به گزارش خبرگزاری تسنیم از اصفهان، سرمای پاییزی نتوانسته از شور و جنب‌وجوش میدان تاریخی امام خمینی(ره) کم کند. از اولین ساعات صبح، دانش‌آموزان با پرچم‌های کوچک و بزرگ ایران، پلاکاردها و همراهی خانواده‌ها و معلمان خود راهی نقش‌جهان شده‌اند. صدای قدم‌ها، سرودها و شعارهایی که از گوشه‌وکنار میدان به گوش می‌رسد، حال‌وهوای متفاوتی به این فضای تاریخی بخشیده است؛ فضایی که امروز بیش از هر زمان دیگری به نسل نوجوان تعلق دارد.
در میان جمعیت، دختران و پسرانی دیده می‌شوند که با شور و اشتیاق در کنار هم حرکت می‌کنند. بعضی دست والدینشان را گرفته‌اند و بعضی در گروه‌های دوستانه و مدرسه‌ای حضور دارند. پرچم ایران در دست‌های کوچکشان می‌چرخد و مشت‌های گره‌کرده‌شان همراه با شعارهایی بالا می‌رود که از باور و احساسشان سرچشمه می‌گیرد. اینجا دانش‌آموزان فقط تماشاگر یک مناسبت تاریخی نیستند؛ خودشان در شکل‌گیری فضای مراسم نقش دارند و با حضورشان به سیزدهم آبان رنگ و معنایی تازه بخشیده‌اند.
ساعت از 9 صبح گذشته که راهپیمایی یوم‌الله 13 آبان در اصفهان آغاز می‌شود. جمعیت در میدان امام و مسیرهای اطراف گسترش پیدا می‌کند و شعارهای " مرگ بر آمریکا" و " مرگ بر اسرائیل "در فضای شهر طنین‌انداز می‌شود. این روز یادآور سه رویداد مهم تاریخ معاصر ایران، تبعید امام خمینی(ره)، شهادت دانش‌آموزان در سال 1357 و تسخیر لانه جاسوسی آمریکا در سال 1358 است؛ مناسبت‌هایی که هرکدام بخشی از حافظه تاریخی ملت ایران را شکل داده‌اند اما برای دانش‌آموزانی که امروز در نقش‌جهان حضور دارند، این تاریخ تنها چند صفحه از کتاب‌های درسی نیست. جنایت‌های دشمن در دو جنگ تحمیلی به همراه تصاویر شهدا، مراسم تشییع و روایت‌هایی که در بخش‌های مختلفرمیدان جریان دارد، گذشته را به اتفاقی زنده و قابل لمس تبدیل کرده است.
از نیمکت مدرسه تا قاب عکس شهدای دانش‌آموز
در گوشه‌ای از میدان، تصویر 14 دانش‌آموز شهید اصفهانی در معرض دید حاضران قرار گرفته است. چهره‌هایی که هرکدام می‌توانستند امروز در میان همین جمعیت، با کیف مدرسه و آرزوهای نوجوانی قدم بزنند، اما دشمن درنده‌خو جان شیرین‌شلن را گرفت. نگاه دانش‌آموزان به این تصاویر، سیزدهم آبان را از یک مراسم معمولی فراتر می‌برد و یاد کسانی را زنده می‌کند که نامشان با روز دانش‌آموز گره خورده است.
در بخش دیگری از مراسم، چهار شهید گمنام بر دستان دانش‌آموزان تشییع می‌شوند. پیکرهایی که در میان پرچم‌ها و جمعیت حرکت می‌کنند و لحظاتی از سکوت و تأثر را در کنار شور و هیجان راهپیمایی به وجود می‌آورند. حضور دانش‌آموزان در این مراسم، تصویری از پیوند نسل امروز با کسانی است که برای حفظ این سرزمین از جان خود فدا کردند و جاودانه شدند.
