به گزارش خبرگزاری تسنیم از گرمسار، همزمان با فرارسیدن ایام سوگواری حضرت فاطمه زهرا(س)، آیین سنتی سمنوپزی در گرمسار بار دیگر با مشارکت مردم و جوانان این شهرستان برگزار می‌شود؛ مراسمی ریشه‌دار که در گذر سال‌ها به یکی از جلوه‌های پیوند باورهای مذهبی، سنت‌های بومی و مشارکت اجتماعی مردم این منطقه تبدیل شده است.

امسال این آیین حال‌وهوای متفاوتی دارد و محل برگزاری آن در کنار گلزار شهدای گرمسار انتخاب شده است تا پخت سمنوی نذری، علاوه بر بزرگداشت ایام فاطمیه، با یاد و نام شهدای دفاع مقدس دوم و سوم همراه باشد.

 این انتخاب، فرصتی برای پیوند دادن یک سنت مذهبی و مردمی با فرهنگ ایثار و شهادت فراهم کرده است.

بر اساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، جوانان گرمساری برای پخت حدود 2.5 تن سمنو آماده شده‌اند؛ ظرفیتی که از گستردگی این برنامه و تلاش مشارکت‌کنندگان برای برگزاری هرچه باشکوه‌تر این آیین حکایت دارد. حضور نسل جوان در اجرای این مراسم نیز از نکات قابل توجه برنامه امسال به شمار می‌رود.

سمنوپزی در گرمسار صرفاً تهیه یک خوراک سنتی نیست، بلکه آیینی مذهبی و اجتماعی است که با نذر، ارادت به اهل‌بیت(ع) و مشارکت مردم گره خورده است.

در چنین مراسمی، پخت یک محصول غذایی به بستری برای گردهمایی مردم، همراهی خانواده‌ها و زنده نگه داشتن باورهایی تبدیل می‌شود که از نسلی به نسل دیگر منتقل شده‌اند.

گره خوردن این سنت با ایام فاطمیه، به آن هویتی ویژه بخشیده است. مردم در این مناسبت با برگزاری مراسم سمنوپزی، ارادت خود را به حضرت فاطمه زهرا(س) ابراز می‌کنند و نذر و مشارکت در این آیین را فرصتی برای حضور در یک حرکت جمعی مذهبی می‌دانند.

در فرهنگ ایرانی، سمنو از خوراکی‌های سنتی تهیه‌شده از جوانه گندم است که به دلیل شیوه تهیه و جایگاه آن در آیین‌های مردمی، با مفاهیمی همچون برکت، روزی و همدلی پیوند خورده است. همین جایگاه فرهنگی سبب شده است که سمنوپزی در برخی مناطق کشور از یک فعالیت خانگی فراتر برود و در قالب مراسمی عمومی و جمعی برگزار شود.

نمونه‌های مشابه این آیین در شهرهای مختلف ایران نیز برگزار می‌شود. برای نمونه، خبرگزاری تسنیم در گزارشی درباره سمنوپزی شهرستان محلات، این مراسم را از سنت‌های آیینی ایام فاطمیه معرفی کرده که با نیت حضرت فاطمه زهرا(س)، همراه با برنامه‌های مذهبی و در نهایت توزیع سمنوی نذری میان مردم برگزار می‌شود. تسنیم

اهمیت این مراسم تنها به جنبه مذهبی آن محدود نمی‌شود؛ سمنوپزی جمعی، فرصتی برای تقویت ارتباطات اجتماعی، انتقال تجربه میان نسل‌ها و مشارکت گروه‌های مختلف مردم در یک فعالیت مشترک است. در این میان، حضور جوانان در کنار افراد باتجربه می‌تواند زمینه تداوم این سنت را در سال‌های آینده فراهم کند.

انتخاب گلزار شهدا به‌عنوان محل برگزاری مراسم امسال نیز از منظر فرهنگی و اجتماعی قابل توجه است. این مکان، یادآور فداکاری انسان‌هایی است که برای دفاع از کشور و امنیت مردم جان خود را فدا کردند و برگزاری یک آیین مردمی در جوار مزار آنان، فرصتی برای زنده نگه داشتن یاد شهدا در بطن زندگی اجتماعی مردم فراهم می‌کند.

