به گزارش خبرگزاری تسنیم از زنجان، پروژههای آبخیزداری از جمله طرحهای مهم منابع طبیعی است که با هدف مدیریت روانآبها، جلوگیری از فرسایش خاک و تقویت منابع زیرزمینی اجرا میشود و در شرایطی که افت سطح آبهای زیرزمینی در برخی از دشتهای استان مثل ابهر به بیش از یک تا 1.5 متر رسیده است، اهمیت آبخیزداری و آبخوانداری برای تغذیه مصنوعی سفرهها و پایداری منابع آب دوچندان میشود.
علاوه بر این اغلب بارشها در محدوده زمانی پاییز، زمستان و اوایل بهار اتفاق میافتد و با توجه به اینکه این محدوده فصل کشت نیست، این آبها از دسترس نیاز کشاورزی خارج میشود اما فعالیتهایی مثل تغذیه مصنوعی، پخش سیلاب و سیستمهای مصنوعی ذخیره آب برای افزایش میزان بهرهمندی از بارشهای جوی و روانآبها کاربرد دارد.
سال گذشته جاری شدن سیلاب به تعدادی از مزارع حاشیه جاده قدیم زنجان - میانه خسارت وارد کرد و استان زنجان خاطره تلخ مرگ یک نوجوان و تلف شدن احشامش در اثر جاری شدن سیل در اطراف روستا و خسارت به منازل مسکونی در سالهای اخیر را نیز در ذهن دارد که اجرای پروژههای اصولی میتواند چنین حوادثی را کاهش دهد.

آبخیزداری و اقدامات بیولوژیک برای حفظ آب و خاک
پیمان فقیه، معاون آبخیزداری ادارهکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان زنجان با اشاره به اینکه پروژههای آبخیزداری برای جلوگیری از سیلابها اجرا میشود، اظهار میکند: سیلابهای فصلی به تأسیسات، مزارع و ساختمانهای شهری و روستایی آسیب میزند و با توجه به اینکه در سالهای اخیر با بارشهای رگباری مواجه هستیم، خطر جاری شدن سیلاب وجود دارد.
وی با بیان اینکه عملیاتهایی که انجام میدهیم گاها با رویکرد تغذیه سفرههای آب زیرزمینی اتفاق میافتد، عنوان میکند: در راستای احیا و تعادلبخشی سفرههای آب زیرزمینی هر ساله طرحهایی در دستور کار قرار میگیرد که البته مستلزم مطالعات پایهای و دقیق برای اثربخشی و کارایی آن است.
معاون آبخیزداری ادارهکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان زنجان اجرای پروژههای آبخیزداری برای حفاظت خاک با جلوگیری از فرسایش آن را مهم خوانده و میگوید: چهار فقره پروژه بیولوژیک شامل نهالکاری و اقدامات پوشش گیاهی برای تقویت پوشش طبیعی و افزایش نفوذ آب در خاک انجام میشود.
وی با بیان اینکه هر ساله مبالغی از محل اعتبارات استانی و ملی برای پروژههای آبخیزداری اختصاص مییابد، خاطرنشان میکند: اعتبارات ملی مصوب استان در سال 1404 حدود 21 میلیارد و اعتبارات استانی 61 میلیارد تومان بود و البته اعتبارات محرومیتزدایی به 91 میلیارد و 600 میلیون تومان افزایش یافت که مجموع این منابع با رشد 3 برابری نسبت به سال 1403 امکان اجرای طرحهای گسترده آبخیزداری در سطح استان را فراهم میکند.

نفوذ بیش 500 مترمکعب آب به سفرهها در اثر آبخیزداری
سید حسن حسینی، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان زنجان تصریح میکند: اجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوانداری در نقاط مختلف استان نقش قابل توجهی در جلوگیری از وقوع سیلهای مخرب در مراکز جمعیتی و روستاها داشته و موجب افزایش ضریب ایمنی، کاهش خسارات احتمالی و صیانت از زیرساختهای محلی شده است.
وی ابراز میکند: طبق مطالعات منطبق با جغرافیای استان زنجان طی چند دهه اخیر ثابت شده هر هکتار پروژههای آبخیزداری و آبخوانداری تلفیقی بین 500 مترمکعب تا یک هزار مترمکعب اقدام به استحصال و نفوذ آب به سفرههای آبزیرزمینی میکند که مزایای خاص خود را نسبت به ذخیره آب پشت سدها دارد.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان زنجان یادآور میشود: در راستای مدیریت منابع آب و تقویت آبهای زیرزمینی، پروژههایی با هدف تأمین آب پایه در مناطق هدف اجرا شده که از جمله آن میتوان به اقدامات انجامشده در سهرورد شهرستان خدابنده و اندآباد شهرستان زنجان اشاره کرد. این طرحها با تمرکز بر ذخیرهسازی و هدایت اصولی روانآبها، نقش مهمی در پایداری منابع آبی ایفا میکند. همچنین اجرای طرحهای جلوگیری از هدررفت آب در منطقه کردی شهرستان ماهنشان و اقدامات کنترلی برای کاهش سیلاب در روستای آرموتلوی شهرستان ایجرود، از دیگر برنامههای مؤثر در مدیریت آب و خاک استان بوده است.
وی اجرای بندهای رسوبگیر برای کنترل جریان رسوب و اصلاح مسیر آبراههها در حوضههای آبخیز را از دیگر برنامههای این اداره برشمرده و میگوید: 28 محل برای اجرای پروژههای کنترل رسوب و کاهش ورود آن به پاییندست و احداث بندهای رسوبگیر مکانیابی شده است.
این رویکردهای منابع طبیعی علاوه بر افزایش پایداری منابع آب و خاک به حفظ محیط زیست نیز کمک میکند و سه برابر شدن اعتبارات آبخیزداری انتظارات برای تسریع در اجرای پروژهها را بیشتر کرده است.
انتهای پیام/