به گزارش روز سه‌شنبه خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، توسعه آبزی‌پروری در قشم وارد مرحله‌ای شده که افزایش ظرفیت تولید دیگر تنها به استقرار قفس‌های پرورش ماهی در آب‌های اطراف جزیره محدود نیست و تأمین بچه‌ماهی، زیرساخت‌های آب و برق، سرمایه در گردش و تکمیل زنجیره فرآوری و صادرات به حلقه‌های تعیین‌کننده این فعالیت تبدیل شده‌اند.

رئیس اداره شیلات شهرستان قشم با اشاره به استقبال متقاضیان از پرورش ماهی در قفس، این فعالیت را یکی از محورهای اصلی توسعه شیلات جزیره دانست و بر تکمیل زیرساخت‌های مورد نیاز آن تأکید کرد.

علیرضا گلشنی‌زاده با تشریح برنامه‌های شیلات قشم اظهار داشت: توسعه پرورش ماهی در قفس در کنار تقویت مراکز تکثیر آبزیان و گردشگری صیادی، از مسیرهای مهم توسعه اقتصاد دریایی در جزیره است و برای اینکه ظرفیت‌های ایجادشده در بخش تولید به نتیجه برسد، باید زنجیره تأمین آن نیز هم‌زمان توسعه پیدا کند.

وی تأمین بچه‌ماهی را یکی از نیازهای اساسی این زنجیره عنوان کرد و افزود: توسعه مراکز تکثیر و تولید بچه‌ماهی در کنار تقویت زیرساخت‌های آب و برق مراکز پرورش و تکثیر، در دستور کار قرار دارد.

این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که افزایش تعداد قفس‌ها بدون ایجاد ظرفیت متناسب در بخش تکثیر، می‌تواند تولیدکنندگان را در یکی از نخستین حلقه‌های زنجیره با محدودیت مواجه کند. به همین دلیل، توسعه آبزی‌پروری قشم به تدریج از یک فعالیت صرفاً تولیدی به مجموعه‌ای از کسب‌وکارهای مرتبط با تکثیر، خوراک، نگهداری، حمل‌ونقل، فرآوری و بازاررسانی تبدیل می‌شود.

فاصله ظرفیت موجود تا چشم‌انداز تولید

قشم در سال‌های گذشته نیز در پرورش ماهی در قفس مورد توجه سرمایه‌گذاران قرار گرفته است. بر اساس آمار منتشرشده از وضعیت این صنعت در جزیره، اکنون 35 قفس در آب‌های قشم مستقر است و تولید ماهی از این قفس‌ها از 3800 تن عبور کرده؛ برای این بخش نیز چشم‌انداز تولید 13 هزار و 500 تن ترسیم شده است.

همچنین در سال گذشته مجوز بیش از 12 هزار تن ظرفیت پرورش ماهی در قفس صادر شده و سرمایه‌گذاری انجام‌شده در این حوزه بیش از 8 هزار میلیارد ریال اعلام شده است؛ ارقامی که نشان می‌دهد بخش خصوصی برای ورود به این فعالیت صرفاً در مرحله مطالعات و دریافت مجوز باقی نمانده است.

از سوی دیگر، بررسی‌های پژوهشی درباره مکان‌یابی قفس‌های پرورش ماهی در آب‌های اطراف قشم نیز با استفاده از مدل‌سازی هیدرودینامیکی، ظرفیت بخش‌هایی از آب‌های پیرامون جزیره را برای استقرار قفس‌ها مورد بررسی قرار داده است. این مطالعات می‌تواند پشتوانه علمی توسعه سایت‌های پرورش ماهی در قشم باشد، مشروط به اینکه توسعه هم‌زمان با ملاحظات زیست‌محیطی و ظرفیت اکولوژیک منطقه پیش برود.

تأمین مالی؛ حلقه‌ای که باید به تولید برسد

گلشنی‌زاده همچنین از برگزاری نشست با مدیرعامل بانک رفاه برای بررسی حمایت مالی از طرح‌های شیلاتی خبر داد و گفت برای این حوزه چندین همت تسهیلات پیش‌بینی شده است.

تأمین مالی در این بخش اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا سرمایه‌گذاری در پرورش ماهی در قفس تنها به خرید و استقرار قفس محدود نمی‌شود و هزینه‌هایی مانند بچه‌ماهی، خوراک، تجهیزات، نگهداری، حمل‌ونقل و دوره زمانی رسیدن محصول به بازار نیز باید تأمین شود.

در چنین شرایطی، تسهیلات بانکی زمانی می‌تواند به افزایش واقعی تولید منجر شود که به پروژه‌های دارای زیرساخت و بازار مشخص اختصاص پیدا کند و منابع مالی صرفاً به افزایش تعداد مجوزها منتهی نشود.

از قفس تا بازار؛ فرصت تکمیل زنجیره

قشم از مزیت دسترسی مستقیم به آب‌های جنوبی برخوردار است و همین موقعیت، امکان توسعه فعالیت‌های وابسته به آبزی‌پروری را نیز فراهم می‌کند. تجربه طرح‌های گذشته در جزیره نشان داده است که ظرفیت پرورش ماهی در قفس می‌تواند در کنار بسته‌بندی، فرآوری، سردخانه و صادرات توسعه پیدا کند.

بنابراین افزایش تولید، زمانی اثر اقتصادی بیشتری برای قشم ایجاد می‌کند که محصول خام در همان زنجیره تولید باقی نماند و بخشی از ارزش افزوده آن از طریق فرآوری، بسته‌بندی و بازاررسانی در جزیره ایجاد شود.

این مسئله درباره میگو نیز مطرح است. قشم علاوه بر ماهی در قفس، دارای حدود 3500 هکتار اراضی پرورش سنتی میگو است و توسعه روش‌های متراکم و فوق‌متراکم نیز به عنوان یکی از ظرفیت‌های قابل پیگیری مطرح شده است.

گردشگری صیادی در کنار تولید

رئیس اداره شیلات قشم همچنین گردشگری صیادی را ظرفیتی برای ایجاد فعالیت‌های جدید در اقتصاد جزیره دانست. بر این اساس، امکان استفاده گردشگران از ظرفیت تعاونی‌های صیادی برای قلاب‌اندازی و تجربه فعالیت‌های مرتبط با دریا می‌تواند بخشی از پیوند میان شیلات و گردشگری را ش کل دهد.

این مدل، اگر با ضوابط مشخص و مشارکت تعاونی‌های صیادی اجرا شود، می‌تواند درآمد مکملی برای جوامع محلی ایجاد کند؛ به‌ویژه در شرایطی که توسعه اقتصاد دریایی در قشم قرار است تنها به سرمایه‌گذاری‌های بزرگ محدود نشود.

در مجموع، مسیر پیش‌روی آبزی‌پروری قشم بیش از آنکه به افزایش صرف تعداد قفس‌ها وابسته باشد، به توان این جزیره برای تکمیل زنجیره تولید وابسته است؛ زنجیره‌ای که از تولید بچه‌ماهی آغاز می‌شود و تا پرورش، فرآوری، سردخانه، حمل‌ونقل و بازارهای داخلی و صادراتی ادامه پیدا می‌کند. اگر زیرساخت‌های این حلقه‌ها هم‌زمان توسعه یابد، افزایش ظرفیت پرورش ماهی در قفس می‌تواند از یک فعالیت شیلاتی به یک محور اقتصادی اثرگذار برای قشم تبدیل شود.

انتهای پیام/7558