برنامه تولید نفت جمهوری آذربایجان در سال 2027 و راهبرد جدید «سوکار»

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، دولت جمهوری آذربایجان برنامه رسمی استخراج نفت در این جمهوری را برای سال آینده میلادی اعلام کرد و در شاخص‌های لایحه بودجه دولتی، حجم تولیدی در سطح بیش از 26 میلیون تن طلای سیاه را در نظر گرفت.

بر اساس داده‌های رسمی که در بسته بودجه‌ای دولت باکو ثبت شده است، حجم استخراج نفت خام در جمهوری آذربایجان در طول سال آینده میلادی به سطح 26 میلیون و 562 هزار و 100 تن خواهد رسید.

علاوه بر تعیین اهداف تولیدی سال آتی، برای دوره سه‌ساله پس از آن نیز شاخص‌های پیش‌بینی‌شده در اسناد مالی دولت مشخص شده است. بر پایه این جدول زمانی، انتظار می‌رود در سال 2028 میلادی میزان برداشت نفت در این کشور معادل 26 میلیون و 69 هزار و 200 تن باشد، در سال 2029 میلادی این شاخص به رقم 26 میلیون و 633 هزار و دویست تن برسد و تا سال 2030 میلادی نیز حجم استخراج به سطح 26 میلیون و 309 هزار و صد تن بالغ شود.

در همین حال، نتایج میانی در سه فصل نخست سال جاری میلادی نشان می‌دهد که میزان استخراج واقعی در جمهوری آذربایجان طی این مدت معادل 19 میلیون و 860 هزار و صد تن نفت خام بوده است. این در حالی است که حجم پیش‌بینی‌شده تولید نفت برای کل سال 2026 میلادی در سطح 27.6 میلیون تن هدف‌گذاری شده است که در مقایسه با نتایج سال 2025 میلادی، افتی معادل 0.4 درصد را نشان می‌دهد.

واکنش شرکت دولتی نفت باکو به روند کاهش طبیعی ذخایر در میدان‌های اصلی

در بررسی چگونگی واکنش شرکت دولتی نفت جمهوری آذربایجان (سوکار) به روند کاهشی برداشت نفت در این کشور، «روشن ابراهیم‌اف» اقتصاددان و کارشناس مسائل انرژی در گفت‌وگو با خبرنگاران به تشریح دگرگونی تدریجی در شیوه فعالیت‌های این شرکت دولتی در پی کاهش طبیعی ذخایر میدان‌های نفتی جمهوری آذربایجان پرداخت.

این کارشناس اقتصادی در ابتدای ارزیابی خود پیرامون وضعیت کنونی استخراج انرژی در باکو گفت: «یادآوری می‌کنم که بخش اصلی استخراج نفت در جمهوری آذربایجان هم‌اکنون در بلوک میدان‌های نفتی آذری، چراغ و گونشلی جریان دارد؛ جایی که یک کنسرسیوم بین‌المللی عملیات برداشت را انجام می‌دهد و شرکت دولتی نفت جمهوری آذربایجان نیز مالکیت 35.3 درصد از سهام آن را در اختیار دارد.

به منظور مهار کردن روند کاهش استخراج نفت در مجموعه میدان‌های آذری، چراغ و گونشلی، عملیات حفاری تکمیلی انجام می‌گیرد و پیشرفته‌ترین فناوری‌های صنعتی به کار گرفته می‌شوند تا حداکثر بازدهی از لایه‌های نفت‌خیز این مخازن به دست آید.»

روشن ابراهیم‌اف در ادامه سخنان خود درباره تغییر رویکردهای فنی در این میدان بزرگ دریایی افزود: «در مقطع کنونی، مجموعه میدان‌های آذری، چراغ و گونشلی به عنوان منبعی برای استخراج گاز طبیعی از لایه‌های عمیق‌تر زمین نیز مورد توجه قرار گرفته است.

همان‌گونه که مشخص است، هرچه مخازن در اعماق بیشتری قرار داشته باشند، میزان نفت خام در آن‌ها کمتر و حجم گاز طبیعی بیشتر است؛ اما در جریان استخراج گاز از این لایه‌ها، میعانات گازی و نفتی نیز به دست می‌آید و حجم برداشت این میعانات را نیز در آمارهای رسمی تولید نفت خام محاسبه می‌کنند. با تکیه بر این روش‌ها، از بروز کاهش شدید در ارقام تولید نفت این جمهوری جلوگیری می‌شود.»

