خبرگزاری تسنیم، بهرام یوسفپور آذر- ماه محرم در فرهنگ اسلامی تنها آغاز یک فصل از سوگواری نیست، بلکه گشوده شدن دریچهای به سوی عمیقترین معارف انسانی و الهی است محرم یادآور واقعهای است که در آن همه ارزشهای الهی در برابر همه جلوههای ظلم و انحراف صفآرایی کردند و سرانجام خون بر شمشیر پیروز شد. از این منظر، عاشورا یک حادثه محدود به سال 61 هجری نیست؛ بلکه حقیقتی زنده، جاری و تمدنساز است که در طول قرنها الهامبخش آزادگان و حقطلبان جهان بوده است.
اگر بخواهیم جوهره قیام سیدالشهدا(ع) را در یک عبارت خلاصه کنیم، باید آن را «حرکت انسان از خود به سوی خدا» بدانیم کربلا عرصه تجلی کامل عبودیت است؛ جایی که امام حسین(ع) با تقدیم همه داشتههای خویش، از جان و فرزند گرفته تا یاران وفادار، نشان داد که هیچ سرمایهای ارزشمندتر از رضایت الهی نیست. او برای کسب قدرت قیام نکرد، بلکه برای احیای دین، اصلاح جامعه و زنده نگه داشتن ارزشهای انسانی به میدان آمد؛ همانگونه که خود فرمود هدفش اصلاح امت جدش و امر به معروف و نهی از منکر است.
عاشورا در حقیقت نمایشگاه عظمت روح انسانی است در این واقعه، انسانهایی را میبینیم که از قید وابستگیهای مادی رها شدهاند و به مرتبهای از یقین رسیدهاند که مرگ در راه حق را شیرینتر از زندگی در سایه ذلت میدانند، این همان درسی است که کربلا به همه نسلها میآموزد؛ اینکه کرامت انسان در حفظ حقیقت است، نه در حفظ جان به هر قیمت.
از منظر عرفانی نیز عاشورا اوج سیر و سلوک الیالله است در این مسیر، عاشق تمام تعلقات خود را در راه معشوق فدا میکند و به مقامی میرسد که چیزی جز خواست الهی را نمیبیند، جمله معروف امام حسین(ع) در روز عاشورا که فرمود: «الهی رضاً بقضائک» تجلی همین حقیقت است؛ حقیقتی که نشان میدهد بالاترین مرتبه بندگی، رضایت کامل به اراده پروردگار است. از این رو، عاشورا تنها حماسه خون نیست، بلکه حماسه عشق، معرفت و بندگی است.
یکی از مهمترین پیامهای نهضت حسینی، مفهوم آزادی است آزادی در نگاه مکتب عاشورا صرفاً رهایی از سلطه سیاسی یا اجتماعی نیست؛ بلکه پیش از هر چیز رهایی از اسارت نفس، دنیاطلبی، ترس و وابستگیهای مادی است امام حسین(ع) با ایستادگی در برابر حکومت ظلم، به جهانیان آموخت که انسان آزاده هرگز حاضر نیست کرامت خویش را با رفاه ظاهری یا امنیت زودگذر معامله کند، به همین دلیل است که نهضت عاشورا مرزهای جغرافیایی و مذهبی را درنوردیده و به الگویی جهانی برای مبارزه با ظلم و دفاع از کرامت انسانی تبدیل شده است.
محرم همچنین ماه بازسازی روح و پالایش درون است اشک بر سیدالشهدا(ع) در فرهنگ شیعی تنها یک احساس عاطفی نیست؛ بلکه پیوندی معرفتی با آرمانهای عاشوراست این اشک زمانی ارزشمند است که انسان را به تأمل در زندگی خویش وادارد و او را نسبت به مسئولیتهای فردی و اجتماعی آگاهتر سازد، اشک بر حسین(ع) اگر با شناخت و بصیرت همراه باشد، میتواند انسان را از غفلت بیدار کرده و دل او را برای پذیرش حق آماده کند.
از سوی دیگر، عزاداری در مکتب اهلبیت(ع) هرگز به معنای انزوا و کنارهگیری از جامعه نیست مجالس حسینی همواره کانون آگاهیبخشی، وحدت اجتماعی، ترویج ارزشهای اخلاقی و تقویت روحیه ایثار و مسئولیتپذیری بودهاند، تاریخ نشان داده است که هر جا نام و یاد حسین(ع) زنده بوده، روح مقاومت در برابر ظلم نیز زنده مانده است، بسیاری از حرکتهای آزادیبخش جهان اسلام از همین فرهنگ عاشورایی الهام گرفتهاند.
وظیفه عزاداران حسینی در عصر حاضر نیز فراتر از برگزاری آیینهای سنتی است امروز پیروان مکتب عاشورا باید پیام عدالتخواهی، خدمت به مردم، دفاع از مظلومان، مقابله با فساد و ترویج اخلاق را در زندگی فردی و اجتماعی خود متجلی سازند، عزادار واقعی کسی است که پس از پایان مراسم محرم، منش و رفتار او رنگ و بوی حسینی به خود بگیرد و در برابر مشکلات و ناهنجاریهای جامعه احساس مسئولیت کند.
جامعهای که از مکتب عاشورا الهام میگیرد، جامعهای پویا، مقاوم و امیدوار خواهد بود چنین جامعهای در برابر تهدیدها و فشارها تسلیم نمیشود، زیرا الگوی خود را از امامی گرفته است که در اوج مظلومیت، پرچم عزت را برافراشته نگه داشت، فرهنگ عاشورا به ملتها میآموزد که میتوان در سختترین شرایط نیز با توکل بر خداوند، از آرمانهای الهی دفاع کرد و راه حق را ادامه داد.
امروز بیش از هر زمان دیگری جهان نیازمند پیام عاشوراست. در روزگاری که ظلم، جنگ، تبعیض و بحرانهای اخلاقی بخشهایی از جهان را فراگرفته، مکتب حسین(ع) میتواند نسخهای نجاتبخش برای بازگشت به ارزشهای انسانی باشد.
پیام عاشورا دعوت به عدالت، آزادگی، کرامت، ایثار و مسئولیتپذیری است؛ ارزشهایی که همه انسانها فارغ از قومیت، ملیت و مذهب میتوانند با آنها ارتباط برقرار کنند.
در نهایت، محرم فرصتی برای تجدید عهد با خداوند و بازگشت به حقیقت وجودی انسان است این ماه به ما یادآوری میکند که زندگی تنها در محدوده دنیا خلاصه نمیشود و ارزش واقعی انسان به میزان وفاداری او به حق و حقیقت بستگی دارد. عاشورا به ما میآموزد که مسیر رسیدن به قلههای معنویت از گذرگاه ایثار، فداکاری و عشق به خدا میگذرد و هرکس به اندازه ظرفیت خویش میتواند رهرو این راه نورانی باشد.
محرم، ماه بیداری وجدانها، احیای ارزشها و تجدید پیمان با مکتب سرخ حسینی است؛ مکتبی که پس از قرنها همچنان زنده است و همچنان دلهای مشتاق حقیقت را به سوی خود فرا میخواند.
انتهای پیام/