به گزارش خبرگزاری تسنیم از بیرجند، هر سال با اعلام نتایج کنکور، نام چند دانش‌آموز در صدر اخبار قرار می‌گیرد؛ مراسم تقدیر برگزار می‌شود، مسئولان از موفقیت آنها می‌گویند و خانواده‌ها از ماه‌ها و سال‌ها تلاش فرزندشان روایت می‌کنند.

اما پشت هر رتبه برتر، یک سؤال مهم‌تر وجود دارد؛ آیا نظام آموزشی باید منتظر بماند تا یک نوجوان با تلاش شخصی و حمایت خانواده خود را به رتبه برتر برساند و پس از موفقیت از او تقدیر کند، یا باید پیش از رسیدن او به خط پایان، استعدادش را شناسایی و برای رشدش سرمایه‌گذاری کند؟

کسب رتبه هفدهم توسط محمد محراب، نوجوان خوسفی، بدون تردید موفقیتی ارزشمند برای او، خانواده‌اش، شهرستان خوسف و خراسان جنوبی است؛ اما اهمیت این موفقیت می‌تواند فراتر از یک عنوان و یک رتبه باشد.

این موفقیت می‌تواند فرصتی باشد تا بار دیگر مسئله شناسایی استعدادهای دانش‌آموزی در مناطق مختلف استان مورد توجه قرار گیرد؛ به‌ویژه دانش‌آموزانی که در مدارس روستایی، مناطق کم‌برخوردار یا خانواده‌هایی با توان مالی محدود تحصیل می‌کنند و ممکن است به امکانات آموزشی و مشاوره‌ای مشابه دانش‌آموزان برخوردار دسترسی نداشته باشند.

واقعیت این است که همه استعدادها الزاماً در خانواده‌هایی رشد نمی‌کنند که توان پرداخت هزینه کلاس‌های تقویتی، مشاوره تخصصی، آزمون‌های آزمایشی و منابع آموزشی متعدد را داشته باشند.

ممکن است همین امروز دانش‌آموزی در یکی از مدارس خراسان جنوبی نشسته باشد که ظرفیت رسیدن به رتبه‌های برتر کشور را دارد، اما هنوز خودش، خانواده‌اش یا حتی مدرسه‌اش از ظرفیت واقعی او اطلاع نداشته باشند.

اینجاست که نقش آموزش‌وپرورش از برگزاری مراسم تقدیر پس از موفقیت، به شناسایی و پرورش استعداد پیش از موفقیت تغییر می‌کند.

اگر قرار باشد هر سال منتظر بمانیم تا یک دانش‌آموز با تکیه بر تلاش شخصی، همراهی خانواده و امکاناتی که گاهی به‌صورت اتفاقی در اختیارش قرار گرفته، به رتبه برتر برسد، نمی‌توان ادعا کرد همه ظرفیت‌های استان شناسایی شده است.

رتبه محمد محراب می‌تواند یک نمونه موفق باشد؛ اما هدف بزرگ‌تر باید این باشد که مسیر موفقیت برای دانش‌آموزان بیشتری قابل دسترس شود.

این یعنی شناسایی دانش‌آموزان مستعد از سال‌های ابتدایی و متوسطه، ایجاد برنامه‌های آموزشی هدفمند، دسترسی عادلانه‌تر به امکانات، استفاده از ظرفیت معلمان و نخبگان استان و حمایت ویژه از استعدادهایی که به دلیل شرایط اقتصادی یا جغرافیایی، امکان استفاده از فرصت‌های آموزشی موجود را ندارند.

از سوی دیگر، حمایت از استعدادها نباید فقط به کنکور محدود شود. دانش‌آموز مستعد ممکن است در علوم انسانی، ریاضی، علوم تجربی، هنر، فناوری، ورزش یا ده‌ها حوزه دیگر توانایی ویژه‌ای داشته باشد و وظیفه نظام آموزشی، کشف این توانایی پیش از آن است که استعداد به دلیل نبود فرصت از بین برود.

تجربه موفق محمد محراب می‌تواند به جای پایان یک داستان، آغاز یک مطالبه باشد؛ اینکه مسئولان آموزش‌وپرورش، مدیران مدارس، خیران و مجموعه‌های فرهنگی و اجتماعی استان به این سؤال پاسخ دهند که برای پیدا کردن «محمد محراب‌های بعدی» چه برنامه‌ای دارند؟

خراسان جنوبی کمبود استعداد ندارد؛ آنچه اهمیت دارد، ایجاد سازوکاری است که استعدادها را زودتر ببیند، فرصت رشد در اختیارشان قرار دهد و اجازه ندهد توانایی یک دانش‌آموز صرفاً به دلیل محل زندگی یا توان اقتصادی خانواده‌اش نادیده گرفته شود.

شاید ارزش واقعی رتبه هفدهم محمد محراب زمانی مشخص شود که موفقیت او به یک مراسم تقدیر ختم نشود؛ بلکه مسئولان را به این فکر بیندازد که نوجوان بعدی را پیش از آنکه مجبور شود خودش را با دست خالی ثابت کند، پیدا کنند.

استعداد هست، رؤیا هم هست؛ آنچه نباید کم باشد، حمایت و فرصت است.

نسرین کاری: خبرنگار و فعال رسانه ای

انتهای پیام/