Tesnim Haber Ajansı- İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, haftalık basın toplantısında medya mensuplarının sorularını yanıtladı. 

Bekayi, geçtiğimiz miladi yıla ilişkin değerlendirmesinde şunları söyledi: “Bu yıl, Birleşmiş Milletler Şartı’na saygısızlık, uluslararası hukukun ihlali ve vahşi uluslararası suçlar karşısında cezasızlığın sürmesi açısından en kötü yıl oldu.”

Gazze ve Batı Şeria’da yaşananların en ağır suçlar olduğunu belirten Bekayi, ayrıca İran’ın nükleer tesislerine yönelik saldırılara tanık olunduğunu ve bunun nükleer silahların yayılmasının önlenmesi rejimine öldürücü bir darbe vurduğunu ifade etti. 

Bekayi, 2025 yılının tüm acılarına rağmen yeni miladi yılı tebrik ederek, bu yılın dünyada suçun normalleştirilmesine son verilmesi ve barışa doğru ilerlenmesi için bir yıl olmasını temenni etti. 

Ülkelerin Ulusal Egemenliğine Tecavüz, Orman Kanunu’nu Hakim Kılar 

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Maduro’nun ABD tarafından kaçırılmasıyla ilgili olarak, “Uluslararası kuralların tekrar tekrar ihlal edilmesi, bu kuralların ortadan kalkması anlamına gelmemelidir. Aksine, bu ilkelere uyulmadığında dünyanın bir ormana dönüşeceği sonucuna varılmalıdır. Bazı güçler, dünyayı zor yoluyla bu yöne sürüklemeye çalışmaktadır.” ifadesini kullandı.

Yeni miladi yılda yaşanan bu olay son derece tehlikelidir ve hiçbir sorumlu ülke böyle bir duruma kayıtsız kalamaz. Bir ülkenin ulusal egemenliğinin ihlali hiçbir şekilde meşrulaştırılamaz ve tüm ölçütlerle çelişmektedir. Ortaya konan bu tehlikeli emsalin sonuçları tüm uluslararası toplumu etkileyecektir. Bir ülkenin toprak egemenliğine yönelik saldırı, insanlığın onu dizginlemek için ağır bedeller ödediği tüm ilkelere aykırıdır. Birleşmiş Milletler Şartı, insanlığın iki dünya savaşından sonraki tecrübesinin ürünüdür. Bu nedenle ABD’nin bu eylemi kınanmaktadır ve söz konusu ülke hesap vermelidir. 

Ayn El-Esad Üssünün Tahliyesi 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Ayn el-Esed Üssü’nün Amerikan güçleri tarafından tahliye edilmesine ilişkin olarak yaptığı açıklamada şunları söyledi: “Iraklı üst düzey yetkililer, bunun Iraklı ve yabancı yetkililer arasındaki bir anlaşma çerçevesinde gerçekleştiğini açıkladılar. Daha fazla açıklamaya gerek yoktur.” 

Siyonist Rejimin Sözlerine Güvenmeyeceğiz 

Bekayi, Putin’in İran ile İsrail arasında arabuluculuk yaptığına dair haberlere tepki olarak şunları ifade etti: “Medyadaki tartışmalardan bağımsız olarak, İran ve silahlı kuvvetleri ülkenin egemenlik alanını gözetmektedir ve Siyonist rejimin sözlerine güvenilecek değildir. Bu rejimin aldatıcılığı bizim için sabit olmuştur. Bizim için önemli olan, hazırlık seviyesini güçlendirmek ve İran’ın egemenlik alanını savunmak için gözleri açık tutmaktır.” 

ABD ve Siyonist Rejimin İran’a Karşı Psikolojik Savaş Ve Medya Manipülasyonu Stratejisi 

Bekayi, İran’a yönelik medya ortamı oluşturma çabalarına ilişkin olarak şunları söyledi: “Ülkeye karşı yürütülen psikolojik savaş ve medya manipülasyonu, ABD ve Siyonist rejimin İran’a baskı uygulama stratejisinin bir parçasıdır. Bizim için önemli olan, karşı tarafın tüm davranışlarını büyük bir dikkatle takip etmektir.” 

Venezuela Devlet Başkanı Serbest Bırakılmalıdır 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Venezuela’daki gelişmeler ve hukuki meseleler hakkında yaptığı açıklamada, “Bu konu, uluslararası ilkelerin ihlal edilmesinden kaygı duyan Birleşmiş Milletler’in tüm üyelerini ilgilendirmektedir. Daha dün Grönland meselesi gündeme gelmişti. Tüm ülkeler şunu göz önünde bulundurmalıdır ki, uluslararası hukuk ihlalleri cevapsız kalırsa, ihlalde bulunan tarafları daha da cesaretlendirecektir.” söylediğini aktardı.

