به گزارش خبرنگار تسنیم از اصفهان، محمد نورصالحی، رئیس شورای اسلامی شهر اصفهان، در تشریح عملکرد دوره ششم این نهاد گفت: ما در این چهار سال با بحرانهای پیچیدهای روبهرو بودیم؛ از اغتشاشات و تحریمهای شدید گرفته تا تنشهای منطقهای و جنگهای اقتصادی و رسانهای. اما شورا با اتکا به کار مجاهدانه و شفافسازی فرآیندها، تلاش کرد کارنامهای قابل قبول از خود به جا بگذارد.
وی با اشاره به حوادث سالهای 1401 و 1404 و حضور علنی آمریکا در معادلات منطقهای، هدف اصلی این تحرکات را جلوگیری از پیشرفت انقلاب دانست و افزود: در چنین شرایطی، مدیریت شهری با وقتگذاری مضاعف، جلسات متمرکزتر و حضور مستمر تلاش کرد از این نقاط ضعف عبور کند و خدمترسانی به شهروندان با حداکثر توان ادامه پیدا کند.
بلاتکلیفی جایگاه شوراها، معضلی مزمن
نورصالحی در ادامه، یکی از چالشهای ساختاری نظام شورایی از بدو تأسیس تا امروز را بلاتکلیفی جایگاه شوراها به عنوان حکومت محلی عنوان کرد و گفت:متأسفانه شورا هنوز بهطور کامل به عنوان یک نظام حکومتی مستقل پذیرفته نشده و اختیارات قانونی و پشتیبانی لازم را از سوی سایر قوا دریافت نمیکند؛ این در حالی است که دولت، مجلس و قوه قضائیه با چالشهای کمتری در این عرصه مواجهاند. ما نیازمند یک تعیین تکلیف کلان هستیم که ببینیم آیا شورا قرار است به عنوان یک نهاد حاکمیتی و حکومت محلی به رسمیت شناخته شود یا نه.
رئیس شورای شهر اصفهان با اشاره به رابطه شورا و شهرداری در این دوره، بر اصل تفکیک وظایف تأکید کرد و گفت: شورا متولی قانونگذاری و نظارت است و شهرداری بازوی اجرا. اگر این مرزها مشخص باشد و ما به شهرداری اجازه دهیم با آزادی عمل در چارچوب قوانین حرکت کند، چالشها خودبهخود کاهش مییابد. در این دوره سعی کردیم این مرز را شفاف کنیم و همواره به عنوان حامی بخش اجرایی باشیم. رابطه ما با مدیریت شهری، رابطهای تعریفشده و مثبت بوده است.
وی در تشریح اقدامات شورا برای شفافیت و تسهیل امور مردم گفت:یکی از کارهای برجسته ما در این دوره، حذف ضوابط غیرشفاف و سلیقهای بود که میتوانست زمینه دریافت وجوه غیرقانونی را فراهم کند. تمام وصولیهای شهری را سیستمی و کامپیوتری کردیم تا دست افراد از دخالت در این فرآیندها کوتاه شود. کمیته غدیر را هم ویژه تشکیل دادیم تا پروندههای معوقهای که سالها خاک میخورد، سریعاً تعیین تکلیف شوند. جلسات ملاقات عمومی با مردم را هم برای رسیدگی به شکایاتی که در مسیر عادی اداری حلوفصل نمیشد، برگزار کردیم.
نورصالحی با تأکید بر اینکه هدف نهایی این اقدامات، تضمین رضایتمندی و عدالت در خدماترسانی بوده است، در جمعبندی عملکرد دوره ششم گفت:من ادعا نمیکنم که همه کارها انجام شده یا تمام نیازها برطرف شده، چون حجم مشکلات شهر واقعاً بالاست. اما به عنوان یک قضاوت منصفانه، این شورا تلاش وافری برای حداکثر خدمترسانی داشته و میتواند نمره قبولی بگیرد. امیدواریم مردم با رصد دقیقتر و مقایسه با ادوار گذشته، امتیاز بیشتری هم به ما بدهند.
دستاورد بزرگ دوره ششم، شفافیت مصوبات و تدوین برنامه 10 ساله بود
در ادامه، احمدرضا مصور، رئیس کمیسیون حقوقی، برنامهریزی و پایش مصوبات شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در جمع خبرنگاران به تشریح دستاوردهای دوره ششم شورا پرداخت و گفت: بزرگترین دستاورد این دوره، شفافسازی مصوبات و تدوین یک برنامه دهساله برای شهر است؛ هرچند هنوز در بخش بهینهسازی هزینهها و نحوه پاسخگویی به نقدهای بیپایه، ضعفهایی داریم که باید برطرف شود.
وی کار شورا را به دو ماراتن پیوسته تشبیه کرد و افزود:اینکه دوره ششم تمام میشود، به معنای پایان راه نیست. پروژهها و برنامههایی که با زحمت تدوین شده، باید در دورههای بعدی ادامه پیدا کند تا به ثمر بنشیند.
مصور در تشریح مفهوم شفافیت در عملکرد شورا گفت:ما تلاش کردیم همه فعالیتهای شهرداری، از استخدامها و قراردادها گرفته تا عملیات عمرانی، پیمانکاران و حتی سفرهای خارجی، در سامانههای مرتبط به صورت شفاف رصد شود. هدف این بود که شهروندان بتوانند جزئیات پروژهها، مناقصات و میزان پیشرفت فیزیکی آنها را ببینند و از پشت پرده خبر داشته باشند.
رئیس کمیسیون حقوقی شورا، تدوین و تصویب برنامه دهساله شهر اصفهان را دیگر اقدام کلیدی این دوره خواند و گفت: این برنامه، افق دید شهر را مشخص کرده و در آن پروژههای متنوعی در حوزههای محیط زیست، ترافیک و حملونقل دیده شده است. در کنار آن، کارهای عملیاتی مهمی هم انجام دادیم؛ از تأمین آب فضای سبز از طریق تصفیه پساب و اقدامات مربوط به زبالهسوز و آردگیر در بخش پسماند گرفته تا خرید اتوبوس برای تقویت ناوگان حملونقل عمومی، کمک به بازسازی تاکسیرانی و مطالبهگری صریح از دستگاههایی مثل سازمان محیط زیست برای بهبود وضعیت شهر.
ضعف در جنگ رسانهای و غفلت از نظارت بر هزینهها
وی با اشاره به تعامل شورا و شهرداری در این دوره تأکید کرد:در اصفهان، نسبت به بسیاری از کلانشهرها، تنش کمتری بین شورا و شهرداری وجود داشت و فضا در جهت منافع مردم بود. در موارد اختلاف نظر هم، اولویتبندی پروژهها بر اساس محدودیتهای بودجهای و با تصمیم نهایی شورا انجام میشد و شهرداری خود را ملزم به اجرای مصوبات میدانست.
مصور سپس به دو چالش اساسی این دوره اشاره کرد و گفت: اولین چالش، برگزار نشدن بهموقع انتخابات شوراها بود. اگر انتخابات در موعد مقرر برگزار میشد، شاهد تازه شدن عناصر تصمیمگیرنده و یک گام رو به جلو در مدیریت شهری بودیم. چالش دوم هم ضعف ما در جنگ رسانهای بود. متأسفانه مدیریت شهری در این دوره نتوانست از خود به خوبی دفاع کند. ما زیر فشارهای بیرونی و نقدهای غیراخلاقی و بیپایه زیادی قرار گرفتیم، اما نتوانستیم به صورت کارشناسی و قاطع پاسخ بدهیم و نشان بدهیم کدام نقدها نادرست بوده است.
