شوک‌های ناتمام تنگه هرمز به بازار انرژی/بحران بزرگ ذخیره‌سازی در اروپا
- اخبار بین الملل
- اخبار آسیای غربی
- 08 مهر 1405 - 12:37
به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، پیامدهای جنگ منطقه‌ای و بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران همچنان بازارهای جهانی انرژی را به شدت تحت تاثیر قرار داده و بحران ناشی از آن با رسیدن فصل سرما بیشتر احساس می‌شود.
وب سایت قطری العربی الجدید در گزارشی به این منظور به بحران ذخیره‌سازی انرژی در اروپا در نتیجه پیامدهای بسته شدن تنگه هرمز پرداخته و نوشت: در اروپا، کاهش اختلاف قیمت بین ذخیره‌سازی گاز در تابستان و زمستان، مدل سنتی ذخیره‌سازی گاز را تهدید می‌کند و دولت‌ها را بر آن داشته است که ذخایر استراتژیک را در نظر بگیرند.
در کانادا، شرکت نفتی شل و شرکایش در حال دو برابر کردن ظرفیت یک پروژه گاز طبیعی مایع (LNG) برای تأمین تقاضای آسیا هستند. در همین حال، در ایالات متحده، مدیرعامل شرکت توتال انرژی فرانسه هشدار می‌دهد که ممنوعیت احتمالی صادرات گازوئیل می‌تواند بر قیمت بنزین تأثیر منفی بگذارد.
بحران بزرگ ذخیره سازی انرژی در اروپا بعد از جنگ منطقه‌ای
برای دهه‌ها، اروپا برای تأمین نیازهای گازی خود در زمستان به یک مکانیسم آزمایش شده متکی بوده است: معامله‌گران سوخت را در تابستان که ارزان‌تر است خریداری می‌کنند، آن را ذخیره می‌کنند و سپس در صورت نیاز آن را با قیمت بالاتر می‌فروشند. اما این فرمول برای دومین سال متوالی از بین رفته است.
در پی از دست دادن منابع منظم روسیه به دلیل جنگ در اوکراین، اروپا بیشتر به گاز طبیعی مایع (LNG) وابسته شد و ترس از کمبود بازار در سال 2025 منجر به افزایش قیمت‌ها در تابستان گاهی اوقات نسبت به قیمت‌های زمستانی شد.
اما امسال به دنبال جنگ منطقه‌ای که در پی تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در اواخر فوریه آغاز شد و طی آن ایران معادلات امنیتی و نظامی خاص خود را در تنگه هرمز اعمال کرد، این وضعیت برای ذخیره سازی انرژی در اروپا تکرار و البته تشدید شد.
در این زمینه، کاهش اختلاف قیمت بین تابستان و زمستان، معامله‌گران را از پمپاژ گاز به تأسیسات ذخیره‌سازی اروپا، از جمله میادین تخلیه‌شده، سفره‌های آب زیرزمینی و غارهای نمکی باستانی، منصرف کرده است.
به گزارش بلومبرگ، در نتیجه، قاره اروپا با کمترین ذخایر ثبت‌شده برای این زمان از سال، وارد فصل گرما شد و همین امر و خطر افزایش قیمت‌ها در زمستان را افزایش می‌دهد، بدون اینکه هیچ نشانه‌ای از بهبود اوضاع دیده شود.
این وضعیت دشوار، برخی از دولت‌ها را بر آن داشته که نقش بیشتری در ذخیره‌سازی در نظر بگیرند، که می‌تواند به منابع مالی عمومی فشار وارد کند. در حالی که اروپا مدت‌هاست ذخایر استراتژیک نفت را حفظ کرده، اما از نظر تاریخی به ذخایر تجاری گاز که تحت تأثیر قیمت‌های بازار قرار دارند، متکی بوده است.
کابوس افزایش هزینه‌های انرژی در زمستان
در این میان اگر اختلالات بیشتری رخ دهد یا زمستان سختی از راه برسد، اروپا ممکن است مجبور شود گاز طبیعی مایع (LNG) را با قیمت‌های بالا خریداری کند که این امر باعث افزایش هزینه‌های انرژی، افزایش تورم و تهدید اقتصاد می‌شود.
