به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، سفر علی الزیدی نخست وزیر عراق به آنکارا در رسانههای ترکیه و منطقه بازتاب گستردهای داشت. اغلب روزنامههای چاپ آنکارا و استانبول، عکس دیدار اردوغان و الزیدی را در صفحه نخست گنجانده و به «توافق تاریخی» بین ترکیه و عراق اشاره کردهاند.
روزنامههای حریت، صباح، ترکیه گازته، ینی برلیک، ینی شفق، ملیت و دیریلیش پستا، دیدار اردوغان و الزیدی را به عنوان یک رویداد تاریخی مهم توصیف کردند.
الزیدی که به دعوت اردوغان به آنکارا رفته بود در کاخ ریاست جمهوری بش تپه مورد استقبال رسمی قرار گرفت و طرفین در مورد طیف وسیعی از مسائل، از امنیت و انرژی گرفته تا تجارت و تحولات منطقهای، تصمیمات مهمی گرفتند.
پروژه «جاده توسعه» و توافقنامههای همکاری در حوزه انرژی، از جمله مهمترین موضوعات دستور کار این جلسات بودند.
اردوغان در کنفرانس مطبوعاتی مشترک اعلام کرد: «پروژه جاده توسعه، به عنوان مسیری مبتنی بر اتصال منطقه خلیج فارس به جهان از طریق عراق و ترکیه، اهمیت تاریخی دارد و با توجه به تحولات کنونی، بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است».
اردوغان با یادآوری اینکه گامهای استراتژیکی برای تقویت روابط با محمد شیاع السودانی نخست وزیر سابق، برداشتهاند، اعلام کرد که همکاری با الزیدی نیز در سطوح بالاتری ادامه خواهد یافت و ترکیه آماده است تا از او در هر زمینهای که نیاز دارد حمایت کند.
وی به این نیز اشاره کرد که «آمادهایم تا سهم خود را در تأمین محصولات صنایع دفاعی مورد نیاز عراق انجام دهیم. میخواهیم حجم تجارت خود با عراق را که سال گذشته به 17 میلیارد دلار رسید، به سطوح بسیار بالاتری برسانیم. در این زمینه، میخواهم ابراز کنم که دیدار وزرای هیئت نخست وزیر با هیئت بزرگی متشکل از بازرگانان، پیمانکاران و سرمایهگذاران ما بسیار مهم است».
اردوغان در کنفرانس مطبوعاتی، از الزیدی به خاطر حمایت او از ترکمانهای عراق تشکر کرد و از این که پست استانداری کرکوک به یک ترکمان رسیده، اظهار خرسندی کرد.
علاوه بر چند موضوع مهم و راهبردی نفت، پروژه «جاده توسعه» و مدیریت آب، تداوم توافق امنیتی نیز از دیگر موضوعات مهم گفتگوهای اردوغان – الزیدی بود.
روزنامه نفس چاپ آنکارا در گزارشی به این اشاره کرده که اصلیترین هدف از دعوت الزیدی برای سفر به آنکارا، این بوده که در دیدار با اردوغان، ابراهیم کالین رئیس سرویس اطلاعاتی میت و هاکان فیدان وزیر امور خارجه، آخرین جزئیات مربوط به خلع سلاح کلیه اعضای گروه منحله پ.ک.ک، به طور رسمی بین بغداد و آنکارا هماهنگ شود.
گام تاریخی در حوزه نفت
اردوغان در کنفرانس مطبوعاتی به تفصیل به موضوع انرژی اشاره کرده و گفت: «توافقنامه خط لوله نفت خام ترکیه و عراق دیروز نهایی شد. اکنون هدف ما امضای یک توافقنامه جامع همکاری در حوزه انرژی است که به نفع هر دو طرف باشد. به شرکت نفت ترکیه در میدان تولیدی کرکوک که توسط شرکت بریتیش پترولیوم اداره میشود، مشارکت اعطا شده است. توافقنامهای که امروز امضا شد، گامی تاریخی در زمینه همکاری در بخش انرژی است».
اردوغان از پیشنهاد الزیدی برای فروش روزانه یک میلیون بشکه نفت حمایت کرده و گفت: «جناب نخست وزیر، عملاً بالاترین همکاری در حوزه انرژی را نشان داده و به ما میگوید: به هیچ کس دیگری وابسته نباشید. یک میلیون بشکه در روز. واقعاً نیازی به وابستگی به هیچ کس نیست. اگر ما یک میلیون بشکه نفت از همسایه نزدیک خود عراق منتقل کنیم، به خواست خدا، نیازهای ما را برآورده خواهد کرد».
