گزارش خبرگزاری تسنیم از زنجان، آیین بزرگداشت هفتمین روز ارتحال مرجع عالیقدر جهان تشیع، حضرت آیت‌الله العظمی سید موسی شبیری زنجانی(قدس‌سره‌الشریف)، با حضور اعضای بیت مکرم آن مرجع فقید، جمعی از علمای حوزه‌های علمیه کشور و اقشار مختلف مردم ولایت‌مدار استان زنجان در آستان مقدس امامزاده سید ابراهیم(ع) برگزار شد.

در این مراسم، حجت‌الاسلام والمسلمین ناصر رفیعی با تبیین جایگاه رفیع علمای دینی در اسلام، ضمن تسلیت این ضایعه بزرگ به مردم حسینی زنجان و بیت شریف آن عالم ربانی، به ذکر ویژگی‌های شخصیتی آن فقیه جامع‌الاطراف پرداخت.

ارادت بیست‌ساله و حشر با اباعبدالله(ع)

حجت‌الاسلام رفیعی در بخشی از سخنان خود با گرامیداشت یاد و خاطره شهدای دفاع مقدس، امام راحل و شهید قهرمان سیدحسن نصرالله، اظهار داشت: بنده بیش از 20 سال با این مرجع بزرگ مأنوس بودم و توفیق داشتم مکرر در بیت شریف ایشان منبر بروم. آن عالم فرزانه در شب‌های حضور در حرم مطهر، با عشق به مباحث علمی می‌پرداختند و بسیاری از گفت‌وگوهای ما در آن جلسات می‌توانست در قالب یک کتاب جمع‌آوری شود. آخرین دیدار ما ششم و هفتم محرم امسال بود که توفیق یافتم از محضرشان بهره‌مند شوم. امیدواریم خداوند روح بلند این مرجع عالیقدر را با ارباب بی‌کفن، حضرت اباعبدالله الحسین(ع) محشور گرداند.

جایگاه والای عالم در کلام وحی

این استاد حوزه در تبیین ارزش عالم دینی گفت: قرآن کریم در آیه 11 سوره مجادله می‌فرماید «یَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِینَ آمَنُوا مِنْکُمْ وَالَّذِینَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ». خدای متعال علما و دانشمندان را رفعت درجه می‌دهد. همان‌طور که در روایات نقل شده، وقتی امام هادی(ع) عالمی غیرسید را در کنار خود نشاندند و با اعتراض برخی مواجه شدند، فرمودند من او را بالا نبردم، بلکه خدا او را به واسطه علمش بالا برده است.

وی ادامه داد: حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) نیز که شخصیتی محدث و مفسر بودند، به خاطر دانش و بینش دینی‌شان مورد تکریم ویژه ائمه قرار داشتند؛ نه صرفاً به خاطر انتساب به سادات حسنی. یا هشام بن حکم، که امام صادق(ع) تمام‌قد در برابر او بلند می‌شدند، چرا که او مدافع مکتب اهل‌بیت با زبان، قلب و عمل بود؛ کسی که دشمنان از منطق او هراس داشتند.

مرگ عالم؛ داغی بر دل هستی

حجت‌الاسلام رفیعی با اشاره به روایتی درباره فقدان علما افزود: در روایات آمده است که «العالم اذا مات بکی علیه کل شیء حتی الحیتان فی البحر»؛ وقتی عالمی از دنیا می‌رود، همه چیز حتی ماهی‌های دریا بر او می‌گریند. علما حتی در بهشت نیز جایگاه ویژه‌ای دارند و مردم در آنجا نیز به آن‌ها مراجعه می‌کنند. عالم، امین خداوند در زمین است و به ازای هر حدیثی که روایت می‌کند، نوری در قیامت به او عطا می‌شود.

