به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، این استان با برخورداری از مردمی که همواره در عرصههای مختلف فرهنگی، اجتماعی و سیاسی، فهیم و مطالبهگر بودهاند، نه تنها به عنوان یک مرکز تاریخی و فرهنگی غنی شناخته میشود، بلکه در حوزه محیط زیست نیز از قابلیتهای منحصربهفردی برخوردار است. این استان با تنوع زیستی چشمگیر خود، شامل صدها گونه جانوری و هزاران گونه گیاهی که در اکوسیستمهای متنوع آن زیست میکنند، و همچنین مناظر طبیعی بکر و مناطق حفاظتشده متعدد که گنجینههای طبیعی کشور محسوب میشوند، دارای ارزشهای زیستمحیطی فراوانی است. این قابلیتها، فرصتهای بیبدیلی را برای توسعه گردشگری پایدار، تحقیقات علمی و ارتقای کیفیت زندگی ساکنان منطقه فراهم میآورد.
با این حال، این استان نیز همچون بسیاری از نقاط دیگر کشور، از گزند چالشهای جدی زیستمحیطی در امان نمانده است که نیازمند توجه ویژه و اقدامات عاجل مسئولان و همراهی مردم برای حفظ این میراث گرانبها است. در همین راستا، خبرگزاری تسنیم بر آن شد تا در گفتوگویی تفصیلی با شهرام احمدی فارسانی، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان، به بررسی ابعاد مختلف این چالشها، راهکارهای پیشبینیشده و چشمانداز آینده محیط زیست در این استان بپردازد. متن کامل این گفتوگو در ادامه ارائه شده است:
تسنیم: هفته زمین پاک چه پیامی دارد؟ و شعار امسال با عنوان «انرژیهای تجدیدپذیر، مرهم زخم زمین» چه پیامی را منتقل میکند؟
پاکی زمین یک اصل بنیادین است و زباله، زخمی بر پیکر آن. نامگذاری روزها و هفتههای مختلف محیط زیستی، مانند هفته زمین پاک، با هدف افزایش حساسیت عمومی نسبت به محیط زیست و مشارکت در حفظ آن صورت میگیرد. شعار امسال، «انرژیهای تجدیدپذیر، مرهم زخم زمین»، بر نقش حیاتی این انرژیها در کاهش آلایندگی و حفاظت از کره زمین تأکید دارد. انرژیهای تجدیدپذیر با کمترین آلایندگی میتوانند نیاز ما به انرژی را تأمین کرده و زمین را از آلودگیها نجات دهند.
تسنیم: جنگ تحمیلی سوم چه تاثیرات مخربی بر محیط زیست دارد؟
متأسفانه محیط زیست یکی از مظلومترین قربانیان جنگ است. انفجارها، مواد سمی و مخرب را وارد محیط زیست میکنند. حمله به انبار دارو، شیرخشک و سردخانه در همدان، نمونهای از جنایات جنگی بود که آسیبهای جبرانناپذیری به بار آورد. بر اثر این آلودگیها در سطح کشور، چه ناشی از مواد منفجره و چه سوختن مواد نفتی و آلودگی هوا ناشی از آن، آلودگی شدیدی وارد جو شده و به صورت بارانهای اسیدی و...، زمین را آلوده میکند. علاوه بر این، جنگ باعث تخریب ساختمانها و تبدیل آنها به زباله میشود و در خصوص تنوع زیستی هم استرس شدیدی به حیات وحش و تنوع زیستی وارد میکند. حتی انفجار یک بمب در زمین میتواند میلیونها میکروارگانیسم را از بین برده و خاک را غیرقابل استفاده سازد.
تسنیم: با توجه به اثرات مخرب جنگ بر محیط زیست، چگونه پیگیری قضایی این جنایات در دستور کار است؟
احمدی فارسانی: محیط زیست ایران بخشی از محیط زیست جهانی است و سازمان حفاظت محیط زیست در مراجع قضایی پیگیر این جنایات میباشد. از تصاویر ماهوارهای و پایش آب، خاک و هوا و آزمایشهای متعدد، شواهد لازم مستند و قابل ارائه به نهادهای بینالمللی خواهد شد. همچنین مناطق حفاظت شده استان همدان مورد حمله قرار نگرفت، اما استرسی که به حیاتوحش و تنوع زیستی وارد شد، امنیت مناطق ما را بر هم زد.