گرمسار در دوران دفاع مقدس نیز از جمله شهرستان‌هایی بود که شهدای متعددی را تقدیم انقلاب و کشور کرد. این شهرستان بیش از 300 شهید دارد؛ سرمایه‌ای معنوی که یاد و نام آنان همچنان در برنامه‌های فرهنگی و اجتماعی منطقه حضور دارد. 

در سال‌های اخیر نیز توجه به معرفی و پاسداشت شهدای گرمسار در قالب برنامه‌های فرهنگی ادامه داشته است.

 از جمله در مهرماه امسال، موزه شهدای آسمان با نمایش آثار، یادگاری‌ها و وسایل شخصی تعدادی از شهدای دفاع مقدس دوم و سوم و شهدای جنگ رمضان در این شهرستان برپا شد؛ اقدامی که در راستای حفظ آثار و انتقال خاطرات شهدا به نسل‌های جدید انجام گرفت.

برگزاری سمنوپزی در کنار گلزار شهدا می‌تواند این پیام را نیز منتقل کند که فرهنگ ایثار و شهادت صرفاً به مراسم رسمی و مناسبت‌های تقویمی محدود نیست، بلکه در سنت‌های مردمی و فعالیت‌های اجتماعی نیز جایگاه دارد. حضور جوانان در چنین برنامه‌هایی، فرصتی برای آشنایی نزدیک‌تر آنان با ارزش‌های فرهنگی و اعتقادی جامعه فراهم می‌کند.

از سوی دیگر، آماده‌سازی برای پخت 2.5 تن سمنو، نشان‌دهنده حجم قابل توجه کار جمعی در این مراسم است.

 چنین برنامه‌ای به هماهنگی، تأمین مواد اولیه، آماده‌سازی تجهیزات و مشارکت مستمر عوامل اجرایی نیاز دارد و همراهی جوانان در این فرایند، بخش مهمی از ظرفیت مردمی آیین امسال را تشکیل می‌دهد.

یکی از ویژگی‌های ماندگار آیین‌های نذری، مشارکت داوطلبانه مردم در برگزاری آنهاست. در این مراسم‌ها، افراد با اختصاص وقت و توان خود در اجرای برنامه سهیم می‌شوند و همین مشارکت، احساس تعلق اجتماعی و مسئولیت‌پذیری جمعی را تقویت می‌کند.

سمنوپزی گرمسار نیز در امتداد همین سنت مردمی برگزار می‌شود.

نکته مهم دیگر، نقش چنین آیین‌هایی در حفظ میراث ناملموس فرهنگی شهرستان است.

 سنت‌هایی که در زندگی روزمره مردم ریشه دارند، در صورت انتقال صحیح به نسل جوان می‌توانند همچنان زنده بمانند و در کنار تغییرات اجتماعی، هویت فرهنگی شهرها را حفظ کنند.

 سمنوپزی فاطمی گرمسار از جمله همین ظرفیت‌های فرهنگی است که استمرار آن به مشارکت نسل‌های مختلف وابسته است.

در کنار جنبه‌های اعتقادی و فرهنگی، برگزاری این مراسم در فضایی عمومی مانند گلزار شهدا، امکان آشنایی بیشتر شهروندان و نسل نوجوان با سنت‌های مذهبی و اجتماعی منطقه را نیز فراهم می‌کند.

چنین برنامه‌هایی می‌توانند پیوند میان مناسبت‌های مذهبی، هویت محلی و حافظه تاریخی جامعه را تقویت کنند.

امسال جوانان گرمساری با آماده‌سازی برای پخت 2.5 تن سمنو، تلاش دارند این سنت دیرینه را در فضایی آمیخته با معنویت و یاد شهدا استمرار ببخشند؛ آیینی که در آن، یک نذر جمعی به نمادی از همدلی، ارادت مذهبی و پاسداشت ارزش‌های فرهنگی تبدیل می‌شود.

سمنوپزی فاطمی در گرمسار، در حقیقت روایت تداوم یک سنت مردمی است؛ سنتی که ریشه در باورهای دینی دارد و با مشارکت مردم و حضور نسل جوان، از گذشته به امروز رسیده است.

 امسال نیز قرار گرفتن دیگ‌های سمنو در جوار گلزار شهدا، بر ابعاد معنوی این مراسم افزوده و یاد شهدای دفاع مقدس دوم و سوم را با آیین سوگواری حضرت زهرا(س) پیوند داده است.

انتهای پیام/363/