پوچتینو در آزمون تغییر فرهنگ منچستریونایتد
- اخبار ورزشی
- اخبار فوتبال جهان
- 01 آذر 1405 - 11:21
به گزارش خبرگزاری تسنیم، منچستریونایتد بار دیگر به نقطهای رسیده است که تغییر سرمربی به عنوان راهحل بحران مطرح میشود. ورود مائوریسیو پوچتینو میتواند شوک روانی مورد انتظار را ایجاد کند اما مشکلات عمیق این باشگاه بسیار فراتر از نیمکت مربیگری است و بعید به نظر میرسد با یک تغییر به تنهایی برطرف شود.
الگوی تکراری فوتبال برای همه آشناست؛ عملکرد تیم افت میکند، نتایج ضعیفتر میشوند و رؤیای قهرمانی به تلاش برای حفظ سهمیه لیگ قهرمانان اروپا تبدیل میشود. گاهی نیز تیمی که فصل را امیدوارکننده آغاز کرده، به تدریج از مسیر خارج میشود و سرانجام خود را درگیر نبرد برای بقاء در لیگ میبیند.
هواداران شروع به اعتراض میکنند، رسانهها از بین رفتن انگیزه و شادابی تیم مینویسند و بازیکنان نیز دیگر آن اشتیاق و رضایت گذشته را ندارند. رختکنی که اعتماد و انسجام خود را از دست داده باشد، به ندرت دوباره به شرایط مطلوب باز میگردد و معمولاً به سرمربی فرصت داده نمیشود تا اوضاع را اصلاح کند. در فوتبال، بحران پس از آنکه به رسمیت شناخته شد، اغلب تنها یک راهحل پیشرو دارد: اخراج سرمربی.
با نگاهی به گذشته، شاید برکناری مایکل کریک از همان شکست منچستریونایتد مقابل هالسیتی در هفته نخست فصل اجتنابناپذیر به نظر میرسید؛ همانطور که روبن آموریم نیز از زمانی که دوربینها او را در هوای بارانی و در حال کار با مهرههای مغناطیسی روی تخته تاکتیکی در گریمزبی نشان دادند، در مسیر خروج قرار گرفت. پیام این اتفاقات برای مائوریسیو پوچتینو روشن است: بهتر است در سواحل شرقی انگلیس نمایش ضعیفی نداشته باشد!
البته کمتر کسی معتقد است کریک با وجود اینکه شاید گزینه ایدهآلی برای هدایت منچستریونایتد نبود، بزرگترین مشکل این باشگاه به شمار میرفت. او در فهرست عوامل ناکامی یونایتد احتمالاً جایگاه چندان بالایی نداشت. بنابراین، برکناری او چه دستاوردی داشت؟ اکنون که پوچتینو قرار است دوران حضورش در منچستریونایتد را با مسابقه مقابل لیورپول در آنفیلد آغاز کند، این پرسش مطرح است که یک سرمربی تا چه اندازه میتواند مشکلات چنین باشگاهی را برطرف کند؟
اخراج مربیان در فوتبال مدرن تقریباً به یک آیین تبدیل شده است؛ گویی برای عبور از بحران، همیشه باید قربانی وجود داشته باشد. زمانی که سرمربی هویت اصلی باشگاه را شکل میداد، بازیکنان را انتخاب و جذب میکرد، تاکتیکها را تعیین میکرد و مسئولیت فضای رختکن و تمام امور فنی را برعهده داشت، اخراج او شاید منطقیتر بود. در آن دوران، مربیان چهرههای محوری باشگاه بودند و برکناری آنها میتوانست به عنوان راهی برای آغاز دوباره تلقی شود.
اما ساختار باشگاههای بزرگ به ویژه در لیگ برتر انگلیس تغییر کرده است. سرمربی اکنون بخشی از مجموعه مدیریتی گستردهتری است و بسیاری از تصمیمهای مهم در اختیار مدیران ورزشی، مسئولان نقلوانتقالات و هیاتمدیره قرار دارد. آنتونیو کونته نیز در یکی از اعتراضهای جنجالی خود در تاتنهام به همین موضوع اشاره کرده بود؛ اینکه چرا باید درباره آینده کلی باشگاه پاسخگو باشد، در حالی که اختیار چندانی در مقایسه با مدیران ارشد ندارد؟
پس چرا در چنین شرایطی سرمربی اخراج میشود، نه مدیر ورزشی، مسئول جذب بازیکنان یا رئیس باشگاه؟
پاسخ را شاید بتوان در تاریخ فوتبال انگلیس جستوجو کرد. از دهه 1930، مفهوم سرمربی به عنوان قدرتمندترین چهره فنی باشگاه شکل گرفت و در دوران طلایی پس از جنگ جهانی دوم با حضور افرادی مانند مت بازبی، بیل شنکلی، دان روی و برایان کلاف به اوج رسید. بارنی رونای در کتاب «سرمربی» استدلال میکند که یکی از دلایل تبدیل شدن مربیان به چهرههایی تا این اندازه بانفوذ، نیاز مدیران باشگاه به فردی بود که بتواند مسئولیت ناکامیها را برعهده بگیرد. در واقع، سرمربی برای بسیاری از مدیران به قربانی مناسبی تبدیل شده بود.
