امیرعلی غلامی، دکترای تخصصی روانشناسی و استاد دانشگاه همدان در گفتوگو با خبرنگار تسنیم در همدان بر نقش امید، همدلی و عزم مشترک ملی برای عبور از سختیها و تقویت تابآوری فردی و اجتماعی تأکید کرد و گفت: پذیرش واقعیت جنگ و حفظ جریان زندگی موثر است.
وی پذیرش جنگ به عنوان یک واقعیت غیرقابل اجتناب را ضروری دانست و افزود: این پذیرش نباید منجر به انفعال و توقف زندگی شود، بلکه باید با اقدامات عملی و هوشمندانه همراه باشد. این اقدامات مانند فراگیری مهارتهای آرامسازی (مانند تنفس عمیق و آرامسازی عضلانی)، آموزش کمکهای اولیه و مداخله در بحران، و تهیه آذوقه خشک برای چند روز است.
این روانشناس بااشاره به تقویت روحیه، عنوان کرد: انتقال حس امیدواری به اطرافیان و تلاش برای حفظ روال عادی زندگی و از فرصتهای خانوادگی و اجتماعی برای تقویت روحیه باید استفاده کرد.همچنین با مدیریت اطلاعات و اجتناب از غرق شدن در اخبار منفی و اضطرابآور، و دوری از افراد ناامیدکننده در تقویت روحیه امری موثر است.
غلامی با بیان اینکه وظیفه اصلی در شرایط بحران، مراقبت از خود و دیگران، حفظ آرامش، برقراری ارتباط مؤثر و امیدبخشی تعریف شده است. تصریح کرد: توصیه میشود از پیگیری مداوم اخبار از رسانه های مختلف جنگ پرهیز شود، زیرا تفسیرهای شخصی از این اخبار میتواند اضطرابزا باشد.رویکردها بر اساس گروههای سنی متفاوت است، در کودکان (زیر 13 سال)، حفاظت کامل از آنها در برابر اخبار جنگ، فراهم کردن فضایی امن برای ابراز هیجانات، گوش دادن فعال و همدلانه به صحبتهایشان، و خودداری از هرگونه واکنش منفی از سوی بزرگسالان نقش موثری دارد.
وی با اشاره به مراقبت از افراد بزرگسال در شرایط جنگی گفت: باید دریافت اطلاعات صرفاً در حدی که برای آگاهی از سطح خطر و تنظیم مراقبتهای لازم، کافی باشد.کلید سلامت روان، زندگی در «زمان حال» است. تمرکز بر گذشته منجر به افسردگی و نگرانی درباره آینده، عامل اضطراب است.
این روانشناس با تاکید بر ضرورت هدفگذاری (کوتاهمدت، میانمدت و بلندمدت) و برنامهریزی روزانه اظهار کرد: هر روز باید به عنوان فرصتی برای پیشبرد اهداف تلقی شود. همچنین، تقویت خوشبینی و باور به اینکه "اتفاقی که ما را نکشد، مقاومترمان میکند" و پایبندی به وظایف روزانه،همانند حضور مردم در کف خیابان ها که این شب ها شاهدش هستیم از عوامل کلیدی در تابآوری در بحران جنگ هستند.
وی بر اهمیت رویکرد غیرمستقیم در تعامل با کودکان در شرایط بحرانی تأکیدکرد و گفت: کودکان نباید مجبور به پذیرش اطلاعات خاص یا ابراز هیجانات اجباری شوند. ایجاد فضایی مبتنی بر اعتماد، گوش دادن فعال و تأیید احساسات کودک، و انتقال امید به آینده (با استفاده از استعارههایی مانند "سیاهترین لحظه شب، قبل از طلوع آفتاب است")، روشهای مؤثری برای حمایت از سلامت روان آنها محسوب میشوند.
غلامی بیان کرد: واقعبینی متعهدانه به عنوان بهترین رویکرد در شرایط بحران است این رویکرد شامل پذیرش واقعیتهای زندگی، خانواده و دوستان، و تعهد به ادامه دادن زندگی، نه پیگیری صرف اخبار منفی است. همچنین مسئولیتپذیری در قبال حفظ سلامت روانی و جسمانی خود و اطرافیان و توانایی پیشبرد زندگی عادی با نشاط، حتی در شرایط سخت، به معنای پیروزی است.اطمینان به گذشتن شرایط و قویتر شدن انسانها پس از عبور از بحران، که این مهم از طریق همدلی، همدردی، حمایت متقابل و داشتن هدف مشترک حاصل میشود.
انتهای پیام/