به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، زمانی که جغرافیای یک کشور با تلاطمهای سیاسی و تهدیدات نظامی روبرو میشود، نگاه افکار عمومی بهطور طبیعی به سمت مرزها و قدرت دفاعی معطوف میشود اما در لایههای زیرین این هیاهو، نبردی به همان اندازه حیاتی و سرنوشتساز در جریان است؛ نبرد برای حفظ پایداری معیشت و ثبات تولید. در چنین شرایطی، اقتصاد دیگر فقط محدود به اعداد و ارقام نیست، بلکه به ستون فقرات امنیت ملی بدل میشود.
اگر چرخه تأمین کالا، تبادلات بانکی و جریان نقدینگی در واحدهای تولیدی حتی برای چند روز دچار سکته شود، آثار تخریبی آن میتواند بسیار فراتر از آسیبهای فیزیکی نبرد باشد. البرز به عنوان یکی از استراتژیکترین قطبهای صنعتی و شاهراه مواصلاتی کشور، در جنگهای اخیر و در مواجهه با چالشهای ناشی از تنشهای منطقهای، در خط مقدم این پایداری اقتصادی قرار داشته است.
تجربه بحرانهای اخیر نشان داد که مدیریت سنتی و تکیه بر بروکراسیهای صلب اداری، نخستین قربانی شرایط جنگی است. در لحظاتی که سرعت، حکم کیمیا را دارد، نهادهای حاکمیتی ناگزیرند میان «پایبندی به قوانین خشک» و «انعطاف برای نجات تولید»، دومی را برگزینند. اینجاست که نقش دستگاههای متولی اقتصاد، از گمرک و مالیات گرفته تا شبکه بانکی و بیمه، از قالبهای همیشگی خارج میشود و شکلی حمایتی و تهاجمی به خود میگیرد.
صیانت از سرمایههای بخش خصوصی در برابر خطرات غیرمترقبه و ایجاد چتر حمایتی برای کالاهای اساسی که معیشت تودهها به آن وابسته است، مأموریتی است که عبور از آن، نیازمند هوشمندی و تابآوری بالایی است اما در البرز، این تابآوری تنها یک شعار نبود، بلکه در قالب راهکارهای عملیاتی همچون تسهیل ترخیص کالا زیر فشار تهدیدها، بخشودگیهای مالیاتی برای کاهش فشار بر بنگاههای کوچک و متوسط و استمرار خدمات بانکی در تلاطمها تبلور یافت.
وقتی بازرگانان و تولیدکنندگان در میانه دود و غبار بحران، با درهای باز گمرک و دستهای گرهگشای نظام مالیاتی روبرو میشوند، پیامی فراتر از یک خدمت اداری دریافت میکنند، به این معنا که چرخ تولید نباید و نمیتواند از حرکت بایستد. این رویکرد، در واقع نوعی مقاومت مدنی و اقتصادی است که اجازه نمیدهد اضطراب ناشی از جنگ به انسداد در بازار و سفره مردم تبدیل شود.
رکورد ترخیص کالا در گمرک البرز
فرزین بهنامی فر، مدیرکل امور اقتصادی و دارایی البرز و رئیس شورای هماهنگی مدیران دستگاههای تابعه وزارت امور اقتصادی و دارایی در این استان در این رابطه ضمن اعلام ارزیابی مثبت از عملکرد دستگاههای تابعه وزارت اقتصاد در استان شامل ادارات کل امور مالیاتی، گمرک، بانکها، بیمه، بورس و اموال تملیکی در ایام جنگ، به نقش بیمه ایران در ارائه پوششهای ویژه خطر جنگ اشاره می کند.
وی توضیح می دهد: در شرایطی که کشور با تهدیدات و تحولات حساس منطقهای مواجه است، بیمه ایران با تکیه بر رسالت ملی خود و با هدف حفظ امنیت اقتصادی جامعه، ارائه پوششهای ویژه خطر جنگ را در دستور کار قرار داده و با این اقدام، گامی مهم در جهت حفاظت از سرمایهها و داراییهای کشور و ایجاد آرامش برای فعالان اقتصادی و خانوادهها برداشته است.
مدیرکل امور اقتصادی و دارایی استان البرز با اشاره به نقش گمرک در ایام جنگ نیز مطرح می کند: اقدامات گمرک ایران با دستور وزیر اقتصاد در جنگ رمضان بهواسطه بخشنامههای دستوری و حمایتی از سوی وزارت امور اقتصادی و دارایی در حوزه تسهیل ترخیص کالا، نقطه قوت تجارت در ایام بحران و یکی از بارزترین نمونههای تابآوری اقتصادی در شرایط حساس بوده است.
بهنامی فر با بیان اینکه تلاشهای شبانهروزی گمرکات منجر به آن شده که واردکنندگان، درگیر دغدغهها و نگرانیهای حاصل از جنگ نباشند، در خصوص اهم اقدامات و دستورات صادرشده می افزاید: اقدامات اثرگذاری توسط گمرک برای عبور از این شرایط صورت گرفته که از جمله آنها میتوان به امکان لازم برای خروج کالا بدون دریافت و ارائه کد ساتا و صرفاً با درج تعهد در سامانه جامع امور گمرکی با هماهنگی بانک مرکزی اشاره کرد.
