به گزارش خبرگزاری تسنیم از بیرجند، اتصال استان خراسان جنوبی به شبکه ریلی کشور، آرزویی دیرینه که ریشههای آن به دهه هشتاد بازمیگردد، پس از سالها کش و قوس، اکنون با تأکیدات ویژه دولت چهاردهم و تخصیص اعتبارات جدید، در آستانه تحقق است. این پروژه زیرساختی حیاتی که کلید توسعه تجارت و حمل و نقل منطقه محسوب میشود، مسیری پرفراز و نشیب را طی کرده است.
ریشههای یک مطالبه دیرین: از دهه 80 تا سفر استانی
نخستین زمزمههای اتصال خراسان جنوبی به شبکه ریلی کشور، پس از تقسیم استان خراسان و تأسیس استان زرخیز خراسان جنوبی در دهه هشتاد شمسی، در میان تقاضاهای مردم از مسئولان شنیده شد. این مطالبه جدی، در سال 1387 با نامه نگاری مجمع نمایندگان استانهای خراسان رضوی، جنوبی و سیستان و بلوچستان به رئیس جمهور وقت، وارد مرحله عملیاتیتری شد.
هرچند پس از آن، کش و قوسهای فراوانی بر سر اجرایی شدن این پروژه رخ داد، اما در نهایت، اواسط سال 1398، عملیات اجرایی قطعه 16 پروژه، به طول 32 کیلومتر به سمت یونسی در محدوده خراسان جنوبی، آغاز شد تا این آرزوی دیرینه مردم رنگ واقعیت به خود بگیرد.
تسریع در اجرا؛ از مصوبات هیئت وزیران تا دستور شهید رئیسی
با دریافت دو مصوبه مهم از هیئت وزیران طی مدت سه ماه، که منجر به اختصاص فاینانس داخلی برای اتصال بیرجند به شبکه راهآهن سراسری (ایستگاه یونسی) و همچنین 700 میلیون یورو از محل فاینانس خارجی برای احداث راهآهن زاهدان به بیرجند شد، سرعت اجرای پروژه افزایش یافت.
موضوع تسریع در روند اجرای پروژه راهآهن بیرجند - یونسی به عنوان مطالبه اصلی استان، در سفر رئیس جمهور فقید، شهید آیت الله رئیسی، به خراسان جنوبی در اوایل تشکیل دولت سیزدهم مطرح گردید. در پی این تأکید، مقرر شد وزارت راه و شهرسازی موضوع را تا حصول نتیجه نهایی پیگیری کند.
دستور رئیس جمهور فقید مبنی بر تشکیل کنسرسیوم ریلی از سوی وزارت راه و شهرسازی و بانکهای عامل، که جزو مصوبات سومین سفر استانی نیز قرار گرفت، دوره تازهای از تلاشها برای تأمین منابع مالی و سرعت بخشیدن به پروژه ریلی را آغاز کرد.
گذار از موانع اعتباری؛ از تهاتر نفتی تا تخصیصهای جدید
هرچند مسئولان خراسان جنوبی در این مدت لحظهای در تحقق دستور رئیس جمهور تعلل نکردند، اما موانع اعتباری، به ویژه در خصوص تضامین درخواستی میان صندوق توسعه ملی (سازمان برنامه و بودجه کشور) و بانکها، وقفه و توقفی را در ایستگاه پرداخت منابع مالی خط ریلی این استان به وجود آورد.
با این حال، در تاریخ 23 اردیبهشت 1402، جواد قناعت، استاندار وقت خراسان جنوبی، اعلام کرد که موانع اعتباری این ابرپروژه زیرساختی رفع و تأمین منابع مالی کل قطعه راهآهن بیرجند - قاین - یونسی از طریق تهاتر نفتی به مبلغ 18 هزار میلیارد تومان انجام شده و پس از آن، همه قطعات بیرجند- یونسی به پیمانکار واگذار گردید.
عزم دولت چهاردهم؛ اولویت راهآهن در دستور کار پزشکیان
پس از شهادت آیت الله رئیسی و روی کار آمدن دولت چهاردهم، زمزمههایی مبنی بر احتمال کاهش منابع اعتباری راهآهن به گوش رسید. این موضوع با واکنش مسئولان و نمایندگان مجلس شورای اسلامی مواجه شد و از تریبونهای مختلف، خواهان رسیدگی به این ابرپروژه شدند.