او در پاسخ به پرسشی درباره نمره عملکرد دوره ششم گفت: من به این دوره نمره 18 میدهم. سماجت اعضا برای تأمین منافع مردم، آیندهنگری و برنامهریزیمحوری، نقاط قوت بزرگی بودند. آن دو نمره باقیمانده هم به این دلیل است که همیشه جای پیشرفت هست و ما به ایدئالها نرسیدیم.
مصور در پایان، چالش پیش روی مدیریت شهری را ترسیم کرد و گفت:دوره بعد باید ورود جدیتری به مبحث هزینهها داشته باشد. ما سالها روی درآمدها متمرکز بودیم، اما هنوز نتوانستهایم به خوبی بر کف ترازو، یعنی هزینهها، نظارت کنیم. گاهی پولی خرج میشود که بهرهوری متناسب با آن وجود ندارد. هزینهکردها باید بازدهی داشته باشند و این حلقه مفقودهای است که باید پیدا شود.
مشاغل خانگی را به چرخه اقتصاد رسمی شهر متصل کردیم؛ اتصال مراکز نوآوری شهرداری به شرکتهای دانشبنیان
همچنین فرزانه کلاهدوزان، عضو هیأترئیسه و رئیس کمیسیون خانواده، بانوان و جوانان شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد دوره ششم گفت: شورای ششم از همان روزهای نخست، با بحرانهای فراملی و اجتماعی متعددی روبهرو شد؛ از پاندمی کرونا گرفته تا حوادث امنیتی و اجتماعی. اما مدیریت شهری تلاش کرد با همافزایی و استفاده از خرد جمعی، اجازه ندهد روند خدمترسانی به شهروندان حتی برای یک لحظه متوقف شود.
وی با تأکید بر ضرورت تغییر الگوهای اقتصادی مدیریت شهری افزود: یکی از رویکردهای جدی ما در این دوره، خروج از مدلهای سنتی درآمدزایی و حرکت به سمت اقتصاد خلاق و دانشبنیان بود. در همین راستا با شهرک علمی و تحقیقاتی اصفهان به توافق رسیدیم تا گروههای مستقر در مراکز نوآوری شهرداری بتوانند به ظرفیتهای شرکتهای دانشبنیان کشور متصل شوند.
کلاهدوزان درباره جزئیات این سازوکار توضیح داد: بر اساس این مدل، تیمهای ما در مراکز نوآوری شهرداری میتوانند با دریافت یک کدپستی مجازی از شهرک علمی و تحقیقاتی، از تمام تسهیلات قانونی شرکتهای دانشبنیان بهرهمند شوند. این الگو نهتنها برای اصفهان، بلکه میتواند برای سایر شهرهای کشور هم موفق باشد و به حل بخشی از معضل اشتغال جوانان و خانوادهها کمک کند.
از تقویت مشاغل خانگی تا راهاندازی بانوسراها
عضو هیأترئیسه شورای شهر اصفهان، ساماندهی مشاغل خانگی را از دیگر سیاستهای مهم این دوره خواند و گفت:ما به دنبال این هستیم که مشاغل خانگی را از انزوا خارج و به چرخه اقتصاد رسمی شهر متصل کنیم. جلسات مشترکی بین کمیسیونهای محلهها و مناطق کمبرخوردار برگزار کردیم تا سازوکاری برای ورود این مشاغل به شبکه توزیع پایدار طراحی شود. همکاری با سازمان میادین میوه و ترهبار هم میتواند بستر خوبی برای عرضه محصولات خانگی فراهم و اقتصاد خانوادهها را بهویژه در مناطق مختلف شهر تقویت کند.
وی همچنین به راهاندازی مراکز تخصصی بانوسرا در مناطق پانزدهگانه شهرداری اشاره کرد و گفت: بانوسراها تنها یک فضای رفاهی و تفریحی نیستند؛ این مراکز با دو رویکرد سلامتمحور و اقتصادمحور طراحی شدهاند تا هم به ارتقای سلامت روان بانوان کمک کنند و هم زمینه توانمندسازی شغلی آنها را در محلهها فراهم سازند.
کلاهدوزان، مدیریت شرایط بحرانی اجتماعی و حفظ پایداری خدمات شهری را یکی از دستاوردهای مهم شورای ششم دانست و افزود: در مقاطعی که شهر با شرایط خاص امنیتی و اجتماعی روبهرو بود، هماهنگی نزدیک میان شورا و شهرداری باعث شد خدمات شهری با کمترین اختلال ادامه پیدا کند و چهره شهر همچنان پویا و باطراوت بماند.
وی با اشاره به رویکرد شورا در جلب مشارکت شهروندان گفت:اعضای شورا در این دوره تلاش کردند بهعنوان پناهگاه مردم عمل کنند. دسترسی مستقیم شهروندان به ما فراهم بود و علاوه بر آن، سامانه 137 را به یکی از شاخصهای اصلی ارزیابی عملکرد مدیران شهری تبدیل کردیم. پاسخگویی به مطالبات مردمی در این سامانه با جدیت دنبال میشود.
عضو هیأترئیسه شورای شهر اصفهان از گامهای اولیه برای اجرای بودجهریزی مشارکتی خبر داد و گفت: هرچند سهم بودجه اختصاصیافته به پروژههای پیشنهادی شهروندان در حال حاضر محدود است، اما همین گام اول میتواند در آینده زمینه مشارکت مستقیم مردم در تصمیمگیریهای شهری را فراهم کند.
کلاهدوزان در ادامه، مسائل مالی و محدودیتهای زیرساختی را مهمترین چالش پیش روی مدیریت شهری عنوان کرد و گفت: عدم تحقق برخی بودجههای ملی و رکود صنعت ساختمان، از موانع جدی بود که مدیریت شهری با آن دستوپنجه نرم کرد. در حوزه حملونقل عمومی هم با چالشهای پیشبینینشدهای روبهرو شدیم. الان زیرساختهای خط دوم مترو آماده بهرهبرداری است، اما تحریمها و عدم تأمین واگنها، مانع از افتتاح کامل این خط شده است.
وی در پایان، عملکرد شورای ششم را اینگونه جمعبندی کرد: شورا نهادی مبتنی بر خرد جمعی است که فارغ از مسائل جناحی، بر اساس بودجهمحوری و دغدغههای واقعی مردم حرکت میکند. با همه فراز و نشیبها، به اعتقاد من عملکرد این دوره نمره 18 از 20 را میگیرد.
شفافسازی و تقویت ناوگان عمومی، مهمترین دستاورد شورای ششم بود
در ادامه، ابوالفضل قربانی، رئیس کمیسیون هوشمندسازی و حملونقل شهری شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح کارنامه دوره ششم گفت: قانون اساسی برای شوراها دو مأموریت اصلی تعریف کرده؛ یکی نظارت بر عملکرد دستگاههای اجرایی شهری و دیگری تصویب لوایح مربوط به اداره شهر. این وظیفه فقط محدود به شهرداری نیست و سایر نهادهایی که در مدیریت شهر نقش دارند را هم شامل میشود.
وی با اشاره به نقش تعیینکننده شورا در سیاستگذاری شهری افزود: ما با بررسی و تصویب لوایح شهرداری، در اولویتبندی پروژهها، تخصیص منابع و جهتدهی به توسعه شهر نقش مستقیم داریم. انتخاب شهردار، تصویب بودجه سالانه و نظارت بر نحوه هزینهکرد آن هم از دیگر وظایف محوری شوراست که نمیشود از کنار آن به سادگی گذشت.