وی لغو مصوبه تقدم ثبت سفارش بر تخلیه و قبض انبار، اخذ مجوز از مراجع ذیربط برای ترخیص 100 درصدی کالاهای اساسی، اخذ مجوز تمدید 10-90 از مراجع ذیربط، ارائه تسهیلات جدید گمرکی برای سهولت در ترانزیت خارجی از مسیر ایران، دستورالعمل تسریع در ترخیص خودروهای امدادی و نجات و تسهیلات ویژه گمرکی برای ترخیص شبانهروزی دارو و تجهیزات پزشکی و مواد اولیه دارویی را از دیگر اقدامات انجامشده بر می شمارد.
رئیس شورای هماهنگی مدیران دستگاههای تابعه وزارت امور اقتصادی و دارایی در استان البرز اذعان می کند: تمدید پروانه فعالیت شرکتهای حملونقل بینالمللی تا پایان فروردین 1405، در اولویت قرار دادن ترخیص کالاهای پرخطر با رعایت سایر قوانین و مقررات، دستورالعمل چگونگی تسریع در انجام تشریفات گمرکی محمولههای سوختی و دستورالعمل گمرک در خصوص عدم شمول جریمه برای تأخیر در حاملهای عبوری نیز از دیگر اقدامات بودهاند.
بهنامی فر با اشاره به صدور دستورالعمل برای ارائه حداکثر تسهیلات گمرکی برای ترانزیت داخلی کالاها تأکید می کند: از نمونههای این مقاومت اقتصادی میتوان به تداوم چشمگیر روند ترخیص روزانه کالاهای اساسی از گمرکات کشور از جمله گمرک استان البرز اشاره کرد که با وجود قرار گرفتن در کانون شدیدترین حملات نظامی دشمن، نهتنها از فعالیت بازنایستادند بلکه توانستند رکوردهای جدیدی در زمینه تخلیه و بارگیری کالا به ثبت برسانند.
وی می افزاید: در اداره کل گمرک استان البرز حدود 580 فقره اظهارنامه ثبتشده بود که در زمان جنگ رمضان شاهد ترخیص 100 درصدی کالاها از این گمرک، بدون ارائه کد ساتا با اخذ تعهد مبنی بر عدم دریافت ارز بودیم. در حوزه امور مالیاتی نیز، تقسیط بدهیهای مالیاتی و بخشودگی جرائم مالیاتی اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی، جایگزین کردن برخی چکهای برگشتی و کمک به باز شدن حسابهای مسدودی شرکتها انجام شد.
رئیس شورای هماهنگی مدیران دستگاههای تابعه وزارت امور اقتصادی و دارایی در استان البرز به نقش مؤثر بانکهای استان در تأمین نقدینگی، استمرار ارائه خدمات بانکی به مردم، عدم ایجاد اختلال در مبادلات مالی، موضوع چکهای برگشتی و رفع محرومیتهای ناشی از آن، بخشودگی وجه التزام و جرائم دیرکرد تسهیلات اشاره و بیان می کند: شبکه بانکی در این دوره، تابآوری بالایی از خود نشان داد.
زمان و اعتماد؛ سرمایههای کمیاب بحران
در روزهای جنگ و نااطمینانی، اقتصاد همان جایی است که زندگی روزمره مردم به آن گره میخورد. اگر ترخیص کالا کند شود، پول در حسابها قفل بماند، واردکننده نتواند مواد اولیه را بهموقع وارد کند یا تولیدکننده برای چند هفته نقدینگی نداشته باشد، نتیجهاش خیلی زود در بازار، کارخانه و خانهها دیده میشود، بنابراین اقدامات مذکور، صرفاً فهرستی از بخشنامهها و دستورالعملها نیست، بلکه تلاش برای جلوگیری از اثر دومینوی بحران است.
برجستهترین پیام این عملکرد، تغییر زاویه نگاه به مدیریت بحران است؛ یعنی بهجای اینکه دستگاهها منتظر بمانند تا مشکل به اوج برسد و بعد واکنش نشان دهند، سعی شده مسیرهای جایگزین باز شود تا چرخه تولید و تأمین متوقف نشود. تسهیل ترخیص، اولویت دادن به کالاهای اساسی و دارو، فراهم کردن امکان خروج کالا با سازوکار تعهد و کاهش اصطکاکهای اداری، دقیقاً به همین معناست؛ در شرایط اضطراری، زمان و اعتماد دو سرمایه کمیاب هستند و باید حفظ شوند.
بستههای حمایتی مالیاتی و بانکی وقتی اثرگذار میشوند که واقعی باشند، یعنی بتوانند از فشار لحظهای روی بنگاهها کم کنند. تقسیط بدهی، بخشودگی جرایم، رسیدگی به چکهای برگشتی و باز شدن حسابهای مسدود، به زبان ساده یعنی کمک به اینکه واحد اقتصادی بتواند نفس بکشد و تصمیمهایش را به فردا موکول نکند. در کنار آن، پوششهای بیمهای خطر جنگ هم نقش مهمی در مدیریت ریسک دارد.
با این حال، آزمون اصلی از اینجا به بعد است؛ اینکه این تجربه صرفاً محدود به روزهای جنگ نماند و به یک الگوی پایدار تبدیل شود. اگر هماهنگی میان بیمه، گمرک، بانک و مالیات در زمان بحران نتیجه داده، میتواند در روزهای عادی هم به کاهش هزینههای تولید و رونق تجارت کمک کند. در نهایت، تابآوری اقتصادی یعنی همین؛ اینکه حتی زیر فشار، مسیر زندگی و تولید باز بماند؛ نه با حرف، بلکه با تصمیمهای اجرایی که به موقع گرفته میشوند.
انتهای پیام/