یاد دانش‌آموزان میناب نیز در میان شعارها و پلاکاردهای اعتراضی به چشم می‌خورد. نام ماکان نصیری و دیگر کودکانی که قربانی جنایت شدند، برای بسیاری از حاضران تنها یک نام نیست؛ یادآور کودکانی است که باید امروز در کنار هم‌سن‌وسالانشان درس می‌خواندند، بازی می‌کردند و برای آینده خود رؤیا می‌ساختند اما اهریمن آمریکایی و صهیونیستی تن‌های نازنین‌شان را تکه پاره کرد تا سندی باشد بر مظلومیت مردمان ایران عزیز؛ دختری نوجوان در میان جمعیت با صدایی پر از احساس می‌گوید: امروز آمده‌ایم تا نشان بدهیم اگر عزیزانمان را از ما گرفتند، نمی‌توانند صدای ما را خاموش کنند. ما هنوز ایستاده‌ایم و پرچم ایران را بالا نگه می‌داریم.
وقتی کنجکاوی کودکان به سمت دانش و فناوری می‌رود
در فاصله‌ای از محل تشییع شهدا، گروهی از پسران دور تجهیزات دفاعی و پهپادها جمع شده‌اند. چشم‌هایشان به جزئیات تجهیزات دوخته شده و هرکدام می‌خواهند از فاصله نزدیک‌تری آن‌ها را ببینند. بعضی با شوق کنار پهپادها عکس می‌گیرند و بعضی منتظرند مسئولان حاضر توضیح بیشتری درباره نحوه کار این تجهیزات بدهند.
این بخش از مراسم برای کودکانی که از سال‌های ابتدایی زندگی به موشک، هواپیما و ابزارهای نظامی علاقه نشان می‌دهند، جذابیت خاصی دارد. آنچه پیش‌تر در تصاویر تلویزیونی یا بازی‌های کودکانه دیده بودند، حالا در اندازه واقعی پیش رویشان قرار گرفته است.
در غرفه سازمان انرژی اتمی نیز گروه دیگری از دانش‌آموزان گرد کارشناسان جمع شده‌اند. اینجا قرار نیست تنها چند تصویر از دستاوردهای علمی به نمایش گذاشته شود؛ دانش‌آموزان می‌توانند با اجزای تجهیزات هسته‌ای و کاربردهای آن آشنا شوند. ماکت‌های برش‌خورده سانتریفیوژهای نسل اول و دوم، نمونه‌های واقعی این ماشین‌ها و ماکت مجتمع سوخت هسته‌ای، بخشی از ابزارهایی است که برای معرفی فناوری هسته‌ای به مخاطبان نوجوان در نظر گرفته شده است.
کارشناسان با زبانی ساده درباره فرایند غنی‌سازی، ساختار سانتریفیوژها و کاربرد انرژی هسته‌ای در تولید برق توضیح می‌دهند. دانش‌آموزان نیز با دقت به صحبت‌ها گوش می‌کنند و از کنار بعضی ماکت‌ها به‌سادگی عبور نمی‌کنند. برای آن‌ها این بازدید فرصتی است تا مفاهیمی را که شاید پیش‌تر فقط نامشان را در کتاب‌ها شنیده‌اند، از نزدیک بشناسند.
شاید اهمیت چنین بخش‌هایی در همین باشد که در کنار شور یک مناسبت ملی، ذهن نوجوانان به سمت پرسشگری و شناخت توان علمی کشور نیز هدایت می‌شود. چه‌بسا میان همین کودکانی که امروز با کنجکاوی به یک سانتریفیوژ یا پهپاد نگاه می‌کنند، کسانی باشند که سال‌های آینده مسیر تحصیل و فعالیتشان را در حوزه‌های علمی و فناوری دنبال کنند.
خیابان‌هایی که با صدای دانش‌آموزان جان گرفته‌اند
حضور نسل نوجوان در مراسم امسال تنها به میدان امام و برنامه‌های مستقر در آن محدود نیست. در خیابان‌های فرعی و مسیرهای اطراف، حدود 200 گروه سرود دانش‌آموزی فعالیت دارند؛ گروه‌هایی که با اجراهای خود، صدای راهپیمایی را به نقاط مختلف شهر رسانده‌اند.
