کتابی که مدح‌نامه نیست

به گزارش خبرنگار حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، حجت‌الاسلام محمد توکلی از شاگردان آیت‌الله شبیری زنجانی در نشست «حیات بهشتی» که با محوریت ابعاد وجودی آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی به عنوان یار دیرین شهید بهشتی برگزار شد، گفت: آیت‌الله شبیری برخلاف بسیاری از علما، هم به علم رجال (راویان حدیث) توجه و اهتمام ویژه داشت و هم علم تراجم (علمای 14 قرن) و پیش از ایشان، در قم کسی به رجال توجه نداشت.

وی با اشاره به حافظه قوی ایشان که در اثر کثرت نقل تقویت هم می‌شد، افزود: آیت‌الله شبیری ارتباطات زیادی با افراد و سلایق مختلف داشته و مطالب شفاهی بسیاری در ذهن داشتند؛ برخی مثل آیت‌الله خرازی متوجه این مهم شده و در کتاب خود از ایشان نقل‌هایی آورده‌اند. آقای دریابیگی هم کتابی درباره آخوند خراسانی و مشروطه نوشت که بخشی از آن، مصاحبه با آیت‌الله شبیری بود. آقای مختاری نیز به فکر افتاد فرمایشات ایشان در راه منزل تا محل درس و مسجد را که کم هم نبود، ثبت و ضبط کند.

کتابی که مدح‌نامه نیست

حجت‌الاسلام توکلی تصریح کرد: کتاب پنج جلدی جرعه‌ای از دریا که در جلد دوم آن، خود آیت‌الله شبیری درباره مذهب حافظ شیرازی پاورقی زده‌اند، در دو بخش تدوین شده است؛ یک بخش حاشیه‌ها و تعلیقات آیت‌الله شبیری بر آثار دیگران و بخش دیگر، طریقیات و نقل و قول‌های شفاهی ایشان است که بسیار مفید بوده و به قول آیت‌الله بهجت، خواندن زندگی علما، بهتر از کتب اخلاق است. این مجموعه با حدود صد سند و نقل از افراد مختلف، مدح‌نامه نیست و نقاط قوت و ضعف را در کنار هم آورده است (که یک امتیاز است و علما را از تصور عصمت‌گونه مردم خارج می‌کند)؛ از این رو کسانی که در پی جریان‌شناسی هستند می‌توانند از این کتاب استفاده خوبی داشته باشند.

به برداشت درست توجه کن

شاگرد آیت‌الله شبیری با اشاره به دقت نظر ایشان در نقل و قول‌ها و انتقال این ویژگی توسط ایشان به شنونده و خواننده، درباره تواضع آن مرحوم به ذکر خاطره‌ای پرداخت و گفت: آیت‌الله شبیری در مسجد ملاهاشم مشهد نماز می‌خواند ولی من نمی‌دانستم؛ یک روز که اتفاقی رفتم نماز بخوانم، متوجه شدم و بعد از نماز پشت سر ایشان که همراهشان یک نفر بود، راه افتادم. از پیاده‌رو بین مردم رد شدند و به درب حرم رسیدند؛ دیدم مثل سایر مردم می‌خواهند ایشان را هم بازرسی کنند، جلو رفتم و ایشان را معرفی کرده و گفتم بازرسی نکنید. آن‌ها هم گوش کردند و وارد حرم که شدیم، از این اتفاق خیلی ناراحت بودم؛ جسورانه به آیت‌الله شبیری گفتم حاج آقا این چه وضعی است که درست کرده‌اید برای خودتان؟! اگر اعلم نباشید شبهه اعلمیت را دارید؛ باید عکستان را بدهند به این‌ها که حداقل شما را بشناسند… ایشان پاسخ داد از پدرم شنیده‌ام که این‌ها هوای نفس است؛ حالا ما را بگردند مگر چه می‌شود؟ گفتم درست است ولی برخی درک نکرده و سوءاستفاده می‌کنند. گفت به آن‌ها چه کار داری؟ به آن‌هایی که درک می‌کنند نگاه کن.

وی ادامه داد: ایشان در ادامه پاسخ به من، به خاطره‌ای از دو عالم مشهور اشاره کردند که با اینکه هر دو مجتهد عادل بودند، ولی برداشت بسیار متفاوتی از یک واقعه داشتند و مجدد تأکید کردند که «به برداشت درست نگاه کن».

خبرنگار: زهرا شریعتی

انتهای پیام/