به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، درحالی که به نظر میرسد انتخابات آینده رژیم صهیونیستی در بازه زمانی (اول شهریور تا پایان مهر 1405) برگزار خواهد شد، اندک اندک تأثیر فضای انتخاباتی بر کلیه تحولات سیاسی افزایش یافته و کل سپهر سیاسی را معطوف به خود خواهد ساخت. وضعیت کابینه بنیامین نتانیاهو در این شرایط کاملاً شکننده به نظر میرسد.
در نخستین تحول رقابت میان احزاب مخالف و ائتلاف حاکم برای تعیین زمانبندی دقیق برای انتخابات آینده و پس گرفتن کلیه لوایح قرار گرفته در نوبت رأیگیری از سوی کابینه نتانیاهو، حاکی از خطیر شدن اوضاع و افزایش فشار انتخابات است.
این امر پس از آن رخ داد که حزب حریدی یهودیت متحد توراه، اعلام کرد به دلیل تعلل حزب لیکود در ارائه لایحه معافیت حریدیان از خدمت نظامی اجباری، از انحلال کنست و برگزاری انتخابات زودهنگام حمایت میکند. در چنین شرایطی یکی از اولین سوالها درباره انتخابات پارلمانی آینده سرزمینهای اشغالی این است که کدام دعواهای سیاسی و اجتماعی این انتخابات و نتایج نهایی آن را تحت تأثیر خود قرار خواهد داد ؟
- شکستهای 7 اکتبر 2023 در مقابل ایران و پرونده های خارجی
بدون شک مهمترین و اصلیترین سوال در انتخابات پیشروی اسرائیل، مسئولیت شکستهای 7 اکتبر 2023 است. این واقعه 10 ماه پس از بازگشت نتانیاهو به قدرت رخ داد و باعث شد حیثیت سیاسی و امنیتی وی که همواره خود را «آقای امنیت اسرائیل» معرفی و مخالفانش را به خاطر ناتوانی از برقراری امنیت در سرزمینهای اشغالی سرزنش میکرد، زیر سوال رود.
علیرغم همه تلاشهای نتانیاهو و دستاوردهای نسبی نظامی ارتش رژیم صهیونیستی از جمله تغییر موازنه قدرت در نوار غزه، موفقیت در جنگ 2024 با حزبالله، فروپاشی حکومت بشار اسد در سوریه و به قدرت رسیدن جریان حامی عادیسازی با اسرائیل در این کشور و دو مرتبه جنگ رودر رو با مشارکت آمریکا علیه ایران، اما ضربه بزرگ 7 اکتبر 2023 هنوز بر اذهان عمومی صهیونیستها در سرزمینهای اشغالی سنگینی میکند.
در واقع کلیه پروندههایی که کابینه نتانیاهو در این سه سال درگیر آن بوده چه در خصوص نوار غزه، چه تلاشهای معطوف به الحاق کرانه به سرزمینهای اشغالی، چه حملات علیه حزب الله و مذاکره با دولت لبنان و چه درگیریهای جاهطلبانه با ایران، حتی در صورت محاسبه یکجا و کنار هم نتوانسته باعث کمرنگ شدن 7 اکتبر شود.
در واقع انتخابات 2026 اسرائیل به یک رفراندوم بر سر اینکه میزان مسئولیت کابینه نتانیاهو و شخص او در شکستهای 7 اکتبر چه بوده تبدیل شده است. این در واقع بزرگترین چالشی به حساب میآید که نتانیاهو در طول حدود 19 سال صدارت خود بر رژیم صهیونیستی با آن روبهرو شده است. بحرانی که میتواند میراث او را به طور کلی از میان ببرد و مخدوش سازد.
حزب لیکود که پس از ادغام حزب امید جدید به رهبری گیدعون ساعر هماکنون 36 کرسی در کنست در اختیار دارد، در نظرسنجیهای معتبر بین 26 تا 28 کرسی در نوسان است و تشدید رقابتهای سیاسی و تشکیل ائتلافهای جدید میتواند این میزان را کمتر هم بکند.
در همین راستا نظرسنجی جدید شبکه 12 تلویزیون رژیم صهیونیستی نیز نشان میدهد، حدود 42 درصد از هواداران حزب لیکود (که در سال 2022 به این حزب رأی داده بودند) قصد دارند در انتخابات پیشرو به حزب دیگری رأی دهند. رقمی که به خودی خود گویای عمق بحران ناشی از شکستهای 7 اکتبر 2023 است. با این وجود نتانیاهو هنوز امیدوار است در مدت باقی مانده با ماجراجوییهای نظامی جدید به ویژه در قبال ایران این وضعیت را تغییر دهد.
