به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، هاکان فیدان وزیر خارجه ترکیه در گفتگو با شبکه TRT Haber به بیان وضعیت منطقه و تحولات رخ داده طی چند ماه گذشته پرداخت.
جنگ در حال گسترش در منطقه است
وی با اشاره به حمله رژیم اسرائیل و آمریکا به ایران گفت: منطقه رنجها و جنگهای بزرگی را تجربه کرده و این جنگ بزرگ اخیر، جنگ با ایران، نمونه بارز آن است. البته، وقتی به اثرات جنگ نگاه میکنیم، متوجه میشویم که این جنگ محدود به ایران نیست. همانطور که مدتها پیش پیشبینی کردیم، در حال گسترش به کل منطقه است.
وزیر خارجه ترکیه با اشاره طرح ایران برای مقابله با رژیم صهیونیستی و آمریکا مدعی شد که ایران در اینجا یک استراتژی را دنبال میکند: وقتی حمله نهایی علیه خود را ارزیابی میکند، استراتژی «اگر بروم، منطقه را با خود میبرم» را اتخاذ میکند. ایران به خوبی از اهمیت زیرساختهای انرژی در کشورهای حیاتی منطقه برای اقتصاد جهانی، ثبات و امنیت انرژی آگاه است. حملات خود را به این مناطق انجام میدهد. همانطور که مورد حمله قرار میگیرد، سعی میکند از اینجا یک عنصر فشار ایجاد کند.
وی ادامه داد: آنچه در اینجا مهم است این است: اهداف طرفهای مهاجم چیست؟ آنها چه چیزی را هدف قرار میدهند؟ با نگاهی به آن، دو مجموعه اصلی از اهداف پدیدار میشود. در مجموعه اول، یک ارزیابی نظامی در مورد از بین بردن قابلیتهای نظامی ایران وجود دارد. این دیدگاه وجود دارد که "ما این عملیات را تا رسیدن به این هدف ادامه خواهیم داد." از سوی دیگر، چشماندازی از یک عملیات نظامی با هدف تغییر حکومت وجود دارد. اکنون، مدت و شکل جنگ با توجه به این دو هدف تغییر خواهد کرد. نحوه گسترش آن و خطراتی که ایجاد میکند نیز تغییر خواهد کرد. این دو مفهوم بسیار متفاوت هستند. بنابراین، ما در حال حاضر در حال کار بر روی چگونگی جلوگیری از بدتر شدن اوضاع هستیم، به خصوص با ملاقات با برخی کشورها برای ایجاد اجماع.
وی از هدف قرار دادن منافع و پایگاههای رژیم اسرائیل و آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس به عنوان بمباران بیهدف کشورهای منطقه یاد کرده و مدعی شد که این یک استراتژی اشتباه است. این امر به طور قابل توجهی خطر را در منطقه افزایش میدهد. این نشان میدهد که درک ایران از تهدید در نهایت چقدر جدی است.
