به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، غولهای بزرگ تولیدکننده لوازم خانگی در ترکیه، این روزها شرایط سخت دشواری را سپری میکنند. چرا که بخش عظیمی از بازار منطقه به دست کره جنوبی و چین افتاده و همزمان با افزایش هزینههای تولید و از دست رفتن مشتریان منطقهای، دهها کارخانه بزرگ ترکیه به تعدیل نیرو میاندیشند.
این در حالی است که علاوه بر بازار صادرات، بازار فروش داخلی نیز سرد و بی روح است و بحران اقتصادی کاری کرده که فروش لوازم خانگی در این کشور، به پایینترین سطح در سالیان گذشته برسد.
ترکیه چند سال قبل اعلام کرد که میخواهد یک هدف بزرگ را در حوزه لوازم خانگی محقق کند. این هدف، عبارت بود از تبدیل شدن ترکیه به دومین کانون تولید لوازم خانگی جهان. ترکها میخواستند پس از چین، بر رده دوم جهانی تولید لوازم خانگی بایستند. اما این هدف محقق نشد و حالا در برابر دو رقیب آسیایی مهم یعنی چین و کره جنوبی و چند رقیب اروپایی، کار برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان ترکیهای، سخت شده است.
اتاق بازرگانی استانبول در گزارشی به این اشاره کرده که 50 درصد از لوازم خانگی صادراتی ترکیه به سوی مقصدهای اروپایی روانه میشود که در میان آنها، این کشورها در اولویت قرار دارند: انگلستان (17٪)، فرانسه (10٪)، آلمان (9٪)، لهستان (7٪) اسپانیا (6٪) رومانی (1٪).
تا چند سال قبل، میزان صادرات لوازم خانگی ترکیه به رقم 11 میلیارد دلار در سال رسیده و هدف گذاری 15 میلیارد دلاری را در برنامه خود گنجانده بود. اما حالا این رقم دوباره به زیر 10 میلیارد دلار، کاهش پیدا کرده است.
اتاق بازرگانی استانبول در ادامه برای سال 2026 میلادی، مقاصدی مانند آلمان، انگلیس، آمریکا، عربستان سعودی و امارات متحده عربی، فرانسه و ایتالیا را به عنوان مناسبترین بازارهای صادراتی مشخص کرده در سه ماه نخست سال جاری، اهداف صادرکنندگان ترک به این کشورها، محقق نشده است.
حالا روزنامه اقتصادی دنیا گازته سی چاپ آنکارا نیز به این اشاره کرده که تولید لوازم خانگی ترکیه در سه ماهه اخیر، به میزان 21 درصد کاهش پیدا کرده که در نوع خود و در چند سال گذشته، بی سابقه بوده است.
بلومبرگ نیز در گزارشی میگوید: قبلاً ترکیه یکی از قدرتمندترین صادرکنندگان لوازم خانگی بود، اما از 5 سال پیش، وارد مسیر افول و ضعف شده و اگر شرایط به همین منوال پیش برود، در آیندهای نزدیک شاهد تعطیل شدن بسیاری از واحدهای تولیدی بکو، آرچلیک، وستل، کورکماز و دیگر برندهای ترکیهای خواهیم بود. ترکیه با تولید سالانه 29 میلیون دستگاه لوازم خانگی، بزرگترین تولیدکننده این بخش در قاره اروپا محسوب میشود و آمارهای سال 2025 میلادی نشان داده که دست کم 95 درصد از لوازم خانگی خریداری شده توسط شهروندان این کشور، از محصولات تولید داخل هستند. ترکیه برای رسیدن به چنین هدف بزرگی، در چندین حوزه مهم فعالیت کرده که یکی از مهمترینِ آنها، فرهنگسازی برای خرید کالای تولید داخل است. رسانهها و نهادهای فرهنگی در این حوزه نقش مهمی ایفا کردهاند و شهروندان ترکیه به ندرت سراغ لوازم خانگی خارجی میروند. اما حوزه مهم دیگر نیز، توجه به حقوق مصرف کننده، نظارت بر کیفیت تولید و همچنین الزام تولیدکنندگان به ارائه خدمات پس از فروش در سطح مطلوب است.
روزنامه اکسیژن چاپ آنکارا از قول «انجمن پیشه وران لوازم خانگی ترکیه» (TÜRKBESD) به این اشاره کرده که در سه ماهه نخست سال 2026 میلادی، صادرات لوازم خانگی تولید ترکیه در گروههای یخچال، تلویزیون، ماشین لباسشویی، ماشین ظرفشویی به نسبت سه ماهه اول سال 2025 میلادی، کاهشی معادل 26 درصد را ثبت کرده که برای فعالان این حوزه، بسیار نگران کننده است.
آلپر شنگول رئیس انجمن پیشه وران لوازم خانگی ترکیه میگوید: ««تنها در ماه مارس، ما با کاهش تولید 14 درصدی مواجه شدیم و در ماههای قبل نیز شرایط بهتری نداشتهایم. اما واقعیت این است که حمله به ایران و شرایطی که در خلیج فارس به وجود آمده، کار را برای ما دشوارتر کرد. حالا علاوه بر تامین قطعات و مواد خام برای واردات، در بخش صادرات و فروش نیز با مشکل مواجه هستیم. در چنین شرایطی ما همزمان با افزایش هزینههای تولید، در بخش صادرات در برابر رقبایمان مشکلات بزرگی داریم. در نتیجه لازم است که دولت در بخش سیاستهای تجاری تجدیدنظر کند و در عرصههایی مانند مالیات و انرژی، هوای تولیدکنندگان را داشته باشد».
آلپر شنگول در ادامه میگوید: «یکی از تدابیر پیشنهادی ما به دولت برای رشد فروش در داخل، استفاده از کارتهای اعتباری بانکی بود. پیش از این، هموطنان ما به راحتی با کارت اعتباری میتوانستند لوام خانگی موردنیاز خود را با یک کارمزد ناچیز خریداری کنند. ولی حالا سود کارتهای اعتباری چنان افزایشی پیدا کرده که هموطنان جرات خرید لوازم خانگی را ندارند».
بخش لوازم خانگی ترکیه برای 60 هزار نفر به طور مستقیم و برای 600 هزار نفر به شکل غیرمستقیم شغل ایجاد کرده است. این بخش هر سال دست کم 10 میلیون دستگاه از تولیدات خود را در داخل کشور به فروش میرساند، اما حالا با افزایش تورم و عمیقتر شدن بحران اقتصادی در ترکیه، فروش داخلی به شکل چشمگیری کاهش پیدا کرده است.
تولیدکنندگان لوازم خانگی در ترکیه انتظار دارند که ترکیه بخشی از هزینههای تولید را برایشان پایین بیاورد و در عین حال، در بخش سیاستهای مالی و بانکی نیز شرایط را به نفع آنها تغییر دهد.
یکی از پیشنهادهای تولیدکنندگان لوازم خانگی این بوده که مالیات سالانه 20 درصدی به 9 درصد کاهش پیدا کند. این پیشنهاد به شکل مقدماتی مورد قبول قرار گرفته و تولیدکنندگان منتظرند در حوزه انرژی و هزینه برق و گاز نیز امتیازاتی برای آنها در نظر گرفته شود.
انتهای پیام/