سیل در کمین نقاط آسیب‌پذیر لرستان؛ پروژه‌های پیشگیری کامل نشده‌‌اند!
- اخبار استان‌ها
- اخبار لرستان
- 18 مهر 1405 - 15:16
به گزارش خبرگزاری تسنیم از خرم‌آباد، با نزدیک‌شدن به فصل بارندگی، ارزیابی نقاط آسیب‌پذیر، ایمن‌سازی حاشیه رودخانه‌ها و تعیین‌تکلیف پروژه‌های عمرانی نیمه‌تمام در لرستان اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ به‌ویژه در خرم‌آباد که تجربه سیلاب‌های گذشته و آسیب‌دیدن دیواره‌های ساحلی، ضرورت بازنگری در وضعیت مسیرهای عبور آب را برجسته می‌کند.
در چنین شرایطی، میزان آمادگی استان تنها به پیش‌بینی وضعیت جوی وابسته نیست، بلکه سرعت عمل دستگاه‌های اجرایی در رفع نواقص و تکمیل اقدامات ضروری نیز نقشی تعیین‌کننده دارد.
از سوی دیگر، احتمال تغییر شدت و زمان فعالیت سامانه‌های بارشی، برنامه‌ریزی برای مواجهه با شرایط نامساعد جوی را به ضرورتی مستمر تبدیل کرده است.
درحالی‌که بیش از نیمی از پروژه‌های ضروری پیشگیری از سیلاب در لرستان پیشرفت فیزیکی داشته‌اند، تأکید مسئولان عمرانی و هواشناسی استان بر این است که اقدامات باقی‌مانده باید پیش از تشدید بارندگی‌ها تعیین تکلیف شود و موانع اداری، اجرایی و فنی مانع افزایش آمادگی استان نشود.
احسان کرم‌زاده، سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان با اشاره به وضعیت اجرای برنامه‌های مدیریت بحران اظهار کرد: بیش از 50 درصد پروژه‌های ضروری در استان در دست اجرا پیشرفت فیزیکی داشته‌اند؛ با این وجود، تکمیل بخش‌های باقی‌مانده نیازمند اقدام فوری دستگاه‌های مسئول است.
وی با اشاره به اینکه جلسات مدیریت بحران استان از شهریورماه با محوریت شناسایی مناطق پرخطر و پیگیری اقدامات پیشگیرانه آغاز شده‌اند، گفت: با وجود فعالیت‌های انجام‌شده از سوی تعدادی از دستگاه‌ها، هنوز بخشی از اقدامات موردنیاز به سرانجام نرسیده و لازم است روند اجرای آن‌ها با جدیت بیشتری دنبال شود.
وی افزود: آمادگی در برابر حوادث احتمالی باید پیش از وقوع بارندگی شکل بگیرد و نمی‌توان انجام وظایف ضروری را به زمان فعال‌شدن سامانه‌های بارشی موکول کرد، دستگاه‌های اجرایی باید از فرصت موجود برای تکمیل برنامه‌ها استفاده کنند تا بارش‌های پاییزی به‌جای ایجاد خسارت، منشأ خیر و برکت برای مردم استان باشد.
کرم‌زاده همچنین بر اجرای دقیق مصوبات مدیریت بحران، رعایت دستورالعمل‌ها و بخشنامه‌های ابلاغی و حضور میدانی مدیران در محدوده‌های پرخطر تأکید کرد و افزود: بررسی وضعیت رودخانه خرم‌آباد، رسیدگی به دیواره‌های آسیب‌دیده و نیازمند اصلاح و برطرف‌کردن موانع موجود در محدوده پل‌ها باید با اولویت دنبال شود.
وی بیان کرد: دستگاه‌های اجرایی باید وظایف محول‌شده را بدون تعلل انجام دهند و در اجرای پروژه‌های عمرانی، الزامات ایمنی و شرایط طبیعی مسیرهای عبور آب را مدنظر قرار دهند.
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان با اشاره به محدودیت زمانی باقی‌مانده تا بارندگی‌های پاییزی گفت: شرایط جوی ممکن است در مدت کوتاهی تغییر کند و فرصت لازم برای انجام اقدامات پیشگیرانه از بین برود؛ بنابراین، مشکلات اداری یا دریافت‌نشدن مکاتبات نباید بهانه‌ای برای عقب‌انداختن اقدامات ضروری باشد.