روزنامه آکشام گازته در گزارش مفصلی به این اشاره کرده که شرکت نفت ترکیه (TPAO) با خرید 15 درصد سهام شرکت BP در میدان تولیدی کرکوک، به شریکی در منطقه تبدیل شده است.
این توافق در را به روی سرمایهگذاری عظیمی شامل یک منبع هیدروکربنی 3 میلیارد بشکهای میگشاید. به گفته آلپ ارسلان بیرقدار وزیر انرژی و منابع طبیعی ترکیه «کنسرسیومی با همکاری کونوکوفیلیپس، بیپی و نفت ترکیه تشکیل خواهد شد و این کنسرسیوم برای توسعه، تولید و افزایش تولید در این ذخیره که تخمین میزنیم تقریباً 3 میلیارد بشکه باشد، با هم همکاری خواهند کرد.»
این پروژه شامل گنبدهای بابا و آوانه در کرکوک، یکی از مهمترین مناطق تولید هیدروکربن عراق و همچنین میادین بای حسن، جمبور و خباز میشود. این گام که مطابق با چشمانداز ترکیه برای استقلال کامل انرژی برداشته شده است، به امنیت تأمین انرژی ترکیه و اهداف بلندمدت انرژی عراق کمک خواهد کرد و در عین حال جایگاه TPAO را در بخش انرژی جهانی تقویت خواهد کرد.
وزیر انرژی ترکیه همچنین دیداری با باسم محمد حضیر وزیر نفت عراق و علی سعدی وهیب وزیر برق عراق داشت و در پستی در شبکههای اجتماعی در مورد این دیدار نوشت: «در طول دیدارمان، ما بر تعهد مشترک خود را برای استفاده کامل از زیرساختهای موجود همکاری انرژی ترکیه و عراق مجدداً تأیید کردیم. ما همکاری خود را، به ویژه در زمینه نفت، گاز طبیعی و خطوط انتقال برق، تقویت خواهیم کرد».
به باور تحلیلگران سیاسی ترکیه، هم اکنون در روابط آنکارا – بغداد، سه مفهوم همزمان مطرح میشوند: اول انرژی، دوم کریدورهای ترانزیتی و بحث سوم نیز، موضوعات امنیتی است.
چنین چیزی به این معنی است که روابط بین این دو کشور، در حال حرکت از یک چارچوب عمدتاً امنیتی به سمت یک شراکت ژئواکونومیک است.
اگر پروژه جاده توسعه پیش برود، صادرات نفت از مسیر جیهان تثبیت شود و بغداد و اربیل نیز بتوانند بر سر سازوکار صادرات به توافقی پایدار برسند، این همکاری میتواند یکی از مهمترین محورهای بازآرایی اقتصادی و ژئوپلیتیکی منطقه در دهه آینده باشد. اما اگر یکی از این سه حلقه (امنیت، انرژی یا هماهنگی داخلی عراق) دچار اختلال شود، بخش مهمی از این چشمانداز نیز با تأخیر یا وقفه روبهرو خواهد شد.
به باور کارشناسان انرژی، صادرات روزانه یک میلیون بشکه نفت از عراق به ترکیه، موضوعی مهم و استراتژیک است. چنین توافقی در وهله اول برای عراق به معنی درآمد چند میلیارد دلاری ثابت و تضمین شده است.
از آن سو از منظر منافع ترکیه نیز، یک میلیون بشکه در روز به معنی تقویت نقش هاب انرژی میان آسیا و اروپا است. ترکیه سالهاست تلاش میکند علاوه بر واردکننده، به مسیر اصلی انتقال انرژی نیز تبدیل شود.
این توافق به نفع روپا نیز هست و به معنای تنوعبخشی به منابع عرضه نفت است. برای آن که بدانیم آیا یک میلیون بشکه رقم بزرگی است یا نه، باید این موضوع را به یاد بیاوریم که کل صادرات نفت عراق حدود 3 تا 3.5 میلیون بشکه در روز است. بنابراین یک میلیون بشکه تقریباً یکسوم صادرات عراق محسوب میشود.
به همین دلیل، است که شورای آتلانتیک در گزارشی به این اشاره کرده که همکاری عراق و ترکیه دیگر صرفاً امنیتی نیست و به سمت همپیوندی اقتصادی حرکت میکند. از نگاه آنها، پروژه جاده توسعه میتواند عراق را از کشوری وابسته به نفت، به حلقهای مهم در زنجیره تجارت منطقهای تبدیل کند.
انتهای پیام/