بهروز خلیلی معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار اردبیل به مناسبت هفته خبرنگار با حضور در دفتر خبرگزاری تسنیم در اردبیل، با تبریک روز خبرنگار و قدردانی از تلاش‌های اصحاب رسانه، در گفت‌وگویی تفصیلی به تشریح مهم‌ترین اقدامات، دستاوردها و برنامه‌های اقتصادی استان پرداخت.

خلیلی در این گفت‌وگو، نقش رسانه‌ها در تبیین سیاست‌های دولت، ایجاد آرامش اجتماعی، مطالبه‌گری، انعکاس مشکلات مردم و تقویت امید اجتماعی را مهم دانست و بر ضرورت ارتباط مستمر مدیران با خبرنگاران تأکید کرد.

وی همچنین با تشریح وضعیت اقتصادی استان در دوره جنگ و پس از آن، از برنامه‌ریزی برای حفظ ذخایر راهبردی، توسعه تولید داخلی، جذب سرمایه‌گذاری، کاهش نرخ بیکاری، حمایت از کسب‌وکارهای نوین و استفاده از ظرفیت مرز اردبیل برای توسعه دیپلماسی اقتصادی سخن گفت.

مشروح این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید

تسنیم: در ابتدا درباره نقش خبرنگاران و رسانه‌ها در شرایط فعلی کشور بفرمایید

 ابتدا لازم می‌دانم ایام سوگواری را خدمت مردم عزیز تسلیت عرض کنم و با وجود تأخیر، هفته خبرنگار را به همه خبرنگاران، اصحاب رسانه و فعالان عرصه اطلاع‌رسانی تبریک بگویمU واقعیت این است که ما به صورت ویژه قدردان تلاش خبرنگاران هستیم رسانه‌ها در حوزه اطلاع‌رسانی، تبیین سیاست‌ها، فرهنگ‌سازی و حتی کمک به سیاست‌گذاری‌های دولت محلی نقش مؤثری دارند در جلسات شورای معاونان استانداری نیز استاندار محترم همواره بر ضرورت ارتباط مستمر مدیران با خبرنگاران و توجه جدی به حوزه اطلاع‌رسانی تأکید دارند.

بخشی از این نگاه به تجربه خود استاندار در حوزه رسانه بازمی‌گردد؛ وی تجربه خوبی در این عرصه دارند و اهمیت نقش رسانه را به خوبی می‌دانند از سوی دیگر، این نگاه با سیاست‌های دولت چهاردهم نیز همخوانی دارد دولت بر «وفاق ملی» تأکید دارد و این وفاق باید از سطح مسئولان به متن جامعه منتقل شود و رسانه‌ها در این میان مهم‌ترین واسطه میان دولت و مردم هستند.

باید از دعواهای غیرضروری و دوقطبی‌سازی فاصله بگیریم

اگر قرار است وفاق ملی در جامعه شکل بگیرد، باید از دعواهای غیرضروری و دوقطبی‌سازی فاصله بگیریم و انرژی کشور را در مسیر منافع مردم و حل مسائل اساسی قرار دهیم بنابراین تأکید من این است که نگاه مدیریت استان به خبرنگاران، نگاهی ویژه و فراتر از یک مناسبت تقویمی است.

تسنیم: رسانه‌ها در جریان جنگ نقش مهمی در آرامش‌بخشی و اطلاع‌رسانی دارند در دوره پساجنگ چه انتظاری از رسانه‌ها دارید؟

از تمام خبرنگاران و رسانه‌هایی که در طول ایام جنگ در حوزه اطلاع‌رسانی، آرامش‌بخشی به جامعه و تبیین مسائل اقتصادی تلاش کردند، ویژه تشکر می‌کنم؛ اما معتقدم مرحله پساجنگ از جهاتی حتی مهم‌تر از دوره قبل و حین جنگ خواهد بود.

در جریان جنگ، انسجام ملی کم‌نظیری در کشور شکل گرفت مردم، مسئولان و مجموعه دولت در کنار یکدیگر قرار گرفتند و همین انسجام، بخش مهمی از محاسبات دشمن را با شکست مواجه کرد در استان اردبیل نیز به جرئت می‌توان گفت مدیران استانی در این دوره پای کار بودند و تلاش کردند امور مردم بدون وقفه دنبال شود.

