به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، در حاشیه بازیهای المپیک زمستانی 2026 در شهر میلان ایتالیا، تحولاتی در جریان است که میتواند نقشه ژئوپلیتیک قفقاز جنوبی را دستخوش تغییر کند.
«میخائیل کاولاشویلی»، رئیسجمهور گرجستان، جزئیاتی از دیدارهای کوتاه اما راهبردی خود با «جی. دی. ونس»، معاون رئیسجمهور آمریکا و «مارکو روبیو»، وزیر امور خارجه این کشور را رسانهای کرده است.
کاولاشویلی مدعی است که هر دو مقام ارشد آمریکایی تمایل آشکار خود را برای «تنظیم مجدد» روابط میان گرجستان و آمریکا ابراز کردهاند؛ روابطی که در دوران ریاستجمهوری جو بایدن به پایینترین سطح تاریخی خود رسیده بود.
طبق گفتههای رئیسجمهور گرجستان، ونس و روبیو انگشت اتهام را مستقیماً به سمت دولت دموکرات جو بایدن نشانه رفته و سیاستهای آن دولت را مسئول وضعیت اسفبار کنونی در روابط دوجانبه دانستهاند.
گرمای دیپلماتیک در سرمای میلان
گرجستان که زمانی نزدیکترین متحد واشنگتن در منطقه محسوب میشد، در سالهای اخیر شاهد فروپاشی روابط خود با آمریکا بوده است. اگرچه ناظران غربی این سقوط را به آنچه «عقبگرد دموکراتیک» تحت حاکمیت حزب «رویای گرجستان» مینامند نسبت میدهند، اما تفلیس همواره سیاستهای مداخلهجویانه دولت بایدن را عامل اصلی تنشها دانسته است.
از زمان پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات، حزب حاکم رویای گرجستان آشکارا به دولت جدید آمریکا نزدیک شده و امیدوار است که «ایدئولوژی مشترک» مبتنی بر سنتگرایی و ملیگرایی، بتواند به ترمیم این شکاف کمک کند. با این حال، تا پیش از این دیدار غیررسمی در 5 فوریه در ایتالیا، هیچ دیدار سطح بالایی در سال اول دوره ریاستجمهوری ترامپ میان دو کشور صورت نگرفته بود.
کاولاشویلی در گفتگو با شبکه تلویزیونی «ایمدی» (Imedi)، رسانه نزدیک به دولت، درباره این دیدار گفت: «مارکو روبیو به من سلام کرد و سپس گفتگویی کوتاه، گرم، صمیمانه و مثبت شکل گرفت.»
وی افزود: «جی. دی. ونس نیز با لحنی بسیار گرم از کشور ما یاد کرد. من شگفتزده شدم که معاون رئیسجمهور آمریکا تا چه حد آگاه بود که ما کشوری مسیحی و پایبند به سنتها هستیم؛ او حتی نام پاتریارک (ایلیا دوم، رهبر معنوی گرجستان) را نیز برد.»
به گفته کاولاشویلی، ونس به او اطمینان داده که آمریکا «قطعاً تلاش خواهد کرد تا روابط خود را با ما تجدید کند.»
میراث بایدن: «کثافت» یا «تعفن»؟
اما بخش جنجالیتر ماجرا در رویداد جداگانهای در روز بعد رخ داد، جایی که کاولاشویلی گفتگوی طولانیتری با مارکو روبیو داشته است. در این مکالمه، وزیر خارجه دولت ترامپ صراحتاً دولت بایدن را مسئول «مسموم کردن» روابط با گرجستان دانسته است؛ میراثی شوم که به دولت فعلی به ارث رسیده است.
کاولاشویلی با اشاره به ادبیات خاص روبیو گفت: «من حتی نمیخواهم واژهای را که او استفاده کرد به زبان بیاورم. شاید نتوان آن را مستقیماً از انگلیسی ترجمه کرد، اما چیزی شبیه به "کثافت" یا تعفن بود. اینگونه بود که روبیو منفینگری عظیمی را که دولت قبلی نسبت به ما داشت، توصیف کرد. آنها خودشان متوجه شدهاند که این رویکرد در قبال کشور ما غیرواقعبینانه و نامناسب بوده است.»
رئیسجمهور گرجستان افزود که روبیو تأکید کرده است آمریکا اکنون در «فرآیند پاکسازی این منفینگریها در روابط» قرار دارد و در آینده نزدیک «قطعاً مقدمات لازم را برای برقراری مجدد و صحیح روابط فراهم خواهند کرد.»
چرخش از «مداخله لیبرال» به «اتحاد محافظهکار»
این اظهارات نشاندهنده تغییر پارادایم در سیاست خارجی واشنگتن نسبت به تفلیس است. در دوران بایدن، روابط دو کشور تحتالشعاع فشارهای آمریکا بر سر مسائلی همچون قانون «عوامل خارجی» و حقوق الجیبیتیها قرار داشت؛ موضوعاتی که دولت محافظهکار گرجستان آنها را دخالت در امور داخلی و تلاشی برای تضعیف حاکمیت ملی و ارزشهای سنتی خود میدانست.
حزب رویای گرجستان و شخص کاولاشویلی (که پیشتر از چهرههای اصلی جنبش ضدغربی "قدرت مردم" بود) همواره بر این باور بودهاند که دولتهای دموکرات آمریکا به دنبال کشاندن گرجستان به درگیری با روسیه و تحمیل ارزشهای لیبرال هستند. اکنون، با روی کار آمدن تیم ترامپ-ونس که شعار «اول آمریکا» و احترام به سنتها را سر میدهد، تفلیس فرصتی طلایی برای بازسازی روابط بدون دادن امتیازات ایدئولوژیک یافته است.
اشاره ونس به «مسیحی بودن» و «سنتگرایی» گرجستان پیامی روشن دارد: دولت جدید آمریکا متحدان خود را نه بر اساس استانداردهای لیبرال دموکراسی غربی، بلکه بر اساس اشتراکات فرهنگی و منافع رئالیستی انتخاب میکند. اگر وعدههای روبیو برای «پاکسازی» میراث بایدن عملی شود، میتوان انتظار داشت که فشارهای تحریمی و سیاسی از روی دوش تفلیس برداشته شده و فصل جدیدی از همکاریهای استراتژیک، فارغ از موعظههای حقوق بشری، آغاز شود.
این تحول، زنگ خطری برای اپوزیسیون غربگرای گرجستان است که تاکنون به حمایتهای واشنگتن برای فشار بر دولت دل بسته بودند. اکنون به نظر میرسد که در کاخ سفیدِ ترامپ، جایی برای گلایههای آنها وجود ندارد و اولویت با دولتی است که بتواند منافع آمریکا را در قفقاز جنوبی تضمین کند، حتی اگر این ثبات به قیمت نادیده گرفتن استانداردهای مورد نظر اتحادیه اروپا تمام شود.
انتهای پیام/