قربانی، ارتقای شفافیت را یکی از برجستهترین اقدامات شورای ششم دانست و گفت: راهاندازی سامانههای شفافیت، اطلاعات مربوط به قراردادها، پروژههای عمرانی و پیمانکاران را به صورت قابل دسترس در اختیار شهروندان قرار داده است. مردم الان میتوانند ببینند یک پروژه از کجا شروع شده، به کجا رسیده و چه کسی پشت آن است.
تعامل سازنده با شهرداری و اولویت حملونقل عمومی
رئیس کمیسیون هوشمندسازی و حملونقل شورای شهر اصفهان، تدوین برنامه بلندمدت توسعه شهر را از دیگر دستاوردهای این دوره خواند و افزود: در کنار آن، پروژههای محیطزیستی مهمی مثل تأمین آب فضای سبز از طریق پساب را اجرایی کردیم، ناوگان حملونقل عمومی را با خرید اتوبوس و حمایت از نوسازی تاکسیها تقویت کردیم و در مجموع تلاش کردیم چهره شهر از نظر خدماترسانی بهبود پیدا کند.
وی درباره رابطه شورا و شهرداری در این دوره گفت: خوشبختانه همکاری سازندهای میان این دو نهاد برقرار بود. اختلافنظرها طبیعی است و وجود دارد، اما در این دوره همه اختلافها با محوریت منافع مردم مدیریت شد و هیچوقت اجازه ندادیم حاشیهها بر متن غلبه کند.
قربانی با اشاره به نقش مشارکت مردمی در مدیریت شهری خاطرنشان کرد: شهرداری از طریق نظرسنجی در پروژهها، استفاده از نظام پیشنهادات و جذب سرمایهگذار بخش خصوصی، بستری برای حضور شهروندان فراهم کرده و شورا هم بر تمام این فرآیندها نظارت داشته است.
وی مدیریت هزینهها را یکی از چالشهای نیازمند توجه در دورههای آینده خواند و گفت: باید بپذیریم که ما هنوز در بخش افزایش بهرهوری منابع مالی شهری جای کار داریم. هرچقدر هم درآمدها بالا برود، اگر هزینهها مدیریت نشود، نتیجه مطلوب به دست نمیآید.
قربانی در ارزیابی نهایی از عملکرد شورای ششم گفت:من به این دوره نمره 18 از 20 میدهم. تلاش، پیگیری و برنامهمحوری اعضای شورا واقعاً قابل تقدیر است، اما این را هم قبول دارم که هنوز ظرفیتهایی برای بهتر کار کردن وجود دارد که باید در دورههای بعد فعال شود.
او در پایان بر دو ضرورت برای آینده تأکید کرد: اول، برگزاری بهموقع انتخابات شوراها که تأخیر در آن به بدنه مدیریت شهری آسیب میزند و دوم، تقویت اطلاعرسانی و ارتباط رسانهای. ما باید بتوانیم اقدامات انجامشده را شفاف برای افکار عمومی تبیین کنیم تا مردم بدانند چه مسیری طی شده و چه برنامهای برای آینده دارند.
ضعف در برخی انتصابات و تورم، دو مانع بزرگ مدیریت شهری بود؛ توسعه اصفهان باید متناسب با هویت تاریخی شهر باشد
همچنین محمدرضا فلاح، عضو شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد دوره ششم گفت:شوراهای اسلامی شهر و روستا، تجلی اراده مردم در اداره امور محلی هستند و قانون اساسی هم آنها را به عنوان یکی از ارکان اصلی تصمیمگیری در مدیریت شهری به رسمیت شناخته است. وظیفه شورا فقط نظارت نیست؛ ما شهردار را انتخاب میکنیم، بودجه را تصویب میکنیم، عوارض محلی را تعیین میکنیم و سیاستهای کلان شهر را هدایت میکنیم. شورا باید هم صدای مردم باشد و هم ناظری دقیق بر اجرای صحیح امور.
وی با اشاره به سازوکارهای نظارتی شورا افزود: نظارت ما از طریق کمیسیونهای تخصصی، بررسی گزارشهای دورهای، تصویب و تفریغ بودجه و طرح سؤال از شهردار انجام میشود. در این دوره تلاش کردیم نظارت را از حالت شکلی و صوری خارج کنیم و به سمت نظارت تحلیلی و مبتنی بر شاخصهای عملکردی حرکت کنیم.
نظارت میدانی با کمیتههای هفتگی محلات
فلاح از تشکیل کمیتههای نظارتی هفتگی در مناطق شهری خبر داد و گفت: این کمیتهها فرصتی فراهم کرده تا اعضای شورا به صورت مستقیم با شهروندان و مدیران شهری تعامل داشته باشند. مسائل و مشکلات محلات دیگر پشت میز و از دور بررسی نمیشود؛ بچههای شورا میروند وسط میدان، از نزدیک مشکلات را میبینند و برای حل آن تصمیم میگیرند.
وی در تشریح دستاوردهای شورای ششم تصریح کرد:تمرکز اصلی ما در این دوره بر تقویت انضباط مالی و شفافیت در بودجه و پروژهها، توجه ویژه به توسعه متوازن مناطق و محلات کمتر برخوردار و حمایت از پروژههای زیرساختی در حوزه حملونقل، فضای سبز و خدمات شهری بوده است. پیگیری افزایش حقوق و مزایای کارکنان و کارگران شهرداری، حمایت از مراکز فرهنگی و ورزشی، تکمیل رینگ چهارم در مناطق 14 و 15 و ادامه آن در مناطق 4 و 6، و همچنین توسعه مراکز تفریحی و گردشگری از دیگر اقدامات مهم این دوره است.
از بحران آب تا ضعف برخی انتصابات
عضو شورای شهر اصفهان در ادامه به مهمترین چالشهای پیش روی مدیریت شهری اشاره کرد و گفت: محدودیت منابع مالی، افزایش هزینههای خدمات شهری، مسائل زیستمحیطی مثل آلودگی هوا، بحران آب و فرونشست زمین، و همچنین فرسودگی برخی زیرساختها از چالشهای جدی ما در این سالها بود. از طرف دیگر، فرابخشی بودن بسیاری از مسائل شهری باعث شده همافزایی میان دستگاههای مختلف اهمیتی دوچندان پیدا کند، چون دیگر یک نهاد به تنهایی نمیتواند از پس مشکلات بربیاید.
وی با اشاره به نقاط ضعف مدیریتی در این دوره گفت:ضعف برخی مدیران در مناصب کلیدی شهرداری و انتصاب افراد ناکارآمد در بعضی سازمانهای وابسته، از نقاط ضعفی بود که نمیشود کتمانش کرد. تورم اقتصادی هم که مستقیم بر معیشت مردم تأثیر گذاشت و درآمدهای شهرداری را کاهش داد، در کنار برخی حوادث و ناآرامیهای داخلی، روند اجرای پروژهها و تأمین منابع مالی را تحت تأثیر قرار داد.
فلاح با تأکید بر رویکرد محلهمحوری در سیاستگذاریها گفت: تلاش کردیم تصمیمگیریها فقط از بالا به پایین نباشد و نیازهای واقعی مردم در محلات، مبنای تصمیمات شهری قرار گیرد. این یکی از تغییر رویکردهای جدی ما در این دوره بود.