تهدیدها تمام نشده و همچنان نیازمند هوشیاری و ایستادگی هستیم

البته تهدیدها تمام نشده و همچنان نیازمند هوشیاری و ایستادگی هستیم، اما اکنون باید از تجربه جنگ برای اصلاح حکمرانی و تقویت اقتصاد استفاده کنیم مقام معظم رهبری در پیام  خود بر ضرورت ترمیم رویکردهای حکمرانی تأکید کردند و رئیس‌جمهور نیز موضوع «حکمرانی هم‌افزا» را مطرح کرده‌اند.

حکمرانی هم‌افزا یعنی انرژی کشور در اختلافات و مسائل فرعی هدر نرود و همه ظرفیت‌ها در مسیر منافع ملی، اقتصاد و معیشت مردم قرار گیرد رسانه‌ها در این مرحله نقش بسیار مهمی دارند؛ چراکه هر سیاست اقتصادی زمانی موفق خواهد بود که درست برای مردم تبیین شود.

تسنیم: اگر بخواهیم چند شاخص مشخص از عملکرد اقتصادی استان را بررسی کنیم، مهم‌ترین دستاوردها چیست؟

من معتقدم بهترین گزارش عملکرد، گزارشی است که مردم خودشان آن را احساس کنند و درباره آن صحبت کنند، نه اینکه مدیران صرفاً آمار ارائه دهند با این حال، اگر برخی اعداد را بیان نکنیم، ممکن است در حق کارکنان و مدیرانی که برای تحقق این اهداف تلاش کرده‌اند اجحاف شود.

یکی از مهم‌ترین شاخص‌ها، بهبود فضای کسب‌وکار استان است بر اساس ارزیابی مرکز پژوهش‌های اتاق ایران، رتبه فضای کسب‌وکار استان اردبیل از 28  به رتبه 7 ارتقا پیدا کرده است این رتبه‌بندی صرفاً بر اساس اطلاعاتی که استانداری ارائه می‌دهد نیست؛ بلکه بر مبنای مجموعه‌ای از شاخص‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری و بیش از 60 مؤلفه انجام می‌شود.

ارتقای رتبه بهبود فضای کسب‌وکار استان اردبیل از 28 به رتبه 7 کشوری

وضعیت زیرساخت‌ها، راه‌آهن، بزرگراه‌ها، فرآیند صدور مجوز، تأمین مالی و شرایط فعالیت بنگاه‌های اقتصادی از جمله این مؤلفه‌هاست راه‌آهن، توسعه بزرگراه‌ها، الکترونیکی شدن صدور مجوزها، تأمین مالی بنگاه‌ها و حمایت از واحدهای تولیدی، همگی در این بهبود نقش داشته‌اند.

تسنیم: حفظ این رتبه تا چه اندازه دشوار است؟

به اعتقاد من حفظ این رتبه حتی دشوارتر از به‌دست آوردن آن است اینکه استان از رتبه 28 به 7 برسد یک موفقیت است، اما اگر نتوانیم این جایگاه را حفظ کنیم، عملاً بخشی از دستاورد را از دست داده‌ایم.

اینجا رسانه‌ها می‌توانند نقش مطالبه‌گرانه مهمی داشته باشند این مطالبه‌گری نباید فقط متوجه استاندار یا معاونان استاندار باشد؛ باید از مدیران دستگاه‌های اجرایی، رؤسای ادارات و همه مجموعه‌هایی که با سرمایه‌گذار و تولیدکننده ارتباط دارند نیز مطالبه شود.

فرهنگ «سرمایه‌گذاری آسان» باید در همه دستگاه‌های اجرایی استان نهادینه شود هدف ما این نیست که صرفاً رتبه هفت را حفظ کنیم؛ باید این روند را ادامه دهیم و به سمت بهبود بیشتر فضای کسب‌وکار حرکت کنیم.

تسنیم: در حوزه تأمین کالاهای اساسی و تنظیم بازار، به‌ویژه در شرایط جنگی، چه اقداماتی انجام شد؟

یکی از اولویت‌های اصلی ما در دوره جنگ این بود که هیچ کمبودی در کالاهای اساسی ایجاد نشود بر اساس آمار مرکز آمار ایران، رتبه استان در نرخ تورم در پنج ماه اخیر از 20 کشوری به 7 رسیده و اردبیل اکنون در جمع 10 استان ارزان کشور قرار دارد.

البته مردم حق دارند درباره گرانی‌ها صحبت کنند و ما این دغدغه را انکار نمی‌کنیم شرایط جنگی تبعات اقتصادی دارد، اما مسئله اصلی برای دولت این بود که کالاهای اساسی در بازار موجود باشد و مردم با کمبود مواجه نشوند.