اما آیا این قربانی کردن واقعاً نتیجهبخش است؟
مدتها یکی از باورهای رایج میان تحلیلگران اولیه دادههای فوتبال این بود که پدیده «شوک مربی جدید» اساساً وجود خارجی ندارد. به اعتقاد آنها، بهبود نتایج پس از تغییر سرمربی چیزی جز بازگشت عملکرد تیم به میانگین واقعی خود نبود. این استدلال نیز منطقی به نظر میرسید، زیرا کیفیت ترکیب بازیکنان و توان مالی باشگاهها از مهمترین عوامل تعیینکننده جایگاه تیمها در جدول هستند. شواهد فراوانی نیز نشان میدهد که میزان دستمزد پرداختی به بازیکنان یکی از مهمترین عوامل موفقیت در لیگ است.
با این حال، مطالعات جدیدتر نشان میدهند که شوک ناشی از حضور سرمربی جدید واقعاً میتواند وجود داشته باشد. برخی بررسیها حاکی از آن است که اگرچه حدود یکچهارم باشگاهها پس از تغییر مربی هیچ پیشرفتی را تجربه نمیکنند، میانگین امتیازگیری تیمها در پنج مسابقه نخست با سرمربی جدید حدود 41 درصد افزایش مییابد؛ هرچند این تأثیر معمولاً پس از حدود 10 مسابقه بهتدریج کاهش پیدا میکند.
این پدیده از نظر روانشناختی نیز قابل توضیح است. سرمربی تحت فشار ممکن است به تدریج حالت تدافعی پیدا کند، با مخالفان واقعی یا خیالی درگیر شود و به دلیل کاهش اعتمادبهنفس، توانایی تصمیمگیری منطقی خود را از دست بدهد. چنین شرایطی میتواند یک چرخه منفی ایجاد کند که خروج از آن دشوار است. تغییر سرمربی این چرخه را میشکند و فرصتی برای بازسازی فضای روانی تیم فراهم میکند.
با این حال، مشکلات منچستریونایتد بسیار عمیقتر از یک بحران مقطعی هستند. پوچتینو شخصیتی پرانرژیتر و کاریزماتیکتر از کریک دارد. شاید بازیکنان نیز به دلیل تردید درباره آینده کریک و احتمال جدایی او، آنطور که باید به دستوراتش توجه نمیکردند. حتی ممکن است برخی از آنها به فکر ترک باشگاه افتاده باشند.
با این وجود، پوچتینو تیمی نامتوازن و ناهمگون را تحویل میگیرد که طی دوران حضور شش سرمربی قبلی شکل گرفته است. هنوز مشخص نیست چه سبک بازی مشخصی میتواند با ویژگیهای بیشتر بازیکنان این ترکیب هماهنگ باشد.
او برای پیادهسازی فلسفه فوتبالی خود به زمان نیاز دارد. بازیکنان منچستریونایتد باید از نظر بدنی به سطح آمادگی برسند که در تیمهای قبلی پوچتینو به ویژه تاتنهام دیده میشد. ایجاد هماهنگی تاکتیکی و شکل دادن به یک الگوی بازی منسجم نیز احتمالاً زمان بیشتری خواهد برد. علاوه بر این، باشگاه به پنج یا شش خرید جدید و احتمالاً همین تعداد خروجی نیاز دارد.
شاید دشوارترین مأموریت پوچتینو، تغییر فرهنگ حاکم بر باشگاه باشد؛ موضوعی که بدون تغییرات اساسی در ساختار مدیریتی و حتی مالکیت منچستریونایتد ممکن است به نتیجه نرسد.
البته شرایط جدایی کریک نیز با بسیاری از برکناریهای معمول فوتبال تفاوت داشت. منچستریونایتد در دو مسابقه پایانی دوران او، سه بار از اختلاف دو گل بازگشت و نشان داد که بازیکنان هنوز توانایی جنگیدن و مقاومت دارند. هواداران نیز هرگز به طور کامل علیه او موضع نگرفتند. بنابراین، پوچتینو برخلاف برخی مربیان جدید قرار نیست تیمی را تحویل بگیرد که فضای آن به شدت مسموم شده و نخستین وظیفهاش بازگرداندن آرامش باشد.
با این حال، انتظار میرود حضور او نوعی شوک مثبت ایجاد کند؛ حتی اگر این اتفاق صرفاً نتیجه شکسته شدن چرخه منفی گذشته باشد اما پرسش اصلی چیز دیگری است: پوچتینو تا چه مدت میتواند این شرایط را حفظ کند؟
انتهای پیام/