به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، «امل شبیب» خبرنگار سرویس عربی تسنیم، در ویدئوی تحلیلی خود به بررسی نقادانه سیاست های کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در میزبانی از پایگاههای نظامی آمریکا در کشورهای خلیج فارس و تاثیر آن بر نبرد رمضان پرداخته است. این گزارش به صورتی مستدل سیاست های دوگانه این کشورها را که همزمان با میزبانی پایگاههای نظامی آمریکا در جنگ، بر سیاست «حسن همجواری» با ایران تأکید دارند را نمایان میسازد .
.
***
معروف است که میگویند «همسایه بر اهل خانه مقدمتر است». اما در سیاست برخی کشورهای خلیج فارس، پایگاه نظامی آمریکا جای همسایگی را گرفته و حملات اسرائیل به ایران به نمادی از این ائتلاف تبدیل شده است. کشورهایی که میزبان پایگاههای نظامی آمریکا هستند و از طریق آنها به همسایه خود، ایران، حمله میکنند و سکوهایی برای پرتاب پهپاد به سمت ایران در اختیار دارند، در حالی که به طور همزمان شعار «حسن همجواری» سر میدهند.
سوال تحلیل معکوس این نیست که آیا کشورها حق میزبانی از پایگاههای خارجی را دارند؟ بلکه این است که چگونه میتوان استفاده از خاک یک کشور برای هدف قرار دادن همسایه آن را تحت عنوان توافقات دفاعی که حتی در زمان مواجهه با خطر از آنها حمایت نمیکند، بلکه آن را گرفتار میکند توجیه کرد؟
حقوق بینالملل حاکمیت دولت بر قلمرو خود را به رسمیت میشناسد و به آن اجازه میدهد با کشورهای دیگر توافقات دفاعی منعقد کند. اما این حاکمیت مطلق نیست، چون نباید اجازه داد خاک یک کشور به بستری برای ارتکاب اقداماتی تبدیل شود که ناقض قواعد آمره حقوق بینالملل باشد. توافقنامههای استقرار نیروهای آمریکایی، حاکمیت را به دولت خارجی منتقل نمیکنند، اما حقوق مشخصی را به آن اعطا میکنند. مسئولیت بینالمللی ممکن است زمانی مطرح شود که دولت میزبان از نقش میزبان بیطرف فراتر رفته و به تسهیلگر یا شریک در عملیات نظامی از طریق اجازه دادن برای استفاده از پایگاهها در اجرای اقدامات نظامی غیرمشروع تبدیل شود. در این مورد چندین تناقض مطرح میشود:
تناقض اول: کشورهای خلیج فارس که میزبان پایگاههای آمریکایی هستند، شعار حسن همجواری سر میدهند در حالی که از خاک آنها برای هدف قرار دادن ایران استفاده میشود. برای مثال قطر میزبان پایگاه العدید، بحرین میزبان ناوگان پنجم و کویت نیز یک مرکز لجستیک ارتش تروریست آمریکا است. این پایگاهها دیگر صرفاً یک همکاری و مشارکت دفاعی نیستند، بلکه به نوک پیکان جنگ علیه ایران تبدیل شدهاند.
تحلیلگران نظامی معتقدند کشورهای میزبان اکنون در موقعیت حقوقی حساسی قرار گرفتهاند، زیرا از یک سو از حق حاکمیتی خود برای انعقاد توافقات دفاعی استفاده میکنند؛ اما از سوی دیگر، تعهد بینالمللی دارند که اجازه ندهند از قلمرو آنها به شکلی استفاده شود که به نقض قواعد حقوق بینالملل منجر شود.
اما تناقض دوم از این هم قابلتوجهتر است: واشنگتن از پایگاههای خود در خلیج فارس برای حمله به ایران استفاده میکند، در حالی که کشورهای میزبان نظارهگر هستند و ادعا میکنند بخشی از جنگ نیستند، همزمان ایران پایگاههای آمریکایی در منطقه را هدف قرار میدهد، چون این پایگاهها به سپر انسانی ارتش آمریکا تبدیل شدهاند.
ایران نسبت به این مسئله هشدار داده و تأکید کرده است که آمریکا از سرمایه، ثروت و زیرساختهای راهبردی کشورهای منطقه به عنوان سپر دفاعی برای ارتش ضعیف خود استفاده میکند. یعنی کشورهای میزبان هزینه را میپردازند و عواقب و پیامدهای آن را متحمل میشوند، در حالی که آمریکا به اهداف خود دست پیدا میکند.
تحلیل معکوس میگوید پایگاههای آمریکایی در منطقه نه برای دفاع از کشورهای میزبان، بلکه گروگان هستند. کشورهایی که میزبان این پایگاهها هستند، کنترل خود بر تصمیمگیری حاکمیتی را از دست دادهاند و به بخشی از یک پروژه نظامی تبدیل شدهاند که در خدمت منافع آنها نیست و هنگامی که جنگ گسترش پیدا کند، آنها نخستین طرفی خواهند بود که در آتش این نبرد میسوزند.
حضور نظامی خارجی، صرفنظر از توجیهات آن، امنیت واقعی ایجاد نمیکند، بلکه تهدیدی دائمی ایجاد کرده و سرزمین میزبان را به میدان رویارویی تبدیل میکند و آن را به گروگان اراده ابرقدرتها تبدیل میکند.
حسن همجواری بر پایه پایگاههای نظامی خارجی بنا نمیشود، بلکه بر احترام به حاکمیت و بر عدم تبدیل خاک هیچ کشوری به سکویی برای هدف قرار دادن کشور دیگر، استوار است. بنابراین سؤال واقعی این نیست که آیا یک کشور حق میزبانی از پایگاههای آمریکایی را دارد؛ بلکه سوال این است که چند پایگاه آمریکایی به هدف تبدیل خواهند شد و چند کشور میزبان در آتش جنگهایی که جنگ آنها نیست، خواهند سوخت، پیش از آنکه دریابند حسن همجواری بر پایه پایگاههای نظامی خارجی بنا نمیشود.
و در نهایت این سؤال همچنان بیجواب میماند که آیا این کشورها به شرطبندی خود روی پایگاههای آمریکایی ادامه خواهند داد؟ یا درک خواهند کرد که همسایه واقعی کسی نیست که پایگاههای نظامی را برای هدف قرار دادن آنها میزبانی کند، بلکه کسی است که به حاکمیت خود احترام میگذارد و اراضیاش را به میدان جنگ مبدل نمیسازد.
انتهای پیام/