قضاوت نهایی با مردم است
وی در ارزیابی نهایی از عملکرد شورای ششم گفت:قضاوت نهایی را باید مردم و نهادهای نظارتی انجام دهند، اما اگر منصفانه نگاه کنیم، شورای شهر اصفهان در این دوره از نظر انسجام در تصمیمگیری، پیگیری پروژهها و تقویت نظارت عملکردی، کارنامهای قابل قبول و بالاتر از حد متوسط داشته است. نقاط قوت ما همدلی و انسجام نسبی در تصمیمگیریها، توجه به انضباط مالی و رویکرد تخصصمحور در کمیسیونها بود. در مقابل، ضعف در برخی انتصابات، ضرورت ارتباط گستردهتر رسانهای با شهروندان، تسریع در فرآیندهای اجرایی و تقویت مشارکت نخبگان شهری در تصمیمسازیها، از جمله نقاط ضعفی است که باید در دورههای بعد جبران شود.
فلاح در پایان، شرط موفقیت مدیریت شهری را مشارکت مردم دانست و گفت: بدون همراهی شهروندان، هیچ برنامهای به نتیجه نمیرسد. شفافیت اطلاعاتی، گزارشدهی منظم به مردم، استفاده از ظرفیت نخبگان محلی و تقویت بسترهای الکترونیک برای دریافت نظرات شهروندان، دیگر یک انتخاب نیست؛ یک ضرورت قطعی است. اگر میخواهیم کیفیت زندگی را بالا ببریم، باید به توسعه حملونقل عمومی پاک، گسترش فضای سبز، حرکت به سمت شهر هوشمند، بازآفرینی بافتهای فرسوده و مدیریت مصرف آب توجه ویژهای داشته باشیم. توسعه اصفهان باید همزمان پایدار و متناسب با هویت تاریخی و فرهنگی این شهر باشد.
چشمانداز اصفهان 1410؛ عبور از اقتصاد سنتی با نوآوری و مشارکت مردمی
در ادامه، علی صالحی، سخنگو و عضو هیأترئیسه شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد دوره ششم گفت:اصفهان در این چهار سال، در مقایسه با بسیاری از کلانشهرها، جزو معدود شهرهایی بود که اختلافات درونسازمانیاش به بحران بیرونی و اختلال در خدمترسانی تبدیل نشد. ما با وجود اختلافنظرهای طبیعی، توانستیم خروجیای آرام و منطقی برای مردم داشته باشیم و این سرمایه بزرگی برای شهر بود.
وی افزود: تجربه این دوره نشان داد که اگر جوانان پای کار بیایند، گفتوگو به بستر اصلی سیاستگذاری تبدیل شود و جسارت در اصلاح با عقلانیت در تصمیمگیری تلفیق گردد، میشود مسیرهای تازهای برای مدیریت شهری باز کرد که پیش از این تجربه نشده بود.
صالحی با تأکید بر اهمیت نقد سازنده گفت: نقد دلسوزانه در چارچوب اخلاق و قانون، نهتنها پذیرفته بلکه ضروری است. اما مرز مشترک ما باید این باشد که نقد، حال جامعه و سرمایه اجتماعی را بهبود ببخشد، نه اینکه به ناامیدی یا اختلافات شخصی دامن بزند. بهترین مسیر هم این است که نقد را از گفتوگوهای درونسازمانی و جلسات خصوصی شروع کنیم، بعد به تعامل رودررو برسیم و در نهایت، اگر موضوع به عرصه عمومی کشیده شد، خط قرمزمان ناامید نکردن مردم باشد. نقد همدلانه، حتی اگر تُند باشد، به پیشرفت منجر میشود.
شفافیتی که به رویه دائمی تبدیل شد
سخنگوی شورای شهر اصفهان، تثبیت پاسخگویی از طریق رسانهها را یکی از تحولات بنیادین این دوره خواند و تصریح کرد: تجربه سخنگویی شورا با پشتوانه رسانهای گسترده، پاسخگویی را از یک دغدغه ذهنی به یک واقعیت نهادینه تبدیل کرد. افزایش چشمگیر تولید خبر درباره مصوبات شورا، پخش زنده جلسات، انتشار شرح صحن علنی، اعلام آرای اعضا و دسترسی 24 ساعته خبرنگاران به سخنگوی شورا، باعث شد شفافیت دیگر یک شعار نباشد؛ به یک رویه دائمی و قابل مطالبه بدل شد.
صالحی در ادامه به عملکرد شورا در حوزه فرهنگی و اجتماعی پرداخت و گفت: تمرکززدایی از رویدادها و توسعه زیرساختهای فرهنگی و اجتماعی، دو محور اصلی کار ما بود. در این مسیر، رویههای گذشته را بازنگری کردیم، ادبیات را متناسب با ذائقه نسل جدید تغییر دادیم و مشارکت گروههای مردمی را بالا بردیم. نتیجه این شد که نقش فرهنگی و اجتماعی شورا دوباره احیا شد. هوشمندسازی خدمات شهری و تقویت مشارکت شهروندان هم از دیگر دستاوردهای ما در این حوزه بود.
وی در جمعبندی عملکرد چهارساله شورای ششم گفت:اگر بخواهم این دوره را در یک جمله خلاصه کنم، باید بگویم شورای ششم با نوآوری، سازماندهی و جسارت در اصلاح، مشارکت مردمی را افزایش داد و مسیر تازهای برای توسعه عادلانه و هوشمندانه شهر اصفهان گشود.
صالحی در پایان تأکید کرد: شورای ششم ریلهای جدیدی برای آینده شهر گذاشته است؛ ریلهایی که اگر در دورههای بعد هم ادامه پیدا کند، اصفهان را از اتکای صرف به درآمدهای سنتی جدا میکند و به سمت برنامههای جامع و پایداری مثل چشمانداز اصفهان 1410 هدایت خواهد کرد. مسیری که هم بر استفاده حداکثری از ظرفیتهای موجود استوار است و هم به خلق فرصتهای نو در اقتصاد، فرهنگ و حملونقل میاندیشد.
تصویب بودجه تازه اول کار است، نظارت بر اجرای آن مهمترین مسئولیت ماست
همچنین حجتالاسلام منوچهر مهرویپور، عضو شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد و رویکرد شورای ششم گفت: قانون اساسی با تعریف شوراها بهعنوان رکن چهارم قدرت، نقش پررنگی برای آنها در اداره امور کشور و شهرها قائل شده، اما اصل ماجرا چیز دیگری است؛ آنچه واقعاً اهمیت دارد، حفظ هویت مردمی شوراهاست. شورا باید نماینده واقعی مردم باشد و دغدغههای شهروندان را مستقیم و بیواسطه پیگیری کند، نه اینکه صرفاً به تأییدکننده تصمیمات مدیریت اجرایی تبدیل شود.
وی با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد از شورای شهرداری به شورای مردمی افزود: شورا نباید تنها بازوی تأیید شهرداری باشد، بلکه باید در برابر مدیریت اجرایی، نقش ناظر، مطالبهگر و سخنگوی مردم را ایفا کند. اگر این مرز گم شود، فلسفه وجودی شورا زیر سؤال میرود.
