همدان، الگوی تاب‌آوری و ثبات بازار در شرایط جنگی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، در حالی که متغیرهای غیراقتصادی و تنش‌های مرزی معمولاً به‌عنوان کاتالیزور «نااطمینانی» در بازارهای محلی عمل می‌کنند، بررسی وضعیت شاخص‌های توزیع و قیمت استان همدان در زمان جنگ 41 روزه، حکایت از یک مدل موفق در «مدیریت بحران» دارد. 

پایش میدانی بازارهای پایتخت تاریخ و تمدن نشان می‌دهد که برخلاف الگوهای سنتی بازار در زمان جنگ، عرضه کالاهای اساسی در این استان نه تنها با اختلال مواجه نشده، بلکه ثبات قیمتی در اقلام راهبردی، نشان‌دهنده غلبه مدیریت سیستمی بر هیجانات کاذب بازار است.

پیش‌دستی در تأمین، استراتژی انبارش راهبردی

بر همین اساس می‌توان ثبات فعلی بازار همدان را باید ثمره اتخاذ سیاست «انبارداری تهاجمی» در ماه‌های منتهی به بحران دانست. 

حمید ملانوری شمسی به عنوان استاندار در قامت مدیریت ارشد استان با درک زودهنگام از سیگنال‌های محیطی، پیش از بروز تلاطمات، نسبت به تکمیل ظرفیت ذخایر استراتژیک اقدام کرد، این رویکرد که بر پایه «مدیریت موجودی» (Inventory Management) استوار بود، باعث شد تا در لحظه وقوع شوک، لایه اول دفاعی بازار که همان ذخایر انبار شده بود، مانع از شکل‌گیری صف و نوسان شدید قیمت شود.

این شرایط در حالی رقم خورده است که سیدمجتبی حسینی، معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار همدان، در تشریح این راهبرد بارها در مصاحبه با رسانه ها اعلام کرده است که برنامه‌ریزی برای صیانت از سفره مردم، پیش از این ماجرا و در همه ایام سال به عنوان یک راهبرد اساسی در دستور کار تیم اقتصادی استانداری قرار گرفته است، به طوریکه با رصد دقیق و مداوم زنجیره تأمین و پیش‌بینی گره‌های لجستیکی، حجم ذخایر کالاهای اساسی استان همواره به سطحی فراتر از استانداردهای معمول ارتقا داده شده است.

وی همچنین تاکید داشته که نظارت از مرحله ورود کالا به سیلوها تا توزیع مویرگی در فروشگاه‌ها، با دقت ریاضی رصد می‌شود و همین موضوع، فضای مانور را از سوداگرانی که به دنبال احتکار و مهندسی معکوس عرضه بودند، سلب کرده است.

تحلیل پایداری، از مدیریت موجودی تا مدیریت تولید

با وجود موفقیت فعلی در کنترل بازار، پرسش اساسی اقتصاددانان بر مسئله «پایداری» (Sustainability) این وضعیت تمرکز دارد. اگرچه ذخایر فعلی توانسته‌اند موج اول بحران را مهار کنند، اما حفظ این توازن در میان‌مدت مستلزم گذار از «توزیع ذخایر» به «استمرار تولید» است.

در همین راستا دکتر علی احسان‌پور، تحلیلگر مسائل اقتصادی در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم گفت: آنچه در همدان رخ داد، یک موفقیت تاکتیکی در لجستیک بود. استاندار و معاون اقتصادی با پر کردن به موقع انبارها، مانع از سقوط بازار در تله تورم انتظاری شدند، اما باید توجه داشت که ذخایر استراتژیک، ماهیت مصرفی دارند و دائمی نیستند. 

وی افزوذ: برای اینکه همدان در ماه‌های آینده با چالش کمبود روبرو نشود، باید "تولید صیانتی" در بخش کشاورزی و دامداری استان با مشوق‌های دولتی تقویت شود. 

این کارشناس اقتصادی تاکید کرد: در واقع، تامین امنیت غذایی در شرایط جنگی، بیش از آنکه به انبارداری وابسته باشد، به "سرعت جایگزینی" (Replacement Rate) کالاها بستگی دارد.

دورنمای بازار، فرصت‌ها و ریسک‌های پیش‌رو

ارزیابی‌ها نشان می‌دهد که استان همدان به واسطه زیرساخت‌های انبارداری و موقعیت ژئوپلیتیک خود در غرب کشور، پتانسیل بالایی برای حفظ ثبات دارد، مشروط بر اینکه سیاست‌های حمایتی از بخش تولید داخلی استان، همپای سیاست‌های توزیعی حرکت کند. 

اگرچه در حال حاضر هیچ نشانی از کمبود کالا در افق کوتاه‌مدت دیده نمی‌شود، اما ریسک اصلی، تحلیل رفتن ذخایر در صورت طولانی شدن درگیری‌ها و اختلال احتمالی در مبادی ورودی کالا است.

به گزارش تسنیم، مدیریت اقتصادی همدان با تکیه بر «ذخایر از پیش تأمین شده»، موفق به مهار تکانه‌های ناشی از جنگ شد، با این حال، حفظ این دستاورد نیازمند یک نقشه راه جدید است که در آن «تولید مضاعف داخلی» و «تأمین مستمر ذخایر جایگزین»، دو رکن اصلی آن باشند. 

در صورت تقویت زنجیره تولید نهاده‌ها در داخل استان، همدان می‌تواند نه تنها از چاله کمبود عبور کند، بلکه به‌عنوان نقطه اتکای توزیع کالا در غرب ایران، نقش‌آفرینی راهبردی خود را تثبیت نماید.

انتهای پیام/