وزیر خارجه ترکیه با اشاره به دیدار اردوغان و ترامپ در تاریخ 27 ژانویه گفت: در آن زمان، آمریکا در آستانه تصمیمگیری در مورد حمله بود. در تاریخ 30 ژانویه، ما میزبان وزیر امور خارجه ایران، عراقچی، در استانبول بودیم. در جلساتمان با ترامپ و آمریکاییها، دیدیم که آمریکاییها بسیار جدی و تحت فشار برای تصمیمگیری هستند. آنها حتی یک شب در مورد چنین چیزی با من تماس گرفتند. من فهمیدم که در آن مقطع ژانویه مشکلی وجود دارد. ما این موضوع را به رئیس جمهور خود ارائه دادیم. ما همچنین در تاریخ 27 ماه با او، با ترامپ، تماس تلفنی داشتیم. آن روزها واقعاً دوران بسیار تاریکی بود. عراقچی در تاریخ 30 ژانویه در استانبول بود. در جلساتمان، فرمولی را تدوین کردیم. من بلافاصله با آمریکاییها تماس گرفتم و به آنها گفتم که در این شرایط، برگزاری یک جلسه واقعاً امکانپذیر است. بنابراین موضوعات جلسه را به دو بخش تقسیم کردیم. چون آمریکاییها میخواستند چهار مسئله را همزمان به ایرانیها تحمیل کنند و مشکل را حل کنند. ایرانیها این را نمیخواستند. طرح ما این بود: شما هر دو موضوع را مورد بحث قرار میدهید و ما، به عنوان کشورهای منطقه، هر دو را مورد بحث قرار میدهیم. ما از قبل این نوع معماری مذاکره را ایجاد کرده بودیم. وقتی این موضوع را برای آمریکاییها توضیح دادیم، آنها گفتند: "بسیار خب" و حتی اضافه کردند: "ما میتوانیم همین الان بیاییم." اما طرف ایرانی این موضوع را قبول نکرد. حالا، من زیاد وارد جزئیات نمیشوم که چه کسی در مورد مذاکرات درست و چه کسی اشتباه کرده است، اما این کار باید انجام میشد: حداقل، حتی اگر موضع طرف مقابل پذیرفته نمیشد، آمریکاییها باید بیانیه رسمی صادر میکردند و میگفتند: "بسیار خب، من از این مذاکرات خارج میشوم؛ آنها نتیجهای را که میخواستم به من ندادهاند." ایرانیها در ازای دادن چیزی، چیزهای خاصی را درخواست میکنند. مسئله در دسترس بودن آنها نیز زمان قابل توجهی طول میکشد. آمریکاییها نیز به دلیل افزایش حضور نظامی تحت فشار زمانی بودند. از سوی دیگر، فشار زیادی از سوی اسرائیل وجود داشت.
فیدان در ارزیابی وضعیت جنگ گفت: اگر کشورهای منطقه، کشورهایی که مورد حمله قرار گرفتهاند، از حق خود برای پاسخ دادن استفاده کنند، جبهه جنگ در هر دو طرف گسترش خواهد یافت. صادقانه بگویم، این یک حوزه ریسک و مشکل جدی برای ماست. زیرا وقتی با آن کشورها صحبت میکنم، به راحتی میتوانید این را ببینید. اگر این روند از یک نقطه خاص فراتر رود، سکوت برای آنها ممکن نخواهد بود. این خطر گسترش جنگ ما را نگران میکند.
بازیگری که اسرائیل را متوقف خواهد کرد، آمریکا است
وی در ادامه افزود: اکنون، وقتی با کشورها صحبت میکنیم، آنها دائماً نظر ما را در مورد آنچه باید انجام دهیم میپرسند. آنچه ما میگوییم این است: در حال حاضر، منطقه به دلیل این جنگ در وضعیت بدی قرار دارد و ما باید برای جلوگیری از بدتر شدن آن تلاش کنیم. به ویژه برای آمریکا، که بازیگری است که اسرائیل را متوقف خواهد کرد، باید مسائل خاصی به وضوح برای آمریکا توضیح داده شود. توسط کشورهای منطقه و توسط کشورهای اروپایی. زیرا کشورهایی که تحت تأثیر سناریوهای احتمالی قرار خواهند گرفت، این کشورها هستند: کشورهای خلیج فارس، ترکیه و کشورهای اروپایی.
طولانی شدن جنگ منجر به نتیجهای بدتر از هر مصالحهای میشود
وزیر خارجه ترکیه با اشاره به شکل گیری برخی ایدهها در گفتگوهای منطقه ای خود، گفت: نمیخواهم اینجا وارد جزئیات شوم. از دیشب و امروز، ما با برخی از بازیگران کار کردهایم و برخی ایدهها در حال ظهور هستند. ممکن است این ایدهها به طور واقعی به نتیجه برسند. اما آنچه من در حال حاضر میبینم، همانطور که در ابتدا گفتم، دو سناریو است: یکی نابودی قابلیتهای نظامی ایران و دیگری تغییر حکومت. مدت و دامنه عملیات بسته به هدفی که انتخاب میکنید تغییر خواهد کرد. خطرات بعدی که ایجاد خواهد کرد نیز تغییر خواهد کرد. امیدواریم که آمریکاییها را به مورد اول متعهد نگه داریم. زیرا رفتن به مورد دوم به این معنی است که سناریوها و خطرات متفاوتی برای منطقه وجود خواهد داشت.