Desteğimizin şahıslarla bir ilgisi yoktur; bizim için ilkeler önemlidir. Bir ülkenin devlet başkanı kaçırılmıştır ve bu övünülecek bir durum değildir, aynı zamanda yasa dışıdır. Venezuela Devlet Başkanı serbest bırakılmalıdır. Birçok ülke bu konuda tutum almıştır ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’nin, Birleşmiş Milletler Şartı’nı koruma sorumluluğu vardır. Açık ve net bir tepkinin verilmemesi, tüm uluslararası toplumu etkileyecektir. 

ABD’nin Maduro’ya Yönelik Suçlamaları Ve Başka Bir Ülkeye Karşı İç Hukuk Kararının Uygulanması 

Bekayi, ABD’nin Maduro’ya yönelik suçlamaları ve başka bir ülkeye karşı iç hukuk kararlarının uygulanmasına ilişkin olarak şunları söyledi: “Ülkelerin iç hukuk kuralları hiçbir şekilde diğer devletlerin dokunulmazlığını ihlal etmek için bir dayanak olamaz. Bu, ABD’nin yasa dışı bir eylemini gerekçelendirmek için kullanılan bir kılıf ve sözde bir gerekçedir.” 

Devletlerin Egemenliğinin İhlali Ve Onlara Yönelik Saldırılar Nerede Olursa Olsun Bizim Açımızdan Kınanır 

Bekayi, Trump’ın Grönland’a ilişkin açıklamalarına tepki olarak şunları söyledi: “Kişi kendi yaptığının çaresini bulamaz” demek istemiyorum. Gerçek şu ki, uluslararası hukuk ihlalleri bir teamül haline gelirse hiçbir ülke güvende olmayacaktır. İran, ülkelerin toprak bütünlüğüne saygı gösterilmesinin gerekliliği konusunda ilkesel bir tutuma sahiptir. Kurallara seçici yaklaşan Avrupalıların aksine, bizim tutumumuz sabittir. Devletlerin egemenliğinin ihlali ve onlara yönelik her türlü saldırı, nerede gerçekleşirse gerçekleşsin, bizim açımızdan kınanmaktadır.” 

Avrupalıların Venezuela Konusunda ABD İle İlişkileri 

Bekayi, Avrupalıların Venezuela konusunda ABD’ye yönelik tutumlarına ilişkin olarak, “Avrupa’da, kural ihlallerine karşı çıkma cesaretine sahip olanlar tarihten ders almış kişilerdir. Avrupa’da, hukuksuzluğun sonuçlarının ciddiyetinin farkında olan kişiler bulunmaktadır.” açıklamada bulundu. 

Venezuela’nın Geleceği ve İran’ın Bu Ülkeyle İlişkileri 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Venezuela’nın geleceği ve İran ile bu ülke arasındaki ilişkiler hakkında yaptığı açıklamada, “Daha önce ülkeler, demokrasinin yaygınlaştırılması gerekçesiyle hedef alınırken, bugün çok açık bir şekilde Venezuela’nın petrolü meselenin merkezinde yer almaktadır. Adeta dünya 80 yıl öncesine geri fırlatılmaktadır. Bizim her ülkeyle ilişkimiz her zaman karşılıklı saygı ve ortak çıkarlara dayanmıştır ve gelecekteki ilişkilerimizin temeli de aynı olacaktır.” söyledi. 

İran’ın Yeni Büyükelçisi Önümüzdeki Haftalarda Lübnan’a Gidiyor 

Bekayi, Tesnim’in Lübnan Dışişleri Bakanı’nın İran’la görüşmelere yönelik yaklaşımı ve İran’ın yeni büyükelçisinin gönderilmesi konusundaki sorusuna cevaben, “Lübnan’la ilişkilerimiz köklü bir geçmişe sahiptir ve bu ilişkiyi sürdürme konusunda kararlıyız. İran’ın yeni büyükelçisi geçen hafta ülkeye giriş yaptı ve Sayın Bakan’la bir görüşme gerçekleştirdi. Büyükelçinin kabul süreci de tamamlanmıştır ve önümüzdeki haftalarda görev yerine hareket edecektir. İyi diplomatik ilişkilere sahip iki ülke arasında diyalog, sürekli bir süreçtir.” ifadelerini kullandı. 