در گوشه‌ای چند دختر و پسر نوجوان کنار هم ایستاده‌اند و برای اجرای سرود آماده می‌شوند. کمی آن‌طرف‌تر، گروه دیگری اجرای خود را آغاز کرده است. صدای این گروه‌ها در میان جمعیت می‌پیچد و گاهی راهپیمایان نیز با آن‌ها هم‌صدا می‌شوند. سرود همگانی «باید برخاست» از جمله قطعاتی است که با همراهی دانش‌آموزان و حاضران اجرا می‌شود.
در چنین فضایی، نقش دانش‌آموزان از حضور در صف‌های راهپیمایی فراتر رفته است. آن‌ها اجراکننده‌اند، روایت می‌کنند، سؤال می‌پرسند و در بخش‌های مختلف برنامه مشارکت دارند. خیابان‌ها نیز به فضایی برای نمایش توانایی‌ها و صدای نسلی تبدیل شده‌اند که قرار است سال‌های آینده مسئولیت‌های بیشتری را برعهده بگیرد.
در کنار اجراهای فرهنگی، پلاکاردها و نمادهای اعتراضی با تصاویر دونالد ترامپ و نشانه‌های آمریکا نیز در میان جمعیت دیده می‌شود. شعارهای شرکت‌کنندگان، به‌ویژه در واکنش به حوادث و جنایت‌های اخیر، نشان می‌دهد که تجربه روزهای گذشته همچنان در ذهن و احساس حاضران حضور دارد.
13 آبان؛ روزی برای گفت‌وگوی نسل‌ها
در میان جمعیت، خانواده‌هایی حضور دارند که فرزندانشان را همراه خود به میدان آورده‌اند. مادری که کنار دختر دانش‌آموزش قدم می‌زند، درباره دلیل حضورشان می‌گوید: دوست داریم بچه‌ها مناسبت‌های تاریخی را فقط از کتاب مدرسه نشناسند. وقتی در چنین مراسمی شرکت می‌کنند و تصاویر شهدا را می‌بینند، فرصت بیشتری برای صحبت درباره گذشته و اتفاقات کشور پیدا می‌کنیم.
پدری که همراه فرزندش از غرفه‌های علمی بازدید کرده نیز معتقد است آشنایی نزدیک با دستاوردهای کشور می‌تواند برای نوجوانان انگیزه‌بخش باشد. به گفته او، وقتی دانش‌آموز خودش در برنامه حضور دارد، سؤال می‌پرسد و پاسخ می‌گیرد، ارتباط بیشتری با موضوع برقرار می‌کند.
روایت یک روز از زبان آینده‌سازان ایران
هر گوشه میدان امام امروز قصه‌ای جداگانه دارد؛ کودکی که با دیدن پهپاد ذوق می‌کند، دختری که نام هم‌سن‌وسالان شهیدش را با بغض به زبان می‌آورد، نوجوانی که در کنار دوستانش سرود می‌خواند و دانش‌آموزی که با دقت به توضیحات یک کارشناس درباره فناوری هسته‌ای گوش می‌دهد.
شاید نتوان همه آنچه در این چند ساعت در نقش‌جهان گذشته را در چند تصویر خلاصه کرد. سیزدهم آبان امسال هم یادآور روزهای مهم تاریخ انقلاب است، هم فرصتی برای گرامیداشت دانش‌آموزان شهید و هم صحنه‌ای برای دیده شدن توانایی‌ها و دغدغه‌های نسل جدید.
در پایان، آنچه از این حضور در ذهن باقی می‌ماند، فقط صدای شعارها و پرچم‌های برافراشته نیست؛ چهره کودکانی است که با وجود سن کم، خود را بخشی از یک روایت بزرگ می‌دانند. روایتی که از گذشته آغاز شده، با خاطره شهدا ادامه یافته و حالا در دست‌های دانش‌آموزانی قرار دارد که قرار است آینده این سرزمین را بسازند.
انتهای پیام/170