125 هزار تن انواع کالاهای اساسی با منشأ داخلی و خارجی تأمین و در استان توزیع شد

در همین راستا حدود 125 هزار تن انواع کالاهای اساسی با منشأ داخلی و خارجی تأمین و در استان توزیع شد حتی در شرایط جنگی و زیر موشک از بنادر جنوبی و بندر امام کالا ترخیص و با استفاده از ظرفیت‌های حمل‌ونقل دولتی به استان منتقل کردیم از این میزان، حدود 48 هزار تن کالا منشأ خارجی داشت در کنار تأمین کالا، کنترل قیمت، مقابله با احتکار و برخورد با گران‌فروشی نیز با جدیت دنبال شد.

تسنیم: مرز اردبیل در تأمین کالا و استمرار مبادلات تجاری چه نقشی داشت؟

 یکی از مهم‌ترین تجربه‌های دوره جنگ، استمرار فعالیت مرز استان بود در آن شرایط، سه گمرک کشور فعال بودند که یکی از آنها گمرک بیله‌سوار بود در طول این دوره بیش از 42 هزار تردد کامیونی در مرز استان ثبت شد. در شرایط عادی، روزانه حدود 250 تا 300 تردد کامیونی داشتیم، اما در دوره جنگ این رقم حتی به حدود 500 تردد نیز رسید.

این اتفاق نشان داد روابط اقتصادی ایران و جمهوری آذربایجان حتی در شرایط سخت نیز قابلیت استمرار دارد بخش قابل توجهی از کالاهای اساسی مورد نیاز کشور نیز از همین مسیر وارد شد, تجربه جنگ برای ما یک درس مهم داشت و امروز ذخایر راهبردی استان را به مراتب بیشتر از گذشته در نظر گرفته‌ایم ظرفیت ذخیره‌سازی کالاهای استراتژیک چندین برابر قبل شده است تا در صورت بروز شرایط مشابه، مردم از بابت تأمین مایحتاج اساسی نگرانی نداشته باشند.

تسنیم: تولید داخلی و امنیت غذایی چه جایگاهی در برنامه اقتصادی استان دارد؟

 یکی از درس‌های مهم دوره جنگ، ضرورت حرکت جدی‌تر به سمت خوداتکایی و تقویت تولید داخلی است در این میان، کشاورزی و امنیت غذایی برای استان اردبیل اهمیت ویژه‌ای دارد امسال تولید گندم استان به حدود 540 هزار تن رسیده که نسبت به سال گذشته رشد قابل توجهی داشته است. بخشی از این افزایش به نزولات الهی و بخشی نیز به اجرای طرح‌های حمایتی و کشاورزی حفاظتی بازمی‌گردد.

خرید تضمینی 340 هزار تن گندم در سال جاری

تاکنون حدود 340 هزار تن گندم خرید تضمینی شده و علاوه بر تأمین ذخیره مورد نیاز نان استان، این ظرفیت را داریم که به عنوان استان معین بخشی از نیاز استان‌های دیگر را نیز تأمین کنیم.

اصلاح الگوی کشت نیز یکی از اولویت‌های جدی مدیریت استان است و در قالب اطلس و الگوی کشت در حال اجراست در حوزه دانه‌های روغنی نیز حدود 14 هزار تن خرید توافقی انجام شده و نخستین کارخانه تولید روغن گیاهی از دانه‌های روغنی در استان نیز در آستانه افتتاح قرار دارد تکمیل این زنجیره‌ها می‌تواند وابستگی استان را در حوزه امنیت غذایی کاهش دهد و بخش قابل توجهی از نیاز مردم را از ظرفیت تولید داخل تأمین کند.

تسنیم: نرخ بیکاری استان از 13.3 درصد به 6.9 درصد رسیده است برای ادامه این روند چه برنامه‌ای دارید؟

نرخ بیکاری استان از 13.3 درصد در مرداد 1403 به 6.9 درصد رسیده است البته من معتقدم مقایسه دولت‌ها با یکدیگر چندان موضوعیت ندارد؛ چراکه همه ما در نهایت در یک ساختار حاکمیتی و اجرایی برای مردم کار می‌کنیم و شرایط اقتصادی و اجتماعی در دوره‌های مختلف متفاوت است.