کرم‌زاده با اشاره به دستورالعمل‌های وزارت کشور درباره آمادگی دستگاه‌ها برای مقابله با حوادث احتمالی اظهار کرد: مصوبات جلسات مدیریت بحران باید بلافاصله به مجموعه‌های مرتبط ابلاغ و روند اجرای آن‌ها پیگیری شود. اگر دستگاهی صورت‌جلسه یا ابلاغیه‌ای را دریافت نکرده است، باید از طریق دبیرخانه موضوع را دنبال کند و منتظر مکاتبات بعدی نماند.
وی با تأکید بر ضرورت تقسیم کار و همکاری بین‌بخشی افزود: مقابله با شرایط اضطراری مستلزم هماهنگی شهرداری‌ها، بنیاد مسکن، راهداری و سایر دستگاه‌های مسئول است و هیچ مجموعه‌ای نباید به دلیل مسائل اداری از انجام تعهدات خود بازبماند.
نقاط آسیب‌پذیر رودخانه خرم‌آباد باید پیش از بارندگی ایمن شوند
کرم‌زاده با اشاره به شرایط رودخانه خرم‌آباد و عملیات عمرانی انجام‌شده در محدوده پل‌ها و حاشیه رودخانه بیان کرد: برخی اقدامات اجرایی و تخریب‌های صورت‌گرفته در جریان اجرای پروژه‌ها، به‌ویژه در بخش‌هایی از دیواره‌های ساحلی، ضرورت رسیدگی فوری به وضعیت ایمنی این محدوده‌ها را افزایش داده است.
وی با یادآوری خسارات ناشی از سیلاب‌های گذشته اظهار کرد: در برخی موارد، بالا آمدن آب و آسیب‌دیدن دیواره‌های رودخانه زمینه ورود آب به منازل مردم و بروز خسارت را فراهم کرد؛ ازاین‌رو، با توجه به احتمال بارندگی‌های پیش‌رو، رفع نواقص موجود نباید به تعویق بیفتد.
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان با اشاره به شرایط کارگاه‌های عمرانی مربوط به پل‌ها و عرشه‌های در حال احداث افزود: در برخی قسمت‌ها، برای ادامه عملیات ساخت‌وساز و تردد ماشین‌آلات، تغییراتی در محدوده کارگاه‌ها ایجاد شده است.
وی ادامه داد: در بخشی از محدوده پروژه‌ها، فعالیت‌های اجرایی متوقف یا اصلاح شده تا مسیر عبور آب با ایمنی بیشتری همراه باشد؛ با این حال، دیواره‌های تخریب‌شده و نقاطی که احتمال ورود سیلاب از آن‌ها به خانه‌های مردم وجود دارد، همچنان به رسیدگی ویژه نیاز دارند.
کرم‌زاده خاطرنشان کرد: بازدیدهای میدانی از رودخانه خرم‌آباد با هدف ارزیابی اقدامات انجام‌شده، شناسایی بخش‌های پرخطر و تعیین تکلیف عملیات باقی‌مانده صورت می‌گیرد و دستگاه‌های مسئول باید اصلاحات موردنیاز را بدون تأخیر اجرا کنند.
سرپرست معاونت هماهنگی امور عمرانی استانداری لرستان با تأکید بر ضرورت رعایت ملاحظات طبیعی در اجرای طرح‌های شهری گفت: مسیر رودخانه‌ها بر اساس شرایط طبیعی شکل گرفته است و هرگونه ساخت‌وساز یا دخل‌وتصرف غیراصولی در بستر و مسیر جریان آب می‌تواند در زمان سیلاب، خطرات بیشتری برای مناطق مسکونی ایجاد کند.
کرم‌زاده افزود: هنگام بروز سیلاب، آب در مسیرهای طبیعی خود جریان پیدا می‌کند؛ به همین دلیل، همان‌طور که در طراحی و احداث راه‌ها باید آبراهه‌ها و عوارض طبیعی زمین در نظر گرفته شوند، اجرای پروژه‌های شهری نیز باید با توجه به مسیرهای عبور آب انجام شود و از ایجاد موانع غیرضروری جلوگیری شود.