- بحران خدمت نظامی حریدیان
همچون موضوع شکستهای 7 اکتبر 2023، موضوع خدمت نظامی حریدیان نیز کاملاً به زیان ائتلاف حاکم و به نفع مخالفان است. یکی از چالشهای اصلی در رژیم صهیونیستی به عنوان یک موجودیت جعلی و فاقد ریشه دیرینه در منطقه خاورمیانه جنگهای زیاد و همیشگی و معضل دائمی امنیت است.
به این خاطر موضوع تولید امنیت نیز برای این رژیم همواره از اهمیت جدی برخوردار بوده است. در واقع در فلسطین اشغالی اساساً مفهوم «نیروی کار» تنها دارای بار اقتصادی نیست و به دلیل نیاز همیشگی به فعالیت نظامی، دارای پارهای وجوه نظامی نیز هست. در حقیقت از نیروی کار انتظار میرود در فعالیت اقتصادی برای توسعه سرانه تولید ناخالص و نیز تولید امنیت مشارکت داشته باشد.
در دورههای پیشین اما از یکسو جنگهایی که اسرائیل در آن درگیر میشد نوعاً کوتاه مدت و برقآسا بود و از سوی دیگر جامعه حریدیان نیز سهم اندکی (زیر 10 درصد) از جمعیت ساکن داشت. از این رو بسیاری از کابینههای متمادی چپگرا یا راستگرای حاکم، سطحی از معافیت را به دانشجویان حریدی اعطا میکردند.
اما تغییر کلی این وضعیت از 7 اکتبر 2023 با طولانی و فرسایشی شدن جنگها، نیاز به بالا نگه داشتن سطح آمادگی نظامی و حفظ بلند مدت نظامیان در جبههها باعث فرسودگی جسمی و روانی (بهویژه نیروهای ذخیره) در صفوف ارتش رژیم صهیونیستی شده است.
ارتش اسرائیل در شرایط کنونی دست کم نیازمند 300 هزار نیروی تازهنفس است و آنچنان که ایال زامیر، فرمانده کل ارتش این رژیم گفته در فقدان این نیروها، ارتش دچار «فروپاشی داخلی» خواهد شد.
شرایط مذکور باعث شده تمایل به حضور حریدیان در خدمت نظامی اجباری، در بخشهای مختلف جامعه موزائیکی رژیم صهیونیستی به شدت افزایش یابد. این خواسته در گذشته به طور عمده در میان قشر سکولار وجود داشت، ولی حالا تقریباً 75 درصد جامعه خواستار الزام حریدیان به خدمت نظامی در ارتش این رژیم است.
از این رو نتانیاهو و حزب لیکود، از یکسو با فشارهای ارتش و کمبود جدی نیرو روبهرو هستند و از سوی دیگر تصویب قوانینی که خدمت نظامی را برای حریدیان اجبار کند باعث شوریدن آنها علیه کابینه خواهد شد.
نتانیاهو در این مدت تلاش کرده با سیاست وقتکُشی، هم مانع از الزام خدمت نظامی حریدیان شود و هم از تمدید معافیتهای آنان که باعث ریزش رأی میشود خودداری کند و این موضوع را به بعد از انتخابات موکول کند.
در مقابل تقریباً کلیه احزاب مخالف و حتی هواداران جناح راست افراطی نیز خواستار تغییری محسوس در میزان حضور حریدیان در پادگانهای ارتش اسرائیل هستند. حتی حزب جدیدی به رهبری «یوعز هندل» نماینده کنست با نام «ذخیرهها» تشکیل شده که خواستار احقاق حقوق نیروهای خسته و فرسوده ذخیره و الزام حریدیان به خدمت اجباری در ارتش است.
- چالش های اقتصادی
برخلاف دو محور قبلی، طرح مسئله معیشت و اقتصاد در انتخابات و جدی شدن آن به دلیل اینکه شاخصهای مهم اقتصادی علیرغم جنگهای طولانی وضعیت نسبتاً خوبی را نشان میدهند، به نفع ائتلاف حاکم به رهبری نتانیاهو است. البته کمکهای اقتصادی خارجی به ویژه از سوی آمریکا و جریانهای صهیونیسم جهانی سهم چشمگیری در این وضعیت دارد.