علاوه بر آن، جنگ‌های مزایده‌ای برای تأمین منابع، به کشورهای فقیرتر، مانند پاکستان، نیز آسیب خواهد رساند که از زمان اختلال در ارسال محموله‌ها از تأمین‌کننده اصلی خود، یعنی قطر، در اثر جنگ منطقه‌ای، دچار قطعی مکرر برق شده است.
از طرف دیگر، تاجران فقط در صورتی گاز را در تأسیسات ذخیره‌سازی رها می‌کنند که اختلاف قیمت برای پوشش هزینه‌ها و ایجاد سود کافی باشد. با ادامه این عدم تعادل، دولت‌ها ممکن است مجبور شوند ضررها را جبران کنند یا مستقیماً منابع استراتژیک را تأمین مالی کنند. در همین زمینه نهادهایی در آلمان و هلند شروع به بررسی ذخیره‌سازی استراتژیک گاز به رهبری دولت کرده‌اند.
برخلاف ذخیره‌سازی تجاری، دولت‌ها گاز استراتژیک را خریداری یا کنترل می‌کنند، آن را برای امنیت تأمین خود اختصاص می‌دهند و فقط در شرایط خاص، مانند اختلالات شدید، آن را آزاد می‌کنند.
در این زمینه، جرون زانتینگ، مدیرعامل خدمات حمل و نقل گاسونی، مشاور وزارت آب و هوای هلند، اظهار داشت که اروپا در صورت اختلال طولانی مدت به ذخیره تضمین شده کافی برای ماه‌ها نیاز دارد، اما سیستم فعلی برای چنین سناریویی آماده نیست.
زنگ خطر در تاسیسات ذخیره‌سازی اروپا
تأسیسات ذخیره‌سازی اروپا می‌توانند حدود یک سوم تقاضای سالانه و بیش از نیمی از مصرف روزانه را در سردترین روزها پوشش دهند. با این حال، نرخ ذخیره سازی فعلی آنها تنها حدود 71 درصد است، در مقایسه با میانگین فصلی نزدیک به 87 درصد، که پایین‌ترین سطح از زمان شروع ثبت سوابق در سال 2009 است. در آلمان، این نرخ حتی پایین‌تر و تنها 57 درصد است.
همچنین قیمت‌ها اخیراً به دلیل اختلالات در تنگه هرمز، که یک پنجم گاز طبیعی مایع (LNG) جهان از طریق آن جریان دارد، به بالاترین سطح خود از سال 2022 رسیده است. در ماه مارس، خرید گاز در تابستان برای فروش در زمستان به معنای ضرر بیش از 8 یورو در هر مگاوات ساعت قبل از احتساب هزینه‌های ذخیره‌سازی بود.
علاوه بر آن، قراردادهای ماه مه 2027 هنوز گران‌تر از قراردادهای نوامبر آینده هستند. مایکل اشمولزر، از مقامات شرکت یونیپر انرژی استرانگ گفت که اگر تغییرات فصلی منفی باقی بمانند، تأسیسات ذخیره‌سازی نمی‌توانند به طور پایدار فعالیت کنند.
وی افزود: رویکرد مبتنی بر بازار همچنان ضروری است، اما به سیستمی نیاز دارد که به اپراتورها اجازه دهد هزینه‌های خود را بازیابی کنند.
طبق گزارش آژانس بین‌المللی انرژی، 9 کشور اتحادیه اروپا دارای ذخایر استراتژیک به مجموع تقریبی 12 میلیارد متر مکعب هستند. این میزان تنها 12٪ از کل ظرفیت ذخیره‌سازی آنها را تشکیل می‌دهد و برای حدود 13 روز مصرف کافی است، در حالی که ذخایر نفتی برخی کشورها بیش از 80 روز واردات خالص است.