مهرویپور سپس به چالشهای ساختاری مدیریت شهری اشاره کرد و گفت: مسائل شهری پیچیده و چندلایه است، اما قوانین فعلی به شورا و شهرداری اجازه حل بسیاری از این مشکلات را نمیدهد. مردم اما همه چیز را از شهرداری مطالبه میکنند، در حالی که نبود مدیریت واحد شهری باعث شده اختیارات لازم برای رفع بخش زیادی از این مشکلات در اختیار ما نباشد. این ناهماهنگی میان نهادها، هم کارآمدی را کاهش داده و هم پاسخگویی را دشوار کرده است.
مهرویپور مهمترین وظیفه شورا را نظارت بیطرفانه بر عملکرد شهرداری خواند و گفت: این نظارت باید به دور از حب و بغضهای سیاسی باشد. هرجا عملکرد خوبی دیده میشود، باید تقدیر کرد و هرجا ضعفی هست، نقد سازنده و تذکر دقیق لازم است. نظارت بر اجرای پروژهها و ردیفهای بودجهای و پیگیری اجرای مصوبات، جزو خطوط قرمز ماست که نمیشود از آن کوتاه آمد.
وی با اشاره به برنامههای پیشرو تأکید کرد: تصویب بودجه سالانه، تازه اول کار است. اگر پیگیری و نظارت دقیق پشت آن نباشد، تبدیل دغدغههای مردم به عدد و رقم، هیچ دردی را دوا نمیکند. بنابراین نظارت بر اجرای بودجه، مهمترین مسئولیت شورا در ادامه مسیر خواهد بود.
از یکپارچگی فرهنگی تا اولویت محلات
مهرویپور مشارکت مردمی را یکی از محورهای اساسی فعالیت شورا دانست و افزود: حضور فعال در جلسات محلی، مساجد، نشستهای نظارتی و مراجعه عمومی، راههای دریافت مستقیم نظرات مردم است. در کنار این، استفاده از مراکز پژوهشی برای سنجش علمی مطالبات شهروندان هم ضروری است. با این حال، هنوز ارتباط شورا با مردم باید عمیقتر و دسترسپذیرتر شود.
وی در بخش دیگری از سخنانش به اقدامات فرهنگی شورای ششم اشاره کرد و گفت: یکی از دستاوردهای مهم این دوره، ایجاد همافزایی و یکپارچگی فرهنگی-اجتماعی میان مردم و نهادهای فرهنگی بود. همراهی با سمنها و تشکلهای مردمنهاد و تقویت فعالیتهای فرهنگی مشترک، باعث افزایش همبستگی اجتماعی و آن چیزی شد که من از آن به یکنواختی دلها تعبیر میکنم.
عضو شورای شهر اصفهان با انتقاد از رسیدگی ناکافی به محلات در سالهای گذشته گفت: محلات ما نیازمند یک دگرگونی اساسی و توجه ویژه هستند. چه در ادامه کار شورای فعلی و چه با شروع شورای هفتم، باید اولویتبندیها به سطح محله منتقل شود و دغدغههای محلی در مرکز تصمیمگیری قرار گیرد. آبادانی محلات، مستقیم با کیفیت زندگی مردم گره خورده است.
مهرویپور در پایان با نگاهی به مسیر شش دوره گذشته شوراها اظهار کرد: امروز پس از سالها فعالیت، شاهد بلوغ و بالندگی این نهاد مردمی هستیم. امیدوارم دولت و دستگاههای حاکمیتی نیز توجه بیشتری به این رکن چهارم قدرت داشته باشند و از ظرفیت ارزشمند مردمی شوراها بیش از پیش استفاده کنند. این ظرفیت اگر جدی گرفته شود، بسیاری از گرههای شهر به دست خود مردم باز خواهد شد.
حلقه چهارم ترافیکی، آینده اصفهان را تضمین میکند؛روزانه تا 1200 تن زباله در شهر جمعآوری میشود
در ادامه، احمد شریعتی، عضو شورای اسلامی شهر اصفهان، ضمن تبریک نهم اردیبهشتماه، روز ملی شوراها گفت: شوراها تجلی مردمسالاری دینی و نماد واقعی واگذاری امور به مردم هستند. امروز پس از بیش از 27 سال از شکلگیری این نهاد، شاهد نقشآفرینی مؤثر شوراها در خدمترسانی به شهروندان در شهرها و روستاها هستیم و این مسیر با همه فراز و نشیبهایش، دستاوردی ارزشمند برای نظام حکمرانی محلی است.
وی در ادامه به چالشهای پیش روی مدیریت شهری اشاره کرد و افزود: یکی از مهمترین موانعی که شوراها با آن دستبهگریبان هستند، نبود مدیریت واحد شهری و ضعف هماهنگی میان دستگاههای اجرایی است. مردم بهدرستی انتظار دارند شهرداری و شورا تمام مشکلات شهر را حل کنند، اما واقعیت این است که بخشی از این مسائل در حوزه اختیارات سایر دستگاهها قرار دارد و نبود هماهنگی میان این نهادها، روند حل مشکلات را کُند میکند.
شریعتی با تأکید بر ضرورت تقویت تعامل میان دستگاههای اجرایی تصریح کرد: اگر هماهنگی مؤثرتری میان شورا، شهرداری و سازمانهای خدماترسان مثل آموزش و پرورش، شرکتهای آب، برق و گاز شکل بگیرد، بسیاری از پروژههای شهری سریعتر و با بروکراسی کمتر به سرانجام میرسد. این همافزایی، حلقه مفقودهای است که باید هرچه زودتر تکمیل شود.
از دفاع از حقآبه تا توجه به مناطق کمبرخوردار
وی همدلی و همفکری اعضا را یکی از نقاط قوت شورای ششم دانست و گفت: با وجود شرایط سخت اقتصادی، تورم و محدودیتهای مالی، تلاش کردیم پروژههای مهم شهری را با همکاری یکدیگر پیش ببریم. حملونقل عمومی و مسائل محیطزیستی دو محور اصلی کار ما بود؛ پروژه خط دو مترو با جدیت پیگیری شد و اقدامات مختلفی برای توسعه ناوگان حملونقل عمومی انجام گرفت.
شریعتی با اشاره به بحران آب و چالشهای زیستمحیطی اصفهان خاطرنشان کرد: شورا در کمیسیونهای تخصصی، بهویژه در حوزه آب، تلاش کرد از حقآبه اصفهان و زایندهرود دفاع کند. موضوعاتی مثل فرونشست زمین و کمبود منابع آبی برای ما در اولویت بود و هنوز هم هست. از طرف دیگر، توسعه تصفیهخانههای فاضلاب و استفاده از پساب برای آبیاری فضای سبز را جدی گرفتیم و با اجرای پروژههای بازچرخانی آب و تغییر الگوی آبیاری، گامهای مهمی برای توسعه فضای سبز پایدار برداشتیم.
عضو شورای شهر اصفهان توجه به مناطق کمبرخوردار را از مهمترین دستاوردهای این دوره خواند و گفت: تلاش کردیم توزیع خدمات شهری عادلانهتر شود و بخشی از منابع عمرانی و فرهنگی را به سمت مناطق کمتر برخوردار از جمله مناطق 5 و 15 هدایت کنیم. ایجاد مراکز فرهنگی، پارکها و توسعه خدمات شهری در این مناطق از جمله اقداماتی بود که در همین راستا انجام شد. همچنین دهها نقطه فاقد مرکز فرهنگی در شهر شناسایی شد و ایجاد مراکز فرهنگی، مذهبی و آموزشی در دستور کار قرار گرفت تا ضمن تقویت فعالیتهای فرهنگی، هویت تاریخی و اجتماعی اصفهان نیز حفظ شود.