وی با اشاره به اثر ماندگار قلم علما تصریح کرد: اگر عالمی یک ورق کتاب بنویسد، آن ورق در قیامت مانع میان او و آتش جهنم خواهد بود، همان‌طور که در ماجرای آن قاتل که نزد امام سجاد(ع) آمد، امام او را به خاطر اینکه معلم توحید و معارف دینی بوده، بخشیدند.

جایگاه دانش و علم در کلام وحی و سیره اهل‌بیت(ع)

حجت‌الاسلام رفیعی در ادامه این بخش از سخنان خود، با اشاره به جایگاه رفیع علم در آموزه‌های دینی اظهار داشت: در قرآن کریم 779 بار واژه «علم» به کار رفته و در روایات، علما به‌عنوان «امنای پیامبران» معرفی شده‌اند.

وی در تبیین اهمیت تعلیم و تربیت، به تکمیل ماجرای تاریخی بخشش قاتل توسط امام سجاد(ع) پرداخت و افزود: وقتی قاتل از امام پرسید چرا جان خود را برای آزادی من به خطر می‌اندازید؟ امام فرمودند ارزش آن «تعلیم توحیدی» که این فرد به فرزند من آموخت، از خون‌بهای مقتول بالاتر است. این نشان می‌دهد که در فرهنگ دینی ما، ترویج دانش و آگاهی، ارزشی هم‌سنگ با جان‌بخشی دارد.

معیار فقیه تراز؛ عبور از هوای نفس

این استاد حوزه علمیه با استناد به حدیثی از امام حسن عسکری(ع) پیرامون ویژگی‌های یک فقیه راستین، تأکید کرد: امام عسکری(ع) می‌فرمایند فقیهی که باید به دنبال او رفت، چهار ویژگی کلیدی دارد: نخست آنکه مراقب خویشتن باشد (صائن لنفسه)، دوم از دین محافظت کند، سوم در برابر هواهای نفسانی ایستادگی کرده و مخالف آن عمل کند، و چهارم مطیع امر مولی و فرمان الهی باشد.

وی تصریح کرد: آیت‌الله شبیری زنجانی(ره) مصداق بارز این اوصاف بود و زندگی ایشان نه در هیاهو و حاشیه، بلکه در مسیر بندگی خالصانه جریان داشت.

مدیریت زمان و نبوغ علمی؛ ویژگی‌های ممتاز مرجع فقید

حجت‌الاسلام رفیعی در بخش دیگری از خاطرات خود، به دیداری با رهبر معظم انقلاب پیرامون شخصیت آیت‌الله شبیری اشاره کرد و گفت: در دیداری که محضر رهبر معظم انقلاب داشتم، ایشان درباره این مرجع فقید فرمودند که «آیت‌الله شبیری حتی یک لحظه پرت در زندگی نداشت». به گفته رهبر انقلاب، نظم و مدیریت زمان ایشان به قدری دقیق بود که می‌توانست الگویی برای تمام مدیران باشد.

وی با تأکید بر نبوغ سرشار علمی آن فقید سعید، به ذکر خاطراتی از دقت نظر بی‌نظیر ایشان در مباحث علمی پرداخت و افزود: ایشان در تمام حوزه‌ها از فقه و اصول گرفته تا رجال و تاریخ، دقت‌نظری عجیب داشتند. بارها شاهد بودم که ایشان حتی در جزئی‌ترین مباحث ادبی و اعرابی، تاریخ ولادت و شهادت ائمه، یا تصحیح متون زیارت‌نامه‌ها، با تسلطی مثال‌زدنی به اصلاح موارد می‌پرداختند و این گواهی بر عمق علمی و ژرف‌اندیشی ایشان بود؛ برعکس برخی افراد که تنها ناقل کتاب‌ها هستند، ایشان صاحب‌نظر و تحلیل‌گر برجسته علوم دینی بودند.