فیدان با اشاره به اقدامات در ایران برای انتخاب رهبر آینده جمهوری اسلامی ایران نیز گفت: شاید رهبری جدید در ایران بتواند موضع انعطافپذیرتری در مورد این موضوع اتخاذ کند. من صادقانه معتقدم که رهبری جدید همچنین میتواند فرصتی برای توقف جنگ باشد. سازوکار تصمیمگیری در حال حاضر توسط یک کمیته سهجانبه موقت تا زمان انتخاب رهبر جدید مدیریت میشود. من فکر میکنم اگر به خوبی از آن استفاده شود، میتواند دریچهای از فرصت وجود داشته باشد. البته، باید راهحلی پیدا شود که در آن ایرانیها بیش از حد تحقیر نشوند، اما نگرانیهای دیگران نیز تا حدودی مورد توجه قرار گیرد. در غیر این صورت، طولانی شدن جنگ به خودی خود نتیجه بسیار بدتری نسبت به هرگونه امتیازی که ممکن است بدهید، به همراه دارد.
سایر کشورها نیز فعالیتهای اطلاعاتی بسیار جدی علیه ایران دارند
وی با بیان اینکه ایران از زمان جنگ با عراق هرگز در معرض این نوع حمله در خاک خود قرار نگرفته است، گفت: ایران همیشه در موقعیتی بوده که از طریق عناصر نیابتی عمل کند. در سال گذشته، تحت یک حمله بزرگ بوده است. قبل از آن، در 6-7 سال گذشته، حملاتی، به ویژه هدف قرار دادن دانشمندان هستهای ایران، صورت گرفته است. تلاشهای ترور بسیار جدیای صورت گرفته است. حالا، عدم موفقیت در جلوگیری از اینها مسئله جداگانهای است، اما حداقل انتظار میرود که عاملان این حملات در کار اطلاعاتی پیدا شوند. تحقیقات زیادی در مورد عاملان این حملات انجام شده است. اما ما با چنان فعالیت شدیدی روبرو هستیم که نه تنها اسرائیل، بلکه سایر کشورها نیز فعالیتهای اطلاعاتی بسیار جدی، فعالیتهای پنهانی، علیه ایران دارند.
وی بدون توجه به حمله آمریکا و اسرائیل به ایران و قابلیتهای آنها در جنگ با هر کشوری مدعی شد که اگر در زمینههای اطلاعاتی، امنیتی، سایبری و نظامی کار خود را انجام ندادهاید و قابلیتهای خود را بهبود ندادهاید، حتی نباید با اسرائیل یا آمریکا وارد مشاجره لفظی شوید. حال، این نکته مهمی است. اگر یک قدرت واقعاً خود را برای چنین مبارزهای آماده میکند، باید در این زمینهها در وضعیت بیعیب و نقصی باشد.
وزیر خارجه ترکیه درباره امنیت مرزی این کشور نیز گفت: پس از درس گرفتن از وقایع سوریه، همانطور که میدانید، در سالهای اخیر دیوارهایی در امتداد مرز ایران ساخته شده است. ایران چندین بار به این موضوع اعتراض کرد و صریحاً پرسید: "چرا اینجا دیوار میسازید؟" آنها چنین شکایاتی داشتند. اما اکنون میبینیم که این فقط برای مبارزه با تروریسم و جلوگیری از قاچاق نیست؛ خدای ناکرده، در چنین شرایطی، میبینیم که اقدامات امنیتی مرزی که در حال حاضر انجام میدهیم چقدر ضروری است.
انتهای پیام/