به گزارش خبرگزاری تسنیم از زنجان، در حالی که زنجان با 220 معدن فعال و نگینی همچون «انگوران» قطب بیبدیل معدنی کشور شناخته میشود، تقابل زنجیرهای از چالشها شامل جهش 700 درصدی قیمت مواد ناریه، ناترازی شدید سوخت ماشینآلات و کمبود نقدینگی، معادن استان را در آستانه یک رکود تاریخی و تعطیلی گسترده قرار داده است؛ بحرانی که متولیان دولتی حل آن را در گرو تأمین سوخت ذخیره زمستانه و انضباط فنی معدنکاران میدانند.
چرخ مانیتور استخراج در پهنههای معدنی شمالغرب کشور شل شده است. استان زنجان با ذخایر غنی سرب، روی، سنگآهن، سیلیس و سنگهای تزئینی، پیشران صنایع معدنی ایران به شمار میرود، اما این روزها نجوای خاموشی لودرها و بلدوزرها در دل کوههای زنجان بیش از هر زمان دیگری به گوش میرسد. فعالان بخش خصوصی از بالا رفتن هزینههای تولید و قفل شدن نقدینگی گلایه دارند و در سوی دیگر، متولیان دولتی با تایید وجود بحرانهای سراسری، راهکار را در مدیریت مصرف انرژی و پایبندی به طرحهای مصوب مهندسی میبینند.
شوک قیمتها و ماشینآلاتی که سوخت ندارند
آرمین سلسالی، رئیس خانه معدن استان زنجان با ترسیم وضعیت بحرانی حاکم بر پهنههای معدنی استان، انگشت اتهام را به سمت هزینههای سرسامآور تولید نشانه رفت.
وی با اشاره به اینکه نقدینگی معادن عملاً در چاه تورم نهادهها بلعیده شده است، گفت: افزایش هزینههای نیروی انسانی و رشد قیمت سوخت به تنهایی بار سنگینی بر دوش معدنکاران گذاشته است، اما جهش حدود 700 درصدی قیمت مواد ناریه (منفجره) به عنوان یکی از اصلیترین ابزارهای استخراج، ضربه نهایی را به پیکره اقتصاد معدن وارد کرد.
سلسالی با تأکید بر اینکه این بحران به صورت دومینویی صنایع پاییندستی را نیز ویران خواهد کرد، هشدار داد: زنجیره ارزش در حوزههای آهن، سیلیس و دیگر مواد معدنی کاملاً به یکدیگر متصل است. در صورت بیتوجهی به این مشکلات و عدم تأمین نقدینگی، نه تنها ریزش اشتغال و تعطیلی گسترده معادن رخ خواهد داد، بلکه کارخانجات فرآوری وابسته نیز یکی پس از دیگری خاموش خواهند شد.
رئیس خانه معدن زنجان همچنین به ناترازی شدید سوخت در دو ماه گذشته اشاره کرد و افزود: کاهش سهمیهها و معضلات تأمین گازوئیل برای ماشینآلات معدنی، رمق استخراج را گرفته است؛ آن هم در فصلی که اوج کار معدنی در استان کوهستانی زنجان است.
ضرورت انضباط فنی در سایه بحرانهای کشوری
در واکنش به این دغدغهها، نسرین خانمحمدی، معاون امور معادن و صنایع معدنی ادارهکل صنعت، معدن و تجارت (صمت) استان زنجان ضمن پذیرش چالشهای موجود، از تلاشهای حاکمیتی برای عبور از این بنبست خبر داد.
خانمحمدی با اشاره به اینکه معضلاتی چون کمبود مواد ناریه و ناترازی انرژی ابعادی ملی دارد، اظهار داشت: ما با مشکلاتی در زمینه تأمین مواد ناریه و ناترازی سوخت مواجه هستیم که این مسائل به طور مستمر و روزانه از طریق مراجع نظارتی و وزارتخانه در حال پیگیری است.
معاون صمت زنجان با اشاره به پیشرو بودن فصل سرما و محدود شدن زمان عملیات معدنی گفت: در حال حاضر که در فصل کاری معادن قرار داریم، رایزنیهای فشردهای با وزارت متبوع و شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی انجام دادهایم تا با تخصیص سهمیههای ویژه، سوخت ذخیره زمستانه معادن را تأمین کنیم. هدف ما فعال نگه داشتن معادن در سه ماه پایانی سال و جلوگیری از خواب سرمایه است.
خانمحمدی در عین حال بخشی از مشکلات مالی معادن را به عدم رعایت اصول مهندسی نسبت داد و تصریح کرد: یک ضرورت جدی وجود دارد که معدنکاران با نظارت مستقیم مسئولین فنی، فرآیند اکتشاف و بهرهبرداری خود را دقیقاً منطبق بر طرحهای مصوب پیش ببرند. عدول از طرحهای مهندسیشده، هزینههای استخراج را به طور غیرمنطقی بالا برده و منجر به هدررفت سرمایه در گردش خواهد شد.
تحلیل وضعیت موجود نشان میدهد که معادن زنجان در یک موقعیت "بیم و امید" قرار گرفتهاند. از یک سو، بخش خصوصی با بحران شدید نقدینگی ناشی از تورم نهادهها و کمبود قطعی گازوئیل دستوپنجه نرم میکند و از سوی دیگر، بخش دولتی تلاش دارد با تزریق مسکنهای موقتی نظیر "سوخت ذخیره"، معادن را تا پایان سال سرپا نگه دارد.
واقعیت آن است که استان زنجان به عنوان یکی از ستونهای معدنی کشور و دارنده معدن استراتژیک انگوران، فرصت زیادی برای آزمون و خطا ندارد. با نزدیک شدن به فصل پاییز و زمستان و کاهش شدید دمای هوا در شمالغرب کشور، پنجره طلایی کار معدنی رو به بسته شدن است.
افکار عمومی و فعالان اقتصادی زنجان منتظرند تا ببینند تعامل ادارهکل صمت و شرکت نفت در روزهای آینده برای توزیع سوخت ذخیره به بار خواهد نشست یا اینکه سایه رکود، بر سر 220 معدن فعال این استان سنگینتر خواهد شد؟ ارتقای نظارت فنی و واقعیسازی قیمت نهادههای حساسی چون مواد ناریه، دو کلیدواژهای است که میتواند زنجان را از این گردنه سخت عبور دهد.
انتهای پیام/.