اعدامی که شناسنامه روسیه شد؛ ناگفته‌هایی از زندگی داستایفسکی

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، سربازانی که او را نشانه گرفته و در یک اعدام نمایشی، لرزه بر اندامش انداختند، نمی‌دانستند که بعدها این اعدامی، در کنار بزرگانی چون تولستوی و پوشکین، شناسنامه فرهنگی کشورشان خواهد شد. 

برای هر انسانی در این دنیا، لحظه یا لحظاتی در زندگی هست که نقطه عطف زندگی‌اش به شمار می‌آید؛ مشروط بر اینکه آن لحظه را دریابد. برای فئودور داستایفسکی لحظه ایستادن مقابل سربازان در آن تیرباران نمایشی که به دستور تزار به تبعید در سیبری تبدیل شد، نقطه آغاز برای اندیشیدن و جوانه زدن بود. این واقعه و سپس تبعید به سیبری و زندگی با انسان‌هایی که زیر سلطه و رنج زندگی می‌کردند و در کثافت دست و پا می‌زدند، او را متحول کرد و دیدگاهش را نسبت به انسان تغییر داد؛ چنانکه خود گفته است: 

"من مردمم را نیک می‌شناسم. من با اینان در زندان زیسته‌ام، با ایشان بر سر یک سفره نشسته‌ام، با آن‌ها در یک بستر خوابیده‌ام، با آنان کار کرده‌ام. این مردم مسیح را به من بازگرداندند؛ همو که در خانه پدرم بازشناختمش، اما بعدها که من نیز به نوبه خود در کسوت یک لیبرال اروپایی دوآتشه درآمدم، او را از دست دادم."

جایگاه داستایفسکی در ادبیات روس و جهان چنان تثبیت شده است که تاکنون آثار متعددی درباره او، آثار و زمینه‌های تاثیرگذار بر آثارش منتشر شده است. کتاب "پدرم داستایفسکی؛ همان‌گونه که می‌شناختم"، نوشته ایمی داستایفسکی از جمله کتاب‌های متفاوت درباره این نویسنده است که اطلاعات جدید و جالبی از زبان فرزند این نویسنده در اختیار مخاطبان قرار می‌دهد.

این کتاب، چنانکه در مقدمه ذکر شده، صرفاً یک زندگی‌نامه رسمی و مستند نیست، بلکه تلاش دختر داستایفسکی برای ترسیم چهره خصوصی و خانوادگی پدرش است؛ چهره‌ای که در زندگی‌نامه‌های ادبی معمولاً در سایه شهرت نویسندگی او قرار می‌گیرد. 

نویسنده از کودکی و جوانی داستایفسکی، خانواده و روابط او، فعالیت‌های ادبی، ارتباطش با محافل فکری روسیه، دستگیری و ماجرای گروه پتراشفسکی، سال‌های تبعید، ازدواج‌ها، مشکلات مالی و سال‌های پایانی زندگی سخن می‌گوید.

"پدرم داستایفسکی؛ همان‌گونه که می‌شناختم" گاه اطلاعات مخاطب را به چالش می‌کشد و زیر سؤال می‌برد؛ مانند ماجرای اصالت و نژاد این نویسنده که در اذهان عمومی به عنوان نماد روح روسی می‌دانند. نویسنده بیان می‌کند که چگونه تبار لیتوانیایی پدر او بر زندگی و استعدادهای داستایوفسکی تاثیر گذاشته است. 

کتاب در 30 فصل به موضوعاتی چون خاستگاه خانوادگی فئودور داستایفسکی، روزگار کودکی داستایفسکی، توطئۀ پتراشفسکی، زندگی در زندان، آنچه محکومان به داستایفسکی آموختند، وقتی داستایفسکی یک سرباز بود، یک دوستی ادبی، استایفسکی در مقام سرپرست خانواده، خانوادۀ مادرم و تبار ایشان، داستایوفسکی در مقام پدر و ... می‌پردازد.

انتشارات امیرکبیر کتاب حاضر را در هزار نسخه با ترجمه رضی‌الدین طبیب روانه کتابفروشی‌ها کرده است.

انتهای پیام/