طلوع دکترین «پاسخ پایان‌بخش»؛ درس‌های دو جنگ و هندسۀ تازهٔ بازدارندگی

خبرگزاری تسنیم ـ رهبر معظم انقلاب اسلامی در دیدار اخیر فرماندهان ارشد نیروهای مسلح، نکات راهبردی و مهمی را درباره الزامات بازدارندگی حداکثری و نحوهٔ مواجهه قاطع با هرگونه تهدید و تجاوز احتمالی دشمنان بیان کردند. طرح این نکات و تبیین دکترین جدید دفاعی کشور، بازتاب‌های گسترده‌ای در محافل راهبردی داشته است.

در همین زمینه، دکتر مجتبی سلطانی احمدی، دانشیار دانشگاه پیام‌ نور و مدیر گروه تاریخ پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی، طی یادداشتی اختصاصی برای خبرگزاری تسنیم، ابعاد این بیانات و تکامل و تعمیق راهبرد نظامی ایران را مورد تحلیل و واکاوی قرار داده است که در ادامه می‌خوانید:

در سال‌های اخیر، رویارویی‌های مستقیم و منطقه‌ای ایران با ائتلاف فرامنطقه‌ای آمریکا و رژیم صهیونیستی، آزمونی بزرگ و در عین حال تجربه‌ای گران‌بها برای ارتقای توان دفاعی کشور بوده است. مروری بر فرازونشیب نبردهای موسوم به دوازده‌روزه و جنگ رمضان، به روشنی نشان داد که دشمنان این مرزوبوم در پی پیاده‌سازی الگویی از جنگ‌های محدود و فرسایشی هستند؛ راهبردی که هدف آن تحمیل خسارت بدون پذیرش هزینه‌های سرنوشت‌ساز است.

اما تدابیر اخیر فرمانده کل قوا در دیدار با فرماندهان ارشد نیروهای مسلح، نقطه‌عطفی بنیادین و هشداری صریح است که نشان می‌دهد دکترین نظامی جمهوری اسلامی از مرحلهٔ پاسخ متناسب و مدیریت‌شده عبور کرده و به سطحی ازبازدارندگی فعال، همه‌جانبه و پایان‌بخش رسیده است.

یکی از درخشان‌ترین و در عین حال معنادارترین ابعاد این دستورات، سه کلیدواژۀ فوری، اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی در پاسخ به هرگونه تجاوز احتمالی است. در جنگ‌های پیشین، دشمن گاه روی فاصله زمانی میان ضربه و پاسخ‌ حساب باز می‌کرد تا با اهرم‌های سیاسی و دیپلماتیک، ابتکار عمل را در دست بگیرد. امروز اما فرمان صریح رهبر معظم انقلاب خط بطلانی بر این محاسبات کشیده است: پاسخ ایران نه‌تنها معطل زمان و مکان خاصی نخواهد ماند، بلکه تمامی دارایی‌ها، منافع و شریان‌های حیات متجاوز در هر نقطه‌ای از جهان را در تیررس خود خواهد دید.

نکتهٔ تأمل‌برانگیز دیگر در این بیانات، توسعۀ بانک اهداف به حوزۀ دارایی‌های غیرمادی و نامشهود است. نبردهای امروز دیگر صرفاً در غرش موشک‌ها و اصابت‌های فیزیکی خلاصه نمی‌شوند؛ زیرساخت‌های سایبری، سامانه‌های فرماندهی، داده‌های حیاتی و مهم‌تر از همه احساس امنیت پایدار و هیمنه پوشالی دشمن، کانون اصلی اثرگذاری هستند. دکترین جدید تصریح می‌کند که ارادهٔ دفاعی ایران، علاوه بر هدف‌گیری اهداف مادی، قادر است تعادل اطلاعاتی، امنیت فکری و هیبت تبلیغاتی متجاوز را نیز در هم بشکند و آسیب‌پذیری ساختاری آنان را برملا سازد. به تعبیری دقیق‌تر، حریف باید بداند که بهای هرگونه خطای محاسباتی، فلج شدن شالوده‌های حیاتی او در ابعادی فراتر از مرزهای فیزیکی خواهد بود.

از سوی دیگر، این تدابیر راهبردی یک پیام آرامش‌بخش و امیدآفرین نیز برای ملت ایران و جبههٔ مقاومت در پی دارد. پیوند زدن حضور هوشمندانه مردمی در صحنه‌های گوناگون با حماسهٔ هشدارهای دفاع مقدس، گواهی است بر این حقیقت که پشتوانۀ اصلی این بازدارندگی، مردم‌سالاری دینی و انسجام درونی جامعه است. هم‌زمان، مفهوم وحدت ساحات در جغرافیای مقاومت، به دشمن یادآوری می‌کند که امنیت در این منطقه به‌هم‌پیوسته است و هرگونه دست‌اندازی به حریم ایران، واکنشی چندبعدی، هم‌افزا و منطقه‌ای را به دنبال خواهد داشت.

امروز، کارنامه صنعت دفاعی کشور در تولید چندبرابری تسلیحات پیشرفته، در کنار بلوغ تاکتیکی و نظری نیروهای مسلح، به نقطه‌ای رسیده است که می‌توان با اطمینان نسبی گفت اگرچه آغازگر جنگ احتمالی آینده دشمن خواهد بود، اما زمان و نقط پایان آن را اراده پولادین ملت ایران و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی رقم خواهد زد. این همان معنای حقیقی بازدارندگی حداکثری و عزت‌آفرین است.

انتهای پیام/