همکاری اکتشافی با «اکسون‌موبیل» در دریای خزر و ظرفیت ذخایر نفت شیل

این تحلیلگر مسائل اقتصادی در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه‌های اکتشافی جدید در آب‌های دریای خزر و مناطق خشکی اشاره کرد و ادامه داد: «هم‌زمان با بهره‌برداری از مخازن فعلی، عملیات اکتشافات زمین‌شناسی به شکلی فعالانه دنبال می‌شود و در همین راستا، توافق‌نامه مشخصی با شرکت آمریکایی اکسون‌موبیل به منظور جست‌وجوی میدان‌های جدید در فلات قاره دریای خزر و همچنین شناسایی حجم ذخایر نفت شیل در شماری از مناطق جمهوری آذربایجان به امضا رسیده است؛ مناطقی که حتی شامل بخش‌هایی می‌شود که در گذشته هرگز سابقه تولید نفت در آن‌ها وجود نداشته است. ذخایر نفت شیل از ظرفیت ملموسی برخوردار است که در آینده افت درآمدهای شرکت دولتی نفت جمهوری آذربایجان ناشی از کاهش طبیعی استخراج نفت متعارف را جبران خواهد کرد.»

وی همچنین توجه ویژه‌ای به سیاست تنوع‌بخشی در فعالیت‌های شرکت دولتی نفت باکو نشان داد که با هدف جلوگیری از ورود زیان به این شرکت در پی پایان یافتن ذخایر میدان‌های نفتی قدیمی به اجرا درآمده است.

سرمایه‌گذاری در پروژه‌های خارجی آمریکا و ترکیه و چشم‌انداز یک‌صدساله گاز

روشن ابراهیم‌اف در تبیین ابعاد این سیاست تنوع‌بخشی خاطرنشان کرد: «در گام نخست، شرکت سوکار اکنون تا حد زیادی بر افزایش حجم استخراج گاز طبیعی تمرکز کرده که کاهش درآمدهای حاصل از فروش نفت را به خوبی جبران می‌کند.

در گام دوم، این شرکت به دنبال توسعه پروژه‌های خارجی است که به باکو اجازه می‌دهد تجربه انباشته‌شده خود در زمینه تولید نفت را در میدان‌های سایر کشورها به کار گیرد. برای نمونه، در فصل پاییز سال جاری، این شرکت یک قرارداد سرمایه‌گذاری به ارزش 1.65 میلیارد دلار با شرکت آمریکایی کامستاک ریسورسز برای مشارکت در توسعه لایه‌های شیل در پروژه وسترن هاینزویل امضا کرد.»

در خصوص آینده تولید نفت نیز باید توجه داشت که «قرارداد قرن» برای توسعه بلوک «آذری - چراغ - گونشلی» 9 سال پیش تا سال 2050 میلادی تمدید شد.

ابراهیم‌اف در این باره توضیح داد: «کنسرسیوم بین‌المللی نزدیک به یک ربع قرن دیگر نیز به استخراج نفت از این مجموعه ادامه خواهد داد و در کنار آن، میدان‌های دیگر هرچند در مقیاس کوچک‌تر در جمهوری آذربایجان فعال هستند؛ بنابراین، استخراج و صادرات نفت در این کشور هنوز برای مدت طولانی ادامه می‌یابد و در بخش گاز طبیعی نیز افق زمانی استخراج در جمهوری آذربایجان در حال حاضر بین 100 تا 150 سال برآورد می‌شود.»

وی در پایان نتیجه‌گیری کرد: «تاکید بر این نکته نیز اهمیت دارد که سوکار هرچه بیشتر در تولید فرآورده‌های نفتی چه در داخل خاک جمهوری آذربایجان و چه در خارج از کشور مشارکت می‌کند؛ چنان‌که به تازگی گزارش‌هایی درباره سرمایه‌گذاری‌های این شرکت در تولید سوخت هواپیما در ترکیه منتشر شده است.

در مجموع، این شرکت شاخه فعالیت‌های خارجی خود را تقویت می‌کند و هدف خود را بر گسترش تولید محصولات دارای ارزش افزوده قرار داده است و چنانچه در جمهوری آذربایجان ذخایر تجاری نفت شیل کشف شود، وضعیت صنعت نفت این جمهوری به سمت رشدی تازه تغییر خواهد کرد.»

انتهای پیام/