به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، پیام باقری، نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران امروز در پنجمین نشست شورای راهبری مرکز ملی توسعه مهارت اتاق بازرگانی ایران که در مرکز تربیت مربی فنی و حرفهای کشور برگزار شد، با اشاره به رویکرد جدید سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور در حوزه مهارتآموزی گفت: از زمان آغاز مدیریت جدید در سازمان آموزش فنی و حرفهای، تحول قابلتوجهی در این حوزه شکل گرفته است.
وی ادامه داد: این تحول، بخش خصوصی و اتاق بازرگانی را نیز مصمم کرده تا از جایگاه صرف مطالبهگری و نظارهگری خارج شود و بهعنوان یک بازیگر فعال و اثرگذار در توسعه نظام مهارتی کشور ایفای نقش کند. مرکز تربیت مربی بهعنوان یک مرکز ملی، ظرفیت بسیار ارزشمندی برای توسعه مهارت در کشور دارد و جای حضور پررنگتر اتاقهای بازرگانی سراسر کشور و تشکلهای فعال بخش خصوصی در این مرکز خالی است.
نایبرئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با بیان اینکه این مجموعه میتواند به نمادی ملی برای تحقق هدف تبدیل مهارت به یک موضوع ملی در کشور تبدیل شود و با اشاره به پیشنهادهای مطرحشده برای اداره مراکز آموزشی بهصورت هیئتامنایی گفت: این پیشنهاد موردحمایت و تأیید اتاق بازرگانی ایران است و هر اقدامی که زمینه مشارکت بیشتر بخش خصوصی در مدیریت مراکز مهارتی را فراهم کند، اقدامی ارزشمند محسوب میشود.
باقری با اشاره به اینکه اتاق ایران نیز در این مسیر در کنار سازمان آموزش فنی و حرفهای خواهد بود، افزود: اقدامات انجامشده در حوزه مهارت، مقطعی و هیجانی نیست، بلکه یک ریلگذاری زیربنایی برای آینده کشور به شمار میرود تا این مسیر در دورههای آینده نیز استمرار یابد. انتخاب نیروهای متخصص و طراحی الگوهای روزآمد موجب شده اتاق ایران با نگاهی نوین وارد عرصه مهارت شود و زیرساختهای لازم برای توسعه این حوزه شکل گیرد.
وی از اقدامات اتاق بازرگانی البرز در زمینه سفارشیسازی پایاننامهها و رسالههای دانشگاهی بر اساس نیاز صنعت قدردانی و عنوان کرد: این اقدام نمونهای موفق از تبدیل علم به عمل و پیوند دانشگاه با صنعت است و میتواند الگویی ارزشمند برای سایر استانها باشد. تلاشهای صورتگرفته برای احیای مرکز شهید چمران و حمایت از تجهیز مرکز تربیت مربی، اقدامی شایسته تقدیر است که در تقویت زیرساختهای مهارتی کشور نقش مؤثری دارد.
امنیت مهارتی جایگزین امنیت شغلی
نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران ضمن تبریک آغاز هفته ملی مهارت، برگزاری نشست شورای راهبری مرکز ملی توسعه مهارت همزمان با نخستین روز این هفته را نشاندهنده اهمیت جایگاه مهارت در توسعه کشور دانست و اظهار کرد: در بازدید از کارگاههای آموزشی، عزم، انگیزه و توانمندی جوانان کشور برای ساختن آینده ایران به خوبی نمایان بود و این موضوع مسئولیت همه دستگاهها را برای حمایت از آنان سنگینتر میکند.
به گفته باقری، هدفگذاری کشور باید این باشد که مهارتآموزان ایرانی در عرصههای بینالمللی حرفی برای گفتن داشته باشند و بتوانند در زنجیره جهانی مهارت جایگاه شایستهای کسب کنند. همه نهادهای مرتبط باید در تحقق استقرار یک نظام نوین، مدرن و روزآمد مهارتی، سهیم باشند. در گذشته مفهوم امنیت شغلی بیشتر بر پایه مدرکگرایی و دستیابی به یک شغل ثابت تعریف میشد، اما امروز مفهوم امنیت مهارتی جایگزین آن شده است.
وی با اشاره به اینکه نیروی کار باید بتواند خود را با تغییرات مستمر فناوری، تحولات بازار، اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی تطبیق دهد، اذعان کرد: در امنیت مهارتی، یادگیری مستمر مهمترین عامل سازگاری نیروی انسانی با محیط کسبوکار است و هر فرد باید متناسب با تحولات فناوری و نیاز بازار، مهارتهای خود را بهروزرسانی کند. دغدغه اصلی فعالان اقتصادی صرفاً کمبود نیروی کار نیست، بلکه کمبود نیروی انسانی ماهر و متناسب با نیازهای واقعی بازار کار است.
نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران اظهار کرد: مسئلهای که شکاف میان عرضه و تقاضای مهارت را ایجاد کرده و آثار آن در بنگاههای اقتصادی بهوضوح قابلمشاهده است. این شکاف مهارتی موجب افزایش هزینههای تولید، کاهش بهرهوری و تحمیل هزینههای بازآموزی به واحدهای اقتصادی میشود. نگاه سنتی که موفقیت نظام مهارتی را صرفاً با تعداد دورههای آموزشی، آموزشگاهها یا گواهینامههای صادرشده ارزیابی میکند، دیگر پاسخگوی نیازهای امروز نیست.
باقری ادامه داد: در نظام نوین مهارتی، شاخصهای موفقیت باید بر پایه اثربخشی آموزشها، میزان اشتغالپذیری، بهرهوری نیروی کار و میزان پاسخگویی آموزشها به نیاز واقعی بنگاههای اقتصادی تعریف شود. سؤال اصلی امروز این نیست که چه تعداد دوره آموزشی برگزار شده، بلکه باید پرسید آیا این آموزشها به اشتغال منجر شدهاند؟ آیا توانستهاند نیاز بازار را تأمین کنند؟ و آیا کیفیت عملکرد بنگاهها را ارتقا دادهاند؟
مهارت نباید با ورود به بازار کار پایان یابد
نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با تأکید بر ضرورت تحول در نظام مهارتی کشور خاطرنشان کرد: رویکرد توسعه مهارت باید از عرضهمحوری به تقاضامحوری تغییر کند. در گذشته برنامههای آموزشی عمدتاً بر اساس ظرفیتهای موجود طراحی میشد، اما امروز باید نیازهای واقعی بازار، تحولات فناوری، نوآوری و تغییرات محیط کسبوکار مبنای طراحی آموزشها قرار گیرد تا نیروی انسانی با آمادگی کامل وارد بازار کار شود.
وی با بیان اینکه تحول در نظام مهارتی تنها به اصلاح شیوه آموزش محدود نمیشود، اظهار کرد: یکی از مهمترین تغییراتی که باید در این حوزه رخ دهد، انتقال نقطه اثر نظام مهارتی از «عرضه» به «تقاضا» است. در رویکرد عرضهمحور، آموزشها بدون توجه کافی به نیاز واقعی بازار کار طراحی و اجرا میشوند که نتیجه آن اتلاف منابع و شکلگیری بیکاری پنهان است، اما در رویکرد تقاضامحور، مبنای برنامهریزی، نیازهای واقعی بازار، تغییرات فناوری، نوآوری و تحولات محیط کسبوکار است.
نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با اشاره به اینکه همین موضوع باعث میشود آموزشها هدفمند و نیروی انسانی با آمادگی بیشتری وارد بازار کار شود، اذعان کرد: زمانی که نیازهای بازار بهصورت دقیق شناسایی شود، سیگنال لازم برای طراحی برنامههای آموزشی، تدوین استانداردهای مهارتی و اجرای دورههای تخصصی صادر و در نهایت نیروی کار با انطباقپذیری بیشتر و اثربخشی بالاتر وارد فضای کسبوکار میشود.
باقری با اشاره به دومین تحول ضروری در نظام مهارتی کشور گفت: مهارت نباید صرفاً به دوره پیش از ورود به بازار کار محدود شود. در نگاه سنتی، آموزش با ورود فرد به بازار کار پایان مییافت، اما امروز این رویکرد دیگر پاسخگوی نیازهای اقتصاد نیست و باید فرآیند بازآموزی مستمر در محیط کار شکل بگیرد. در زیستبوم جدید مهارت، فرد پس از ورود به محیط کار رها نمیشود، بلکه بهطور مداوم آموزش میبیند و خود را با فناوریهای نوین و سایر تحولات روز تطبیق میدهد.
وی با بیان اینکه به عبارت دیگر، محیط کار باید به یک کارگاه دائمی آموزش و ارتقای مهارت تبدیل شود تا نیروی انسانی همواره توان رقابت و انطباق با شرایط جدید را داشته باشد، سومین محور تحول در نظام مهارتی را شکلگیری یک زیستبوم مشترک میان همه بازیگران این حوزه دانست و بیان کرد: مهارت، مأموریت یک سازمان یا دستگاه خاص نیست و هیچ نهادی به تنهایی نمیتواند پرچم توسعه مهارت را در کشور به دوش بکشد. همه بازیگران این عرصه باید در کنار یکدیگر ایفای نقش کنند.