حجت‌الاسلام والمسلمین رفیعی در ادامه سخنرانی خود، با اشاره به سیره عملی این مرجع فقید، تواضع ایشان را بی‌نظیر توصیف کرد و گفت: خاطرات متعددی از مراجعین ایشان وجود دارد که نشان می‌دهد این مرجع عالیقدر علی‌رغم جایگاه بلند، با نهایت فروتنی شخصاً برای رفع نیاز علمی شاگردان اقدام می‌کردند. پیاده‌روی از منزل تا حرم و پرهیز از تکلف‌های رایج، تنها گوشه‌ای از مشی عملی آن عالم ربانی بود که همواره فارغ از تشریفات ظاهری، به وظیفه طلبگی خود پایبند بودند.

اعتدال سیاسی و پرهیز از حاشیه‌سازی

این استاد حوزه علمیه با اشاره به مشی سیاسی این مرجع فقید تصریح کرد: اعتدال سیاسی ایشان زبانزد بود؛ طی سالیان متمادی جریانات مختلف سیاسی با دیدگاه‌های متفاوت به دیدار ایشان می‌آمدند، اما آن بزرگوار همواره با سعه‌صدر و بی‌طرفی، از حاشیه‌سازی دوری می‌کردند. ایشان نه تنها خود به دنبال ایجاد جنجال نبودند، بلکه اجازه نمی‌دادند توهین‌ها و حواشی، وحدت و یکپارچگی کشور را خدشه‌دار کند. کم‌گویی ایشان نیز خود آموزه‌ای بود؛ یا سخنی نمی‌گفتند و یا اگر می‌گفتند، کلامی سراسر مفید و راهگشا بود.

وارستگی اخلاقی و صیانت از حریم غیبت

وی در بخش دیگری از تبیین خصایص اخلاقی آن عالم فقید افزود: وارستگی ایشان به حدی بود که حتی در مقام نقدِ علمی آثار دیگران، ادب و احترام را به طور کامل رعایت می‌کردند. نمونه بارز آن، شیوه مواجهه ایشان با آثار دیگران بود؛ حتی وقتی قصد داشتند اشکال علمی به آثار بزرگان داشته باشند، ابتدا از فضایل و خدمات علمی آنان سخن می‌گفتند و سپس با کمال احترام، نقد خود را بیان می‌کردند. غیبت و تهمت در سیره ایشان جایگاهی نداشت و این تعبد، تا آخرین روزهای حیات ایشان در انجام مستحبات و نافله‌ها به‌طور کامل مشهود بود.

نبوغ علمی و الگوی موفقیت در تربیت فرزند

حجت‌الاسلام رفیعی با اشاره به دقت‌نظر کم‌نظیر آیت‌الله شبیری در مسائل رجالی، تاریخی و فقهی، خاطرنشان کرد: ایشان در مواجهه با متون دینی همچون یک جراح، روایت را موشکافی می‌کردند و نسبت به اصطلاحات، اعراب و انتسابات حساسیت ویژه‌ای داشتند. این استاد حوزه علمیه همچنین با اشاره به سیره خانوادگی این مرجع فقید اظهار داشت: ایشان در تربیت 12 فرزند موفق در شرایط ساده و محقرانه، الگویی ماندگار برای جامعه امروز هستند. آنان با توکل و اخلاص، فرزندانی فاضل، تحصیل‌کرده و خدوم به جامعه تحویل دادند که این مسئله باید برای نسل جوان و خانواده‌ها درس‌آموز باشد.

وی با بیان اینکه فقدان این عالم ربانی ضایعه‌ای بزرگ برای جهان اسلام و حوزه‌های علمیه است، تصریح کرد: استان زنجان باید به داشتن چنین مرجع عالیقدری به خود ببالد. ایشان با وجود اینکه از نظر علمی در حوزه‌های تخصصی نظیر رجال، سرآمد و به باور بسیاری از بزرگان «اعلم» بودند، اما هیچ‌گاه به دنبال دفتر، دستک و شهرت نبودند و همواره از خودنمایی دوری می‌کردند. امیدواریم روح بلند ایشان با اجداد طاهرینشان محشور گردد.

انتهای پیام/