به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرمان، 24 آبان‌ماه در تقویم فرهنگی کشور به‌عنوان روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار نام‌گذاری شده است؛ روزی برای یادآوری اهمیت دانایی، ترویج فرهنگ مطالعه و توجه به نقش کتاب در رشد فکری و فرهنگی جامعه. این روز همچنین فرصتی برای قدردانی از فعالان حوزه کتاب و کتابداران است که در مسیر گسترش دانش و آگاهی عمومی تلاش می‌کنند.

نام‌گذاری این روز با سالروز درگذشت علامه سیدمحمدحسین طباطبایی، مفسر بزرگ قرآن کریم و صاحب تفسیر ارزشمند «المیزان»، پیوند خورده است؛ اندیشمندی که آثار علمی و تفسیری او جایگاهی ماندگار در فرهنگ و اندیشه اسلامی دارد.

در چنین روزی، بررسی وضعیت کتابخانه‌های عمومی و برنامه‌های توسعه دسترسی به کتاب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ به‌ویژه در استانی مانند کرمان که گستردگی جغرافیایی، پراکندگی روستاها، وجود مناطق عشایری و فاصله برخی مناطق از مراکز شهری، دسترسی یکسان به امکانات فرهنگی را با چالش‌هایی همراه کرده است.

در این میان، کتابخانه‌های سیار و خدماتی مانند «پیک کتاب» می‌توانند بخشی از فاصله میان مردم و کتاب را کاهش دهند؛ رویکردی که کتابخانه‌های عمومی استان کرمان نیز در سال‌های اخیر آن را دنبال کرده‌اند.

به گزارش تسنیم توسعه کتابخانه‌های سیار، گسترش خدمات امانت کتاب و غنی‌سازی منابع کتابخانه‌ای از مهم‌ترین برنامه‌های کتابخانه‌های عمومی استان کرمان برای تحقق عدالت فرهنگی و تسهیل دسترسی مردم به کتاب است؛ برنامه‌هایی که قرار است کتاب را از قفسه‌های کتابخانه‌ها به خانه‌ها، روستاها و حتی مناطق عشایری برساند.

احمد وفایی، مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان، با اشاره به برنامه‌های این مجموعه در راستای تحقق عدالت فرهنگی و دسترسی آسان مردم به کتاب، اظهار کرد: تلاش می‌کنیم فضاهای کتابخانه‌ای، محیط‌هایی آرامش‌بخش و بانشاط برای مطالعه شهروندان باشند.

وی افزود: در دو سال اخیر 60 باب از کتابخانه‌های استان بهسازی و شاداب‌سازی شده و بیش از 30 باب کتابخانه نیز به‌طور کامل بازسازی شده‌اند. همچنین تلاش داریم با ورود تجهیزات نوین، فضای مناسبی برای مطالعه و حضور شهروندان فراهم کنیم.

کتابخانه‌های سیار در مسیر تحقق عدالت فرهنگی

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان با اشاره به وجود روستاها و شهرهای فاقد کتابخانه در استان گفت: برای رساندن کتاب به مردم این مناطق، افزایش تعداد کتابخانه‌های سیار را در برنامه داریم؛ چراکه برای مناطق عشایری و در برخی روستاها با جمعیت هزار و 500 تا 2 هزار نفر، امکان احداث کتابخانه ثابت وجود ندارد و باید از طریق کتابخانه سیار به این مناطق خدمات‌رسانی کرد.

وفایی با اشاره به راه‌اندازی یک کتابخانه سیار در سیرجان بیان کرد: این کتابخانه 15 روستای فاقد کتابخانه را پوشش خواهد داد؛ همچنین برای شهرستان کرمان نیز یک کامیونت چهار تنی در نظر گرفته شده که پس از تبدیل به کتابخانه سیار، به روستاهای اطراف کرمان، شهرک صنعتی، الله‌آباد، چترود، هوتک و سرآسیاب خدمات ارائه خواهد کرد.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان تأکید کرد: این وسیله صرفاً یک کامیونت نیست، بلکه به کتابخانه‌ای مجهز با کتاب‌های جدید تبدیل می‌شود و به سامانه‌های نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور متصل خواهد بود تا خدمات کتابخانه‌ای را به روستاها برساند.

وفایی از برنامه‌ریزی برای تأمین یک کتابخانه سیار در جیرفت نیز خبر داد و گفت: با توجه به کمبود کتابخانه در جنوب استان، یک کتابخانه سیار برای جیرفت در حال تأمین است که به‌زودی به این شهرستان منتقل و روستاهای فاقد کتابخانه را پوشش خواهد داد.

وی افزود: چهارمین کتابخانه سیار نیز تهیه شده و پس از آماده‌سازی، در هفته‌های آینده برای ارائه خدمات به شهرستان بردسیر و روستاهای آن مورد استفاده قرار می‌گیرد.

کتابخانه سیار؛ راهکار دسترسی عشایر به کتاب

وفایی با بیان اینکه توسعه کتابخانه‌های سیار بخشی از برنامه بلندمدت کتابخانه‌های عمومی استان برای تسهیل دسترسی مردم به کتاب است، اظهار کرد: سیاست گسترش کتابخانه‌های سیار از این جهت اهمیت دارد که امکان دسترسی به کتاب را در محروم‌ترین نقاط فراهم می‌کند.