اتاقهای بازرگانی به میدان توسعه مهارت میآیند
نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران ادامه داد: دولت با نقش حاکمیتی و تنظیمگری، سازمان آموزش فنی و حرفهای با ظرفیتها و زیرساختهای گسترده خود، دانشگاهها، مراکز آموزشی، تشکلها، اتاقهای بازرگانی و بخش خصوصی، هر کدام بخشی از این زیستبوم هستند و باید مسئولیت خود را ایفا کنند. در این میان، مرکز ملی توسعه مهارت با رویکرد تنظیمگری، نقش حلقه اتصال میان این بازیگران را بر عهده دارد و میتواند زمینه هماهنگی و همافزایی را فراهم کند.
باقری با اشاره به ظرفیتهای موجود در سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور اظهار کرد: امکانات و زیرساختهای ارزشمندی در مراکز آموزشی کشور، از جمله مرکز تربیت مربی، وجود دارد که علاوه بر بهرهبرداری فعلی، ظرفیت استفاده گستردهتر را نیز داراست و بخش خصوصی باید بیش از گذشته از این ظرفیتها بهره ببرد. بخش خصوصی باید از جایگاه مصرفکننده نیروی انسانی خارج و به یک شریک راهبردی در نظام مهارتی تبدیل شود.
وی افزود: شریکی که از ابتدای زنجیره توسعه مهارت حضور داشته باشد، نیازهای مهارتی را شناسایی کند، در تدوین استانداردها مشارکت داشته باشد، فرصتهای کارآموزی را توسعه دهد و در اجرای برنامههای آموزشی نیز نقشآفرین باشد. یکی از اقدامات مهم اتاق ایران در همین راستا، انعقاد تفاهمنامه با سازمان آموزش فنی و حرفهای کشور بود؛ تفاهمنامهای که برخلاف بسیاری از تفاهمنامههای مشابه، از مرحله امضا عبور کرده و وارد مرحله اجرا شده است.
نایب رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران تشکیل مرکز ملی توسعه مهارت را پاسخی نهادی به نیازهای امروز کشور در حوزه مهارت دانست و تصریح کرد: مدل طراحیشده برای فعالیت مرکز ملی توسعه مهارت بر شناسایی رستههای اولویتدار اقتصادی، سنجش شکافهای مهارتی و تدوین نقشه راه استوار است تا بتواند با ایفای نقش تنظیمگری، زمینه همرسانی میان عرضه و تقاضای مهارت را فراهم کند؛ مسئلهای که امروز یکی از مهمترین چالشهای نظام مهارتی کشور است.
باقری اتاقهای بازرگانی استانها را از مهمترین بازوهای اجرایی این مرکز دانست و بیان کرد: با توجه به گستردگی شبکه اتاقهای بازرگانی در سراسر کشور، هر یک از این اتاقها میتوانند بهعنوان مرکز توسعه مهارت در سطح استان فعالیت کنند و در سیاستگذاریهای مهارتی نقش مؤثری داشته باشند. از اتاقهای استانی خواسته شده ضمن حضور در هیئتامنای مراکز استانی، نیازهای مهارتی هر منطقه را شناسایی و شبکهسازی لازم را انجام دهند.
توسعه مهارت یک تعهد ملی است
وی اضافه کرد: همچنین از آنها خواسته شده شکافهای مهارتی را موردمطالعه قرار دهند و در اجرای برنامههای آموزشی مشارکت کنند. نمیتوان نسخه واحدی برای همه استانها پیچید؛ هر استان متناسب با ظرفیتها، مزیتهای نسبی، ساختار اقتصادی و نیازهای بازار کار خود، شرایط متفاوتی دارد و به همین دلیل سیاستهای مهارتی نیز باید متناسب با ویژگیهای همان استان تدوین و اجرا شود.
نایبرئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران با اشاره به مسابقات جهانی مهارت مطرح کرد: حضور در این رقابتها صرفاً به معنای کسب مدال نیست، بلکه فرصتی ارزشمند برای مقایسه توانمندیهای کشور با استانداردهای جهانی و بهرهگیری از تجربیات سایر کشورهاست. بسیاری از کشورها سالهاست در این مسیر سرمایهگذاری کردهاند و حضور در این رقابتها امکان ارزیابی جایگاه ایران در حوزه مهارت و شناخت فاصله موجود با کشورهای پیشرو را فراهم میکند.
باقری گفت: از سوی دیگر، این رویداد بستری مناسب برای انتقال تجربه و بهرهگیری از دستاوردهای جهانی در حوزه آموزشهای مهارتی است. سرمایه اصلی کشور در اقتصاد امروز، نیروی انسانی توانمند است. اگر چه منابع طبیعی و ذخایر کشور اهمیت دارند، اما این نیروی انسانی است که میتواند این ظرفیتها را به ارزشافزوده و ثروت تبدیل کند. از این رو، توسعه مهارت یک مسئولیت و تعهد ملی است و همه دستگاهها، نهادها، بخش خصوصی و فعالان این حوزه باید در مسیر تحقق آن نقشآفرینی کنند.
انتهای پیام/