2 درصدی را تجربه کرده است. تحلیل این شاخص نشان میدهد که از هر 5جوان فعال در این گروه سنی، یک نفر در بنبست بیکاری گرفتار شده است.
این وضعیت در گروه سنی 18تا 35سال (که ستون فقرات نیروی کار جوان و متخصص کشور محسوب میشوند) با شدت بیشتری دیده میشود؛ جایی که نرخ بیکاری به 15.1 درصد رسیده و نسبت به سال گذشته 0.3 درصد رشد داشته است. صعودی شدن این نمودار، علیرغم نزولی بودن نرخ کل، نشاندهنده یک «شکاف نسلی» در بازار کار است؛ به این معنا که فرصتهای شغلی جدید عمدتاً به جای جذب نیروهای تازهنفس، صرف تثبیت شاغلان قدیمی شده یا با مهارتهای نسل جدید همخوانی ندارد.
زنانه شدن چهره بیکاری و چالش اشتغال شهری
یکی از پرتکرارترین گزارههای گزارش مرکز آمار، بالاتر بودن نرخ بیکاری زنان نسبت به مردان است. این موضوع نشان میدهد که ساختارهای اقتصادی همچنان در جذب برابر جنسیتی ناتوان هستند. زنان، بهویژه در مناطق شهری، با موانع بیشتری برای ورود به بازار کار مواجهاند که میتواند ناشی از کمبود مشاغل منعطف، شکاف مهارت-بازار و یا محدودیتهای بخش خدمات در کلانشهرها باشد.
همچنین، تمرکز بیکاری در نقاط شهری نسبت به روستاها، حکایت از اشباع بازار کار در شهرها و احتمالاً مهاجرت جویندگان کار روستایی به مراکز استانها دارد؛ مهاجرتی که به دلیل نبود زیرساختهای صنعتی کافی در شهرها، منجر به انباشت بیکاری در مناطق حاشیهای شده است.
نیاز به جراحی در سیاستهای اشتغال
به گزارش تسنیم, کاهش نرخ بیکاری کل نباید سیاستگذاران را از بحران در بخش جوانان و زنان غافل کند. تضاد میان «کاهش بیکاری عمومی» و «افزایش بیکاری جوانان» پیامی صریح دارد: بازار کار کشور در حال پیر شدن است و مسیر ورود برای نسل جدید دشوارتر شده است.
اگر تدابیری برای تسهیل ورود فارغالتحصیلان دانشگاهی و کاهش شکاف جنسیتی در محیطهای کاری اندیشیده نشود، این «بیکاری انباشته» در میان جوانان میتواند در سالهای آینده به فرسودگی نیروی انسانی و کاهش نرخ بهرهوری ملی منجر شود. زمستان 1404 با تمام آمارهای مثبت و منفیاش، یادآوری کرد که اشتغال، پیش از آنکه نیازمند اعداد و ارقام باشد، نیازمند عدالت در دسترسی به فرصتهاست.
انتهای پیام/