خدماترسانی در بزنگاهها و پروژههای کلان شهری
شریعتی در ادامه به خدماترسانی مدیریت شهری در شرایط خاص اشاره کرد و گفت: در دوران شیوع کرونا، ایام اربعین حسینی و در حوزه حمایت از معیشت شهروندان، مجموعه شهرداری از طریق سازمانهایی همچون میادین میوه و ترهبار، آرامستانها و سایر بخشهای خدماتی تلاش کرد در کنار مردم باشد. در حوزه خدمات شهری هم مکانیزاسیون جمعآوری پسماند و فرهنگسازی در این زمینه، کیفیت خدمات را بهبود بخشید؛ الان روزانه بین 700 تا 1200 تن زباله در شهر جمعآوری میشود که مدیریت آن بدون همراهی مردم ممکن نبود.
وی با اشاره به پروژههای کلان شهری گفت: اجرای پروژههایی مثل بزرگراه شهید رئیسی و بزرگراه شهید فخریزاده که بخشی از حلقه چهارم ترافیکی شهر را تشکیل میدهند، نقش مهمی در هدایت ترافیک عبوری به خارج از شهر، کاهش آلودگی هوا و افزایش ایمنی مسیرهای ورودی اصفهان خواهد داشت. اینها پروژههایی نیست که اثرش را امروز ببینیم، اما آینده شهر را تضمین میکند.
شریعتی در پایان با اشاره به ضرورت تقویت جایگاه شوراها در آینده گفت: بازنگری در قوانین مدیریت شهری، تقویت روحیه مشارکتی در شوراها، توسعه بسترهای فرهنگی و اجتماعی برای مشارکت مردم و تحقق مدیریت واحد شهری، اقداماتی است که میتواند کارآمدی شوراها را در دورههای آینده ارتقا دهد. اگر این گامها برداشته شود، شوراها از جایگاه تشریفاتی خارج و به نهادهای واقعی حکمرانی محلی تبدیل خواهند شد.
مردم موتور حرکت مدیریت شهریاند؛ باید به سمت شهر خوداتکا با مشارکت واقعی شهروندان حرکت کنیم
عباس حاجرسولیها، رئیس کمیسیون اقتصادی، سرمایهگذاری و گردشگری شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در ارزیابی عملکرد دوره ششم گفت: مردم، موتور حرکت مدیریت شهری هستند و بدون حضور و انرژی اجتماعی آنها، حتی بزرگترین برنامهها هم روی کاغذ میماند. حضور فعال شهروندان در شرایط مختلف، از مدیریت بحران گرفته تا فعالیتهای خدماتی، بارها ثابت کرده که مشارکت مردمی میتواند اداره شهر را از بروکراسی ایستا و خشک خارج کند.
وی ادامه داد: وقتی مردم احساس کنند تصمیمات شهری با نظر آنها شکل میگیرد، انگیزه و خلاقیت جمعی فعال میشود و اداره شهر هم از حالت دستوری صرف فاصله میگیرد. این یک تغییر رویکرد اساسی است که باید در دورههای بعد هم ادامه پیدا کند.
حاجرسولیها سپس با صراحت به ارزیابی عملکرد شورای ششم پرداخت و گفت: نمره من 14 بود. بخش قابل توجهی از ظرفیتهای شهر میتوانست نتایج قویتری رقم بزند، اما وجود نهادهای موازی، مقررات محدودکننده و برخی سختگیریهای اداری، روند اجرا را با موانع جدی روبهرو کرد.
وقتی بخشنامهها دست و بال پروژهها را میبندند
رئیس کمیسیون اقتصادی شورای شهر اصفهان با اشاره به معضل بسته شدن دستها در اجرای پروژهها توضیح داد: برخی بخشنامهها و سقفهای قانونی باعث میشود اگر پروژهای از حد مجاز مشخص عبور کند، یکباره متوقف شود. این در حالی است که نیازهای شهری متنوع و متکثر است و نمیشود با یک نسخه واحد برای همه پروژهها پیش رفت. این محدودیتهای نقطهای، مانع پیشرفت پروژههای مهم و اثرگذار میشود.
وی با تأکید بر اینکه ظرفیت واقعی شهر برای اجرای بسیاری از طرحها وجود دارد، افزود: سختگیریهای اداری در حوزههایی مثل ساختوساز، نظارتها و انواع خدمات شهری، گاهی نمیگذارد پروژهها به طور کامل محقق شوند. اگر این گرهها باز شود، سرعت توسعه شهر چند برابر خواهد شد.
حاجرسولیها در ادامه بر ضرورت واگذاری کارها به مردم تأکید کرد و گفت: تجربه نشان داده شهرهایی که از ظرفیت مردم بهره گرفتهاند، بهتر و سریعتر اداره شدهاند. نمایندگان و مدیران محلی دقیقتر میدانند هر محله چه نیازهایی دارد و اگر قوانین انعطافپذیرتر باشد، مسیر توسعه محلی هموارتر میشود.
وی در پایان هدف شورای شهر را اینگونه ترسیم کرد: باید به سمت شهر خوداتکا حرکت کنیم؛ شهری با مشارکت واقعی مردم که هم توان اجرا را افزایش دهد و هم با نظارت و همراهی شهروندان، از اتلاف منابع جلوگیری کند. اگر مردم حس کنند شهر متعلق به خودشان است، بهترین ناظران و حامیان مدیریت شهری خواهند بود.
برنامه 1410 مبنای بودجهریزی شهر شد؛ ظرفیت بازیافت آب از 150 به 620 لیتر رسید
در ادامه، سید امیر سامع، نایبرئیس شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد دوره ششم گفت: شوراهای اسلامی تجلیگاه مشارکت مردمی و رکن چهارم قدرت در قانون اساسی هستند. شورا به عنوان پل ارتباطی میان نظام و مردم، اداره شهر را بر پایه ارزشهای دینی، انقلابی و آرای شهروندان به پیش میبرد و این جایگاه، مسئولیت ما را دوچندان میکند.
وی با اشاره به تدوین برنامه راهبردی 1410 تصریح کرد: بازنگری در برنامههای قبلی و توجه ویژه به هویت شهری و مؤلفههای شهر اسلامی-ایرانی یک ضرورت بود که نباید از آن غفلت میکردیم. برای همین برنامهای تدوین شد که از سال 1402 مبنای اصلی بودجهریزی قرار گرفت و نگاهی همهجانبه به چالشهای اصفهان دارد؛ از محیط زیست گرفته تا حملونقل و توسعه زیرساختها.
سامع سپس به اصلاحات ساختاری در حوزه شهرسازی اشاره کرد و افزود: یکی از گامهای مهم ما در مسیر عدالت، حذف طبقه مازاد و ایجاد نظم دقیق در ساختوسازها بود. در کنار آن، شفافسازی درآمدهای شهرداری را جدی گرفتیم. پیش از این مبالغی تحت عنوان همیاری به صورت سلیقهای دریافت میشد که واقعاً مایه نارضایتی مردم بود، اما الان تمام دریافتیها رسمی و شفاف شده و دیگر خبری از آن رویههای سلیقهای نیست.