در نهایت، مسعود پزشکیان، رئیس جمهور، این پروژه را در دستور کار خود قرار داد و آن را به عنوان یکی از اولویتهای اصلی کشور معرفی کرد.
پیشرفت بیش از 34 درصدی و نیاز به توجه بیشتر
گرچه در طول سال 1403، مجموع اعتبارات تخصیص یافته به این ابرپروژه خراسان جنوبی 1.6 هزار میلیارد تومان بوده است، اما همچنان پیشرفت فیزیکی طرح در مرحله زیرسازی بیش از 34 درصد برآورد میشود. این میزان پیشرفت، با توجه به طول مسیر و حجم مطالبات پیمانکاران، نیازمند توجه و تخصیص اعتبارات بیش از پیش دولت است. سفر اخیر رئیس جمهور در 27 آذر سال گذشته نیز فرصتی دوباره برای طرح این مطالبه مردمی فراهم کرد.
خواست مشترک بخش خصوصی، فعالان اقتصادی، نمایندگان مجلس، علما و روحانیون از رئیس جمهور در این سفر، تسریع در اجرا و تکمیل راهآهن و همچنین تأمین آب به عنوان مهمترین اولویتها مطرح شد.
وعده تکمیل؛ راهبرد توسعه و تجارت
رئیس جمهور در این سفر با بیان اینکه مصمم هستیم پروژه راهآهن خراسان جنوبی را به اتمام برسانیم، تأکید کرد: از نظر دولت، تکمیل راهآهن در خراسان جنوبی از مهمترین اولویتهای کشور است و این عزم در نگاه رهبر معظم انقلاب نیز وجود دارد، لذا باید به سرعت تکمیل شود؛ چرا که قدم اول توسعه، زیرساخت است و ارزانترین و مهمترین بستر برای حمل و نقل، قطار است.
وی افزود: شعار نمیدهیم، بر روی راهآهن شمال-جنوب (حوزه سرزمینی خراسان جنوبی) در حال کار هستیم و مطمئن باشید که با وجود بیپولیها این طرح به سرعت به اتمام خواهد رسید.
معاون اجرایی رئیسجمهور نیز در این سفر از تصویب 29 مصوبه برای سفر رئیس جمهور به خراسان جنوبی خبر داد و میزان منابع تخصیص یافته را در مجموع 8 هزار میلیارد تومان اعلام کرد که شامل تکمیل باندهای دوم و راهآهن استان میشود.
سید محمدرضا هاشمی استاندار خراسان جنوبی نیز به تازگی به رسانه ها اعلام کرد که 3 هزار میلیارد تومان اعتبار از محل اعتبارات سفر به پروژه راهآهن تخصیص یافته است.
میر محمد مودی، مدیرکل راه و شهرسازی خراسان جنوبی تکمیل و بهرهبرداری از 110 کیلومتر باند دوم در سطح استان به ارزش 4.5 هزار میلیارد تومان و شروع عملیات ساختمانی ایستگاههای راهآهن بیرجند و قاین را از دیگر برنامههای این اداره کل در سال 1405 در حوزه راه برشمرد.
با این تفاسیر، امید میرود با عزم جدی دولت چهاردهم، این پروژه حیاتی، پس از سالها انتظار، به سرانجام برسد و فصل نوینی از توسعه و رونق اقتصادی را برای خراسان جنوبی رقم بزند.
راه آهن زاهدان به سرخس به طول هزار و 640 کیلومتر در شرق کشور ، اقدام مهم نظام جمهوری اسلامی ایران برای تقویت کریدور ترانزیتی شمال به جنوب است که تنها بندر اقیانوسی منطقه در چابهار را به اصلیترین مرز ترانزیت ریلی کشور یعنی سرخس متصل میسازد تا از این طریق اقیانوس هند را به آسیای مرکزی پیوند دهد.
این پروژه در قالب 2 قطعه خط ریلی چابهار به زاهدان و زاهدان به سرخس تعریف شده که قطعه اول آن به طول 570 کیلومتر، چابهار را به زاهدان و مرز میلک و قطعه دوم هم به طول هزار و 70 کیلومتر زاهدان را به بیرجند، مشهد و در انتها به سرخس متصل میکند.
انتهای پیام/