مهم روند شاخص‌هاست و برنامه استان این است که نرخ بیکاری را باز هم کاهش دهیم در این مسیر نباید اقتصاد استان را صرفاً به اعتبارات دولتی وابسته کنیم؛ منابع دولت محدود است و باید سرمایه‌گذاری بخش خصوصی را به موتور اصلی اشتغال تبدیل کنیم.

یکی از ظرفیت‌های مهم استان، نرخ بالای مشارکت اقتصادی است اردبیل از نظر این شاخص در رتبه دوم کشور قرار دارد؛ یعنی جمعیت قابل توجهی آماده ورود به بازار کار هستند اگر این موضوع اگر درست مدیریت شود، یک فرصت بزرگ اقتصادی است و اگر بدون برنامه رها شود، می‌تواند به مسائل اجتماعی منجر شود  بنابراین باید برای این نیروی انسانی شغل متناسب با توانمندی و تخصص ایجاد کنیم.

تسنیم: در این میان وضعیت اشتغال فارغ‌التحصیلان و بانوان چگونه است؟

در میان جمعیت بیکار استان، فارغ‌التحصیلان دانشگاهی و بانوان از گروه‌های مهم هستند از یک طرف در برخی بخش‌ها با کمبود نیروی کارگری مواجهیم و از طرف دیگر بخشی از نیروی تحصیل‌کرده شغلی متناسب با تخصص خود پیدا نمی‌کند.

بنابراین راهکار، صرفاً ایجاد مشاغل سنتی نیست  باید به سمت حمایت از رسته‌های خلاق، نوین، دانش‌بنیان، خوداشتغالی و کارفرمایی برویم در همین راستا امسال حدود 5 همت تسهیلات ارزان‌قیمت با نرخ 4 درصد برای حمایت از کسب‌وکارهای خلاق و نوین در نظر گرفته شده است تا زمینه ایجاد اشتغال برای فارغ‌التحصیلان و بانوان فراهم شود, هدف این است که این ظرفیت انسانی را از یک مسئله بالقوه به یک فرصت واقعی برای رشد اقتصادی استان تبدیل کنیم.

تسنیم: درباره اجرای تفاهم‌نامه‌های سرمایه‌گذاری و تأثیر آنها بر اشتغال چه توضیحی دارید؟

یکی از تأکیدات جدی استاندار ، اجرایی کردن تفاهم‌نامه‌های سرمایه‌گذاری قبلی است در سفر ریاست جمهوری و همایش بین‌المللی سرمایه‌گذاری، 74 تفاهم‌نامه به ارزش حدود 130 همت منعقد شد و اکنون 10 طرح سرمایه‌گذاری به ارزش حدود 34 همت از محل سفر ریاست جمهوری و 20 طرح به ارزش حدود 40 همت از محل تفاهم‌نامه‌های سرمایه‌گذاری وارد مرحله اجرایی شده‌اند.

30 طرح سرمایه‌گذاری به ارزش 70 همت وارد عملیات اجرایی شد

در مجموع، حدود 30 طرح به ارزش 70 همت وارد عملیات اجرایی شده است برخی از این طرح‌ها در ابتدای مسیر قرار دارند و برخی نیز تا حدود 70 درصد پیشرفت فیزیکی دارند به بهره‌برداری رسیدن این طرح‌ها در سال آینده و سال‌های بعد می‌تواند ظرفیت قابل توجهی برای ایجاد اشتغال پایدار، افزایش تولید و رشد درآمد استان ایجاد کند.

تسنیم: اردبیل از ظرفیت مرزی قابل توجهی برخوردار است برنامه استان برای تبدیل این ظرفیت به مزیت اقتصادی چیست؟

ما 15 استان مرزی در کشور داریم و اردبیل یکی از استان‌های دارای موقعیت ویژه مرزی است استاندار محترم از مرز استان به عنوان «دروازه قفقاز» یاد می‌کنند و معتقدیم این تعبیر باید در عمل نیز به یک واقعیت اقتصادی تبدیل شود ما به بازار حدود 400 میلیون نفری کشورهای حوزه CIS، قفقاز، روسیه و جمهوری آذربایجان دسترسی داریم اگر نتوانیم از این ظرفیت برای صادرات، تجارت، سرمایه‌گذاری و گردشگری استفاده کنیم، عملاً از موقعیت جغرافیایی خود بهره کافی نبرده‌ایم.