تسنیم: استان همدان چه قابلیتهای محیط زیستی دارد و چه چالشهایی در این حوزه پیش رو دارد؟
استان همدان از قابلیتهای بسیار خوبی برخوردار است؛ مردمی فهیم و مطالبهگر، تنوع زیستی غنی با بیش از 309 گونه جانوری و بیش از 1600 گونه گیاهی، مناظر طبیعی زیبا، شش منطقه حفاظت شده و چهارده منطقه شکار ممنوع. با این حال، گاها چالشهایی مانند مدیریت پسماندها، وجود دارد. استان در مدیریت پسماندهای عفونی موفق بوده و آنها بیخطرسازی میشوند. برخی پسماندهای صنعتی را به استانهای دارای امکانات ارسال میکنیم و برای پسماندهای خانگی نیز برنامهریزی خوبی در دو سایت در حال انجام است.
تسنیم: بحران آب یکی دیگر از چالشهای اصلی استان است. راهکار شما برای مدیریت منابع آب چیست؟
بحث آب، چه از نظر کمی و چه کیفی، باید جدی گرفته شود. باید مصارف آب در کشاورزی، صنعت و شرب را بهینه کنیم. اولویتبندی مصارف، توجه به حقابه های زیست محیطی، کشت گونههای گیاهی متناسب با اقلیم استان، بازچرخانی آب در صنعت و استفاده از آبهای خاکستری و سبز، از جمله راهکارها هستند. باید مراقب باشیم که از منابع آب خارج از توان سرزمینی استفاده نکنیم تا از پدیدهی فرونشست جلوگیری شود.
تسنیم: در خصوص حفاظت از تنوع زیستی و مقابله با آتشسوزیهای طبیعی چه اقداماتی در حال انجام است؟
حفاظت از شش منطقه حفاظت شده، چهارده منطقه شکار ممنوع و سایر مناطق آزاد استان، اولویت ماست. با جلوگیری از شکار غیرمجاز و آموزش به مردم و شکارچیان، تلاش میکنیم تنوع زیستی را حفظ کنیم. همچنین، با آموزش کشاورزان، چوپانان، گردشگران و شکارچیان، سعی در پیشگیری از آتشسوزیهای طبیعی در دامن طبیعت داریم.
تسنیم: وضعیت کیفیت هوای استان همدان چگونه است؟ آیا تهدید جدی در این زمینه وجود دارد؟
خوشبختانه هوای همدان جزو استانهای سالم است. عمدهترین عامل تهدیدکننده، ذرات ناشی از گرد و غبار (PM2.5 و PM10) است که عمدتاً از کشورهای همسایه یا استانهای داخلی وارد میشود. البته بخش کوچکی نیز از 48800 هکتار دشت استان، بهویژه در کبودراهنگ، منشأ داخلی دارد که برنامههای احیایی برای آنها در نظر گرفته شده است. سال گذشته هوای همدان به وضعیت خطرناک نرسید، هرچند چند روز ناسالم برای گروههای حساس و چند روز نیز برای همه گروهها داشتیم.
تسنیم: برای مقابله با آلودگی هوا، بهویژه در فصول سرد سال، چه اقداماتی انجام شده است؟
ما کارگروه شرایط اضطراری آلودگی هوا را داریم که در صورت افزایش آلودگی، بهویژه در زمستان به دلیل پدیده وارونگی دما، تشکیل جلسه داده و تدابیر لازم را اتخاذ میکنیم. همچنین، طبق بررسیها، خودروها نیز نقش زیادی در آلودگی هوای همدان دارند. به همین دلیل، نظارت بر معاینه فنی خودروها به صورت منظم و قانونمند انجام میشود و سامانه یکپارچه معاینه فنی ایران (سیمفا) به رصد الکترونیکی خودروهای فاقد معاینه فنی یا با معاینه فنی منقضی شده میپردازد و با آنها برخورد قانونی میگردد. در زمستان نیز با گشتزنی، از آتش زدن بقایای گیاهی که باعث تشدید آلودگی هوا میشود، جلوگیری کردهایم.
تسنیم: توصیه شما به عنوان مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان به مردم در هفته زمین پاک چیست؟
وضعیت همدان از لحاظ آلودگی هوا نسبتاً خوب است و جای نگرانی جدی وجود ندارد، اما معتقدم جاهایی که پاک هستند باید دقت بیشتری کنیم تا به وضعیت هوای آلوده نرسیم. هوای همدان جزو استانهای پاک است و ما یک سامانه ملی داریم که شهروندان میتوانند از طریق آن، هر لحظه از وضعیت هوا مطلع شوند. حفاظت از محیط زیست، وظیفهای همگانی است و همکاری مردم نقش کلیدی در حفظ این منابع ارزشمند دارد.
انتهای پیام/