میزان تورم در سرزمینهای اشغالی در یک سال منتهی به آوریل 2026، 1.6 درصد و میزان بیکاری در سرزمینهای اشغالی در مارس 2026، 2.8 درصد اعلام شده است. همچنین برخلاف انتظارات میزان کسری بودجه اسرائیل برای سال 2026، 5 درصد اعلام شده که این شاخص نیز به صورت جدی تحت تأثیر کمکهای اقتصادی ترامپ به تلآویو قابل بررسی است.
- دیوان عالی و دستگاه قضایی
اصلاحات قضایی اصلیترین سیاست کابینه نتانیاهو از اولین ماه بازگشت به قدرت بود و واکنش اعتراضی جامعه در 39 هفته بعد، باعث شکلگیری بحرانی داخلی شد که قطعاً در انتخاب 7 اکتبر 2023 برای طراحی عملیات طوفانالاقصی از سوی گروههای مقاومت فلسطینی در غزه تأثیر مستقیم داشت.
دیوان عالی نیز قانون پایهای مصوب کنست درباره لغو یکی از محدودیتهای اعمال شده بر قدرت خود را در اوایل سال 2024 لغو کرد. همچنین تقابل میان گالی بهاراو – میارا، دادستان کل اسرائیل و کابینه نتانیاهو در این سه سال بارها به اوج رسیده است.
اکنون ائتلاف حاکم خواستار تقسیم نقش دادستان کل برای کاهش موثر میزان قدرت اوست، همچنین ورود دادستان کل به پروندههای رسوایی «قطرگیت»، لزوم برکناری ایتامار بن گویر، وزیر امنیت داخلی به دلیل مداخله در سیاستهای پلیس اسرائیل، مخالفت با انتصاب رومن گوفمن، به عنوان رئیس جدید موساد و نیز تشکیل کمیسیون حقیقتیاب اکتبر 2023، تقابل مذکور را تشدید کرده است.
در این مورد نیز تا آنجا که بحث کلی کاهش قدرت دیوان عالی (نظیر آنچه در اصلاحات قضایی مطرح شده بود) نباشد، جامعه صهیونیستی تقریباً دچار یک دو دستگی بزرگ است و دو بخش حامی یا مخالف سیاستهای کابینه نتانیاهو به سختی به 40 درصد جامعه میرسد.
از این رو کابینه تلاش میکند با ایجاد دعواهای حتی ساختگی و بی منطق بر شدت تقابل ائتلاف حاکم با دستگاه قضایی اضافه کند تا از طریق این دو قطبی از یکسو میزان اثرگذاری موضوع 7 اکتبر را کمتر کند و از سوی دیگر لزوم اصلاح و کاهش جدی قدرت نهادهای قضایی را به خورد جامعه دهد.
در این فقره نیز اپوزیسیون به صورت یکپارچه از دیوان عالی و دادستان کل حمایت میکند. نفتالی بنت، رهبر ائتلاف «باهم» که تا امروز اصلیترین رقیب نتانیاهو بوده حتی در این رابطه برای تعیین جدیتر مرزهای قدرت دو طرف وعده تصویب قانون اساسی را مطرح کرده است.
- میراث نتانیاهو
گذشته از همه دعواهای مذکور، انتخابات پیشرو رفراندوم بر سر میراث نتانیاهو خواهد بود. نتیجه انتخابات تعیین خواهد کرد که جامعه رژیم صهیونیستی کارنامه 20 سال حضور بی بی در قدرت را میپذیرند یا خواستار گذاشته شدن نقطه پایانی بر آن هستند.
بخش بزرگی از موافقان حزب لیکود به دلیل حضور نتانیاهو به این حزب رأی میدهند و همچنین این قاعده درباره مخالفان نیز صادق است.
اگر مخالفان موفق به پیروزی شوند و آنچه امروز نظرسنجیها نشان میدهد محقق شود، نتانیاهو با بحرانی جدی روبهرو خواهد شد. او باید در شرایطی که دیگر نخست وزیر نیست پاسخگوی اتهامات پروندههای فساد خود و خانوادهاش و نیز پرونده شکستهای 7 اکتبر و قطر گیت باشد.
در این صورت پروندههای مذکور به کیفرخواستی جدی علیه او مبدل خواهند شد و او را برای همیشه از عرصه سیاسی بیرون خواهند کرد.
اما در صورت پیروزی مجدد نتانیاهو باید منتظر دور جدیدی از ماجراجوییهای نظامی و انقلاب جدید تغییر قوانین رژیم صهیونیستی به سوی تبعیض بیشتر و گرایشهای نژادپرستانه و آپارتیستی بیشتر آن باشیم.
انتهای پیام/