اتریش ذخایر خود را در طول بحران 2022، پس از ایتالیا، ایجاد کرد. آلمان قصد دارد از سال 2027، ذخیره‌ای معادل 10٪ از ظرفیت خود ایجاد کند، در حالی که فرانسه و ایتالیا برای حمایت از ذخیره‌سازی تجاری به مشوق‌های دولتی متکی هستند.
شارلوت رول، مدیرعامل شرکت استرنجی که از شرکت‌های وابسته به انجی است، اعلام کرد که ذخایر باید در سطح ملی و نه در سطح اروپا ایجاد شوند و خواستار راه‌حل‌های سریع شد.
در آلمان، که بیشترین ظرفیت ذخیره‌سازی را در اتحادیه اروپا دارد، ذخایر حتی در سودآورترین مکان‌ها نیز کمتر از حد متوسط است. شرکت‌های دولتی یونیپر و بایرونگس درخواست تعطیلی دو تأسیسات را در سال آینده داده‌اند. اگرچه برلین تأیید کرده است که امسال مستقیماً مداخله نخواهد کرد، اما در حال بررسی امکان ذخیره‌سازی اجباری برای سال آینده با شرکت‌ها است.
با این حال، مداخله دولت می‌تواند قیمت‌ها را تحریف کند، همانطور که در سال 2022 اتفاق افتاد، که به گفته هله اوسترگارد کریستینسن از شرکت اکوئینور نروژ، معضلی برای سیاستمداران است.
فلج شدن صادرات گاز از منطقه در سایه بسته ماندن تنگه هرمز
جنگ منطقه‌ای و بسته شدن تقریباً کامل تنگه هرمز منجر به کمبود بی‌سابقه‌ای در بازارهای جهانی انرژی شده است و واردکنندگان گاز طبیعی را بر آن داشته است تا به دنبال منابع تأمین خارج از غرب آسیا باشند و صادرکنندگان از ایالات متحده تا نیجریه از آن استفاده کنند.
بعد از آنکه در نتیجه بسته شدن تنگه هرمز، جریان گاز طبیعی مایع از منطقه خلیج فارس تقریباً متوقف شد و انتظارات بازار را از مازاد بالقوه به کمبود عرضه تبدیل کرد، قیمت گاز در سراسر جهان به شکل قابل توجهی افزایش یافته است.
نتیجه معکوس طرح ترامپ برای مدیریت بحران انرژی
از طرف دیگر، شرکت توتال انرژی که غول نفتی فرانسه است، اعلام کرد که ممنوعیتی که دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، برای صادرات گازوئیل به منظور مقابله با افزایش قیمت‌ها در نظر گرفته است، می‌تواند با تأثیر بر قیمت بنزین، نتیجه معکوس داشته باشد.
در این میان، تعدادی از قانونگذاران ایالت‌های کشاورزی از ترامپ خواسته‌اند که صادرات گازوئیل ایالات متحده را در فصل اوج برداشت پاییزی محدود کند، در زمانی که بازارهای جهانی سوخت از اختلالات جریان از طریق تنگه حیاتی هرمز و حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه متزلزل هستند.
پاتریک پویانه، مدیرعامل توتال، روز دوشنبه در دیدار با سرمایه‌گذاران در نیویورک گفت: این ایده بدی است و می‌تواند پالایشگاه‌های ایالات متحده را مجبور به کاهش تولید کند که قطعاً بر قیمت بنزین در آمریکا تاثیر خواهد گذاشت.
در حالی که پالایشگاه‌های اروپایی، از جمله توتال، ممکن است از حاشیه سود بالاتر گازوئیل بهره‌مند شوند، مدیرعامل شرکت توتال انرژی معتقد است که این امر تقاضا را بیشتر کاهش داده و خشم مصرف‌کنندگان را نسبت به شرکت‌های نفتی افزایش می‌دهد.
وی افزود: این در حالی است که توتال در تلاش برای جلب رضایت سیاستمداران و رانندگان، سقف قیمتی برای بنزین و گازوئیل در پمپ بنزین‌های خود در فرانسه تعیین کرده است.
انتهای پیام/