12 Günlük Savaş Sürecinde Almanya’nın Müdahalesine İlişkin İddiaya Tepki 

Sözcü, 12 günlük savaş sürecinde Almanya’nın müdahil olduğuna dair iddialara ilişkin olarak, “İran’ın iç işlerine yabancı tarafların müdahalesine, şiddetin kışkırtılması da dâhil olmak üzere, işaret eden her türlü kanıtı uygun şekilde belgelendirir ve kamuoyuna açıklarız.” değerlendirmede bulundu. 

Rusya ile ABD’nin Venezuela Konusunda Anlaşma Yaptığı İddiasına Tepki 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Rusya ile ABD’nin Venezuela konusunda işbirliği yaptığı yönündeki iddiaya ilişkin olarak ise, “Asıl yaşanan olaya odaklanmamız gerekir. Bazen ortaya atılan yorumlar kamuoyunu saptırma amacı taşıyabilir. Bu özel durumda ne olduğuna bakmak gerekir. Bir güç, zor kullanma hakkını kendinde görmüş ve bir ülkenin cumhurbaşkanını kaçırmıştır. Asıl üzerinde durulması gereken temel mesele budur.” diye konuştu. 

Venezuela’daki Büyükelçi, Personel ve İranlılar Tamamen Güvendedir

Bekayi, Karakas’ta bulunan İranlıların ve varlıkların durumuna ilişkin olarak, “İran vatandaşları konusunda büyükelçiyle görüştüm. Büyükelçi, elçilik personeli ve İranlılar tamamen güvendedir. Orada çok sayıda vatandaşımız bulunmamaktadır.” diye ekledi. 

İran’ın çıkarlarının korunmasına ilişkin olarak da Venezuela’da hâkim olan siyasi sistemin değişmediğini belirten Bekayi, “Bu nedenle gelişmeleri yakından takip ediyoruz ve gerekli her türlü desteği sağlayacağız.” dedi. 

Bekayi, Venezuela ile ekonomik ilişkilere ilişkin olarak ise, “Şu anda Venezuela makamlarıyla temas hâlindeyiz ve bu gelişmelerden bağımsız olarak iki ülke arasındaki ekonomik ilişkiler devam etmektedir. Bir ülkede hükümet değişikliği olması, ekonomik ilişkilerin ortadan kalkması anlamına gelmez.” ifadelerini kullandı. 

Yemen’in Birliği ve Toprak Bütünlüğünün Korunması Herkes İçin Önemlidir 

Son dönemde Yemen’de yaşanan gelişmelere değinen Sözcü, “Yemen’in birliği ve toprak bütünlüğünün korunması herkes için önemlidir. Bölgenin istikrar ve güvenliğini hedef alan güçler, İslam ülkelerinde güvensizlik ve bölünme yaratmaya çalışmaktadır. Son gelişmelerin Yemenliler arası diyaloğa zemin hazırlamasını ve Yemen’de istikrarın güçlenmesi sürecinin daha kararlı şekilde ilerlemesini umuyoruz.” dedi. 

Diplomasi Aygıtı Gelişmeler Karşısında Hazırlıksız Yakalanmayacaktır 

İran’a yönelik tehditlerin azalmasına ilişkin değerlendirmede bulunan Sözcü, “Diplomasi aygıtı, gelişmeler karşısında hazırlıksız yakalanmayacaktır. Son iki yılda çok sayıda gelişme ve olayla karşı karşıya kaldık. Hem gelişmeleri çevik bir şekilde izleme hem de diğer ülkelerle etkileşim içinde İran’ın ulusal çıkarlarını koruma ve uluslararası barışı tehlikeye atan akımlarla mücadele etme konusunda tam bir hazırlığa sahibiz.” ifadelerini kullandı. 

Suriye’nin İran’dan Tazminat Talep Ettiği İddiası 

Suriye’nin İran’dan tazminat talep ettiğine ve İran’ın bu ülkeden alacaklarına ilişkin iddialar hakkında konuşan Sözcü, “Her siyasi açıklama hakkında görüş bildirmemize gerek yoktur. Açık olan şudur ki ülkeler arasındaki ekonomik ilişkilerin belirli kuralları vardır ve bir ülkede hükümet değişikliği olmasıyla alacak ve talepler ortadan kalkmaz. İran’ın alacakları yerli yerindedir. Hatta bir ülkenin bölünmesi durumunda dahi ekonomik alacaklar halef devlete intikal eder.” dedi. 

