روایت رسانه عبری از نقش باکو در تسهیل برنامههای تلآویو
- اخبار بین الملل
- اخبار آسیای غربی
- 25 مهر 1405 - 15:07
به گزارش گروه عبری خبرگزاری تسنیم: این توصیفی است که روزنامه عبری زبان معاریو در حاشیه سفر اخیر رئیس رژیم صهیونیستی به جمهوری آذربایجان در این رابطه داشته است.
به نوشته این رسانه صهیونیستی: دیدار روز چهارشنبه اسحاق هرتسوگ (رئیس رژیم صهیونیستی) در آذربایجان، با عبداللطیف بن راشد الزیانی، وزیر امور خارجه بحرین، در باکو، اهمیت فزاینده آذربایجان(برای اشغالگران) را در عرصه دیپلماسی نشان داد.
در شرایطی که روابط در خاورمیانه با تنش همراه است، پایتخت جمهوری آذربایجان به محل گردهمایی کشورهایی تبدیل شده است که برقراری ارتباط آنها با اسرائیل همیشه آسان نیست.
این نشست در حاشیه اجلاس کنفرانس تعامل و اقدامات اعتمادسازی در آسیا (سیکا) برگزار شد که میزبانی آن را آذربایجان بر عهده داشت.
بر اساس بیانیه دفتر رئیس (رژیم صهیونیستی)، دو طرف درباره تقویت توافقنامههای ابراهیم(سازش) و گسترش همکاریهای منطقهای گفتوگو کردند. هرتسوگ همچنین با الهام علیاف، رئیسجمهور آذربایجان، دیدار کرد و درباره روابط دوجانبه و امنیت منطقهای به بحث و تبادل نظر پرداخت.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است آذربایجان که بهعنوان یک قدرت متوسط مطرح شده است، در کنار حفظ روابط نزدیک با ترکیه، بحرین، امارات متحده عربی و دیگر کشورهای اسلامی، روابط نزدیکی نیز با اسرائیل دارد. توانایی این کشور در تعامل با دولتهایی که منافع متعارضی دارند، آن را به مکانی مناسب برای برگزاری مذاکرات حساس تبدیل کرده است.
جوزف اپستین، مدیر مرکز پژوهشی توران و پژوهشگر ارشد مؤسسه یورکتاون، این رویکرد را «آشتی بدون تریبون عمومی» توصیف میکند.
اپستین گفت: «آذربایجان در سال 1992 با اسرائیل روابط برقرار کرد و در طول دو جنگ قرهباغ، جنگ غزه و سالها فشار از سوی تهران و آنکارا، این روابط را حفظ کرد. این مشارکت حوزههای امنیت، تجارت، فناوری و انرژی را در بر میگیرد و باکو آن را بدون قطع ارتباط با جهان عرب و اسلام ایجاد کرده است».
به گفته اپستین، این روابط حتی پیش از امضای توافقنامههای ابراهیم در سال 2020، نقشی دیپلماتیک برای آذربایجان ایجاد کرده بود.
او گفت: «مقامهای اسرائیلی و عرب میتوانستند سالها پیش در آنجا دیدار کنند، زیرا هیچکس آذربایجان را دشمن اسرائیل یا حامی آن نمیدانست. همه طرفها به کشور میزبان اعتماد داشتند».
این روابط همچنین به مدیریت تنشها میان اسرائیل و ترکیه کمک کرده است. در آوریل 2025، هیئتهای امنیتی دو طرف در آذربایجان گرد هم آمدند تا درباره سازوکاری برای جلوگیری از وقوع حوادث نظامی در سوریه گفتوگو کنند؛ کشوری که هر دو طرف در آن منافع راهبردی دارند.
دفتر نخستوزیر اسرائیل نیز بهطور علنی از آذربایجان و رئیسجمهور این کشور، الهام علیاف، بهدلیل میزبانی این مذاکرات تشکر کرد.
این مذاکرات به حل اختلافات میان قدس و آنکارا منجر نشد، اما اهمیت حفظ یک کانال ارتباطی مستقیم را حتی در دورههای تنش سیاسی، روشن کرد.
اپستین گفت: «همین منطق اکنون درباره ترکیه و اسرائیل نیز صدق میکند. باکو نزدیکترین متحد آنکارا و یکی از نزدیکترین شرکای تلآویو است و از این اعتماد برای جلوگیری از لغزش روابط میان آنها بهسوی درگیری استفاده میکند».
پروفسور زئف خانین، رئیس برنامه پژوهشهای منازعات پساشوروی در مرکز مطالعات راهبردی بگین ـ سادات، معتقد است که تبدیل آذربایجان به یک قدرت میانجی، الگویی متفاوت از چارچوب رسمی توافقنامههای ابراهیم ارائه میدهد.
باکو با وجود تشدید منازعه اسرائیل و فلسطین و فشارهای ایران و ترکیه، به توسعه روابط خود با اسرائیل ادامه میدهد. از نظر خانین، این مسئله سبب شده است که آذربایجان برای اسرائیل نهتنها یک شریک، بلکه نمونهای نادر از پلی باثبات میان تلآویو و (طرفهای سازشکار) جهان اسلام باشد.
انتهای پیام/