وی با بیان اینکه تغییر مسیر جریان آب و ساخت‌وساز در حریم رودخانه‌ها می‌تواند جان و اموال ساکنان مناطق مجاور را در معرض خطر قرار دهد، بیان کرد: مدیریت شهری و دستگاه‌های مسئول باید ضوابط فنی و الزامات ایمنی را در تمام مراحل اجرای پروژه‌های عمرانی رعایت کنند.
هشدار هواشناسی درباره خطر بارش‌های شدید در بازه‌های کوتاه
بهروز مرادپور، مدیرکل هواشناسی لرستان، نیز با اشاره به ضرورت توجه به هشدارهای جوی و آمادگی در برابر پیامدهای احتمالی ال‌نینو اظهار کرد: شواهد علمی موجود نشان می‌دهد پدیده ال‌نینوی پیش‌رو از نظر ویژگی‌ها و آثار احتمالی قابل توجه است، اما پیش‌بینی‌های هواشناسی به معنای تعیین قطعی شدت و پیامدهای یک پدیده نیست؛ آنچه اهمیت دارد، آماده‌سازی دستگاه‌ها برای کاهش خسارات احتمالی است.
وی گفت: برآوردهای هواشناسی ممکن است با تغییر شرایط جوی دستخوش اصلاح شوند و سامانه‌های بارشی در ادامه مسیر تضعیف یا تقویت شوند؛ با این حال، احتمال تغییر پیش‌بینی‌ها نباید به کاهش توجه به هشدارها و کنارگذاشتن اقدامات پیشگیرانه منجر شود.
وی با تأکید بر اینکه موضوع ال‌نینو و پیامدهای احتمالی آن باید در برنامه‌ریزی دستگاه‌های اجرایی مورد توجه قرار گیرد، افزود: چنانچه به دلیل آماده‌نبودن مجموعه‌های مسئول، خسارتی به مردم وارد شود، عملکرد دستگاه‌های مربوطه باید پاسخگو باشد؛ بنابراین، هشدارهای هواشناسی باید به اقدام عملی منتهی شوند.
مدیرکل هواشناسی لرستان با تشریح ویژگی بارش‌های پاییزی عنوان کرد: بخش مهمی از بارندگی‌های استان در پاییز رخ می‌دهد و در این فصل ممکن است چند روز بارانی به‌صورت متوالی ثبت شود. با این حال، خطر بارش‌ها تنها به مجموع بارندگی وابسته نیست و شدت ریزش باران در مدت کوتاه نیز می‌تواند شرایط نامساعدی ایجاد کند.
مرادپور با اشاره به بارندگی‌های ثبت‌شده در ماه جاری گفت: میزان بارش در برخی نقاط استان حدود چهار تا پنج میلی‌متر و در برخی مناطق نزدیک به 15 میلی‌متر بوده است، اما همین بارندگی‌ها در تعدادی از شهرستان‌ها به آب‌گرفتگی شدید و مسدودشدن برخی مسیرهای جاده‌ای منجر شده‌اند.
وی در توضیح این وضعیت بیان کرد: در بارش‌های رگباری، حجم قابل توجهی از آب در زمان محدودی بر سطح زمین می‌بارد و فرصت کافی برای نفوذ آن به خاک فراهم نمی‌شود. در چنین شرایطی، بخش زیادی از آب به رواناب تبدیل شده و می‌تواند موجب آب‌گرفتگی معابر، افزایش جریان آب در آبراهه‌ها و بروز خسارت شود.
احتمال بارش‌های بالاتر از نرمال در آبان‌ماه
مدیرکل هواشناسی لرستان با اشاره به آخرین خروجی مدل‌های پیش‌بینی گفت: بر اساس نقشه‌های فعلی، احتمال فعالیت یک یا دو سامانه بارشی تا پایان مهرماه وجود دارد، اما در حال حاضر نشانه‌ها از چندان مؤثرنبودن این سامانه‌ها حکایت دارند.
مرادپور در عین حال بیان کرد: وضعیت جوی ثابت نیست و تقویت سامانه‌ها می‌تواند برآوردهای کنونی را تغییر دهد؛ ازاین‌رو، احتمال افزایش شدت بارش‌ها یا جابه‌جایی زمان فعالیت آن‌ها همچنان وجود دارد.