وی افزود: احداث کتابخانه ثابت با استانداردهای موردنظر در برخی مناطق عشایری امکان‌پذیر نیست؛ از طرفی جمعیت عشایر در ییلاق و قشلاق جابه‌جا می‌شود و کتابخانه سیار می‌تواند در مدت مشخص در هر منطقه مستقر شود و سپس به محل دیگری برود.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان ادامه داد: برخی روستاها نیز در فصل‌های مختلف سال جمعیت متفاوتی دارند و ممکن است احداث ساختمان کتابخانه با توجه به جمعیت متغیر و تعداد مراجعه‌کنندگان، توجیه مناسبی نداشته باشد؛ اما این شرایط نباید موجب محروم‌ماندن مردم این مناطق از خدمات کتابخانه‌ای شود.

وفایی در عین حال بر ضرورت احداث کتابخانه ثابت در روستاهای پرجمعیت تأکید کرد و گفت: در روستاهایی با جمعیت پنج تا 10 هزار نفر، واقعاً نیاز به احداث کتابخانه وجود دارد. از مسئولان شهرستان‌ها، شهرداران و بخشداران درخواست داریم در روستاهایی که جمعیت ثابت و قابل توجه دارند، زمینه احداث کتابخانه ثابت را فراهم کنند.

وی افزود: مجموعه کتابخانه‌های عمومی استان برای تأمین تجهیزات و نیروی انسانی این کتابخانه‌ها آمادگی دارد و در برخی روستاهای کرمان نیز این روند در حال انجام است.

امانت 31 هزار جلد کتاب با طرح «پیک کتاب»

یکی دیگر از برنامه‌های کتابخانه‌های عمومی استان کرمان برای تسهیل دسترسی مردم به منابع مطالعاتی، اجرای طرح «پیک کتاب» است؛ طرحی که امکان دریافت کتاب را بدون مراجعه حضوری به کتابخانه فراهم می‌کند.

وفایی در تشریح این طرح گفت: در حال حاضر 54 باب کتابخانه استان خدمات پیک کتاب ارائه می‌کنند و شهروندان می‌توانند با یک تماس تلفنی، کتاب موردنظر خود را در محل سکونت یا محل استقرارشان دریافت کنند.

وی افزود: کتابداران کتاب‌ها را به محل‌هایی مانند بیمارستان، درمانگاه، مدرسه و مهدکودک نیز ارسال می‌کنند تا افراد بتوانند آسان‌تر از خدمات کتابخانه‌ای استفاده کنند.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان با اشاره به آمار اجرای این طرح اظهار کرد: در یک سال اخیر، 31 هزار جلد کتاب از طریق پیک کتابخانه‌ها به مراکز فرهنگی و اجتماعی و محل درخواست متقاضیان ارسال شده است.

افزایش 70 هزار جلدی منابع کتابخانه‌های عمومی

وفایی غنی‌سازی منابع کتابخانه‌ای را از دیگر برنامه‌های این مجموعه عنوان کرد و گفت: خرید کتاب و افزایش منابع کتابخانه‌ها در دستور کار قرار دارد و در یک سال اخیر بیش از 70 هزار جلد کتاب به گنجینه کتابخانه‌های عمومی استان اضافه شده است.

وی افزود: در قالب طرح شهرزاد نیز 6 هزار جلد کتاب در حوزه رمان و داستان خریداری شده و تأمین کتاب در حوزه‌های تخصصی نیز دنبال می‌شود.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کرمان با اشاره به افزایش قیمت کتاب و دشوارترشدن خرید آن برای برخی خانواده‌ها بیان کرد: با توجه به افزایش قیمت‌ها در سبد خرید خانوار، ممکن است خرید کتاب برای مردم دشوار باشد؛ اما کتابخانه‌های عمومی منابع موردنیاز را تأمین می‌کنند تا مردم بتوانند از طریق امانت، به کتاب دسترسی داشته باشند.

وفایی با اشاره به ساعت فعالیت کتابخانه‌های عمومی استان گفت: کتابخانه‌های ما هر روز از ساعت 8 صبح تا 7 شب باز هستند و خدمات ارائه می‌کنند و از مراجعه مردم برای استفاده از این ظرفیت‌ها استقبال می‌کنیم.

کتاب باید به دست مردم برسد

به گزارش تسنیم گسترش کتابخانه‌های سیار، توسعه خدمات پیک کتاب، بهسازی فضاهای مطالعاتی و افزایش منابع کتابخانه‌ای، مجموعه اقداماتی است که کتابخانه‌های عمومی کرمان برای کاهش فاصله مردم با کتاب دنبال می‌کنند.

اگرچه ایجاد کتابخانه‌های ثابت در مناطق پرجمعیت همچنان ضرورتی انکارناپذیر است، اما در مناطق پراکنده روستایی و عشایری، خدمات سیار می‌تواند راهکاری مؤثر برای دسترسی عادلانه به امکانات فرهنگی باشد.

آنچه در روز کتاب و کتابخوانی اهمیت دارد، تنها افزایش تعداد کتاب‌ها و کتابخانه‌ها نیست؛ بلکه فراهم‌کردن شرایطی است که هیچ‌کس به دلیل محل زندگی یا محدودیت‌های اقتصادی از دسترسی به کتاب و فرصت مطالعه محروم نماند. در این مسیر، کتابخانه زمانی به رسالت فرهنگی خود نزدیک‌تر می‌شود که کتاب را به میان مردم ببرد و مطالعه را به بخشی از زندگی روزمره آنان تبدیل کند.

انتهای پیام/511/