وی با برشمردن دستاوردهای محیطزیستی این دوره خاطرنشان کرد: افزایش ظرفیت بازیافت آب از 150 به 620 لیتر بر ثانیه، نقش مهمی در کاهش فشار بر زایندهرود داشته است. در حوزه پسماند هم اجرای پروژههای نوین تبدیل پسماند به انرژی و راهاندازی اولین تصفیهخانه بیولوژیک شیرابه در کشور، نشاندهنده عزم جدی شورا در مدیریت نوین پسماند است. اینها پروژههایی نیست که هر شهری توان اجرای آن را داشته باشد.
از شهر هوشمند تا پیوند با دانشبنیانها
نایبرئیس شورای شهر اصفهان در ادامه به توسعه خدمات غیرحضوری و هوشمندسازی اشاره کرد و گفت: سامانه اصفهان من امروز با صدها هزار کاربر فعال، بخش بزرگی از نیازهای شهروندان را بدون مراجعه حضوری پاسخ میدهد. راهاندازی اتاق فرمان شهر برای پایش لحظهای دادههای ترافیکی و خدمات ایمنی و همچنین استفاده از پهپادهای آتشنشان، گواه روشنی است بر اینکه ما به سمت مدیریت هوشمند شهر حرکت کردهایم و این مسیر باید با قدرت ادامه پیدا کند.
سامع در پایان بر ضرورت تعامل با نخبگان و شرکتهای دانشبنیان تأکید کرد و گفت: با انعقاد قرارداد 60 میلیارد تومانی با شهرک علمی و تحقیقاتی شیخبهایی، شاخصی تعیین شده تا بخشی از نیازهای مدیریت شهری لزوماً از طریق شرکتهای دانشبنیان تأمین شود و نوآوری در بطن اداره شهر نهادینه گردد.
تخفیف 70 درصدی برای نوسازی بافت فرسوده؛قرارگاه جهادی مسکن تشکیل شد
در ادامه، رسول میرباقری، رئیس کمیسیون عمران، معماری، شهرسازی و بافت تاریخی شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد این کمیسیون گفت: مردم در مقاطع حساس همواره با ایستادگی و همراهی خود نقش مؤثری ایفا کردهاند و همزمان با این حضور اجتماعی، کمیسیون عمران تلاش کرد با اصلاح فرایندها، رفع گلوگاههای اداری و پیگیری پروژههای کلیدی، یک تحول ساختاری در حوزه شهرسازی ایجاد کند.
وی با بیان اینکه اصلاح ساختار و ایجاد وحدترویه یکی از اولویتهای اساسی کمیسیون بوده است، افزود: برای کاهش زمان صدور پروانه و شفافسازی مراحل اداری، نشستهای مستمری با انجمن معماران و انبوهسازان برگزار کردیم، گلوگاهها را شناسایی و اصلاح نمودیم و خوشبختانه بخشی از این اصلاحات اکنون به نتیجه رسیده و اثر آن در فرایندها قابل مشاهده است.
میرباقری، بازگشایی گلوگاههای بودجهای در مناطق پانزدهگانه را اقدام مهم دیگری دانست و گفت: ردیفهای لازم برای رفع توقف پروژههای مناطق پیشبینی شد تا توسعه شهری در همه نقاط شهر متوازن و یکنواخت پیش برود و هیچ منطقهای از چرخه پیشرفت عقب نماند.
بسته تشویقی نوسازی و قرارگاه جهادی مسکن
رئیس کمیسیون عمران شورای شهر اصفهان، یکی از اقدامات تحولآفرین این کمیسیون را بسته تشویقی نوسازی بافت فرسوده خواند و گفت: در این بسته، تخفیفهایی تا 70 درصد برای ساکنان بافتهای فرسوده در نظر گرفته شده که انگیزه نوسازی را بهطور چشمگیری افزایش میدهد. همچنین قرارگاه جهادی مسکن را تشکیل دادیم و هر منطقه موظف شده یک پروژه مشخص را برای نوسازی تعریف کند تا روند کار از حالت اداری و کاغذبازی خارج شود و به شیوه عملیاتی و سریع پیش برود.
وی در ادامه به اقدامات کمیسیون در حوزه بافت تاریخی اشاره کرد و گفت: یکی از محورهای اصلی ما، تقویت جایگاه سازمان نوسازی و بهسازی بوده است. صدور احکام جدید، تقویت ساختار این سازمان و ایجاد شهرداری ناحیه تاریخی منطقه 3 از جمله اقدامات عملیاتی در این زمینه بود. یکی از پروژههای مهم این حوزه هم طرح احیای میدان امامعلی (ع) است؛ طرحی که تنها به ابعاد عمرانی محدود نمیشود و در وجوه زیباسازی، فرهنگی و اجتماعی هم دنبال میشود تا هویت و نشاط این نقطه مهم شهر دوباره به آن بازگردد.
میرباقری بر ضرورت نظارت میدانی تأکید کرد و گفت: اعضای کمیسیون بهطور مستمر از پروژههای استراتژیک بازدید میکنند؛ پروژههایی مانند حلقه چهارم حفاظتی شهر، خط دوم قطار شهری، مرکز همایشهای بینالمللی، پروژه آیتالله رئیسی، باغ مشاهیر و طرحهای مرتبط با آیتالله غفاری و شهید فخریزاده. این بازدیدها فقط برای رصد پیشرفت کار نیست، بلکه مشکلات را از نزدیک میبینیم و برای رفع موانع، همانجا تصمیمگیری میکنیم.
وی در پایان خاطرنشان کرد: هدف کمیسیون، حرکت از نقش صرفاً نظارتی به نقش تسهیلگر توسعه است. میخواهیم پروژههای نیمهتمام را به سرانجام برسانیم و مسیر را به سوی اصفهانی مدرن، پایدار و بافتمحور هموار کنیم.
حکمرانی شهری باید دادهمحور، مشارکتمحور و افقگشا باشد؛ شهروند بازیگر است، نه مصرفکننده منفعل
مصطفی نباتینژاد، رئیس مرکز پژوهشهای شورای اسلامی شهر اصفهان، در تشریح چارچوب فکری و عملکردی این مرکز در دوره ششم گفت: حکمرانی شهری زمانی موفق خواهد بود که پویا و مبتنی بر تحلیلهای دقیق باشد. ما در مرکز پژوهشها، مدلی را با عنوان "دما" طراحی کردیم که بر سه پایه دادهمحوری، مشارکتمحوری و افقگشایی استوار است و تلاش کردیم آن را در ساختار تصمیمسازی مدیریت شهری نهادینه کنیم.
وی در گام اول به تشریح پایه دادهمحوری پرداخت و توضیح داد: تصمیمسازی شهری وقتی اثربخش است که مبتنی بر شواهد و اطلاعات دقیق باشد. در همین راستا، تقویت زیرساختهای حکمرانی داده را از طریق پیگیری ایجاد رصدخانه شهری، ارتقای سامانههای شفافیت و توسعه پورتال اطلاعاتی دنبال کردیم. همچنین مدیریت شهری را ملزم کردیم به یک آزمون تدوینی 60 سؤالی پاسخ دهد؛ سؤالاتی که خروجیها و پیامدهای مدیریت شهری را از نگاه شهروند هدف میگیرد و به ما میگوید مردم واقعاً چه برداشتی از عملکرد ما دارند.
وی مشارکتمحوری را دومین پایه مدل حکمرانی دانست و افزود: مشارکت نباید تشریفاتی و ویترینی باشد. با شکلگیری رویدادهایی مانند "بومشهر"، "خانه کرامت هیئت امنای بازار: و "شهرجو"، بستری فراهم شد تا صدای شهروندان واقعاً شنیده و در تصمیمات مدیریتی لحاظ شود. در الگوی مشارکتی که تدوین کردیم، شهروند یک مصرفکننده منفعل نیست، بلکه بازیگری است که نقشهای متعدد دارد و مدیران شهری موظف به تعامل واقعی با او هستند.
