Tesnim Haber Ajansı Savunma Grubu - Bu sabah, Ordu Deniz Kuvvetleri Komutanı Amiral Şahram İrani, düşman unsurlarına karşı koymak amacıyla Hürmüz Boğazı bölgesinde deniz tabanına pusu kurma (çökme) özelliğine sahip denizaltıların konuşlandırıldığını duyurdu.
Amiral İrani açıklamalarında konuşlandırılan denizaltıların tipinden bahsetmese de, "deniz tabanına çökme" kabiliyetine yapılan vurgu, bu görevin muhtemelen "Gadir" sınıfı denizaltılarla icra edildiğini göstermektedir. Denizaltıların geçmişteki deniz savaşlarındaki belirleyici rolü, düşmandan gizlenme yeteneği ve gelişmiş silahlarla donatılması, onları günümüzde stratejik bir silah haline getirmiştir. Öyle ki, bu araçlardan az sayıda bulundurmak bile barış zamanında caydırıcılık, savaş zamanında ise önemli muharebe üstünlüğü sağlamaktadır. İslam İnkılabı öncesinde Ordu Deniz Kuvvetleri'nin envanterinde hiç denizaltı bulunmazken, bu alandaki ilk girişimler Kutsal Savunma (İran-Irak Savaşı) dönemine dayanmaktadır.
Ordu Deniz Kuvvetleri’nin Kilo Sınıfı Denizaltıları Savaşın sona ermesinin ardından Rusya’dan üç adet Kilo sınıfı denizaltı satın alınmış ve bunlar 1990’lı yıllarda (Hicri Şemsi 70’li yıllar) İran’a teslim edilmiştir. Dünyanın en iyi dizel-elektrikli örneklerinden olan bu denizaltılar, su üstünde 2.300 ton, su altında ise 3.950 ton deplasmana sahiptir. 18 torpido veya 24 deniz mayını taşıma kapasitesi bulunan 74 metrelik bu denizaltıların ön kısmında 6 adet torpido kovanı yer almaktadır. Kilo sınıfında iki adet 1000 kW'lık dizel jeneratör ve 5.500 ile 6.800 beygir gücü arasında bir motor kullanılmaktadır.
Ancak Basra Körfezi'nin birkaç on metrelik derinliği, Hürmüz Boğazı ve İran’ın kıyı suları, özel tasarıma sahip denizaltılara ihtiyaç duymaktaydı. Savunma Bakanlığı ve üniversitelerin iş birliğiyle yerli olarak geliştirilen ilk proje olan "Neheng", araştırma odaklı bir adım olarak Deniz Kuvvetleri (NEDAJA) envanterine girdi.
Ordu Deniz Kuvvetleri’nin Gadir Denizaltı Filosu Neheng projesinden elde edilen kazanımlarla, Kuzey Kore’nin teknik desteği ve Savunma Bakanlığı Deniz Endüstrisi Kurumu'nun çalışmalarıyla tasarlanan "Gadir" sınıfı hafif denizaltıların ilk örneği 2006 (1385) yılında teslim edildi. Yıllar içinde Gadir’in yeni modelleri daha gelişmiş ekipmanlarla donatıldı. Günümüzde bu denizaltılar gelişmiş tanımlama sistemlerine sahip olup gemisavar seyir füzesi (cruise) fırlatma kabiliyetine de kavuşmuştur.
İran İslam Cumhuriyeti Ordusu Deniz Kuvvetleri'ne ait Gadir sınıfı küçük denizaltılar, özel tasarımları sayesinde Basra Körfezi bölgesi için son derece uygundur ve yüksek operasyonel kabiliyet sunar. 29 metre uzunluğunda ve 115 ton deplasmana sahip olan bu denizaltı, deniz tabanına oturma yeteneğine sahiptir; bu durumdayken radar sistemleri tarafından tespit edilmesi imkansız hale gelmektedir. Gadir'in ön kısmında, hem 533 mm çapında uzun menzilli torpido hem de gemisavar seyir füzesi fırlatabilen iki adet kovan bulunmaktadır.
Bu denizaltının en önemli özelliği, deniz tabanında gizlenebilme yeteneğidir; bu da diğer düşman savaş gemileri tarafından fark edilmesini oldukça zorlaştırmaktadır. Bu kabiliyet, Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi’nin karmaşık coğrafi yapısıyla birleştiğinde, Gadir denizaltısının düşman unsurlarına karşı etkinliğini en üst seviyeye çıkarmaktadır.