به گزارش خبرنگار حوزه و روحانیت خبرگزاری تسنیم، حجت الاسلام محمد الهی منش، استاد حوزه علمیه و از شاگردان آیت الله شبیری در نشست «حیات بهشتی» که با محوریت ابعاد وجودی آیت الله العظمی شبیری زنجانی به عنوان یار دیرین شهید بهشتی، برگزار شد، گفت: سال هشتم حوزه که وارد مدرسه فقهی آیت الله شبیری زنجانی شدم و به مدت سه سال شاگرد ایشان بودم، به تدریج با دیدگاه‌هایشان آشنا شده و ارادت علمی پیدا کردم به همین دلیل درس خارج فقه را نیز هفت سال نزد ایشان گذراندم؛ علاوه بر این در مسیر مسجد هم که همیشه پیاده می‌رفتند، از محضرشان بهره می‌بردم.

برای عِلمیت خود، حد و مرز قائل بود

وی که افزون بر تحصیل، از سال 89 تا 93 در دفتر آیت الله شبیری مشغول پاسخگویی به مسائل شرعی نیز بوده است، در تبیین ویژگی‌های شخصیتی ایشان تصریح کرد: یکی از ویژگی‌های بارز ایشان، تواضع فوق العاده بود؛ یادم نمی‌رود وقتی برای یک بحث فقهی به مشکل خوردم و نزد یکی از علما رفتم، به من گفت هنوز زود است، بالاتر که آمدی این مسأله برایت باز می‌شود. ولی وقتی به آیت الله شبیری مراجعه کردم، خیلی متواضعانه گویا با شاگردی که سال‌ها او را می‌شناسد یا یک عالم فاضل مواجه است، با صبر و حوصله پاسخم را داد و تحقیری در کار نبود.

شاگرد آیت الله شبیری ادامه داد: از دیگر وجوه تواضع ایشان این است که برای عِلمیت خود، حد و مرز قائل بود از این رو وقتی می‌دید چیزی را نمی‌داند یا حتی تردید دارد، به راحتی و با صدای بلند و گاهی چند بار تکرار می‌کرد که «من نمی‌دانم»؛ از جمله وقتی سوال یکی مراجعان به دفتر را درباره حکم کاشت دندان پرسیدم، خیلی راحت گفتند نمی‌دانم؛ و وقتی تعجبم مرا دیدند، گفتند فلانی! کسی که چیزی را نمی‌داند باید بگوید نمی‌دانم؛   عوام مردم فکر می‌کنند کسی که به همه سؤالات پاسخ می‌دهد، همه چیز را می‌داند و عالم است در حالی که افراد حاذق می‌دانند اینطور نیست. همچنین از شهرت فراری بودند و حتی تا سال‌ها برای نصب تابلوی راهنمای دفتر در سرکوچه رضایت نمی‌دادند. ابتدای رساله‌شان هم برخلاف رسم معمول که می‌نویسند «عمل کردن به این رساله، مجزی است»، نوشته‌اند «عمل کردن به این رساله، مطابق نظر بنده است».

محقق ثالث

حجت الاسلام الهی منش، صداقت علمی، انصاف علمی، شجاعت علمی(به طوری که نظر مخالف مشهور، زیاد دارند یا اگر نظرشان تغییر می‌کرد، بدون هیچ ابایی اعلام می‌کردند حتی حین تدریس)، نقدپذیری، شاگردپروری، قدرشناسی از اساتید و سکوت مصلحتی را از دیگر ویژگی‌های آیت الله شبیری زنجانی برشمرد و گفت: ویژگی ممتاز درس ایشان این بود که تدریس تحقیقی بود؛ برخی دروس خارج، شسته رفته و با محتوای مشخص است؛ مدرس، 50 سال نظرش یکسان است و مدام همان را می‌گوید در نتیجه وقتی از درس خارج می‌شویم، حس می‌کنیم حتی بیش از آنچه درس گرفته‌ایم، بلد هستیم اما برخی دیگر وقتی تمام می‌شوند، انسان احساس ضعف و ناآگاهی می‌کند زیرا استاد اهل تتبع و تحقیق است و مدام نظراتش به روز می‌شود.

وی با بیان اینکه درس خارج آیت الله شبیری از نوع اخیر بود، افزود: درس ایشان همه کس‌فهم نبود زیرا پیش‌فرض و انتظارشان این بود که شرکت‌کنندگان، قبلا منابع را بررسی کرده‌ و اطلاع دارند؛ برای همین هر کسی نمی‌توانست در درس ایشان دوام بیاورد. تتبع و تدقیق و تسلط آیت الله شبیری به حدی بود که خیلی اجماعات و قطع‌ها را شکسته و برایش مخالف پیدا کرده بودند؛ یک روز از آقای شاه‌ثنایی که در درس معظم له شرکت می‌کرد، پرسیدم نظرتان چیست؟ گفتند ایشان ابهت آقای خویی را شکسته‌اند و هر چه می گویند خصوصا در مباحث رجالی، با آقای خویی اختلاف دارد.

استاد حوزه علمیه، از آیت الله شبیری به عنوان محقق ثالث یاد و خاطرنشان کرد: ایشان علاوه بر تتبع، مدقق فوق العاده‌ای نیز بودند؛ یادم هست همزمان با درس خارج صوم ایشان، برای تدوین پایان نامه پیرامون صوم مسافر، اقوال را جستجو کرده و هفت نظریه پیدا کردم و از این بابت خوشحال بودم؛ منتظر بودم ببینم تتبع من بیشتر بوده است یا ایشان؟ ولی وقتی به بحث پایان‌نامه من رسیدند، دیدم چهارده نظریه را مطرح کرده و گفتند 50 کتاب را در این زمینه مطالعه کرده‌اند!.

حجت الاسلام الهی منش، آیت الله شبیری را یک نسخه‌شناس عالی توصیف کرد و گفت: ایشان تأکید داشتند که درست مثل خودشان، برای دیدن اقوال، مصادر اصلی را ببینیم نه مصادر متأخر را؛ به همین خاطر دروسشان عمیق و طولانی بود؛ مثلا برخلاف روال معمول اساتید، درس نکاح ایشان، 9 سال و درس حج 15 سال طول کشید.

خبرنگار: زهرا شریعتی

انتهای پیام/