در پنج تا شش ماه اخیر، استاندار اردبیل چهار سفر اقتصادی داشته‌اند که سه مورد آن با حضور مستقیم ایشان در رأس هیئت‌های اقتصادی انجام شده است تمرکز اصلی این سفرها، توسعه روابط اقتصادی با کشورهای همسایه و به‌ویژه جمهوری آذربایجان بوده است  تجربه دوره جنگ نیز نشان داد که ظرفیت این روابط بسیار بالاست و می‌توان از آن برای توسعه پایدار تجارت استفاده کرد.

تسنیم: آیا برنامه‌ای برای توسعه روابط اقتصادی با چین و کشورهای حوزه خلیج فارس نیز وجود دارد؟

 بله، کشورهای حوزه خلیج فارس در حوزه گردشگری و سرمایه‌گذاری مورد توجه استان هستند و چین نیز یکی دیگر از مقاصد دیپلماسی اقتصادی ماست و با توجه به تفاهم راهبردی 25 ساله میان ایران و چین، استان اردبیل نیز تلاش کرده از این ظرفیت استفاده کند و تفاهماتی در این زمینه شکل گرفته است.

توسعه روابط اقتصادی با کشورهای حوزه قفقاز و مجموعه کشورهای CIS

قرار بود سفیر چین نیز به اردبیل سفر کند که به دلیل برنامه کاری استاندار در نهاد ریاست جمهوری انجام نشد، اما این موضوع همچنان در دستور کار است با این حال، اولویت نخست ما کشورهای همسایه و به‌ویژه جمهوری آذربایجان، کشورهای حوزه قفقاز، روسیه و مجموعه کشورهای CIS است؛ چراکه نزدیکی جغرافیایی و ظرفیت‌های موجود، امکان تحقق سریع‌تر همکاری‌های اقتصادی را فراهم می‌کند.

تسنیم: در حوزه انرژی نیز برنامه‌هایی برای واحدهای اقتصادی پرمصرف در نظر گرفته شده است این موضوع را چگونه دنبال می‌کنید؟

 تأمین انرژی یکی از موضوعات مهم برای اقتصاد استان است در حوزه واحدهای اقتصادی پرمصرف، سیاست استان این است که واحدهایی که بیش از یک مگاوات مصرف انرژی دارند، حداقل پنج درصد انرژی مورد نیاز خود را تولید کنند در غیر این صورت، با تعرفه‌های سنگین مواجه خواهند شد و این مسئله می‌تواند مستقیماً بر هزینه تولید و قیمت تمام‌شده آنها اثر بگذارد.

در همین راستا تاکنون حدود 60 مگاوات مجوز برای واحدهای اقتصادی و 50 مگاوات برای واحدهای صنفی صادر شده و مجموع برنامه استان برای توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در این بخش به حدود 110 تا 120 مگاوات می‌رسد این موضوع باید همزمان با توسعه تولید دنبال شود تا محدودیت انرژی در آینده به مانعی برای فعالیت واحدهای اقتصادی تبدیل نشود.

تسنیم: در پایان، انتظار شما از رسانه‌ها و خبرنگاران استان چیست؟
ما با تمام وجود معتقدیم خبرنگاران و رسانه‌ها در بسیاری از مواقع بیش از برخی مدیران، دولت محلی را در اجرای سیاست‌ها کمک می‌کنند؛ هم در اطلاع‌رسانی و هم در تبیین و فرهنگ‌سازی, انتظار ما این نیست که رسانه‌ها صرفاً عملکرد دولت را منتشر کنند اگر مشکلی در استان وجود دارد که مسئولان از آن بی‌خبرند، رسانه باید آن را منعکس کند و اگر مدیری کوتاهی کرده است، باید مطالبه‌گری شود و اگر اقدامی انجام شده که برای مردم مفید بوده، آن هم باید به جامعه منتقل شود.

برای ما شخص استاندار، معاون استاندار یا هیچ مدیر دیگری موضوعیت ندارد؛ موضوع اصلی مردم هستند خبرنگار باید به خاطر مردم مطالبه کند، به خاطر مردم نقد کند و به خاطر مردم دستاوردها را نیز اطلاع‌رسانی کند.

امروز جامعه بیش از هر زمان دیگری به امیدآفرینی واقعی نیاز دارد؛ امیدآفرینی‌ای که بر مبنای واقعیت باشد، نه نادیده گرفتن مشکلات, ما از رسانه‌ها می‌خواهیم در کنار مردم و برای مردم بایستند و با نقد منصفانه، مطالبه‌گری دقیق و اطلاع‌رسانی صادقانه، به اجرای بهتر سیاست‌های دولت کمک کنند.

انتهای پیام/132