از افقگشایی بینالمللی تا چالش ابزارهای نظارتی
نباتینژاد در ادامه، افقگشایی را سومین مؤلفه حکمرانی نوین دانست و گفت: مدیریت شهری نباید در اداره روزمره و کارهای جاری متوقف شود. اصفهان ظرفیت تبدیلشدن به یک قطب ملی و بینالمللی را دارد و ما برای بازگرداندن جایگاه تاریخی این شهر در جهان اسلام برنامهریزی کردیم. پیگیری عنوان "پایتخت گردشگری شهرهای آسیایی"، میزبانی اتحادیه شهرهای تاریخی جهان، بهرهبرداری از سالن اجلاس سران و حمایت از «جایزه اصفهان» و «دانشنامه اسلامی» نمونههایی از این تلاش است.
وی شوراها را حلقه ارتباطی میان حاکمیت و مردم توصیف کرد و گفت: شورا دو رسالت اصلی دارد؛ یکی «بالا به پایین» یعنی انتقال اولویتها و سیاستها به جامعه، و دیگری :پایین به بالا" یعنی نمایندگی مطالبات مردم و تبدیل آنها به سیاستهای قابل اجرا. اگر این دو مسیر به درستی کار کند، فاصله مردم و حاکمیت به حداقل میرسد.
نباتینژاد یکی از چالشهای مهم شوراها را کمبود ابزارهای نظارتی دانست و تصریح کرد: شوراها ابزار قدرتمندی برای نظارت عمیق بر سایر دستگاهها در اختیار ندارند و این یک ضعف ساختاری است. بسیاری از مشکلات شهری به عملکرد نهادهایی مربوط میشود که شورا عملاً نقشی در نظارت رسمی بر آنها ندارد و این خلأ، کار را برای پاسخگویی به مردم سخت میکند.
وی در ارزیابی عملکرد دوره ششم، نمره 16 از 20 را به این دوره اختصاص داد و گفت: کار تخصصی، دوری از حاشیه و اعتماد مدیریت شهری به کمیسیونهای تخصصی از نقاط قوت این دوره بود. اما انصافاً تعارضات داخلی محدود، کمتجربگی برخی اعضا و تکانههای سیاسی-اجتماعی سالهای اخیر، گاه تمرکز مدیریت شهری را تحت تأثیر قرار داد و نگذاشت با تمام ظرفیت پیش برویم.
رئیس مرکز پژوهشهای شورای شهر اصفهان، راهحل مشکلاتی مانند ترافیک و آلودگی هوا را بازگشت به اصول مدل «دما» دانست و گفت: قبل از هر مداخلهای، باید اثر آن را با داده و شبیهسازی پیشبینی کنیم. حل مسائل شهری بدون مشارکت همه ذینفعان ممکن نیست؛ از مطالعات دانشگاهی گرفته تا سرمایهگذاری داخلی و بینالمللی. در بخش افقگشایی هم باید مراقبت کنیم این مشکلات به برند شهر آسیب نزند. شهری که مسائل زیرساختی خود را حل کند، میتواند به سمت زیستپذیری و پیشرو بودن حرکت کند.
وی در پایان تأکید کرد: استمرار این مسیر نیازمند اراده جمعی، نگاه بلندمدت و حفظ «دمای سالم» در بدنه شهرداری، شورا و مردم است. اگر این سه ضلع با هم کار کنند، اصفهان میتواند به الگویی برای حکمرانی شهری در کشور تبدیل شود.
خط 2 مترو بدون اعتبار ملی و با کار جهادی به بهرهبرداری میرسد
در پایان، مجید نادرالاصلی، رئیس کمیسیون ویژه آب و مناطق کمبرخوردار شورای اسلامی شهر اصفهان نیز در تشریح عملکرد این کمیسیون گفت: رویکرد ما از ابتدا مبتنی بر ارزشهای اخلاقی و اعتقادی بود. ما به عنوان مجموعهای 13 نفره وارد میدان شدیم تا هم رضایتمندی کارکنان مدیریت شهری را ارتقا دهیم و هم یک نظام ارزشیابی دقیق را برای 2500 نفر از نیروهای اداری اجرا کنیم. حقگویی باید پایه کار باشد، اما حفظ شأن و آبروی افراد نیز خط قرمز ماست. من با بزرگنمایی تبلیغاتی موافق نیستم و پاسخگویی را نه یک انتخاب، که یک وظیفه میدانم.
وی با اشاره به چالشهای جدی کلانشهر اصفهان تصریح کرد: حاشیهنشینی، مهاجرت، آلودگی هوا، اشتغال و فرونشست زمین، مسائلی نیست که بشود به سادگی از کنار آن گذشت. این شهر با بیش از 2.2 میلیون نفر جمعیت و میزبانی گسترده از مهاجران، نیازمند عدالت در توزیع خدمات است. خدمات ارائهشده در مناطق کمبرخوردار در این دوره اصلاً قابل مقایسه با گذشته نیست؛ از بازگشایی گلوگاههای ترددی گرفته تا توسعه فضای سبز، معابر و امکانات ورزشی، اقدامات متعددی اجرا شده که شاید در رسانهها کمتر به آن پرداخته شده باشد.
نادرالاصلی با اشاره به نامگذاری کمیسیون افزود: ما عمداً در نامگذاری کمیسیون از واژه محروم استفاده نکردیم، چون زیبنده اصفهان نبود که بخشی از شهروندانش با این عنوان شناخته شوند. اما هدف ما دقیقاً کاهش فاصله طبقاتی و توجه ویژه به محلات کمبرخوردار بود و فکر میکنم در این مسیر گامهای بلندی برداشتیم.
خط 2 مترو؛ پروژهای جهادی از دل محرومترین نقطه شهر
رئیس کمیسیون ویژه آب و مناطق کمبرخوردار شورای شهر اصفهان، احداث خط 2 مترو را یکی از مهمترین دستاوردهای این دوره دانست و گفت: سرعت عمل در اجرای خط 2 مترو بهویژه در نقطه شروع پروژه که از کمبرخوردارترین نقاط شهر است، واقعاً قابلتوجه بود. این خط یکی از ورودیهای اصلی اصفهان و مسیرهای مهم اتصال به مرکز شهر محسوب میشود و اهمیت استراتژیک آن بر کسی پوشیده نیست.
وی با اشاره به محدودیتهای مالی این پروژه افزود: با وجود عدم تخصیص هیچگونه اعتبار ملی و محدودیتهای شدید مالی، پروژه به صورت جهادی در حال پیشبرد است. ما تمام ظرفیتهای شورا و مدیریت شهری را پای کار آوردیم تا خط 2 از شمال شهر به بهرهبرداری برسد و مردم این منطقه که سالها چشمانتظار بودند، طعم توسعه را بچشند.
نادرالاصلی در پایان تأکید کرد: شورای ششم با رویکردی عدالتمحور و استفاده از ظرفیتهای موجود، تلاش کرده مشکلاتی چون کمآبی، آلودگی هوا و نابرابری در خدمات را کاهش دهد و شهری قابلزیست و شایسته را برای همه شهروندان رقم بزند. این راه هنوز تمام نشده و نیازمند استمرار در دورههای بعد است.
انتهای پیام/170