Saldırıya Uğramayan Merkezlere Yönelik UAEK Ziyaretleri Gerçekleştirildi 

UAEK ile ilişkilere değinen Sözcü, “Viyana’daki temsilcimiz, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu yöneticileriyle rutin temas hâlindedir. Biz Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nın tarafıyız ve güvenlik denetimi yükümlülüklerimize bağlıyız. Yükümlülüklerimizin bilincindeyiz.” dedi. 

İran’ın UAEK ve Yönetim Kurulu’ndan temel talebinin, İran’ın barışçıl nükleer tesislerine yönelik gerçekleştirilen suç niteliğindeki saldırının kınanması olduğunu vurgulayan Sözcü, “Saldırıya uğramayan merkezlere yönelik UAEK ziyaretleri, üzerinde mutabık kalınan yöntem çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Hasar gören merkezler konusunda ise herhangi bir ziyaret usulü bulunmamaktadır; zira bu tür bir olay ilk kez yaşanmaktadır.” ifadelerini kullandı. 

İran, Milli Varlığını Savunma Konusunda Hiçbir Şekilde Müsamaha Göstermeyecektir

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü konuşmasının devamında şunları söyledi: “Savunmanın nasıl yapılacağı konusuna ilişkin olarak ayrıntılara girmemin ne benim uzmanlık alanıma girdiğini ne de bu aşamada bu konuda bir değerlendirme yapılmasının söz konusu olduğunu belirtti. Kesin olan şudur ki İran, kendi varlığını, egemenliğini ve milli çıkarlarını savunma konusunda hiçbir şekilde müsamaha ya da ihmal göstermeyecektir.”

Son gelişmelere ilişkin farklı ve zaman zaman tansiyonu yükselten yorumlar dile getirilmektedir; bazıları bunu Latin Amerika’daki Çin çıkarlarına yönelik doğrudan bir adım olarak değerlendirirken, bazıları ise bunun diğer bölgeler için bir model oluşturma anlamı taşıdığını ifade etmektedir.

Asıl önemli olan husus, tüm ülkelerin, özellikle uluslararası barış ve güvenliğe ilişkin doğrudan sorumluluk taşıyan Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi üyelerinin, uluslararası kural ve hukuka bağlı kalmaları ve uluslararası ilişkilerde bu tür davranışların tekrarlanmasının önlenmesi için sorumlu bir tutum sergilemeleridir. 

Tüm Latin Amerika Risk Altındadır 

Bekayi, in ABD Başkanı’nın çeşitli açıklamaları, diğer ülkelere yönelik tehditleri ve bu açıklamaların Epstein dosyasıyla bağlantılı olduğu yönündeki analizlere ilişkin olarak, “Bu süreç tehlikelidir. Zorbalık karşısında kayıtsızlık ve eylemsizlik, sadece karşı tarafı adımlarını sürdürme konusunda daha da cesaretlendirmektedir. Tüm Latin Amerika risk altındadır ve uluslararası toplumun bu uyarılara daha ciddi biçimde kulak vermesini umuyoruz.” söyledi. 

İran ve Türkiye Arasındaki Güvenlik İşbirlikleri Güçlü Şekilde Sürdürülmelidir 

Bekayi, İran ile Türkiye arasındaki güvenlik işbirliklerine ilişkin olarak da, “Terörle mücadele, tüm ülkelerin sorumluluğudur. Güvensizlik ve işgal devam ettiği sürece tekfirci grupların büyümesi için zemin mevcuttur. Türkiye ile komşuyuz; yakın zamanda Türkiye’nin üst düzey savunma yetkilileri İran’ı ziyaret etmişti. İki ülke arasında terörle mücadele alanındaki işbirliği geçmişe dayanmaktadır ve bu işbirliklerinin güçlü bir şekilde sürdürülmesi gerekmektedir.” açıklamada bulundu. 

ABD’nin Uluslararası Kurallara Aykırı Eylemlerine Yönelik Gerekçeleri 

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ABD’nin uluslararası kurallara aykırı eylemlerine ilişkin gerekçelerine dair ise, “Amerikalılar işlerini güç kullanarak yaptılar. ABD’nin Avrupalı müttefikleri dahi bunu kınamadı. Her bir devletin sorumluluğu açıktır. Uluslararası platformlar düzeyinde, ülkelerin hukuk ihlallerinin tekrarlanmasını önlemek için çaba göstermelerine imkân tanıyan mekanizmalar mevcuttur. Biz de bu yollarla uluslararası hukukun temel ilkelerinin korunması için çalışıyoruz.” değerlendirmede bulundu.