وی با بیان اینکه انتظار می‌رود سهم عمده بارندگی‌های پاییزی در آبان‌ماه ثبت شود، افزود: پیش‌بینی‌های فعلی از احتمال بارش‌های قابل توجه و مقادیر بالاتر از نرمال در این ماه حکایت دارند. با توجه به احتمال وقوع بارش‌های رگباری و شدت‌گرفتن آن‌ها در بازه‌های زمانی کوتاه، مدیریت رواناب و آمادگی دستگاه‌های اجرایی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
مرادپور ادامه داد: در برخی خروجی‌های مدل‌های هواشناسی، سوم و چهارم آبان‌ماه به‌عنوان زمان احتمالی آغاز بارندگی‌ها مطرح شده است، اما این تاریخ هنوز قطعی نیست و ممکن است با نزدیک‌شدن به زمان فعالیت سامانه، تغییر کند.
وی بر ضرورت پیگیری مستمر پیش‌بینی‌های روزآمد تأکید کرد و گفت: با توجه به تغییرپذیری شرایط جوی، دستگاه‌های اجرایی باید آمادگی خود را حفظ کنند تا در صورت تقویت سامانه‌های بارشی، بتوانند در کوتاه‌ترین زمان واکنش نشان دهند و از میزان خسارات احتمالی بکاهند.
70 کیلومتر از رودخانه‌های لرستان همچنان در انتظار لایروبی
علیرضا کاکاوند، مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان با اشاره به تعیین سهم دستگاه‌های اجرایی در برنامه لایروبی رودخانه‌ها گفت: از مجموع 113 کیلومتر از بستر رودخانه‌های استان که برای لایروبی شناسایی شده بود، تاکنون حدود 34 کیلومتر با مشارکت دستگاه‌های اجرایی پاکسازی شده و نزدیک به 70 کیلومتر از عملیات همچنان باقی مانده است.
وی اظهار کرد: در سطح ملی، سازمان مدیریت بحران با جمع‌آوری اطلاعات استان‌ها و بررسی نیازهای موجود، تقسیم وظایف میان دستگاه‌های مسئول را برای اجرای عملیات لایروبی رودخانه‌ها و کاهش خطر سیلاب انجام داده است.
کاکاوند با اشاره به اختلاف‌نظرهای پیشین درباره مسئولیت لایروبی رودخانه‌ها افزود: در گذشته، در برخی موارد شهرداری‌ها و شرکت‌های آب منطقه‌ای، انجام این مسئولیت را بر عهده یکدیگر می‌دانستند، اما برگزاری نشست‌های ملی موجب شد سهم هر دستگاه مشخص شود و زمینه برای اجرای هماهنگ‌تر برنامه‌ها فراهم شود.
مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان با تشریح سهم دستگاه‌ها در این برنامه بیان کرد: شرکت آب منطقه‌ای لرستان نیز مسئولیت لایروبی حدود 23 کیلومتر از محدوده‌های تعیین‌شده، معادل 33 درصد از کل عملیات، را بر عهده دارد.
مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای لرستان با تأکید بر لزوم تکمیل اقدامات پیشگیرانه پیش از آغاز بارندگی‌های مؤثر پاییزی اظهار کرد: با توجه به پیش‌بینی بارش‌ها و احتمال شکل‌گیری رواناب و وقوع سیلاب، ضروری است دستگاه‌های اجرایی انجام تعهدات تعیین‌شده را با جدیت دنبال کنند.
کاکاوند افزود: برای تسهیل اجرای عملیات، محدوده‌های موردنظر با مختصات جغرافیایی مشخص شده‌اند تا دستگاه‌های مسئول بتوانند موقعیت دقیق نقاط تعیین‌شده را شناسایی کرده و لایروبی را با دقت بیشتری به انجام برسانند.
وی با قدردانی از همکاری دستگاه‌های اجرایی در پاکسازی برخی مسیرها و آبراهه‌ها خاطرنشان کرد: با وجود اقدامات انجام‌شده، نگرانی درباره پیامدهای بارندگی در خرم‌آباد و دیگر مناطق استان همچنان وجود دارد؛ ازاین‌رو، تکمیل عملیات باقی‌مانده باید بدون تأخیر در دستور کار دستگاه‌های مسئول قرار گیرد.
انتهای پیام/