منطقه آزاد بوشهر؛ فرصتی برای جهش صادرات و تجارت بین‌المللی

به گزارش خبرگزاری تسنیم از بوشهر اقتصاد دریامحور و بهره‌گیری راهبردی از موهبت دریا یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار، ارزآوری و جهش تولید در اسناد بالادستی و سیاست‌های کلان جمهوری اسلامی ایران است. در این جغرافیای راهبردی، استان بوشهر با دارا بودن بیش از 900 کیلومتر نوار ساحلی، دسترسی مستقیم به آب‌های آزاد بین‌المللی، نزدیکی به کشورهای حوزه خلیج‌فارس و وجود شبکه به هم پیوسته‌ای از بنادر صیادی و بازرگانی، جایگاهی کم‌نظیر و نقشی محوری در معماری تجارت دریایی جنوب کشور ایفا می‌کند.

این استان تاریخی نه‌تنها قطب تولید نفت، گاز و پتروشیمی است، بلکه در تولید محصولات مزیت‌داری چون خرما، آبزیان پرورشی و دریایی، گوجه‌فرنگی خارج از فصل و صنایع پایین‌دست ظرفیتی فوق‌العاده برای حضور فعال در بازارهای هدف جهانی دارد؛ ظرفیتی که در صورت هدایت صحیح و ایجاد زنجیره ارزش، توان پوشش بازرگانی بخش عمده‌ای از مناطق مرکزی، جنوبی و جنوب‌غربی کشور را داراست.

با این پیش زمینه و موقعیت ژئواکونومیک ممتاز، استقرار و فعال‌سازی منطقه آزاد بوشهر نقطه عطفی برای تحول در ساختار بازرگانی استان محسوب می‌شود. در همین زمینه منطقه آزاد بوشهر می‌تواند با استقرار و توسعه شرکت‌های مدیریت صادرات (EMC)، بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و اتصال تولیدکنندگان به بازارهای هدف، بوشهر را به یکی از هاب‌های اصلی صادراتی جنوب کشور تبدیل کند.

استان بوشهر با برخورداری از مرز گسترده دریایی، بنادر تجاری، دسترسی به خلیج‌فارس و قرار گرفتن در کریدورهای مهم تجارت بین‌الملل، از ظرفیت قابل‌توجهی برای توسعه صادرات و واردات برخوردار است؛ قابلیتی که در صورت ایجاد زیرساخت‌های استاندارد، تسهیل رویه‌های اداری و استقرار مدیریت حرفه‌ای، فراتر از مرزهای استانی به پیشران اقتصادی کل منطقه تبدیل خواهد شد.

در این میان، منطقه آزاد بوشهر قادر است نقش محرک را در شکل‌گیری یک زیست‌بوم جامع تجاری ایفا کند؛ زیست‌بومی پویا که در آن شرکت‌های مدیریت صادرات، مجموعه‌های بازرگانی، زنجیره لجستیک دریایی و زمینی، خدمات مالی و بانکی و سایر فعالان زنجیره تجارت خارجی در کنار تولیدکنندگان بومی قرار گیرند تا فرآیند صادرات از شکل سنتی، خام‌فروشی و اقدامات پراکنده به سازوکارهای سازمان‌یافته و ارزش‌آفرین ارتقا یابد.

در اقتصاد رقابتی امروز، صرف برخورداری از محصول مرغوب ضامن ماندگاری و موفقیت در بازارهای خارجی نیست. شناخت دقیق رفتارهای بازار هدف، احصای الزامات استاندارد و مقررات گمرکی بین‌المللی، نظام قیمت‌گذاری پویا، بازاریابی علمی، ناوگان حمل‌ونقل ایمن، پوشش‌های بیمه‌ای، مدیریت ریسک نوسانات ارزی و استمرار تعامل با خریداران خارجی، مجموعه‌ای از فرآیندهای تخصصی است که استقرار شرکت‌های مدیریت صادرات (EMC) در منطقه آزاد آن را تسهیل و اجرایی می‌سازد. ازاین‌رو، منطقه آزاد بوشهر می‌تواند پایگاهی امن برای استقرار این شرکت‌ها و خلق شبکه‌ای حرفه‌ای و پیوسته برای پیوند تولیدکنندگان داخلی با خریداران منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای باشد.

یکی از ضرورت‌های اساسی در این بستر، گذار به سوی «صادرات هوشمند» و کاربرد تحلیل کلان‌داده‌ها در اقتصاد است. در ساختارهای نوین بازرگانی، می‌توان بر پایه داده‌های متقن از حجم تقاضا، نرخ روز رقبا، هزینه‌های لجستیک، تعرفه‌های ترجیحی و ترجیحات مصرف‌کننده، بازارهای هدف را به شکلی علمی گزینش کرد. این رهیافت برای استان بوشهر در محصولاتی نظیر میگو پرورشی، انواع ماهی، خرمای کبکاب و سایر محصولات کشاورزی و پتروشیمی ضرورتی حیاتی دارد تا زنجیره تأمین، مدل بازاریابی و مقصد نهایی هر کالا مشخص و مدیریت شود.

در چارچوب این راهبرد، تجربیات مجموعه‌های بخش خصوصی نیز می‌تواند مورد ارزیابی و بهره‌برداری قرار گیرد؛ همچنانکه هلدینگ بین‌المللی درویش با برخورداری از مجوز فعالیت شرکت مدیریت صادرات (EMC) و تأسیس شعب بازرگانی در ایران، امارات متحده عربی، چین و روسیه و تأمین خطوط حمل‌ونقل دریایی، از ظرفیت‌های ارائه‌دهنده خدمات در این زنجیره به شمار می‌رود. با این حال، هدف غایی، معماری یک سامانه پایدار و زیرساخت فراگیر برای تجارت خارجی بوشهر است که در آن منطقه آزاد، گمرکات، بنادر، تشکل‌های تولیدی و نهادهای پشتیبان مالی در تعامل مستمر با یکدیگر فعالیت کنند.

شرایط متغیر تجارت بین‌الملل و لزوم تنوع‌بخشی به مبادی ارزی، اهمیت بهره‌گیری حداکثری از ظرفیت‌های بنادر خلیج‌فارس را دوچندان کرده است. بوشهر برای تثبیت نام خود به‌عنوان هاب بزرگ صادرات جنوب کشور، نیازمند تلفیق موقعیت جغرافیایی، زیرساخت‌های بندرگاهی، مزایای قانونی منطقه آزاد و ابزارهای فناوری است. هم‌افزایی این مولفه‌ها موجب می‌شود مراودات دیپلماتیک و اعزام هیئت‌های تجاری از اقدامات نمادین و مقطعی خارج شده و به قراردادهای پایدار، ارزش‌افزا و اشتغال‌آفرین در سراسر استان تبدیل شود.

نویسنده: حبیب قایدی فعال بازرگانی بین‌المللی و اقتصادی استان بوشهر

انتهای پیام/